II SA/GD 927/23

II SA/Gd 927/23 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2024-04-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-10-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Dariusz Kurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Justyna Dudek-Sienkiewicz
Katarzyna Krzysztofowicz
Symbol z opisem
6159 Inne o symbolu podstawowym 615
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 33
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 7 sierpnia 2023 r. nr SKO Gd/4731/23 w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazu wydania nieruchomości oddala skargę.
Uzasadnienie
Skarga M. S., reprezentowanej przez profesjonalnego pełnomocnika, na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 7 sierpnia 2023 r. o nr SKO Gd/4731/23, w którym to organ utrzymał w mocy postanowienie Burmistrza Miasta Kościerzyna z dnia 18 maja 2023 r., nr WIZP7013.4.10.2023, oddalające zarzut nieistnienia obowiązku polegającego na wydaniu nieruchomości - gruntu stanowiącego działkę nr [...] położonego w obr. nr [...] w K., została wniesiona w następującym stanie sprawy:
Decyzją z dnia 9 sierpnia 2022 r. Starosta Kościerski, dalej również Starosta, działając na podstawie art. 11a ust. 1, art. 11f ust. 1, art. 12 ust. 1 i art. 17 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 176 z późn. zm.), dalej: u.z.r.i.d., a także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm.), udzielił pozwolenia na realizację inwestycji polegającej na budowie drogi gminnej – ulicy M. w mieście K. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Decyzją z dnia 28 kwietnia 2023 r., o nr Wl - III.7821.1.25.2022.EK, Wojewoda Pomorski rozstrzygnął odwołanie od decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r., o nr AB.6740.274.8.2022, o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W decyzji tej wojewoda uchylił w części decyzję starosty. Wojewoda nie uchylił natomiast w części dotyczącej nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
W dniu 18 kwietnia 2023 r. skarżąca odebrała upomnienie wystawione z dniem 12 kwietnia 2023 r. przez Burmistrza Miasta Kościerzyna wzywające do wykonania obowiązku wydania nieruchomości. Wobec niewykonania obowiązku w dniu 26 kwietnia 2023 r. wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy oraz wystąpił do Starosty Kościerskiego o wszczęcie egzekucji wobec skarżącej. W dniu 8 maja 2023 r. skarżąca odebrała odpis tytułu wykonawczego oraz postanowienie o nr GGN.6852.3.2023 z dnia 5 maja 2023 r. wzywające do niezwłocznego wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym. Zawarto w nim także pouczenie, że w razie niewykonania obowiązku zostanie zastosowany środek egzekucyjny w celu odebrania nieruchomości.
W piśmie z dnia 15 maja 2023 r. skarżąca na podstawie art. 33 ust. 1 i ust. 2 pkt. 1 ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 479 ze zm.), dalej u.p.e.a., złożyła zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej ze względu na nieistnienie obowiązku w związku z otrzymanymi w dniu 8 maja 2023 r. postanowieniem nr GGN.6852.3.2023 z dnia 5 maja 2023 r. i odpisem tytułu wykonawczego nr 1/2023 z dnia 26 czerwca 2023 r..
Postanowieniem z dnia 18 maja 2023 r., nr WIZP.7013.4.9.2023, Burmistrz Miasta Kościerzyna oddalił zarzut nieistnienia obowiązku.
Pismem z dnia 24 maja 2023 r. M. S., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła zażalenie na postanowienie organu I instancji. Skarżąca zarzuciła organowi I instancji naruszenie art. 33 § 2 pkt. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez nieuprawnione oddalenie zarzutu nieistnienia obowiązku. Nadto zarzuciła organowi I instancji naruszenie przepisów postępowania administracyjnego: naruszenie zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania poprzez zaprojektowanie szerokich pasów zieleni, gdzie można było zaprojektować jezdnię i chodnik, i w konsekwencji ingerencję we własność osób fizycznych; pominięcie stron postępowania, których adresy nie zostały uwidocznione w ewidencji gruntów w kontekście nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności i zawiadomieniu o wydaniu decyzji poprzez obwieszczenie; naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu; nierozpatrzenie całego materiału dowodowego, w tym wniosków o umorzenie postępowania, które zawierały wiele uwag do projektu, w tym uwag dotyczących bezpieczeństwa ludzi i mienia; niedoręczenie decyzji wszystkim stronom postępowania, tylko zawiadomienie o wydaniu decyzji i możliwości zapoznania się z nią oraz o możliwości wniesienia odwołania; nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Skarżąca zarzuciła również organowi I instancji naruszenie przy planowaniu inwestycji przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. - Prawo wodne, ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. W ocenie skarżącej naruszenie przepisów postępowania administracyjnego i przepisów prawa materialnego doprowadziło organ I instancji do błędnego uznania, że egzekwowany obowiązek istnieje. Wniosła ona o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, względnie o jego uchylenie i orzeczenie o uwzględnieniu zarzutu. Wniosła również o wstrzymanie czynności egzekucyjnych oraz wstrzymanie prac budowlanych z uwagi na brak wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie w ustawowym terminie. Nadto wniosła o uzyskanie stanowiska Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku w przedmiocie oddziaływania inwestycji na środowisko i zobowiązanie organu I instancji do przedłożenia wszystkich stanowisk właściwych organów w sprawie kwestionowanej inwestycji, w szczególności decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach inwestycji na okoliczność wydania decyzji bez uzyskania wymaganych prawem stanowisk innych organów. Skarżąca wniosła również o przeprowadzenie dowodu z wymienionych w zażaleniu dokumentów na okoliczność nieistnienia egzekwowanego obowiązku.
Dnia 7 sierpnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wydało postanowienie o nr SKO Gd/4731/23, w którym utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza Miasta Kościerzyna z dnia 18 maja 2023 r., nr WIZP7013.4.10.2023, oddalające zarzut nieistnienia obowiązku polegającego wydaniu nieruchomości.
W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej jest wydawana na podstawie przepisów u.z.r.i.d., a art. 16 ust. 2 ustawy o inwestycjach drogowych przewiduje, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej określa termin odpowiednio wydania nieruchomości lub wydania nieruchomości i opróżnienia lokali oraz innych pomieszczeń. Termin ten nie może być krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Art. 16 ust. 3 ustawy o inwestycjach drogowych przewiduje natomiast, że do egzekucji obowiązków wynikających z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Egzekucję obowiązku wynikającego z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przeprowadza się w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku właściwego zarządcy drogi. Nadto art. 17 ust. 5 ustawy o inwestycjach drogowych przewiduje, że w przypadku decyzji, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, do egzekucji obowiązków z nich wynikających, stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Egzekucję obowiązku wynikającego z tej decyzji przeprowadza się w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku właściwego zarządcy drogi. Przepisy powyższe korespondują z art. 2 § 1 pkt 10 oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259) które przewidują, że obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego podlegają egzekucji administracyjnej.
SKO podnosi, że zarzut nieistnienia obowiązku, o jakim mowa w art. 33 § 2 pkt 1 u.p.e.a. uzasadniony jest wówczas, gdy obowiązek nigdy nie powstał, albo wprawdzie powstał, ale doszło do jego wygaśnięcia z powodu wykonania lub innych przyczyn, na przykład przedawnienia, umorzenia obowiązku, uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji o nałożeniu obowiązku. Kolegium wskazało, że w przypadku obowiązków ustalanych decyzją powstanie obowiązku, co do zasady, następuje w momencie, którym upłynie termin wykonania obowiązku wskazany w decyzji ostatecznej. Wyjątkiem od tej zasady jest jednak sytuacja, w której decyzji nadano decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, co miało miejsce w przypadku decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r., o nr AB.6740.274.8.2022, o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W takim wypadku obowiązek powstaje z chwilą odebrania decyzji przez stronę. W takiej sytuacji nawet wniesienie odwołania nie wstrzymuje wykonania decyzji, co wynika z art. 130 § 3 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz 775), dalej k.p.a.. Oznacza to, że skarżąca obciążona była obowiązkiem wydania nieruchomości już w dniu odebrania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.
Odnosząc się do poniesionych przez skarżącą argumentów, Kolegium wskazuje, że nie mogą one w żaden sposób wpłynąć na sposób rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Organ II instancji podaje, że pismo Burmistrza Miasta Kościerzyna z dnia 30 stycznia 2023 r, na jakie powołuje się skarżąca, nie definiuje w żaden sposób terminu wykonania obowiązku wydania nieruchomości. Obowiązek wynika bowiem z decyzji właściwego organu, nie zaś z pisma inwestora. Jak wskazano, decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej objęta jest rygorem natychmiastowej wykonalności. Nawet jeśli więc jest to decyzja nieostateczna, wierzyciel może domagać się wykonania ustalonego w niej obowiązku. Postępowanie egzekucyjne, w tym postępowanie uruchomione wniesieniem zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej, nie służy ponownemu rozpatrzeniu sprawy zakończonej wydaniem decyzji ustalającej obowiązek. Postępowanie egzekucyjne ma natomiast doprowadzić do sprawnej realizacji obowiązku administracyjnoprawnego. W rezultacie w trakcie tego postępowania organy nie badają, czy zobowiązany został zasadnie obciążony obowiązkiem. Wszelkie podniesione przez skarżącą argumenty odnoszące się do postępowania prowadzonego przez Starostę i Wojewodę i do wydanych przez te organy decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nie podlegają więc rozpatrzeniu w niniejszym postępowaniu. Z tego względu nie mogą zostać uwzględnione zaprezentowane w zażaleniu wnioski dowodowe. Identycznie rzecz ma się w przypadku kwestii odszkodowania za wywłaszczenie. O odszkodowaniu rozstrzyga się w odrębnym postępowaniu, które nie wpływa na postępowanie egzekucyjne w sprawie obowiązku wydania nieruchomości. Odnośnie natomiast argumentu, że przymusowe wykonanie obowiązku może doprowadzić do trudnych do odwrócenia skutków, Kolegium wyjaśnia, że gdyby istotnie wywłaszczenie skutkowało powstaniem po stronie skarżącej powstaniem szkody, będzie on mogli domagać się odszkodowania przed sądem powszechnym. Obawa przed powstaniem szkody nie wpływa natomiast w żaden sposób na kwestię istnienia obowiązku.
Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Decyzji SKO w Gdańsku zarzuciła:
- Naruszenie przepisów stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności w postaci art. 33 § 2 pkt 2 lit. a) oraz lit. c) ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, bowiem organ I i II instancji określili względem skarżącej obowiązek niezgodnie z treścią orzeczenia oraz niezgodnie z treścią przepisu prawa, w tym też poprzez wydanie przez organ II instancji (oraz przez organ I instancji), postanowień na podstawie wewnętrznie sprzecznej decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. (WI-III.7821.1.25.2022.EK), który to jako organ II instancji dodał do decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi gminnej ul. M. w Mieście K., po pkt. VII, pkt VIII, w którym to określił termin wydania nieruchomości na 120 dzień, od dnia w którym decyzja stała się ostateczna, jednakże Wojewoda Pomorski nie uchylił jednocześnie zawartego w decyzji organu I instancji pkt VII, tj. rygoru natychmiastowej wykonalności, co skutkuje tym że ww. decyzja Starosty Kościerskiego, jest wewnętrznie sprzeczna, a zatem zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie organu II instancji, jak też postanowienie organu I instancji, nakazujące wykonać obowiązek polegający na wydaniu nieruchomości celem wykonania ww. sprzecznej wewnętrznie decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r. (oraz decyzji Wojewody Pomorskiego jako organu II instancji), wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa, tak też wydany został tytuł wykonawczy z klauzulą wykonalności z dnia 4 maja 2023 r., to zaś skutkuje tym, że postanowienie organu II instancji (oraz postanowienie organu I instancji) dotknięta jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a..
- Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy z art.11f ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, poprzez jego błędne zastosowanie, tj. niewskazanie ustaleń dotyczących określenia szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, projektowanie przedmiotowej inwestycji w sposób niezgodny ze sztuką budowlaną, z pominięciem bezpieczniejszej oraz tańszej technologii, przy użyciu ściany oporowej z wewnętrzna ścianą licową, co skutkowało błędnym uznaniem, że przedmiotową inwestycję uzasadnia interes społeczny, tudzież gospodarczy, podczas gdy realizacja wskazanej inwestycji z uwagi na brak zabezpieczenia ściany oporowej, stanowi zagrożenie dla życia oraz zdrowia nie tylko właścicieli, użytkowników, spornych działek, ale również mieszkańców miasta Kościerzyna oraz art. 23 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w zw. z art. 112 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, poprzez błędne zastosowanie, tj. wywłaszczenie nieruchomości, mimo że przedmiotowa inwestycja może być realizowana przy użyciu ściany oporowej z wewnętrzną ścianą licową, tj. taniej i bezpieczniej oraz na działce zlokalizowanej naprzeciwko, która jest działką miejską.
Dodatkowo skarżąca zarzuca naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy:
- naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności poprzez brak dokładnego zweryfikowania treści decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. (WI-III.7821.1.25.2022.EK), który to jako organ II instancji dodał do decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi gminnej ul. M. w Mieście K., pkt VIII, który skutkował wewnętrzną sprzecznością treści decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r., to zaś skutkuje brakiem podstaw do wystawienia tytułu wykonawczego (opatrzony klauzulą wykonalności z dnia 4 maja 2023 r.). Ponadto brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez ustalenie czy możliwym jest dokonanie inwestycji na innej działce, w tym działce miejskiej, nadto poprzez brak zweryfikowania prawidłowości projektu oraz bezpieczeństwa inwestycji;
- naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, czyli pominięcie podnoszonej na każdym etapie postępowania przez skarżącą kwestii niebezpieczeństwa inwestycji, pominięcie rozważenia racjonalnych i uzasadnionych architektonicznie twierdzeń Skarżącej, iż rzeczona inwestycja zagraża zdrowiu oraz życiu;
- naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez niedokonanie na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceny czy udowodniono okoliczność, jakoby działka skarżącej była jedyną, na której inwestycja może być realizowana, co skutkowało błędnym uznaniem, że brak jest innej korzystniejszej nieruchomości celem dokonania rzeczonej inwestycji;
- naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 144 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji, podczas gdy organ II instancji winien był stwierdzić nieważność postanowienia organu I instancji, bowiem zostało ono wydane z rażącym naruszeniem prawa.
Strona skarżąca wnosi:
- na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości, ewentualnie w przypadku braku podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia w całości;
- na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a. o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości,
- zasądzenie od organu II instancji zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych;
- na podstawie art. 135 p.p.s.a. również o rozważenie stwierdzenia uchylenia w całości postanowienia organu I instancji.
- na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 p.p.s.a. o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonego postanowienia przez organ II instancji, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku przez organ, wnosi o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonego V postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a.) z powodu prawdopodobieństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, bowiem zaskarżone postanowienie jest nieważne, zostało wydane na podstawie wewnętrznie sprzecznej decyzji (również nieważnej), zaś jej wykonanie może narazić osoby trzecie, jak również stronę skarżącą i jej rodzinę na utratę zdrowia, życia, jak też kalectwo
- na podstawie art. 119 pkt 1 p.p.s.a. o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że niewątpliwie w niniejszej sprawie organ II instancji wraz z organem I instancji nakazały skarżącej wydanie nieruchomości celem wykonania decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r., AB.6740.274.8.2022, polegającej na zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi ul. M. Decyzja ta zawiera w sobie termin wydania nieruchomości na 120 dzień, od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna oraz rygor natychmiastowej wykonalności. Skutkiem powyższego nie wiadomo jaki termin z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, czy z art. 16 ust. 1 ww. ustawy, zawiera w sobie zmieniona decyzją Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r.- decyzja Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r. Skoro nie da się tego ustalić, bowiem decyzja zawiera w sobie wewnętrzną sprzeczność, uznać należy, że obie ww. decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Skoro więc zaskarżone niniejszą skargą postanowienie organu II instancji, jak też postanowienie organu I instancji, wydane zostały celem wykonania ww. decyzji Starosty Kościerskiego, notabene wydanych z rażącym naruszeniem prawa, owe postanowienia również zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymuje swoje stanowisko i wnosi oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634) – dalej jako "p.p.s.a." sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że sąd ten ma prawo, a nawet obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet gdy dany zarzut nie został podniesiony.
Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Z racji tej sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.
W przedmiotowej sprawie skarżąca złożyła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 7 sierpnia 2023r. o nr SKO Gd/3868/23, w którym to organ utrzymał w mocy postanowienie Burmistrza Miasta Kościerzyna z dnia 18 maja 2023 r., nr WIZP7013.4.9.2023, oddalające zarzut nieistnienia obowiązku polegającego wydaniu nieruchomości wydaniu nieruchomości działki nr [...] w obrębie [..] w K. Zgłoszenia zarzutów pozwala zobowiązanemu kwestionować dopuszczalność egzekucji administracyjnej z przyczyn wskazanych w art. 33 u.p.e.a. lub zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.
Z akt sprawy wynika, że nieruchomość skarżącej podlegała niezwłocznemu zajęciu na podstawie decyzji z dnia 9 sierpnia 2022 r. Starosty Kościerskiego w której udzielił on pozwolenia na realizację inwestycji polegającej na budowie drogi gminnej. Decyzja ta została zaopatrzona w rygor natychmiastowej wykonalności. Zgodnie z Art. 16 ust. 3 u.z.r.i.d. do egzekucji obowiązków wynikających z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Egzekucję obowiązku wynikającego z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przeprowadza się w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku właściwego zarządcy drogi.
Należy ponadto dodać, że skutkiem decyzji o nadanym rygorze natychmiastowej wykonalności jest natychmiastowa jej wykonalność w zakresie wydania posiadania nieruchomości, a w przypadku nieruchomości zabudowanych opróżnienia lokali i innych pomieszczeń przez jej dotychczasowego właściciela, użytkownika wieczystego lub władającego nieruchomością na podstawie innego tytułu prawnego, co wyłącza zasadę określoną w art. 16 ust. 2 u.z.r.i.d. W wyniku odwołania decyzja z dnia 9 sierpnia 2022 r. Starosty Kościerskiego uległa ma mocy decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. uchyleniu w części, jednakże nie w zakresie dotyczącym rygoru natychmiastowej wykonalności. Aby został nadany rygor natychmiastowej wykonalności muszą być spełnione przesłanki określone w tym przepisie, które wnioskujący o nadanie rygoru musi wykazać. Wnioskujący musi określić w czym przejawia się interes gospodarczy lub interes społeczny oraz dlaczego wymaga on nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Nadanie nieostatecznej decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rygoru natychmiastowej wykonalności w trybie art. 17 ust. 1-4 u.z.r.i.d. wyłącza zasadę określoną w art. 16 ust. 2 u.z.r.i.d. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2013 r., II OSK 2196/11, LEX nr 1559544).
Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Podnoszone przez skarżącą zarzuty dotyczące prawidłowości decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej pozostają poza granicami sprawy rozpoznawanej w niniejszym postępowaniu. Organ II instancji słusznie zwrócił uwagę wskazując, że postępowanie egzekucyjne, w tym postępowanie uruchomione wniesieniem zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej, nie służy ponownemu rozpatrzeniu sprawy zakończonej wydaniem decyzji ustalającej obowiązek.
Skarżąca zarzuciła w skardze naruszenie przepisów art. 33 § 2 pkt 2 lit. a) oraz lit. c) u.p.e.a. wskazując, że decyzja Starosty Kościerskiego, jest wewnętrznie sprzeczna, co znaczy, że zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie organu II instancji, jak też postanowienie organu I instancji, wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa.
W przypadku zarzutu określenia egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia bada się jedynie, czy nie doszło do zniekształcenia w sferze przedmiotu postępowania egzekucyjnego, ujawnionego w tytule wykonawczym w porównaniu do obowiązku wynikającego z orzeczenia (w tym wypadku: decyzji). Z akt sprawy wynika, że podstawą do wystawienia przez wierzyciela tytułu wykonawczego była decyzja Starosty Kościerskiego o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Z punktu widzenia wymagań tytułu wykonawczego powołanie tej decyzji przesądza o poprawności określenia egzekwowanego obowiązku. Tytuł wykonawczy zawiera również prawidłowe oznaczenie danych identyfikujących Zobowiązanego, jak również wszystkie wymagane przez ustawodawcę elementy pozwalające na prawidłową identyfikację zobowiązanego.
Wskazać należy, że decyzja, na podstawie której sporządzony został tytuł wykonawczy, została niewzruszona w zakresie jakim dotyczy obowiązku skarżącej. Z posiadanych przez Sąd informacji wynika, że skarga na decyzje Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. nr WI-III.7821.1.25.2022.EK w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej zarejestrowana jest pod sygn. akt II SA/Gd 610/23.
Zarzut strony skarżącej z art. 33 § 2 pkt 2 lit. c) jest również bezzasadny, gdyż w tym wypadku obowiązek wywodzony jest z orzeczenia (decyzji), nie zaś z samych przepisów prawa.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.