II SA/GD 926/23

II SA/Gd 926/23 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2024-04-04
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2023-10-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Dariusz Kurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/
Justyna Dudek-Sienkiewicz
Katarzyna Krzysztofowicz
Symbol z opisem
6159 Inne o symbolu podstawowym 615
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 59 par. 1 i 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi M. S. i J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 7 sierpnia 2023 r. nr SKO Gd/4014/23 w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego w sprawie nakazu wydania nieruchomości oddala skargę.
Uzasadnienie
Skarga M. S. i J. S., reprezentowanych przez profesjonalnego pełnomocnika, na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 7 sierpnia 2023 r. nr SKO Gd/4014/23, w którym to organ utrzymał w mocy postanowienie Starosty Kościerskiego z dnia 25 maja 2023 r., nr GGN.6852.3.2023, odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku wydania nieruchomości - gruntu stanowiącego działkę nr [...] położonego w obr. nr [...] w K., została wniesiona w następującym stanie sprawy:
Decyzją z dnia 9 sierpnia 2022 r. Starosta Kościerski, dalej również Starosta, działając na podstawie art. 11a ust. 1, art. 11f ust. 1, art. 12 ust. 1 i art. 17 ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 176 z późn. zm.), dalej: u.z.r.i.d., a także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 735 z późn. zm.), udzielił pozwolenia na realizację inwestycji polegającej na budowie drogi gminnej – ulicy M. w mieście K. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Decyzją z dnia 28 kwietnia 2023 r., o nr Wl - III.7821.1.25.2022.EK, Wojewoda Pomorski rozstrzygnął odwołanie od decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r., o nr AB.6740.274.8.2022, o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W decyzji tej wojewoda uchylił w części decyzję starosty. Wojewoda nie uchylił natomiast decyzji w części dotyczącej nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
W dniu 18 kwietnia 2023 r. skarżący odebrali upomnienie wystawione z dniem 12 kwietnia 2023 r. przez Burmistrza Miasta Kościerzyna wzywające do wykonania obowiązku wydania nieruchomości. Wobec niewykonania obowiązku w dniu 26 kwietnia 2023 r. wierzyciel wystawił tytuł wykonawczy oraz wystąpił do Starosty Kościerskiego o wszczęcie egzekucji wobec skarżących. W dniu 8 maja 2023 r. skarżący odebrali odpis tytułu wykonawczego oraz postanowienie o nr GGN.6852.3.2023 z dnia 5 maja 2023 r. wzywające do niezwłocznego wykonania obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym. Zawarto w nim także pouczenie, że w razie niewykonania obowiązku zostanie zastosowany środek egzekucyjny w celu odebrania nieruchomości.
W piśmie z dnia 15 maja 2023 r., na podstawie art. 59 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 472), dalej także u.p.e.a., skarżący zwrócili się do Starosty Kościerskiego o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Skarżący podali, że dnia 9 sierpnia 2022 r. Starosta Kościerski wydał decyzję nr AB.6740.274.8.2022 o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. Dalej skarżący podnieśli, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej podlega wykonaniu w zakresie wydania nieruchomości w terminie nie krótszym niż 120 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna. Taki termin został również wskazany w piśmie Burmistrza Kościerzyna z dnia 30 stycznia 2023 r., tymczasem w dniu 18 kwietnia 2023 r. skarżący otrzymali upomnienie, zaś w dniu 8 maja 2023 r. odpis tytułu wykonawczego oraz postanowienie wzywające do wykonania obowiązku. W tytule wykonawczym wpisano nieostateczną decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, co narusza przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i winno skutkować uznaniem, że egzekucja jest niedopuszczalna. W ocenie skarżących niespełnienie wymogów dotyczących tytułu wykonawczego uzasadnia umorzenie postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia 25 maja 2023 r., GGN.6852.3.2023, Starosta Kościerski odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Pismem z dnia 5 czerwca 2023 r. skarżący wnieśli zażalenie na postanowienie organu I instancji. Skarżący zarzucili organowi I instancji naruszenie przepisów u.z.r.i.d. oraz przepisów postępowania administracyjnego. Skarżący wskazali, że Burmistrz Miasta Kościerzyna został wezwany przez Wojewodę do podania terminu wydania nieruchomości. W odpowiedzi Burmistrz Miasta Kościerzyna, pismem z dnia 30 stycznia 2023 r. wyjaśnił, że obowiązek wydania nieruchomości ma być zrealizowany po upływie 120 dni od dnia, w którym decyzja zezwalająca na realizację inwestycji drogowej stanie się ostateczna. W następnej kolejności Skarżący przedstawili szereg zarzutów odnośnie projektu inwestycji oraz decyzji zezwalającej na realizację inwestycji. Wskazali, że wywłaszczenie grozi powstaniem trudnych do odwrócenia skutków, jak również zagraża życiu, bezpieczeństwu i mieniu.
Z dniem 7 sierpnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wydało postanowienie o nr SKO Gd/4014/23, w którym utrzymało w mocy postanowienie Starosty Kościerskiego z 25 maja 2023 r., nr GGN.6852.3.2023, odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku wydania nieruchomości.
W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej jest wydawana na podstawie przepisów u.z.r.i.d., a art. 16 ust. 2 ustawy o inwestycjach drogowych przewiduje, że decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej określa termin odpowiednio wydania nieruchomości lub wydania nieruchomości i opróżnienia lokali oraz innych pomieszczeń. Termin ten nie może być krótszy niż 120 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Art. 16 ust. 3 ustawy o inwestycjach drogowych przewiduje natomiast, że do egzekucji obowiązków wynikających z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Egzekucję obowiązku wynikającego z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przeprowadza się w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku właściwego zarządcy drogi. Nadto art. 17 ust. 5 ustawy o inwestycjach drogowych przewiduje, że w przypadku decyzji, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, do egzekucji obowiązków z nich wynikających, stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Egzekucję obowiązku wynikającego z tej decyzji przeprowadza się w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku właściwego zarządcy drogi. Przepisy powyższe korespondują z art. 2 § 1 pkt 10 oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, które przewidują, że obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego podlegają egzekucji administracyjnej.
Organ II instancji wskazał, że wniosek skarżących nie ma uzasadnionych podstaw, a Starosta prawidłowo orzekł o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. W sprawie nie ziściła się bowiem żadna ze wskazanych w art. 59 § 1 i § 2 u.p.e.a. przesłanek umorzenia postępowania. W szczególności za umorzeniem postępowania nie przemawiają podniesione przez skarżących argumenty. Kolegium wskazało, że w przypadku obowiązków ustalanych decyzją powstanie obowiązku, co do zasady, następuje w momencie, którym upłynie termin wykonania obowiązku wskazany w decyzji ostatecznej. Wyjątkiem od tej zasady jest jednak sytuacja, w której decyzji nadano decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, co miało miejsce w przypadku decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r., o nr AB.6740.274.8.2022, o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W takim wypadku obowiązek powstaje z chwilą odebrania decyzji przez stronę. W takiej sytuacji nawet wniesienie odwołania nie wstrzymuje wykonania decyzji, co wynika z art. 130 § 3 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz 775), dalej k.p.a.. Oznacza to, że skarżący obciążeni byli obowiązkiem wydania nieruchomości już w dniu odebrania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej.
SKO wskazuje, że w sprawie nie mają miejsca okoliczności, które powodowałyby niedopuszczalność egzekucji administracyjnej. O niedopuszczalności egzekucji administracyjnej może być mowa jedynie wówczas, kiedy przepisy prawa wyłączają możliwość egzekwowania danego obowiązku w drodze egzekucji administracyjnej lub możliwość stosowania egzekucji administracyjnej w stosunku do danego podmiotu. W przypadku obowiązku wydania nieruchomości wynikającego z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, nieostatecznej, ale objętej rygorem natychmiastowej wykonalności, nie zachodzą żadne okoliczności wyłączające egzekucję administracyjną, zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych, co wynika z przywołanych przepisów ustawy o inwestycjach drogowych i u.p.e.a. W konsekwencji twierdzenie Zobowiązanych o niedopuszczalności egzekucji administracyjnej jest nieuprawnione.
Odnosząc się natomiast do argumentów skarżących dotyczących meritum decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, Kolegium podaje, że celem postępowania egzekucyjnego regulowanego przepisami u.p.e.a. jest doprowadzenie do realizacji obowiązku administracyjnego. Postępowanie to nie służy natomiast ponownej kontroli decyzji administracyjnej i badaniu, czy obowiązek został na zobowiązanego nałożony zasadnie, czy też nie. Dlatego też w niniejszym postępowaniu Kolegium kontroluje jedynie prawidłowość rozpatrzenia wniosku o umorzenie postępowania. Nie może natomiast badać prawidłowości decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W związku z tym zarzuty skarżących skierowane do decyzji Starosty i Wojewody nie mogą podlegać rozpatrzeniu w przedmiotowym postanowieniu.
Od powyższego postanowienia skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Decyzji SKO w Gdańsku zarzucili:
- Naruszenie przepisów stanowiące podstawę stwierdzenia nieważności w postaci art. 33 § 2 pkt 2 lit. a) oraz lit. c) ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, bowiem organ I i II instancji określili względem skarżących obowiązek niezgodnie z treścią orzeczenia oraz niezgodnie z treścią przepisu prawa, w tym też poprzez wydanie przez organ II instancji (oraz przez organ I instancji), postanowień na podstawie wewnętrznie sprzecznej decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. (WI-III.7821.1.25.2022.EK), który to jako organ II instancji dodał do decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi gminnej ul. M. w Mieście K., po pkt. VII, pkt VIII, w którym to określił termin wydania nieruchomości na 120 dzień, od dnia w którym decyzja stała się ostateczna, jednakże Wojewoda Pomorski nie uchylił jednocześnie zawartego w decyzji organu I instancji pkt VII tj. rygoru natychmiastowej wykonalności, co skutkuje tym że ww. decyzja Starosty Kościerskiego, jest wewnętrznie sprzeczna, a zatem zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie organu II instancji, jak też postanowienie organu I instancji, nakazujące wykonać obowiązek polegający na wydaniu nieruchomości celem wykonania ww. sprzecznej wewnętrznie decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r. (oraz decyzji Wojewody Pomorskiego jako organu II instancji), wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa, tak też wydany został tytuł wykonawczy z klauzulą wykonalności z dnia 4 maja 2023 r., to zaś skutkuje tym, że postanowienie organu II instancji (oraz postanowienie organu I instancji) dotknięta jest wadą nieważności, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 KPA w związku z art. 126 KPA.
- Naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy z art.11f ust. 1 pkt 8 lit. a ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, poprzez jego błędne zastosowanie, tj. niewskazanie ustaleń dotyczących określenia szczególnych warunków zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, projektowanie przedmiotowej inwestycji w sposób niezgodny ze sztuką budowlaną, z pominięciem bezpieczniejszej oraz tańszej technologii, przy użyciu ściany oporowej z wewnętrzna ścianą licową, co skutkowało błędnym uznaniem, że przedmiotową inwestycję uzasadnia interes społeczny, tudzież gospodarczy, podczas gdy realizacja wskazanej inwestycji z uwagi na brak zabezpieczenia ściany oporowej, stanowi zagrożenie dla życia oraz zdrowia nie tylko właścicieli, użytkowników, spornych działek, ale również mieszkańców miasta K. oraz art. 23 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych w zw. z art. 112 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, poprzez błędne zastosowanie, tj. wywłaszczenie nieruchomości, mimo że przedmiotowa inwestycja może być realizowana przy użyciu ściany oporowej z wewnętrzną ścianą licową, tj. taniej i bezpieczniej oraz na działce zlokalizowanej naprzeciwko, która jest działką miejską.
Dodatkowo skarżący zarzucają naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy:
- naruszenie art. 7 KPA poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności poprzez brak dokładnego zweryfikowania treści decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. (WI-III.7821.1.25.2022.EK), który to jako organ II instancji dodał do decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi gminnej ul. M. w Mieście K., pkt VIII, który skutkował wewnętrzną sprzecznością treści decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r., to zaś skutkuje brakiem podstaw do wystawienia tytułu wykonawczego (opatrzony klauzulą wykonalności z dnia 4 maja 2023 r.). Ponadto brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez ustalenie czy możliwym jest dokonanie inwestycji na innej działce, w tym działce miejskiej, nadto poprzez brak zweryfikowania prawidłowości projektu oraz bezpieczeństwa inwestycji;
- naruszenie art. 77 § 1 KPA poprzez niezebranie i nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, czyli pominięcie podnoszonej na każdym etapie postępowania przez skarżących kwestii niebezpieczeństwa inwestycji, pominięcie rozważenia racjonalnych i uzasadnionych architektonicznie twierdzeń skarżących, iż rzeczona inwestycja zagraża zdrowiu oraz życiu;
- naruszenie art. 80 KPA poprzez niedokonanie na podstawie całokształtu materiału dowodowego oceny czy udowodniono okoliczność, jakoby działka skarżących była jedyną, na której inwestycja może być realizowana, co skutkowało błędnym uznaniem, że brak jest innej korzystniejszej nieruchomości celem dokonania rzeczonej inwestycji;
- naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 KPA w związku z art. 144 KPA poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji, podczas gdy organ II instancji winien był stwierdzić nieważność postanowienia organu I instancji, bowiem zostało ono wydane z rażącym naruszeniem prawa.
Strona skarżąca wnosi:
- na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 PPSA o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia w całości, ewentualnie w przypadku braku podstaw do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia w całości;
- na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz lit. c PPSA o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości,
- zasądzenie od organu II instancji zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych;
- na podstawie art. 135 PPSA również o rozważenie stwierdzenia uchylenia w całości postanowienia organu I instancji.
- na podstawie art. 61 § 2 pkt 1 PPSA o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonego postanowienia przez organ II instancji, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku przez organ, o wstrzymanie w całości wykonania zaskarżonego postanowienia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (na podstawie art. 61 § 3 PPSA) z powodu prawdopodobieństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, bowiem zaskarżone postanowienie jest nieważne, zostało wydane na podstawie wewnętrznie sprzecznej decyzji (również nieważnej), zaś jej wykonanie może narazić osoby trzecie, jak również stronę skarżącą i jej rodzinę na utratę zdrowia, życia, jak też kalectwo
- na podstawie art. 119 pkt 1 PPSA wnosi o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W uzasadnieniu skarżący wskazali, że niewątpliwie w niniejszej sprawie organ II instancji wraz z organem I instancji nakazały skarżącym wydanie nieruchomości celem wykonania decyzji Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r., AB.6740.274.8.2022, polegającej na zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi ul. M. Decyzja ta zawiera w sobie termin wydania nieruchomości na 120 dzień, od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna oraz rygor natychmiastowej wykonalności. Skutkiem powyższego nie wiadomo jaki termin z art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, czy z art. 16 ust. 1 ww. ustawy, zawiera w sobie zmieniona decyzją Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r.- decyzja Starosty Kościerskiego z dnia 9 sierpnia 2022 r. Skoro nie da się tego ustalić, bowiem decyzja zawiera w sobie wewnętrzną sprzeczność, uznać należy, że obie ww. decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Skoro więc zaskarżone niniejszą skargą postanowienie organu II instancji, jak też postanowienie organu I instancji, wydane zostały celem wykonania ww. decyzji Starosty Kościerskiego, notabene wydanych z rażącym naruszeniem prawa, owe postanowienia również zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa.
W odpowiedzi na skargę Kolegium podtrzymuje swoje stanowisko i wnosi oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Kontrola zaskarżonego orzeczenia przez Sąd, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2492) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), dalej również p.p.s.a., przeprowadzana jest w oparciu o kryterium zgodności tej decyzji (postanowienia) z prawem.
Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd nie jest związany granicami skargi, co oznacza, że sąd ten ma prawo, a nawet obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet gdy dany zarzut nie został podniesiony.
Zgodnie z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Z racji tej sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym.
W przedmiotowej sprawie skarżący złożyli skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 7 sierpnia 2023r. o nr SKO Gd/4014/23, w którym to organ utrzymał w mocy postanowienie Starosty Kościerskiego z 25 maja 2023 r. o nr GGN.6852.3.2023 odmawiające umorzenia postepowania egzekucyjnego dotyczącego obowiązku wydania0202 nieruchomości działki nr [...] w obrębie [...] w K.
Podstawy umorzenia postępowania egzekucyjnego wymienione zostały w art. 59 § 1 oraz art. 59 § 2 u.p.e.a. Powołane przepisy stanowią, że postępowanie egzekucyjne umarza się w całości albo w części w przypadku:
1) niedopuszczalności egzekucji administracyjnej, w tym ze względu na zobowiązanego;
2) niewykonalności obowiązku o charakterze niepieniężnym;
3) niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27;
4) śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek:
a) jest ściśle związany ze zobowiązanym,
b) nie jest ściśle związany ze zobowiązanym, a egzekucja jest prowadzona wyłącznie z prawa majątkowego, które wygasło wskutek śmierci zobowiązanego;
5) gdy postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania;
6) gdy z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego wystąpi wierzyciel;
7) gdy odrębne ustawy tak stanowią.
Stosownie do art. 59 § 2 u.p.e.a. postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku, gdy dalsza egzekucja administracyjna będzie bezskuteczna z powodu braku majątku lub źródła dochodu zobowiązanego, z których jest możliwe wyegzekwowanie środków pieniężnych przewyższających koszty egzekucyjne.
Skarżący jako okoliczność mającą przemawiać za umorzeniem postępowania egzekucyjnego wskazuje, że egzekwowany obowiązek wynika z decyzji nieostatecznej, że wydanie nieruchomości powinno nastąpić w terminie 120 dni od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna, jak również zakwestionowali treść decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, wskazując, m.in. na wady projektu. Należy wskazać, że skarżący w żaden sposób nie wskazali przesłanki zawartej w art. 59 u.p.e.a. warunkującej umorzenie postępowania egzekucyjnego. Organ II instancji słusznie podaje, że przypadku obowiązku wydania nieruchomości wynikającego z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, nieostatecznej, ale objętej rygorem natychmiastowej wykonalności, nie zachodzą żadne okoliczności wyłączające egzekucję administracyjną, zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych, co wynika z przywołanych wyżej przepisów ustawy o inwestycjach drogowych i u.p.e.a. W konsekwencji twierdzenie Zobowiązanych o niedopuszczalności egzekucji administracyjnej jest nieuprawnione.
Z akt sprawy wynika, że nieruchomość skarżących podlegała niezwłocznemu zajęciu na podstawie decyzji z dnia 9 sierpnia 2022 r. Starosty Kościerskiego w której udzielił on pozwolenia na realizację inwestycji polegającej na budowie drogi gminnej. Decyzja ta została zaopatrzona w rygor natychmiastowej wykonalności. Zgodnie z Art. 16 ust. 3 u.z.r.i.d. do egzekucji obowiązków wynikających z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Egzekucję obowiązku wynikającego z decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przeprowadza się w terminie 30 dni od dnia otrzymania wniosku właściwego zarządcy drogi.
Należy ponadto dodać, że skutkiem decyzji o nadanym rygorze natychmiastowej wykonalności jest natychmiastowa jej wykonalność w zakresie wydania posiadania nieruchomości, a w przypadku nieruchomości zabudowanych opróżnienia lokali i innych pomieszczeń przez jej dotychczasowego właściciela, użytkownika wieczystego lub władającego nieruchomością na podstawie innego tytułu prawnego, co wyłącza zasadę określoną w art. 16 ust. 2 u.z.r.i.d.. (por. wyr. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 marca 2013 r. II OSK 2196/11, LEX nr 1559544). W wyniku odwołania decyzja z dnia 9 sierpnia 2022 r. Starosty Kościerskiego uległa na mocy decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. uchyleniu w części, jednakże nie w zakresie dotyczącym rygoru natychmiastowej wykonalności.
Odnosząc się do zarzutów skargi wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 29 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Podnoszone przez skarżących zarzuty dotyczące prawidłowości decyzji Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej pozostają poza granicami sprawy rozpoznawanej w niniejszym postępowaniu.
Z powziętych przez Sąd informacji wynika, że skarga na decyzje Wojewody Pomorskiego z dnia 28 kwietnia 2023 r. nr WI-III.7821.1.25.2022.EK w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej zarejestrowana jest pod sygn. akt II SA/Gd 610/23.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.