II SA/Gd 898/04

II SA/Gd 898/04 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2006-10-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-12-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Jan Jędrkowiak /przewodniczący sprawozdawca/
Mariola Jaroszewska
Wanda Antończyk
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Jędrkowiak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Protokolant: Sekretarz Sądowy Agnieszka Szczepkowska po rozpoznaniu w dniu 25 października 2006 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. B., P. J. i W. M. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 listopada 2004 r., nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie samowolnej zabudowy działki oddala skargę.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 28 września 2004 r. Nr [...] odmówił zawieszenia postępowania administracyjnego na wniosek J. B., P. J. i W. M. w sprawie samowolnej zabudowy działki nr [...] położonej w B. gmina K.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż w wyżej wymienionym wniosku powołano się na art. 97 ust. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. k.p.a. zgodnie z treścią którego jedną z podstaw obligatoryjnego zawieszenia postępowania jest wymieniona w pkt 1 przesłanka, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Do wniosku załączone zostało wezwanie w/w skierowane do Rady Gminy do usunięcia naruszenia prawa oraz zmiany planu zagospodarowania przestrzennego zgodnie z wcześniej złożonym wnioskiem.
Zdaniem organu, zmiana miejscowego planu zagospodarowania gminy K. nie stanowi zagadnienia wstępnego w prowadzonym postępowaniu administracyjnym w sprawie samowolnej zabudowy działki nr [...] położonej w B. gmina K. Tym samym wniosek jest bezprzedmiotowy.
Na powyższe postanowienie, J. B., P. J. i W. M. wnieśli zażalenie.
W uzasadnieniu podnieśli, iż skuteczna walka z samowolą budowlaną jest możliwa bez potrzeby uciekania się do wprowadzania nakazu orzekania bezwarunkowej rozbiórki każdego samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego. Podali, iż ustawodawca przewidział możliwość legalizacji samowoli budowlanej. Może ona nastąpić, jeżeli budowa została zrealizowana bez wymaganego pozwolenia i jest zgodna między innymi z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zatem ustalenie owej zgodności jest kwestią prejudycjalną nie tylko w tej, ale w każdej innej, tego typu sprawie.
Oczekiwanie na przewidywaną zmianę stanu prawnego np. zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie uzasadnia przyjęcia, iż istnieje w sprawie zagadnienie wstępne, ale nie w tym przypadku i nie w tego typu sprawie. Podali, iż nie chodzi tu o zwyczajną zmianę przepisu prawa, a o zmianę, która spowoduje wyeliminowanie z obiegu prawnego uchwały rady gminy z powodu jej nieważności z mocy prawa - art. 27 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z naczelną zasadą postępowania administracyjnego, jaką jest zasada prawdy obiektywnej wyrażona w art. 7 i rozwinięta w art. 77 k.p.a., organ administracji publicznej zobowiązany jest do wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określona sprawą, aby w ten sposób stworzyć jej rzeczywisty obraz i uzyskać podstawę do prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego.
Zdaniem skarżących, należy poczekać do czasu, kiedy kwestia ważności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miejscowości B. zostanie rozstrzygnięta. Ewentualne wydanie decyzji na rozbiórkę przez Inspektora Budowlanego, a następnie podjęcie uchwały przez Radę Gminy o zmianie uchwały z dnia 22 grudnia 2000 r. Nr [...] w sprawie miejscowego planu spowoduje, na podstawie art. 145 § 1 pkt 7 i 8 kpa, konieczność wznowienia postępowania w sprawie samowoli budowlanej. W ocenie skarżących, zawieszenie postępowania z przyczyny określonej w art. 97 § 1 pkt 4 kpa nie powoduje niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia ludzkiego, ani żadnej szkody dla interesu społecznego. Natomiast kontynuacja postępowania w sprawie samowoli budowlanej i wydanie decyzji na rozbiórkę jest obecnie niecelowe i nieuzasadnione, i może spowodować szkodę, o której mowa jest w art. 153 § 1 kpa.
Ponadto podali, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane na podstawie art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego oraz art. 101 § l kpa. Żaden z w/w przepisów prawa nie stanowi podstawy prawnej do wydania postanowienia. Art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego stanowi o zadaniach i kompetencjach Inspektora Budowlanego, zaś art. 101 § 1 kpa dotyczy formy postanowienia i nakłada na organ administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o wydanym postanowieniu.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 5 listopada 2004 r. Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie w całości w mocy nie znajdując podstaw do jego zmiany bądź uchylenia.
W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, iż organ administracji wydaje decyzje administracyjne w oparciu o stan prawny istniejący na dzień wydania decyzji. W ocenie organu II instancji, brak jest podstaw prawnych wynikających z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. do zawieszenia postępowania administracyjnego, do czasu uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania gminy K. nie stanowi zagadnienia wstępnego w postępowaniu prowadzonym w sprawie samowoli budowlanej. W świetle powyższego podjęte zaskarżonym postanowieniem rozstrzygnięcie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest prawnie uzasadnione. Odnosząc się do argumentów zawartych w zażaleniu organ II instancji wskazał, iż strona skarżąca zgadza się z oceną organu nadzoru budowlanego, gdyż stwierdza w zażaleniu, że oczekiwanie na przewidywaną zmianę stanu prawnego np. zmianę miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie uzasadnia przyjęcia, iż istnieje w sprawie zagadnienie wstępne. Natomiast argument, że w omawianym przypadku chodzi o zmianę planu zagospodarowania przestrzennego, która ma spowodować wyeliminowanie z obiegu prawnego uchwały rady gminy z powodu jej nieważności, nie może mieć wpływu na podjęte rozstrzygnięcie.
Na powyższe postanowienie J. B., P. J. i W. M. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańskiego.
W uzasadnieniu podnieśli, iż zaskarżone decyzje rażąco naruszają prawo oraz ich interes prawny, a także mogą, przy czynić się do powstania szkody. Powtórzyli zarzut, iż żaden z przepisów stanowiących podstawę do wydania decyzji przez organ I instancji nie stanowi podstawy prawnej do wydania postanowienia. Art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego stanowi o zadaniach i kompetencjach Inspektora Budowlanego, zaś art. 101 § l kpa dotyczy formy postanowienia i nakłada na organ administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o wydanym postanowieniu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekając w tej sprawie argument zawarty w uzasadnieniu zażalenia, a dotyczący wadliwej podstawy prawnej całkowicie pominął milczeniem. W ich ocenie, w tej konkretnej sprawie, ustalenie zgodności budowy z prawidłowo uchwalonym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest zagadnieniem wstępnym. Obecnie obowiązujący mpzp jest nieważny z mocy prawa i świadomość tej nieważności organy nadzoru budowlanego winny posiadać. Samo stwierdzenie nieważności jest tylko kwestią czasu. Zatem zawieszenie jest jak najbardziej zasadne. Natomiast kontynuacja postępowania w sprawie samowoli budowlanej i wydanie decyzji na rozbiórkę jest obecnie niecelowe i nieuzasadnione i może spowodować szkodę o której mowa jest w art. 153 § 2 kpa (po wznowieniu postępowania na podstawie art. 145 §1 pkt 7 i 8 kpa).
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Orzekające w sprawie organy prawidłowo zinterpretowały treść art. 97 § 1 pkt 4 kpa i trafnie uznały, że w okolicznościach prowadzonego postępowania w przedmiocie nakazu rozbiórki czynności skarżących zmierzające do wzruszenia uchwały wydanej w postępowaniu planistycznym nie stanowią zagadnienia wstępnego.
Zawieszenie postępowania jest czynnością organu tamującą bieg sprawy i o tym, czy mamy do czynienia z zagadnieniem wstępnym decyduje oparty na przepisach prawa materialnego związek pomiędzy aktualnie prowadzonym przez organ postępowaniem a toczącym się, albo mogącym zostać wszczętym, postępowaniem w trybie art. 100 § 1 kpa, którego wynik może mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Takiego związku w rozpoznawanej sprawie nie ma.
Postępowanie zmierzające do likwidacji skutków samowoli budowlanej nie pozostaje w żadnym związku z czynionymi przez skarżących zabiegami w przedmiocie zmiany planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym nielegalnie posadowiony został obiekt budowlany.
Stąd też ewentualne przyszłe zmiany w zapisach planu zagospodarowania przestrzennego nie mogą mieć wpływu na tok postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej w prowadzonym przed organem nadzoru budowlanego postępowaniu, a już tym bardziej nie stanową zagadnienia wstępnego dla tego postępowania.
Z przytoczonych wyżej przyczyn, w ocenie sądu, nie został naruszony powołany na wstępie rozważań art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Tą właśnie podstawę rozstrzygnięcia podano w uzasadnieniu prawnym postanowienia tak, że istniejące, zdaniem strony skarżącej, uchybienia organu pierwszej instancji w zakresie sformułowania podstawy prawnej wydanego postanowienia nie miały wpływu na wynik sprawy, a tylko wówczas mogłyby, zgodnie z art. 145§ 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr153, poz. 1270 ze zm.), stanowić podstawy do uchylenia decyzji.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – skargę oddalił.