II SA/GD 884/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2019-05-29
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanapozwolenie na budowęrozbiórkaobiekt rekreacyjnydecyzja o warunkach zabudowynadzór budowlanylegalizacja budowy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę M. K. na decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu rekreacji indywidualnej pobudowanego bez pozwolenia na budowę, stwierdzając brak możliwości jego legalizacji.

Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu rekreacji indywidualnej o konstrukcji drewnianej, pobudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ nadzoru budowlanego ustalił, że obiekt o powierzchni 81,60 m2 wymagał pozwolenia na budowę, a inwestor nie przedstawił wymaganych dokumentów do jego legalizacji. Sąd administracyjny uznał, że ustalenia organów były prawidłowe, a brak spełnienia warunków legalizacyjnych uzasadniał nakaz rozbiórki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę M. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem, o konstrukcji drewnianej, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej. Obiekt ten, o wymiarach 9,60m x 8,50m, został pobudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę. Sąd stwierdził, że ustalenia organów nadzoru budowlanego dotyczące kwalifikacji obiektu jako wymagającego pozwolenia na budowę (ze względu na powierzchnię zabudowy przekraczającą 35 m2 i brak fundamentów, co wykluczało definicję budynku, ale jednocześnie nie mieściło się w katalogu obiektów zwolnionych z pozwolenia) były prawidłowe. Organ I instancji, po wstrzymaniu robót budowlanych, nałożył na M. K. obowiązek przedstawienia dokumentów legalizacyjnych, w tym decyzji o warunkach zabudowy, ze względu na brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. M. K. nie spełnił tych obowiązków, co zgodnie z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, uzasadniało wydanie nakazu rozbiórki. Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a brak możliwości legalizacji obiektu, w tym prawomocnie odmówiona decyzja o warunkach zabudowy, uzasadnia nakaz rozbiórki.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, obiekt taki wymaga pozwolenia na budowę, ponieważ nie mieści się w katalogu obiektów zwolnionych z tego obowiązku, a jego powierzchnia przekracza dopuszczalny limit dla wolnostojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej.

Uzasadnienie

Obiekt o wymiarach 9,60m x 8,50m, mimo że nietrwale związany z gruntem i o konstrukcji drewnianej, przekracza dopuszczalną powierzchnię zabudowy 35 m2 dla budynków rekreacji indywidualnej, co wyklucza zastosowanie art. 29 ust. 1 pkt 2a Prawa budowlanego. Nie jest również obiektem tymczasowym w rozumieniu art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

Pb art. 48 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Nakaz rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.

Pb art. 48 § 4

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków określonych w ust. 3 (dotyczących legalizacji), stosuje się przepis ust. 1, tj. nakazuje rozbiórkę.

Pomocnicze

Pb art. 28 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę.

Pb art. 29 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Wymienia obiekty i roboty budowlane, które nie wymagają pozwolenia na budowę. Wskazano, że obiekt skarżącego nie mieści się w tym katalogu.

Pb art. 3 § 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Definicja 'budynku' jako obiektu trwale związanego z gruntem, posiadającego fundamenty i dach.

Pb art. 29 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Zwolnienie z pozwolenia na budowę wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej do 35 m2 powierzchni zabudowy.

u.p.g.p. art. 4

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

W przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przeznaczenie terenu pod zabudowę określa decyzja o warunkach zabudowy.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi.

p.u.s.a. art. 1 § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

k.p.a. art. 30 § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Wstąpienie następcy prawnego w miejsce strony w toku postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obiekt budowlany o powierzchni zabudowy 81,60 m2 wymagał pozwolenia na budowę. Niespełnienie przez inwestora obowiązków w procedurze legalizacyjnej (brak przedstawienia decyzji o warunkach zabudowy) uzasadnia nakaz rozbiórki. Brak miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wymaga uzyskania decyzji o warunkach zabudowy dla legalizacji obiektu.

Odrzucone argumenty

Obiekty posadowione przez rodziców skarżącego nie stanowią obiektów budowlanych wymagających pozwolenia na budowę. Wydane decyzje ograniczają prawo własności w sposób nieuzasadniony. Istnienie podobnych obiektów w okolicy, wobec których nie wydano podobnych decyzji. Niezrozumiałe jest wydawanie decyzji o nakazie rozbiórki po wielu latach od posadowienia obiektów.

Godne uwagi sformułowania

Legalizacja samowoli budowlanej jest uprawnieniem inwestora. Organ nie ma obowiązku legalizacji samowoli budowlanej wbrew woli strony. Nakaz rozbiórki obiektu ma charakter bezwzględny w razie niespełnienia warunków legalizacji.

Skład orzekający

Dariusz Kurkiewicz

sprawozdawca

Magdalena Dobek-Rak

członek

Mariola Jaroszewska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, wymogu pozwolenia na budowę dla obiektów rekreacyjnych oraz procedury legalizacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów Prawa budowlanego obowiązujących w danym czasie. Nie stanowi przełomu w orzecznictwie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy problem samowoli budowlanej i konsekwencji braku dopełnienia formalności prawnych. Jest to przykład praktycznego zastosowania przepisów Prawa budowlanego, który może być interesujący dla prawników i osób związanych z branżą budowlaną.

Samowola budowlana: Dlaczego Twój domek rekreacyjny może wymagać rozbiórki?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 884/18 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2019-05-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-12-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Dariusz Kurkiewicz /sprawozdawca/
Magdalena Dobek-Rak
Mariola Jaroszewska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 3142/19 - Wyrok NSA z 2022-10-20
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1202
art. 48 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędziowie: Asesor WSA Magdalena Dobek-Rak Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz sądowy Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w dniu 29 maja 2019 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi M. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 września 2018 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z 28 września 2018 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 13 października 2017 r., nakazującą M. K. rozbiórkę obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem o konstrukcji drewnianej wraz z tarasem pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 9,60m x 8,50m, pobudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [..] w obrębie ewid. K., gm. K.
Z treści uzasadnienia wynika, że w toku prowadzonego postępowania organ I instancji dokonał oględzin działki nr [..] w K. i ustalił, że L. i L. K. pobudowali wspólnie bez wymaganego pozwolenia na budowę po 1 stycznia 2004 r. (data znana organowi I instancji z urzędu, gdyż w roku 2003 przeprowadzono inwentaryzacje zabudowy działek w miejscowości K. gmina K. i wówczas przedmiotowa działka była niezabudowana) obiekt budowlany wraz z tarasem o konstrukcji drewnianej nietrwale związany z gruntem pełniący funkcję rekreacji indywidualnej, obiekt o konstrukcji drewnianej nietrwale związany z gruntem pełniący funkcję sanitariatu (w.c.) oraz obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej nietrwale związany z gruntem pełniący funkcję sanitariatu (natrysku).
Pismem z 10 września 2009 r. organ I instancji zwrócił się do Urzędu Gminy o podanie przeznaczenia w/w działki zgodnie z zapisem planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy zatwierdzonego uchwałą nr 162/XXXVII/93 Rady Gminy z dnia 30 lipca 1993 r. i ogłoszonego w Dz. Urzęd. Woj. Nr 16, poz. 90 z dnia 16 sierpnia 1993 r. dla obrębu geodezyjnego K.
W odpowiedzi Urząd Gminy przekazał wypis i wyrys z nieobowiązującego w/w fragmentu planu, który utracił ważność z końcem 2002 r., zgodnie z art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym i wskazał, że działka nr [..], obręb K. położona była na terenie łąk.
Następnie organ I instancji pismem z 5 kwietnia 2016 r. zawiadomił strony postępowania o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i ewentualnym wniesieniu uwag.
W związku z pismem M.K. z 10 maja 2016 r. o toczącym się ewentualnie postępowaniu z wniosku rodziców o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu organ I instancji zwrócił się w dniu 1 września 2016 r. do Urzędu Gminy z pytaniem, czy jest lub było prowadzone postępowanie w sprawie wydania w/w decyzji.
W odpowiedzi Urząd Gminy poinformował, że nie toczyło i nie toczy postępowanie administracyjne dotyczące ustalenia warunków zabudowy dla działki nr [..] położonej w ob. K., gm. K.
Postanowieniem z 25 października 2016 r. organ I instancji wstrzymał roboty budowlane przy budowie obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem o konstrukcji drewnianej wraz z tarasem pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 9,60m x 8,50m, pobudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [..] położonej w obrębie ewidencyjny K., gm. K. oraz nałożył na M. K. obowiązek przedstawienia w terminie do dnia 31 marca 2017 r.:
ostatecznej decyzji Wójta Gminy o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla w/w obiektu budowlanego, z uwagi na to, iż obecnie dla przedmiotowego terenu brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
egzemplarzy projektu budowlanego przedmiotowego obiektu budowlanego wraz z niezbędnymi opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, wykonanego przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie,
c) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Pismem z 28 lutego 2017 r. M. K. poinformował organ I instancji, że zwrócił się do Urzędu Gminy z wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla działki nr [..] położonej w obrębie K.
W związku z powyższym pismem z 29 maja 2017 r. organ I instancji zwrócił się do Urzędu Gminy z pytaniem czy jest lub było prowadzone postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej działki.
W odpowiedzi Urząd Gminy poinformował, że wpłynął wniosek M. K. W związku z brakiem uzupełnienia wniosku pismem z 28 kwietnia 2017 r. sprawa pozostała bez rozpoznania.
Następnie pismem z 8 września 2017 r. organ I instancji zawiadomił M. K. o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i ewentualnym wniesieniu uwag.
Decyzją z 13 października 2017 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, nakazał M. K. rozbiórkę obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem o konstrukcji drewnianej wraz z tarasem pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 9,60m x 8,50m, pobudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [..] podłożonej w obrębie ewidencyjnym k., gmina K.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł Pan M. K.
Rozpoznając sprawę organ odwoławczy podkreślił, że niniejsza sprawa dotyczy obiektu rekreacji indywidualnej nietrwale związanego z gruntem.
Z akt sprawy wynika, że w roku 1998 L. i L. K. (poprzedni właściciele) pobudowali bez wymaganego pozwolenia na budowę obiekt budowlany nietrwale związany z gruntem o konstrukcji drewnianej pełniący funkcje rekreacji indywidualnej o wymiarach 9,60m x 8,50m. W toku postępowania L. i L. K. zmarli. Obecnym właścicielem w/w działki jest M. K.
Zaznaczył organ odwoławczy, że w czasie realizacji obiektu z przepisów ustawy Prawo budowlane wynikało, że na obiekty rekreacyjne jest wymagane pozwolenie na budowę. Przepis art. 28 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane stanowił, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. W art. 29 ust. 1 wymieniono, budowa jakich obiektów nie wymaga pozwolenia na budowę, jednak obiektów letniskowych czy rekreacyjnych nie wymieniono w tym przepisie. Zasadą było zatem, że należało uzyskiwać pozwolenie na budowę, jako wyjątek ustawodawca wprowadził zgłoszenie.
Zgodnie z przepisem art. 3 pkt 2 powyższej ustawy, pod pojęciem "budynku" należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach.
Natomiast zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2a w/w ustawy obowiązującej od dnia 28 czerwca 2015 r., pozwolenia na budowę nie wymaga budowa wolno stojących parterowych budynków rekreacji indywidualnej, rozumianych jako budynki przeznaczone do okresowego wypoczynku. O powierzchni zabudowy do 35m2, przy czym liczba tych obiektów na działce nie może przekraczać jednego na każde 500 m2 powierzchni działki.
Z niewątpliwych ustaleń poczynionych przez organ I instancji w dniu 17 marca 2008 r. w trakcie oględzin na terenie działki nr [..] w K. gmina K. wynika, że na terenie w/w działki wykonano obiekt budowlany wraz z tarasem o konstrukcji drewnianej, nietrwale związany z gruntem, pełniący funkcję rekreacji indywidualnej (o wymiarach w rzucie 9,60m x 8,50m) o powierzchni zabudowy wynoszącej 81,60m2.
Z powyższych ustaleń wynika, że objęty nakazem rozbiórki obiekt nie jest trwale związany z gruntem i jego powierzchnia zabudowy wynosi 81,60m2, a co za tym idzie nie spełnia definicji budynku określonej w art. 3 pkt 2 ustawy Prawo budowlane i nie wypełnia przesłanek określonych w art. 29 ust. 1 pkt 2a Prawa budowlanego.
Natomiast w przepisie art. 29 ustawy Prawo budowlane, wyliczającym enumeratywnie, jakie obiekty i roboty budowlane nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę, nie został zawarty obiekt rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy wynoszącej powyżej 80m2. W art. 29 Prawa budowlanego, nie zawarto obiektu rekreacji indywidualnej, a budynek rekreacji indywidualnej o powierzchni zabudowy do 35m2. W konsekwencji należy przyjąć, że na jego budowę wymagane jest uzyskanie pozwolenia na budowę.
W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził naruszenie przepisu art. 28 ust. l ustawy Prawo budowlane i zobowiązany był do przeprowadzenia postępowania w oparciu o przepisy art. 48 tej ustawy. Procedura ta polega na tym, że inwestor na żądanie organu (wydane postanowienie) przedstawia mu wymagane dokumenty, a następnie organ na ich podstawie w trybie przepisów art. 49 ustawy Prawo budowlane dokonuje oceny zgodności samowolnej budowy z przepisami o planowaniu przestrzennym, a także czy wybudowany obiekt nie narusza innych przepisów, w szczególności techniczno - budowlanych. O ile obiekt spełnia powyższe warunki to organ nadzoru budowlanego w dalszej kolejności nakłada na inwestora obowiązek uiszczenia opłaty legalizacyjnej, a po jej uiszczeniu wydaje decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego.
Legalizacja samowoli budowlanej jest uprawnieniem inwestora. Organ nie ma obowiązku legalizacji samowoli budowlanej wbrew woli strony. Nie ma też prawnej możliwości dokonania legalizacji robót budowlanych w sytuacji, gdy inwestor nie wykonuje swoich obowiązków przewidzianych w procedurze legalizacyjnej. Dlatego jeśli inwestor przedłoży organowi wymagane prawem dokumenty, organ nadzoru budowlanego prowadzi procedurę legalizacyjną tj. ocenę prawidłowości wykonanych robót budowlanych i wydanie dalszego rozstrzygnięcia przewidzianego w powyższym trybie.
Organ odwoławczy wskazał także, że inwestor na każdym etapie postępowania legalizacyjnego może zrezygnować ze swojego uprawnienia. Przejawem tej rezygnacji może być albo nie złożenie przez inwestora żądanych przez organ dokumentów bądź (na dalszym etapie tego postępowania) nieuiszczenie opłaty legalizacyjnej. Niespełnienie tych warunków (niezależnie od ich przyczyn) skutkuje obowiązkiem organu nadzoru budowlanego orzeczenia rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części (art. 48 ust. 4, art. 49 ust. 3 Pb).
W prowadzonym postępowaniu organ I instancji postanowieniem z 25 października 2016 r. wstrzymał roboty budowlane przy budowie obiektu budowlanego, nietrwale związanego z gruntem, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej i nałożył na M. K. obowiązek przedstawienia w terminie do dnia 31 marca 2017 r. określonych dokumentów.
Jednakże zobowiązany nie przedłożył żadnych z dokumentów wskazanych w sentencji postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w związku, z czym organ I instancji wydał decyzją nakaz rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego, nietrwale związanego z gruntem pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej.
Zgodnie z art. 48 ust. 4 ustawy Prawo budowlane w przypadku niespełnienia w wymaganym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 tj. nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia.
Organ odwoławczy zaznaczył, że w księdze wieczystej nr [..] (stan z dnia 05 kwietnia 2016 r.) zgodnie z zawartym wpisem - umową o dział spadku i zniesienia współwłasności sporządzonym w dniu 10 września 2013 r. jedynym właścicielem działki nr [..] w K. gmina K. jest M. K.
Zgodnie z art. 30 § 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, w sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia prawa lub śmierci strony w toku postępowania na miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni.
W odniesieniu do argumentu dotyczącego przeprowadzonych oględzin w dniu 17 marca 2008 r. bez udziału M. K., organ odwoławczy wskazał, że pismem z 5 kwietnia 2018 r. zlecił organowi I instancji przeprowadzenie oględzin na przedmiotowej działce. Pismem z 25 maja 2018 r. organ I instancji zawiadomił M. K., że w dniu 27czerwca 2018 r. zostaną przeprowadzone oględziny zabudowy zrealizowanej na terenie działki. O niemożności udziału w oględzinach oraz prośbie odroczenia oględzin do dnia 30 września 2018 r. M. K. poinformował organ I instancji pismem w dniu 27 czerwca 2018 r.
Natomiast w odniesieniu do złożonego wniosku o decyzję o warunkach zabudowy do Wójta Gminy, organ odwoławczy ustalił, że dnia 14 marca 2018 r. została wydana decyzja odmawiająca ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku rekreacji indywidualnej i budynku gospodarczego na działce nr [..] w obrębie K. B., gm. K., którą wnioskodawca zaskarżył do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało ją w mocy.
W złożonej skardze na powyższą decyzje M. K. zarzucił naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania i wniósł o uchylenie decyzji w całości i wcześniejszej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 13 października 2017 r., zasądzenie kosztów postępowania na swoją rzecz oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonych decyzji.
W opinii skarżącego wydane decyzje są niesłuszne. Usytuowane na nieruchomości skarżącego obiekty posadowione zostały przez jego rodziców. Nieruchomość tą nabył jako ich spadkobierca. Zdaniem skarżącego obiekty te nie stanowią obiektów budowlanych, których posadowienie wymagało uzyskanie pozwolenia na budowę. W konsekwencji brak jest podstaw do wydania decyzji o nakazaniu rozbiórki.
Zaznaczył skarżący, że wydane decyzje ograniczają jego prawo własności w sposób całkowicie nieuzasadniony, w szczególności w sytuacji, w której w K., na innych podobnych działkach, istnieje wiele podobnych obiektów i - jak skarżącemu wiadomo - co do których nie zostały wydane podobne decyzje. Okoliczność ta powoduje, że organy administracji publicznej nierówno traktują właścicieli znajdujących się w takiej samej sytuacji faktycznej i prawnej.
Dodał skarżący, że zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego nr [..], w której odmówiono mu wydania decyzji o warunkach zabudowy. Sprawa ta toczy się w Sądzie pod sygnaturą akt II SA/Gd 527/18.
Z powyższego wynika, że nie ziściły się przesłanki przewidziane przez ustawę Prawo budowlane do nakazania rozbiórki. Nawet gdyby uznać, że posadowione obiekty to obiekty budowlane, to nie można wykluczyć, że na skutek skargi okaże się, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu może zostać wydana.
Podkreślił skarżący, że przedmiotowe obiekty istniały na nieruchomości już od bardzo dawna. Niezrozumiałym jest dla niego, że po tylu latach od ich posadowienia dopiero teraz wydawane są decyzje o nakazie rozbiórki.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji.
Kontrolując w świetle powyższych kryteriów zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, Sąd stwierdził, iż nie narusza ona prawa, a skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił przepis art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r., poz. 1202).
Wydanie nakazu rozbiórki poprzedzone zostało postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 25 października 2016 r., wydanym na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, nakładającym m. in. obowiązek przedstawienia, w terminie do 31 marca 2017 r., ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwagi na to, iż obecnie dla terenu K. brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Ustalony przez organ II instancji stan faktyczny jest bezsporny. M. K. jest właścicielem działki nr [..] położonej w K., gmina K., na której, bez pozwolenia na budowę, wybudowano po roku 2004 – obiekt budowlany z tarasem o konstrukcji drewnianej nietrwale związany z gruntem, pełniący funkcję rekreacji indywidualnej. Strona skarżąca nie zakwestionowała w toku postępowania administracyjnego braku pozwolenia na budowę spornych obiektów, jak również daty budowy. Data wybudowania obiektów uzasadnia zaś zastosowanie wskazanych przepisów ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r.
Organy nadzoru budowlanego słusznie zakwalifikowały budowę opisanego wyżej obiektu budowlanego - jako roboty wymagające pozwolenia na budowę, stosownie do treści art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego. Katalog obiektów budowlanych oraz robót budowlanych niewymagających pozwolenia na budowę, w tym wymagających zgłoszenia (art. 29 i art. 30 Prawa budowlanego) nie obejmuje przedmiotowej inwestycji.
Art. 48 ust. 1-4 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania obu decyzji, stanowił, iż
1. Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę.
2. Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1:
1) jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności:
a) ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo
b) ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2) nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem
- właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
3. W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie:
1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3; do projektu architektoniczno - budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.
4. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1.
W świetle przytoczonej wyżej regulacji zasadą jest poprzedzenie obowiązku rozbiórki w przypadku wybudowania (budowy) obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, oceną możliwości jej legalizacji, po ustaleniu, że budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz nie narusza innych przepisów, w tym techniczno - budowlanych. Nakaz rozbiórki obiektu może być orzeczony dopiero wówczas, gdy okaże się, że nie ma prawnych możliwości jego legalizacji, przy czym dowodzenie okoliczności wymienionych w ust. 2 art. 48 obciąża samowolnego inwestora.
Samowola budowlana, o której mowa w przytoczonym przepisie dotyczy budowy obiektu budowlanego lub jego części, bez wymaganego prawem – jak o tym mowa w art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego, pozwolenia na budowę. Zastosowanie tego przepisu kwestionuje skarżąca, zatem punktem wyjścia dla dalszych rozważań musi być ocena rodzaju obiektu, którego dotyczy postępowanie.
Sąd ocenia jako prawidłowe ustalenia organów nadzoru budowlanego odnośnie kwalifikacji przedmiotowego obiektu budowlanego pełniącego, jak wynika z okoliczności sprawy i ustaleń organu, funkcję rekreacji indywidualnej. Opis obiektu nie budzi wątpliwości, nie jest też przez skarżącego kwestionowany. Zatem jest to obiekt o wymiarach o wymiarach 9,60 m x 8,50m wraz z tarasem, nieposiadający fundamentów. Inwestorem według niekwestionowanych ustaleń byli rodzice skarżącego.
Sąd podziela ocenę WINB, że przedmiotowy obiekt rekreacji indywidualnej należy zakwalifikować jako obiekt budowlany, na którego realizacje wymagane było pozwolenie na budowę, z racji jego powierzchni ponad 80m2.
Niniejszy obiekt i jest to niesporne, realizuje cel rekreacyjny, natomiast okres funkcjonowania na dzień skarżonej decyzji, ale też decyzji organu pierwszej, instancji przekroczył okres 180 dni. Przedmiotowego obiektu nie obejmuje zatem wyjątek określony w art. 29 ust. 1 pkt 12 Prawa budowlanego, według którego pozwolenia na budowę nie wymaga budowa tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu, o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 180 dni od dnia rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu.
Prawidłowo w okolicznościach niniejszej sprawy organ nadzoru budowlanego, po ustaleniu, że wybudowanie opisanego wyżej obiektu wymagało wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, wszczął procedurę legalizacyjną, zobowiązując inwestora, postanowieniem z 25 października 2016 r., do wykonania w terminie do dnia 31 marca 2017 r. obowiązków, określonych w art. 48 ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy – Prawo budowlane, w szczególności zaś do wykazania zgodności budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, poprzez złożenie ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. Z art. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2018 r., poz. 1945) wynika, że w razie braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę lub pod zabudowę określonego rodzaju przeznaczone są tylko te tereny, których taki sposób zagospodarowania został określony w decyzji o warunkach zabudowy. Oznacza to, że w przypadku braku w dacie rozstrzygnięcia obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jak w okolicznościach niniejszej sprawy, decyzja o warunkach zabudowy jest jedynym sposobem wykazania, że określony sposób zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisami innych ustaw. Pozostaje zatem w zgodzie z prawem nałożenie na współwłaścicieli działki obowiązków zgodnych z przytoczonymi wyżej uregulowaniami. Organ ustalił, że na terenie nie obowiązuje plan zagospodarowania przestrzennego, zaś o ustalenie warunków zabudowy wystąpić nie może, pozostaje to w wyłącznej gestii właścicieli działki.
W sprawie nie budzi wątpliwości, że obowiązki określone w postanowieniu z 25 października 2016 r., nie zostały przez skarżącego wykonane pomimo upływu wyznaczonego przez organ okresu na ich spełnienie.
Zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Prawidłowe były bowiem ustalenia organu odwoławczego co do tego, że warunki określone w postanowieniu z 25 października 2016 r. nie zostały spełnione, co uzasadniało, w świetle przepisu art. 48 ust. 1 w związku z ust. 4 ustawy - Prawo budowlane, orzeczenie nakazu rozbiórki. Treść art. 48 Prawa budowlanego jednoznacznie określa warunki legalizacji poprzedzające rozbiórkę, a nakaz rozbiórki ma charakter bezwzględny w razie ich niespełnienia.
Nie mogą odnieść skutku zarzuty skarżącego o istnieniu w okolicy jego nieruchomości innych obiektów o tej samej funkcji rekreacyjnej. Sądowi z urzędu wiadomo, że wiele z nich zrealizowanych zostało w ramach samowoli budowlanej i toczy się wobec nich podobne postępowanie. Natomiast skarga skarżącego na decyzję w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy została oddalona wyrokiem z 12 grudnia 2018 r. i orzeczenie to jest prawomocne.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako niezasadną oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI