II SA/GD 860/22

II SA/Gd 860/22 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2023-09-20
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-10-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Diana Trzcińska /przewodniczący sprawozdawca/
Justyna Dudek-Sienkiewicz
Katarzyna Krzysztofowicz
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono decyzję II i I instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 35 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 20 września 2023 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi R. M. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 1 września 2022 r. nr WI-IV.7840.3.27.2022.ESD w przedmiocie zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Słupska z dnia 13 czerwca 2022 r. nr B.6740.504.2020.GA. 2. zasądza od Wojewody Pomorskiego na rzecz skarżącego R.M. kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
R. M. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Wojewody Pomorskiego z 1 września 2022 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu architektoniczno-budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Skargę wniesiono w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu 30 grudnia 2020 r. inwestor P. D. wystąpił z wnioskiem o wydanie pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym oraz zagospodarowaniem terenu na działkach nr [...] i [...] w obr. [...] u zbiegu ulic P. i R. w Słupsku. Jak wynikało z załączonego do wniosku projektu zagospodarowania terenu i projektu architektoniczno-budowlanego zamierzenie inwestora obejmowało budowę trzykondygnacyjnego budynku mieszkalnego wielorodzinnego z 9 lokalami mieszkalnymi i garażem podziemnym na 8 miejsc postojowych wraz z zagospodarowaniem terenu (nawierzchnie utwardzone dojazdu i dojścia do budynku, rampa, murki oporowe, zieleń, zielony stropodach nad garażem podziemnym).
Decyzją z 6 sierpnia 2021 r. Prezydent Miasta Słupska zatwierdził projekt zagospodarowania terenu i projekt architektoniczno-budowlany oraz udzielił pozwolenia na budowę ww. inwestycji.
Po rozpoznaniu odwołania od ww. decyzji, Wojewoda Pomorski decyzją z 9 marca 2022 r. uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę Prezydentowi do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda wskazał, że w ponownie prowadzonym postępowaniu należy dokonać analizy planowanej inwestycji pod kątem zgodności z przepisami dotyczącymi organizacji miejsc postojowych określonymi w § 18 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dalej jako "rozporządzenie", Dz.U. z 2019 r., poz. 1062) oraz przeanalizować kwestię zagospodarowania wód opadowych na działce objętej zamierzeniem i brakiem możliwości przedostawania się ich na sąsiednie nieruchomości.
Decyzją z 13 czerwca 2022 r. Prezydent Miasta w wyniku ponownego rozpatrzenia wniosku z 30 grudnia 2020 r. zatwierdził projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno - budowlany i udzielił P. D. pozwolenia na budowę obejmującego: budynek mieszkalny wielorodzinny z instalacją gazową i garażem podziemnym oraz zagospodarowaniem terenu na działkach nr [...] i [...] w obr. [...] przy ul. P./R. w Słupsku, zgodnie z projektem zagospodarowania terenu oraz projektem architektoniczno- budowlanym wykonanym przez mgr inż. arch. P. D. Prezydent wskazał przy tym, że decyzja nie obejmuje pozwolenia na budowę przyłączy wodociągowego, kanalizacji sanitarnej, deszczowej, przyłącza gazowego, energetycznego oraz zjazdu, które zostaną zrealizowane przed oddaniem obiektu do użytkowania, na podstawie odrębnych zezwoleń.
Po rozpatrzeniu odwołań R. M. oraz A. M., Wojewoda decyzją z 1 września 2022 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że teren inwestycji oznaczony jest w planie miejscowym (uchwała nr XLI/495/05 Rady Miejskiej w Słupsku z 25 maja 2005 r.) symbolem 4.MW - adaptowany obszar funkcji mieszkalnej wielorodzinnej. W zakresie wysokości zabudowy plan dopuszcza 3 kondygnacje nadziemne (w tym poddasze użytkowe) przy zastosowaniu dachu stromego oraz 1 kondygnację podziemną. Odnośnie do dopuszczalnej wysokości budynku, plan nie reguluje jego maksymalnej wysokości, a jedynie wskazuje dopuszczalną liczbę kondygnacji. Z definicji kondygnacji, zawartej w § 3 ust. 16 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (dalej: "rozporządzenie") wynika, że powinna mieć ona średnią wysokość w świetle większą niż 2 m. W definicji nie określono wysokości maksymalnej. Projekt obejmuje budowę budynku o dachu mansardowym - kąt nachylenia dachu 15° i 75°, 3 kondygnacyjnego z poddaszem użytkowym oraz garażem podziemnym (1 kondygnacja podziemna). W zakresie formy dachu plan dopuszcza dachy mansardowe o nachyleniu do 75° stopni (przy braku określenia w planie wartości minimalnej nachylenia dachu mansardowego). Projekt przewiduje wjazd z ul. P. do garażu podziemnego, a wejście na działkę z ul. P. i z ul. W. Regulacje w planie dotyczące obsługi komunikacyjnej przewidują wjazd z otaczających dróg dojazdowych i lokalnych oraz ciągów pieszo - jezdnych. Zgodnie z planem przewidziano miejsce selektywnego gromadzenia odpadów stałych (kondygnacja podziemna budynku strefa 0.5). Odnośnie do warunków określonych w planie, dotyczących ochrony środowiska wskazano, aby zachować wartościowy drzewostan - według projektu istniejący drzewostan pozostaje bez zmian, a dodatkowo projektuje się nową zieleń wysoką. Teren wolny od zabudowy wskazano, by urządzić jako rekreacyjno-wypoczynkowy dla potrzeb mieszkańców, z zastosowaniem zieleni urządzonej - w projekcie przewidziano taki teren. Wojewoda uwzględnił, że inwestycja obejmuje budowę trzykondygnacyjnego budynku wielorodzinnego (8 lokali mieszkalnych) z garażem podziemnym (8 stanowisk parkingowych, wjazd do garażu bezpośrednio z ul. P.), instalacją gazową oraz zagospodarowaniem terenu (utwardzone dojścia do budynku i dojazd rampa, murki oporowe, zieleń, zieleń przykrywająca płytę stropową garażu podziemnego). Charakterystyczne parametry przewidzianego do realizacji budynku to: wysokość - 11,85 m, długość - 18,87 m, szerokość - 15,09 m, powierzchnia zabudowy - 265,5 m2, powierzchnia użytkowa budynku - 982,1 m2, kondygnacje 3 nadziemne i 1 podziemna (garaż). Dach budynku zaprojektowano jako mansardowy o kącie nachylenia 15° i 75°. Realizację przyłączy przewidziano w odrębnym postępowaniu - taki sposób postępowania jest zgodny z prawem, gdyż do decyzji inwestora pozostaje, czy zrealizuje przyłącza w oparciu o uzyskane pozwolenie na budowę, w oparciu o zgłoszenie właściwemu organowi (art. 29 ust. 1 pkt 23 lit. a) - f), czy też w oparciu o przepis art. 29 a Prawa budowlanego, tj. bez ingerencji organów architektoniczno-budowlanych.
W zakresie spełnienia obowiązku wskazanego w art. 5 ust. 4 i 4a Prawa budowlanego, w projekcie przewidziano, że wszystkie 8 lokali będzie dostępnych dla osób niepełnosprawnych, w tym osób starszych, poprzez m.in. zastosowanie: odpowiednio szerokich drzwi wejściowych do budynku i do mieszkań, szerokości korytarzy i przestrzeni wspólnych (w tym garażu podziemnego) dostosowane dla osób niepełnosprawnych, progi w drzwiach wejściowych poniżej 2 cm wysokości, winda przystosowana dla osób niepełnosprawnych - umożliwiająca dotarcie do wszystkich kondygnacji budynku użytkowanych przez mieszkańców, podjazd dla niepełnosprawnych do wejścia głównego. Dostępność do takich lokali oraz zapewnienie niezbędnych warunków do korzystania z nich przez osoby niepełnosprawne w tym starsze, należy rozumieć jako umożliwienie takim osobom swobodnego dotarcia do każdej kondygnacji budynku, dostępnej dla mieszkańców oraz swobodnego dostępu do lokalu. Możliwości korzystania przez osoby niepełnosprawne oraz dostępności lokali dla osób niepełnosprawnych w budynku mieszkaniowym wielorodzinnym nie można jednak utożsamiać z zapewnieniem mieszkań chronionych, o których mowa art. 53 ustawy o pomocy społecznej (Dz. U. 2021 r. poz. 2268) - dedykowanych m. in. osobom niepełnosprawnym. Stosownie do art. 5 ust. 4 i 4a Prawa budowlanego, wskazane w projekcie rozwiązania potwierdzają możliwość dostępu osobom niepełnosprawnym, w tym starszym, do budynku, wszystkich lokali mieszkalnych oraz do garażu podziemnego.
Wojewoda wyjaśnił, że budynek został zaprojektowany na działkach nr [...] i [...] ścianą z oknami i drzwiami w odległościach odpowiednio: 4,05 m - 4,46 m do granicy od strony działki nr [...]; 4,11 m - 10,86 m do granicy od strony działki nr [...]; przy granicy z działką nr [...] (działka drogowa); 4,10 od granicy od strony działki drogowej nr [...] (nadwieszony narożny wykusz zaprojektowano w odległości 2,3 m i 1,4 m, balkon w odległości 1,0 m od działki nr [...]). Nadto wskazano, że działka nr [...] jest oznaczona symbolem "dr" - ul. W., co oznacza, że jest to działka drogowa. Ponadto jest umieszczona w "Wykazie dróg publicznych w Słupsku" pod pozycją nr [...] jako droga gminna, pod nazwą W., o nr [...]. Wobec powyższego, usytuowanie projektowanego budynku na granicy z działką drogową nr [...] jest zgodne z § 12 rozporządzenia. Z załączonej do projektu analizy przesłaniania wynika, że przedmiotowy budynek zlokalizowany zostanie w takiej odległości od istniejącego na działce nr [...] budynku mieszkalnego, która umożliwi naturalne oświetlenie pomieszczeń zlokalizowanych w tym budynku. Analiza uwzględnia również potencjalną zabudowę na działkach nr [...] i [...]. Mając na uwadze § 13 pkt 1 rozporządzenia, między ramionami kąta 60° z wierzchołkiem w wewnętrznym licu ściany na osi okna pomieszczenia przesłanianego nie znajduje się obiekt przesłaniający w odległości wysokości przesłaniania. Z załączonej analizy przesłaniania i nasłonecznienia wynika, że stosownie do § 60 ww. rozporządzenia, budynek na działce nr [...] i projektowany budynek na działkach nr [...] i [...], wszystkie mieszkania wielopokojowe będą miały zapewniony czas nasłonecznienia minimum 3 godziny, w dniach równonocy, w godzinach 7.00 - 17.00, przynajmniej dla jednego pokoju.
W odniesieniu do kwestii warunków ochrony przeciwpożarowej obiektu budynek (garaż podziemny - 1 kondygnacja podziemna oraz budynek mieszkalny - 3 kondygnacje nadziemne) sklasyfikowano jako niski (N). Odnośnie do kwalifikacji obiektu w zakresie zagrożenia ludzi garaż podziemny zaliczono do kategorii PM, a budynek mieszalny zaliczono do kategorii ZL IV. Gęstość obciążenia ogniowego w garażu oraz w pomieszczeniach technicznych nie przekroczy wielkości 500 MJ/m2. Dla budynku kwalifikowanego do kategorii zagrożenia ludzi nie wyznacza się gęstości obciążenia ogniowego. Zagrożenie wybuchem nie występuje ze względu na charakter oraz funkcje obiektu. Dla kategorii PM i ZL IV wskazano klasę odporności pożarowej "D" Strefy pożarowe dla poszczególnych kategorii nie zostaną przekroczone. Usytuowanie obiektu z uwagi na bezpieczeństwo przeciwpożarowe w odniesieniu do obiektów sąsiadujących: 10 m od budynku mieszkalnego wielorodzinnego 3 kondygnacyjnego (od zachodu), 21,5 m od budynku mieszkalnego wielorodzinnego 3 kondygnacyjnego, ponad 26 m od budynków jednorodzinnych od strony południowej po drugiej stronie ul. K. Inwestycja nie narusza przepisów dotyczących bezpieczeństwa pożarowego.
Wojewoda wyjaśnił, że zgodnie z § 18 rozporządzenia, zagospodarowując działkę budowlaną, należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, stanowiska postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również stanowiska postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Liczbę stanowisk postojowych i sposób urządzenia parkingów należy dostosować do wymagań ustalonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwzględnieniem potrzebnej liczby stanowisk, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych (np.: NSA z 17 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2561/16; NSA z 10 marca 2016 r., sygn. akt II OSK 1736/14) wykładnia § 18 ust. 1 rozporządzenia pozwala na przyjęcie, że w szczególnych okolicznościach urządzenie miejsc postojowych może nastąpić na innej działce niż działka inwestycyjna. Miejsca te mają być urządzone stosownie do przeznaczenia i sposobu zabudowy. Jeśli zabudowa nie pozwala na takie zagospodarowanie działki, które umożliwi realizację miejsc postojowych, to dopuszczalne jest ich usytuowanie na innej nieruchomości. Zatem w szczególnych okolicznościach można przyjąć, że urządzenie miejsc postojowych może nastąpić na innej działce niż działka inwestycyjna. Wystarczające będzie zagwarantowanie przez inwestora możliwości postoju na cudzym gruncie. Ponadto należy zaznaczyć, że przepis ten wskazuje, aby liczbę miejsc postojowych i sposób urządzenia dostosować do wymagań ustalonych w miejscowym planie zagospodarowania albo decyzji o warunkach zabudowy, a w tym przypadku miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie ustala dla danego terenu wskaźników zapotrzebowania miejsc postojowych dla samochodów osobowych.
Zdaniem Wojewody, rygorystyczne rozumienie przepisu § 18 rozporządzenia i nakładanie obligatoryjnie na inwestora wymogu zapewnienia miejsc postojowych dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również stanowisk postojowych dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne na własnej działce, w szczególnych okolicznościach doprowadziłoby do sytuacji, w której inwestor nie mógłby zrealizować żadnej inwestycji. W budynku zaplanowano 8 lokali mieszkalnych oraz garaż podziemny z 8 miejscami postojowymi. Budynek jest wyposażony w dźwig osobowy, zapewniający dostęp do wszystkich kondygnacji osobom niepełnosprawnym i osobom starszym. W projekcie wykazano zapewnienie miejsc postojowych dla samochodów użytkowników stałych w garażu podziemnym, a dla samochodów osób czasowo przebywających możliwość parkowania w pasach drogowych przyległych ulic K., P. i L. w oparciu o pismo zarządcy drogi z 1 kwietnia 2022 r., a także wskazano możliwość skorzystania z komunikacji miejskiej autobusami linii nr 9 i 18 i rowerowej. Inwestor do projektu załączył bowiem stanowisko zarządcy dróg - pismo z 1 kwietnia 2022 r., zgodnie z którym w ciągu ulic K., P. i L. istnieje obecnie możliwość parkowania na zasadach ogólnych, przy czym w ciągu ulicy L. jest wyznaczony pas postojowy. Pas postojowy w ulicy L. znajduje się w odległości niespełna 120 m od projektowanego budynku, natomiast ulice P. i K. usytuowane są bezpośrednio w otoczeniu działki inwestycyjnej.
Na stronie 11 projektu zagospodarowania działki wskazano, że odprowadzenie wód opadowych z dachu mansardowego rynnami nastąpi do rur spustowych zewnętrznych i następnie przyłączem deszczowym do miejskiej kanalizacji deszczowej według odrębnego projektu branży sanitarnej. Odprowadzenie wód opadowych z nawierzchni utwardzonych - poprzez odwodnienia liniowe i następnie przyłączem deszczowym do miejskiej kanalizacji deszczowej według odrębnego projektu branży sanitarnej. Odprowadzenie wód opadowych z nawierzchni utwardzonych przed wejściem do budynku, z odpowiednimi spadkami, wykonanych z materiałów drobnoformatowych infiltrujących wody opadowe na własną działkę. Zaprojektowane ogrodzenie na murku oporowym wzdłuż działki oraz odpowiednie spadki terenu wykluczają możliwość spływu wód opadowych poza granicę działki na tereny sąsiednie.
Zdaniem Wojewody przedłożona do zatwierdzenia dokumentacja jest zgodna z ustaleniami obowiązującego planu miejscowego. Planowane przedsięwzięcie nie ma negatywnego wpływu na środowisko i zdrowie ludzi oraz obiekty sąsiednie i nie stanowi przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Projekt zagospodarowania tereny jest zgodny z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi tj. rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. 2019 r. poz. 1065). Planowana inwestycja jest zgodna z § 12 tego rozporządzenia oraz warunkami wynikającymi z § 13, § 57 i § 60, dotyczących nasłonecznienia i zacieniania, jak również z § 271 - § 272 rozporządzenia, dotyczących bezpieczeństwa pożarowego. Dokumentacja została uzgodniona bez zastrzeżeń z rzeczoznawcą do spraw sanitarnohigienicznych oraz rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Poza powyższym, w uzasadnieniu decyzji przeanalizowano oraz odniesiono się do uwag stron wniesionych w postępowaniu w zakresie: ilości kondygnacji projektowanego budynku oraz geometrii dachu, wysokości poddasza użytkowego, zachowania istniejącego drzewostanu i braku inwentaryzacji zieleni, lokalizacji budynku w odniesieniu do linii zabudowy określonej w planie, zgodności z art. 43 ust. 1 ustawy o drogach publicznych oraz w zakresie zapotrzebowania budynku w energię użytkową. Inwestor złożył oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami, w tym techniczno- budowlanymi, jest kompletny i został wykonany przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane oraz legitymujące się aktualnym na dzień opracowania projektu zaświadczeniem potwierdzającym wpis na listę właściwej izby samorządu zawodowego. W ocenie Wojewody, inwestor spełnił wymagania nałożone ustawą prawo budowlane, a w myśl art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę w razie spełnienia wymagań określonych wart. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1. Użyty zwrot "organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę" oznacza, że organ administracji architektoniczno- budowlanej, w razie spełnienia tych przesłanek, jest związany powyższymi przepisami i ma obowiązek podjąć rozstrzygnięcie zgodne z żądaniem wnioskodawcy. Nadto wskazano, że organ wydający decyzję nie ma możliwości ingerowania w kształt i zakres inwestycji. Obowiązkiem organu jest sprawdzenie natomiast, czy inwestycja jest zgodna z przepisami prawa, co wyżej opisano.
W skardze na tak wydaną decyzję zarzucono naruszenie:
I. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Lelewela" w Słupsku przyjętego uchwałą nr XLI/495/05 Rady Miejskiej w Słupsku z dnia 25 maja 2005 r. (dalej: "plan miejscowy") oraz z § 18 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1065, dalej: "rozporządzenie") poprzez utrzymanie w mocy decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla inwestycji, dla której nie zapewniono wystarczającej liczby miejsc postojowych oraz dla której nie zapewniono na terenie inwestycji miejsc postojowych dla samochodów użytkowników przebywających okresowo na terenie nieruchomości,
art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego w zw. z ustaleniami planu miejscowego dla jednostki 4.MW poprzez utrzymanie w mocy decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno- budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla inwestycji sprzecznej z planem miejscowym w zakresie wysokości zabudowy oraz formy dachu
art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) Prawa budowlanego w zw. z ustaleniami miejscowego planu dla jednostki 3.CP poprzez utrzymanie w mocy decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla inwestycji, której realizacja uniemożliwi wykonanie ustaleń miejscowego planu dotyczących jednostki 3.CP,
art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia poprzez utrzymanie w mocy decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu dla inwestycji obejmującej budowę budynku usytuowanego w odległości mniejszej niż 4 m od działki nr [...],
art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego w zw. z ustaleniami planu miejscowego dla jednostki 4.MW poprzez utrzymanie w mocy decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno- budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę dla inwestycji obejmującej budowę budynku usytuowanego w odległości 2,3 m i 1,4 m od granicy działki drogowej nr [...] (ul. P.),
II. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy,
art. 107 § 3 i art. 11 k.p.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia zaskarżonej decyzji w sposób sprzeczny z wymogami zawartymi w ww. przepisach oraz nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu.
W oparciu o powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zdaniem strony skarżącej za potrzebą wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji obu instancji przemawia to, że organy dopuściły się analogicznych naruszeń prawa materialnego oraz przepisów postępowania, w szczególności błędnie przyjęły, iż w przypadku nowo budowanego obiektu możliwe jest spełnienie wymogu określonego w § 18 rozporządzenia poprzez zapewnienie miejsc postojowych poza terenem inwestycji, w ciągu ul. R., P. i L. w Słupsku.
W uzasadnieniu skargi odniesiono się do kwestii niezgodności projektu zagospodarowania terenu z § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia oraz z planem miejscowym w zakresie zapewnienia ogólnodostępnych miejsc postojowych. Skarżący wskazał, że miejsca postojowe zapewniające obsługę parkingową inwestycji zostały zaprojektowane wyłącznie w garażu podziemnym, brak jest natomiast miejsc postojowych na zewnątrz projektowanego budynku. Spójnik "i" zastosowany w przepisie § 18 ust. 1 rozporządzenia oznacza koniunkcję, należy więc urządzić miejsca postojowe zarówno dla samochodów użytkowników stałych, jak i przebywających okresowo. Wykładnia przepisów językowa oraz funkcjonalna wskazuje, że zamiarem ustawodawcy było umożliwienie jednoczesnego korzystania z miejsc parkingowych przez użytkowników stałych i okresowych. Natomiast projekt dotyczący inwestycji nie zakłada budowy jakiegokolwiek miejsca postojowego dla osób przebywających okresowo w przedmiotowym budynku. Nawet w przypadku nieobecności któregokolwiek z użytkowników stałych, użytkownicy okresowi i tak nie będą mogli zaparkować na wolnym miejscu postojowym w garażu podziemnym, gdyż nie będą uprawnieni do korzystania z garażu podziemnego.
W tym kontekście na szczególną uwagę zasługuje stwierdzenie Wojewody zawarte w decyzji z 9 marca 2022 r., uchylającej poprzednio wydane pozwolenie na budowę przedmiotowej inwestycji: "Pomimo braku ustalenia w planie minimalnego wskaźnika miejsc postojowych, miejsca takie należy zorganizować w granicach obszaru funkcji mieszkaniowej (zatem nie istnieje możliwość, w rozumieniu planu, organizacji takich stanowisk na terenach przyległych np. parking w pasie drogowym)". Tymczasem inwestor po uchyleniu poprzednio wydanej w tej sprawie decyzji organu I instancji wskazał na s. 17 części opisowej projektu zagospodarowania terenu, że: "potencjalny całodobowy postój samochodów osobowych dla osób przebywających czasowo w projektowanym obiekcie stosownie do sposobu zabudowy na tym terenie możliwy jest bezpośrednio wzdłuż ulic R., P. oraz na ulicy L." oraz przedłożył pismo Zarządu Infrastruktury Miejskiej w Słupsku z 1 kwietnia 2022 r., w którym wskazano, że w ciągu ul. R., P.i L. w Słupsku jest możliwość parkowania na zasadach ogólnych. Inwestor oraz organ I instancji błędnie nazywali owo pismo zgodą na parkowanie w pasie drogowym przyległych ulic, podczas gdy z samego pisma wprost wynika, że stanowi ono jedynie informację o możliwości parkowania. Przedłożenie przez inwestora tego pisma nie można w żadnym razie uznać za zapewnienie miejsc postojowych ogólnodostępnych, tym bardziej że jest to stanowisko tego samego organu, tj. Prezydenta Miasta, jest zarządcą dróg publicznych na terenie miasta Słupska a jego zadania w tym zakresie wykonuje podległa mu jednostka - Zarząd Infrastruktury Miejskiej w Słupsku. Tymczasem zgodnie z ustaleniami planu miejscowego dla obszaru 4.MW, parkingi należy zabezpieczyć w granicach obszaru funkcji mieszkaniowej. Z planu miejscowego wynika zatem jednoznacznie, że wykluczone jest zapewnianie miejsc postojowych poza granicami obszaru funkcji mieszkalnej. W związku z tym zapewnienie miejsc postojowych w granicach obszarów funkcji komunikacji (w tym przypadku – w granicach terenów 1.KDL, 9.KD i 2.KDL), tak jak to przewidział Inwestor w projekcie zagospodarowania terenu - jest sprzeczne z planem miejscowym.
Zdaniem skarżącego zapewnienie miejsc postojowych poza terenem inwestycji jest ponadto sprzeczne z § 18 ust. 1 rozporządzenia. Skarżący wskazał na tezę orzecznictwa, że "miejsca parkingowe muszą być urządzone na działce budowlanej a nie poza nią". Wskazał też, że w szczególnych okolicznościach urządzenie miejsc postojowych może nastąpić na innej działce niż działka inwestycyjna, gdy istniejące zagospodarowanie działki uniemożliwia usytuowanie takich miejsc. W ocenie skarżącego taka wyjątkowa sytuacja nie ma jednak miejsca w niniejszej sprawie, gdyż wniosek inwestora o pozwolenie na budowę dotyczy działek dotychczas niezabudowanych. Według skarżącego w celu urządzenia ogólnodostępnych miejsc postojowych na terenie inwestycji - należałoby zmniejszyć powierzchnię zabudowy, aby zapewnić zgodny z planem miejscowym procentowy udział powierzchni wolnej od zabudowy oraz powierzchnię terenów czynnych biologicznie.
Skarżący zakwestionował stanowisko Wojewody, który powołując się na orzecznictwo sądów uznał, że "w szczególnych okolicznościach urządzenie miejsc postojowych może nastąpić na innej działce niż działka inwestycyjna". W jego ocenie, nie zachodzą żadne szczególne okoliczności, uwzględnione w orzecznictwie sądowym, które uzasadniałyby możliwość realizacji inwestycji bez zapewnienia miejsc parkingowych na działce objętej inwestycją. Przyjęcie zasady, że każda ingerencja w obiekt wymagająca pozwolenia na budowę (nawet przebudowa fragmentu budynku w sposób, który może wyodrębnić dodatkowy lokal mieszkalny w tej samej bryle) wymaga zaprojektowania obligatoryjnie miejsc postojowych na terenie działki inwestora, prowadziłoby do nadmiernego ograniczenia prawa własności i wolności budowlanej. Obowiązkiem zatem organu, który ocenia, czy projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z przepisami techniczno- budowlanymi, jest rozważenie, czy dotychczasowy sposób zagospodarowania terenu pozwala na zrealizowanie miejsc postojowych na terenie działki inwestycyjnej. Inaczej przy tym przedstawiać się będzie ta ocena w sytuacji, gdy planowana inwestycja nie wkracza w zastaną sytuację faktyczną (jest nową zabudową na działce), a inaczej wówczas, gdy musi uwzględniać powstały zgodnie z prawem stan istniejący na działce.
Nadto w ocenie skarżącego przedłożenie przez inwestora pisma Zarządu Infrastruktury Miejskiej w Słupsku z 1 kwietnia 2022 r. o ogólnej możliwości parkowania w ciągu ul. R., P. i L. w Słupsku nie może zostać uznane za trwałe zagwarantowanie miejsc parkingowych dla przedmiotowej inwestycji, ponieważ w ciągu ww. ulic może parkować każdy, w związku z czym może się okazać, że nie będzie żadnego wolnego miejsca postojowego dla samochodów użytkowników przebywających okresowo na terenie inwestycji (zwłaszcza mając na uwadze fakt, że tylko w ciągu ul. L. jest wyznaczony pas postojowy). Już teraz miejsca postojowe w ciągu ul. P. są wyczerpane, ponieważ samochody parkują po obu stronach tej ulicy i trudno jest nią przejechać nie uszkadzając lusterek. Podobna sytuacja ma miejsce w ciągu ul. R. Skarżący podkreślił, że miejsca postojowe w ciągach dróg publicznych są elementem organizacji ruchu, która nie jest trwała i ulega zmianom w zależności od potrzeb zarządcy drogi. W związku z tym nie ma gwarancji, że po realizacji przedmiotowej inwestycji w dalszym ciągu będzie istniała możliwość parkowania w ciągu ul. R., P. i L. Tej oceny nie zmieniłoby zawarcie umowy najmu miejsc postojowych w pasach dróg publicznych, gdyż umowa najmu miejsc postojowych w pasie drogi publicznej skutkowałaby wyłączeniem władztwa nad drogą, co jest niedopuszczalne w świetle art. 2a u.d.p.(por. wyrok NSA z 21 czerwca 2017 r., sygn. II OSK 2650/15). Nadto w odniesieniu do możliwości zapewnienia miejsc postojowych w pasie drogowym dróg publicznych wypowiedział się NSA, który w wyroku z 14 listopada 2007 r., sygn. II OSK 1498/06 stwierdził, że miejsca parkingowe muszą być zaprojektowane i urządzone na terenie należącym do inwestora, na którym dana inwestycja ma być realizowana, jak też mają one mieć charakter trwały, a więc nie mogą to być miejsca parkingowe np. tylko na czas budowy, lub na pewien tylko okres początkowy użytkowania obiektu budowlanego.
Skarżący nie podzielił też stanowiska Wojewody co do tego, że rygorystyczna wykładnia § 18 rozporządzenia w praktyce wykluczałaby w ogóle możliwość realizacji inwestycji. W ocenie organu I instancji (którą podzielił Wojewoda) teren inwestycji ma niewielką powierzchnię, co uniemożliwia usytuowanie na nim dodatkowych miejsc postojowych z uwagi na wymagane odległości stanowisk postojowych od okien pomieszczeń przeznaczonych na stały pobyt ludzi i od granicy działki. Nie tłumaczy to jednak całkowitej rezygnacji z zapewnienia na terenie inwestycji ogólnodostępnego miejsca postojowego. Jeżeli realizacja takiego miejsca postojowego na terenie inwestycji rzeczywiście nie jest możliwa, to inwestor powinien był uzyskać zgodę na odstępstwo od § 18 rozporządzenia, w której byłoby przewidziane rozwiązanie zamienne. Takiej zgody inwestor jednak nie uzyskał, co oznacza, że projekt zagospodarowania terenu jest niezgodny z § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia oraz z planem miejscowym w zakresie zapewnienia ogólnodostępnych miejsc postojowych. Nie jest także tak, jak stwierdziły organy obu instancji, że z uwagi na konieczność zapewnienia miejsc postojowych na terenie inwestycji, inwestor nie mógłby zrealizować żadnej inwestycji. Organ I instancji nie wziął pod uwagę tego, że problem inwestora w kwestii miejsc postojowych mógłby również dobrze zostać zlikwidowany poprzez zmniejszenie liczby mieszkań w projektowanym budynku. Nie może być bowiem aprobowane działanie polegające na obchodzeniu przepisów prawa w celu uzyskania jak najlepszego wyniku finansowego ze sprzedaży mieszkań w ramach inwestycji. Mając na uwadze powyższe, w ocenie strony skarżącej w ramach inwestycji nie przewidziano żadnych miejsc postojowych dla użytkowników przebywających okresowo na terenie inwestycji. Oznacza to, że Wojewoda poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, dopuścił się naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z ustaleniami planu miejscowego oraz z § 18 rozporządzenia.
W dalszej części uzasadnienia skargi odniesiono się do niezgodności projektu zagospodarowania terenu oraz projektu architektoniczno- budowlanego z § 18 rozporządzenia oraz z planem miejscowym w zakresie zapewnienia odpowiedniej liczby miejsc postojowych. Skarżący wskazał, że w projektowanym budynku ma się znajdować 8 lokali mieszkalnych. Z rzutu garażu podziemnego wynika, że przewidziano 8 miejsc postojowych, w tym jedno miejsce postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne. W odniesieniu do miejsc postojowych w planie miejscowym wskazano, że "Parkingi zabezpieczyć w granicach obszaru funkcji mieszkaniowej", natomiast - jak zauważono w uzasadnieniu decyzji - nie określono minimalnej liczby miejsc postojowych. Nie oznacza to jednak, że inwestor ma pełną dowolność w tym zakresie. Zgodnie z § 18 ust. 1 rozporządzenia zagospodarowując działkę budowlaną, należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, stanowiska postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również stanowiska postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Wykładnia przepisów § 18 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych powinna obejmować analizą to, że w przypadku obowiązywania na terenie inwestycji planu miejscowego, który nie zawiera wymagań odnośnie do ilości i rodzaju miejsc parkingowych (jak w niniejszej sprawie), organy architektoniczno-budowlane nie mogą przyjąć pełnej dowolności w tym zakresie, ale powinny ocenić przedstawiony przez inwestora projekt budowlany pod kątem przesłanek określonych w § 18 ust. 1 rozporządzenia. Przepis ten nie określa literalnie liczby i sposobu urządzenia miejsc postojowych, ale jednak uzależnia ich określenie od sposobu przeznaczenia i sposobu zabudowy działki budowlanej. Oznacza to, mającą potwierdzenie w zasadach racjonalności, konieczność indywidualnego podejścia do tego aspektu w odniesieniu do każdej inwestycji budowlanej, realizowanej na różnych nieruchomościach, o różnej wielkości i w różnym otoczeniu. Skarżący wskazał, że przepis § 18 ust. 1 rozporządzenia jest przepisem nieostrym, brak jest w nim wskazania minimalnej liczby projektowanych miejsc postojowych, w związku z czym ocena spełnienia wymogów tego przepisu przez pryzmat obowiązku określonego w art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego powinna uwzględniać w każdym przypadku konkretne okoliczności faktyczne dotyczące projektowanej inwestycji. Powyższe znalazło potwierdzenie w poprzednio wydanej decyzji Wojewody z 9 marca 2022 r., znak: WI-IV.7840.3.34.2021.MA, wydanej w niniejszej sprawie w której stwierdzono, że: "Pomimo braku ustalenia w planie minimalnego wskaźnika miejsc postojowych, miejsca takie należy zorganizować w granicach obszaru funkcji mieszkaniowej (zatem nie istnieje możliwość, w rozumieniu planu, organizacji takich stanowisk na terenach przyległych np. parking w pasie drogowym)". Wojewoda potwierdził bowiem, że brak wskazania w planie miejscowym minimalnego wskaźnika miejsc postojowych nie oznacza, że projektowana liczba takich miejsc może być dowolna. Nadto plan miejscowy został uchwalony w 2005 r., a więc w czasach, gdy posiadanie samochodu było mniej powszechne, a problemy z parkowaniem były dużo mniejsze, natomiast obecnie często na jedną rodzinę przypadają dwa samochody. W skarżonej decyzji Wojewoda zmienił zdanie i w ogóle nie przeprowadził kontroli liczby miejsc postojowych. Biorąc pod uwagę okoliczności faktyczne dotyczące przedmiotowej inwestycji (położenie, sposób zabudowy, przeznaczenie), za niespełniające wymagań § 18 ust. 1 rozporządzenia należy uznać zapewnienie 8 miejsc postojowych, w tym jednego przeznaczonego wyłącznie dla osób niepełnosprawnych. Miejsce postojowe dla niepełnosprawnych może być wykorzystywane wyłącznie przez osoby mające takie uprawnienia i w związku z tym pozostaje niedostępne dla innych osób. Zatem de facto na 8 lokali mieszkalnych przypada 7 miejsc postojowych. Skarżący wskazał także, że prawie wszystkie lokale mieszkalne mają małą lub średnią powierzchnię, za wyjątkiem lokalu M6, który ma powierzchnię sporego domu jednorodzinnego. Tak duża powierzchnia lokalu M6 sugeruje, że w przyszłości inwestor zamierza podzielić ten lokal na mniejsze lokale. W takim przypadku liczba miejsc postojowych w garażu na pewno nie będzie wystarczająca do obsługi parkingowej tych lokali. Nawet jeżeli nie dojdzie do takiego podziału lokalu [...], to i tak należy stwierdzić, że w lokalu o takiej powierzchni może zamieszkiwać tyle osób, że zapewnienie dla tego lokalu tylko jednego miejsca postojowego będzie niewystarczające. W rezultacie, zdaniem skarżącego, w ramach inwestycji nie przewidziano wystarczającej liczby miejsc postojowych dla użytkowników stałych. Wojewoda, utrzymując w mocy decyzję zatwierdzającą projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla inwestycji, dla której nie zapewniono wystarczającej liczby miejsc postojowych, naruszył art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z ustaleniami planu miejscowego oraz z § 18 rozporządzenia. Naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ gdyby Wojewoda uznał, że zaprojektowana liczba miejsc postojowych nie jest wystarczająca dla przedmiotowej inwestycji, to uchyliłby decyzję Prezydenta.
Skarżący wskazał także na niezgodność z planem miejscowym w zakresie wysokości zabudowy oraz formy dachu. Podkreślił, że zgodnie z orzecznictwem organy administracji architektoniczno-budowlanej są uprawnione do badania, czy projektowana inwestycja nie ma na celu obejścia prawa. W tym kontekście skarżący zauważył, że ostatnia kondygnacja projektowanego budynku ma wysokość 4,64 m, a miejscowo nawet 4,99 m, co stanowi obejście ustaleń planu miejscowego w zakresie dopuszczalnej liczby kondygnacji. Zgodnie bowiem z ustaleniami planu miejscowego, w zakresie wysokości nowoprojektowanej zabudowy w obszarze 4.MW w przypadku zastosowania dachu płaskiego projektowany budynek może posiadać maksymalnie dwie kondygnacje nadziemne, natomiast w przypadku zastosowania dachu stromego - trzy kondygnacje nadziemne, w tym poddasze użytkowe. W zakresie formy dachu plan miejscowy nakazuje stosować dachy strome lub płaskie (stropodachy). Z ustaleń planu miejscowego wynika zatem, że w przypadku zastosowania dachu stromego maksymalna wysokość zabudowy określona została na 3 kondygnacje, w tym trzecia kondygnacja wyłącznie w formie poddasza użytkowego. Dachy strome należy kształtować jako dwuspadowe symetryczne lub wielospadowe, o nachyleniach od 30° do 50°, a w przypadku dachu mansardowego - do 75°. Tymczasem wysokość trzeciej kondygnacji znacząco odbiega od wysokości pozostałych kondygnacji nadziemnych projektowanego budynku, wynoszącej 2,9 m, w związku z czym nie można jej uznać za poddasze. Zaakceptowanie rozwiązania polegającego na zaprojektowaniu kondygnacji "poddasza" o wysokości wynoszącej nawet 5 m prowadziłoby do absurdalnych wniosków i otwierałoby drogę do nadużycia prawa w przyszłości. Z całą pewnością zamiarem lokalnego prawodawcy, wyznaczającego maksymalną wysokość zabudowy w liczbach kondygnacji (nie zaś w metrach) nie było dopuszczenie do budowy np. budynków o trzech kondygnacjach nadziemnych (przy zastosowaniu dachu stromego) i wysokości każdej kondygnacji wynoszącej 5 m. Fakt, że plan miejscowy nie przewiduje maksymalnej wysokości liczonej w metrach, nie oznacza, że inwestorzy mogą projektować dowolnie wysokie kondygnacje, byle tylko zgadzała się ich liczba. Zauważono, że z przekrojów projektowanego budynku wynika, że ostatnia kondygnacja znajduje się pod zupełnie płaskim dachem (czyli stropodachem). Na owych przekrojach dopiero nad płaskim dachem zostało narysowane zadaszenie o nachyleniu 15°. W ocenie skarżącego, dach budynku w istocie jest dachem płaskim, a jedynie dla pozoru zachowania zgodności z planem miejscowym w zakresie liczby kondygnacji, na płaskim dachu zaprojektowano nachylone połacie.
Na zamiar obejścia przez inwestora prawa wskazuje przy tym chronologia zdarzeń. W pierwotnej wersji projektu przedmiotowy budynek obejmował następujące kondygnacje: parter, I piętro i "antresolę". Dach budynku został zaprojektowany jako płaski. Powierzchnia poszczególnych antresol niemal odpowiadała powierzchni mieszkań (a znacznie przekraczała powierzchnię pomieszczeń), w których je wydzielono. Czwartą kondygnację nadziemną projektowanego budynku stanowił poziom, który zgodnie z projektem miał być przeznaczony na kotłownię/pomieszczenie techniczne. Poziom ten miał wysokość 275 cm, co samo w sobie było wystarczające do uznania, że stanowił on kondygnację w rozumieniu § 3 pkt 16 rozporządzenia. Dodatkowo kotłownia/pomieszczenie techniczne miało stosunkowo dużą powierzchnię (82,6 m2, nie licząc powierzchni szybu windowego i klatki schodowej - łączna powierzchnia tej kondygnacji to 92,4 m2, co stanowiło 50% powierzchni pozostałych kondygnacji nadziemnych), a w każdej z czterech ścian tego pomieszczenia znajdowały się okna. Ponadto komunikacja na poziom z kotłownią/pomieszczeniem gospodarczym odbywała się pełnowymiarową klatką schodową. Poziom przeznaczony na kotłownię/pomieszczenie techniczne w rzeczywistości stanowił więc czwartą kondygnację projektowanego budynku, spełniał bowiem wymagania definicji kondygnacji zawartej w § 3 pkt 16 rozporządzenia. Z analizy przewidzianych rozwiązań projektowych wynika zatem, że mimo iż w projekcie wskazano, że przedmiotowy budynek posiada dwie kondygnacje nadziemne oraz antresolę i kotłownię/pomieszczenie techniczne, w rzeczywistości tych kondygnacji nadziemnych zaprojektowano cztery. W piśmie z 14 maja 2021 r. skarżący zwrócił uwagę na ww. nieprawidłowości. W konsekwencji organ I instancji postanowieniem z 20 maja 2021 r. nałożył na inwestora obowiązek usunięcia nieprawidłowości występujących w projekcie zagospodarowania terenu oraz projekcie architektoniczno-budowlanym. Inwestor w dniu 15 czerwca 2021 r. przedłożył zmienione i uzupełnione projekty. W nowej wersji projektu przedmiotowy budynek składał się już z trzech kondygnacji nadziemnych - parteru, I piętra oraz II piętra (nazwanego w projekcie również poddaszem użytkowym). Zmieniono również formę dachu z płaskiego na stromy (w ocenie inwestora "mansardowy"). Wysokość parteru i I piętra wynosiła 2,9 m, natomiast wysokość II piętra - 2,87 m. Na wszystkich tych kondygnacjach zaprojektowano balkony. Podkreślenia wymaga, że trzecia kondygnacja nie znajdowała się bezpośrednio nad pokryciem dachowym - nad nią znajdował się bowiem strop, a dopiero nad tym stropem znajdowała się przestrzeń o wysokości ok. 2 m, stanowiąca de facto poddasze nieużytkowe. Trzecia kondygnacja, nazwana w projekcie poddaszem użytkowym, zaprojektowana została celowo na pełnym obrysie budynku i w pełnej wysokości. Stanowiła ona kondygnację o pełnej wysokości i walorach użytkowych identycznych, jak dwie niższe kondygnacje, co było niezgodne z ustaleniami planu miejscowego. Na powyższe nieprawidłowości skarżący zwrócił uwagę w piśmie z 30 czerwca 2021 r. W wyniku tych uwag inwestor ponownie skorygował projekt w zakresie trzeciej kondygnacji nadziemnej. Po wprowadzonych zmianach ostatnia kondygnacja projektowanego budynku ma wysokość 4,64 m, a miejscowo nawet 4,99 m. Nadto w pierwotnym projekcie, nad "antresolą" miała się znajdować kotłownia/pomieszczenie techniczne. Tymczasem w kolejnej wersji projektu obejmującej budynek z trzema kondygnacjami nadziemnymi i dachem stromym nie wskazano, w której części budynku będzie się mieścić kotłownia. W części opisowej projektu zagospodarowania terenu na s. 22 stwierdzono natomiast, że: "Projektuje się wykonanie instalacji centralnego ogrzewania podłogowego zasilanego z kotłowni gazowej". Skoro budynek ma posiadać kotłownię, a z rzutów poszczególnych kondygnacji nie wynika, gdzie owa kotłownia będzie umiejscowiona, to istnieje prawdopodobieństwo, że nad ostatnią kondygnacją nadziemną (nazwaną w projekcie "poddaszem użytkowym" zostanie założony strop, wydzielający przestrzeń pomiędzy przekryciem dachowym a trzecią kondygnacją nadziemną i to właśnie w tej przestrzeni będzie się znajdować kotłownia. Założenie dodatkowego stropu spowoduje, że pierwotna kondygnacja poddasza, zlokalizowana nad drugą kondygnacją nadziemną, utraci charakter specyficznej kondygnacji, jaką jest poddasze (nie będzie już zlokalizowana bezpośrednio pod przekryciem dachowym), co skutkować będzie niezgodnością z ustaleniami planu miejscowego. W związku z tym, inwestor powinien wyjaśnić, gdzie została zaprojektowana kotłownia, tym bardziej, że jej istnienie jest warunkiem prawidłowego wyposażenia budynku w media.
Niezależnie od powyższego wskazano, że górna część połaci dachowych jest nachylona pod kątem 15°, a więc poniżej przewidzianej w planie miejscowym dolnej granicy 30°. Wskazanie w tekście planu miejscowego, że nachylenie dachu mansardowego należy kształtować do 75° modyfikuje przedział nachylenia ustalony dla pozostałych dachów stromych (od 30° do 50°) wyłącznie w odniesieniu do górnej granicy tego przedziału, natomiast dolna granica (czyli 30°) pozostaje bez zmian i obowiązuje również w przypadku zastosowania dachu mansardowego. W ocenie skarżącego Wojewoda niezasadnie stwierdził, że w planie miejscowym nie określono wartości minimalnej nachylenia dachu mansardowego.
Nadto na s. 17 projektu wskazano, że projektowany dach mansardowy "stanowi nawiązanie do dachów mansardowych dzielnicy". Tymczasem porównanie zaprojektowanego dla planowanej inwestycji dachu z dachami mansardowymi budynków znajdujących się w sąsiedztwie terenu inwestycji wyraźnie wskazuje, że projektowany dach tylko z nazwy jest mansardowy, w niczym bowiem nie przypomina dachów mansardowych okolicznych budynków. Trzecia kondygnacja projektowanego budynku w rzeczywistości jest ostatnią kondygnacją budynku o dachu płaskim (stropodachu), nie zaś ostatnią kondygnacją budynku krytego dachem mansardowym.
Zdaniem strony skarżącej projektowany budynek jest zlokalizowany w granicy z działką nr [...], która w planie miejscowym jest przeznaczona pod teren 3.CP - ciąg pieszy (adaptowany ciąg pieszy między ul. W. a ul. R.). W ramach wskazań dotyczących organizacji ruchu plan miejscowy nakazuje dostosować teren 3.CP w sposób poprawny technicznie do różnicy poziomów łączonych ulic, stosując rozwiązania techniczne umożliwiające dostęp osób poruszających się na wózkach inwalidzkich (w asyście) oraz przejazd wózków dziecięcych. Jednocześnie plan nakazuje teren 3.CP uporządkować, istniejące schody dostosować do obowiązujących norm i przepisów budowlanych oraz zachować istniejącą zieleń wysoką. Teren 3.CP w najszerszym miejscu ma szerokość 3 m, a w najwęższym - zaledwie 1,5 m. W południowej części terenu 3.CP znajdują się schody, które częściowo znajdują się na działce nr [...], stanowiącej teren inwestycji. W związku z tym realizacja inwestycji będzie musiała zostać poprzedzona rozbiórką tych schodów. Obecnie istniejące schody mają szerokość ok. 2,5 m, czyli wykraczają poza planowany teren 3.CP. W północnej części terenu 3.CP biegnie ścieżka dochodząca do schodów. Ścieżka jest położona poza granicami działki nr [...], na terenie inwestycji. Ponadto obok ścieżki, na działce nr [...] rośnie drzewo, którego pień zajmuje praktycznie całą szerokość tej działki. Realizacja inwestycji będzie zatem skutkować brakiem możliwości zachowania wymogów planu miejscowego określonych dla jednostki 3.CP. Po pierwsze, likwidacja schodów położonych na terenie działki nr [...] spowoduje, że schody będą za wąskie, aby był na nich możliwy przejazd osób poruszających się na wózkach inwalidzkich oraz przejazd wózków dziecięcych. Po drugie, realizacja inwestycji będzie skutkować koniecznością wycięcia drzewa rosnącego na działce nr [...], celem urządzenia na niej ciągu pieszego, mimo że plan miejscowy wyraźnie nakazuje zachować istniejącą zieleń wysoką.
W uzasadnieniu skargi wskazano także na usytuowanie projektowanego budynku w zbyt bliskiej odległości od działki nr [...]. Uwzględniono, że projektowany budynek został usytuowany w granicy z działką nr [...]. Działka ta jest działką drogową, w związku z czym w odniesieniu do tej działki nie ma zastosowania § 12 ust. 1 rozporządzenia. Zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy, budynek na działce budowlanej należy sytuować od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż 4 m. Natomiast jak stanowi § 12 ust. 10 rozporządzenia, zachowanie odległości, o których mowa w ust. 1-9, nie jest wymagane w przypadku, gdy sąsiednia działka jest działką drogową. Celem regulacji dotyczących zachowania odległości budynku od granic działki jest zapewnienie prywatności i bezpieczeństwa dla użytkowników budynków (także budynków znajdujących się lub mogących zostać wybudowanych na działkach sąsiednich). O takim celu nie można mówić w sytuacji, gdy działką sąsiednią jest droga, ponieważ nie mogą być na niej zlokalizowane budynki podlegające ochronie przewidzianej w tym przepisie. Dlatego też w § 12 ust. 10 rozporządzenia wyłączono obowiązek zachowania odległości budynku w odniesieniu do działek drogowych. Rozporządzenie nie uwzględnia jednak, że działka drogowa może być na tyle wąska, że usytuowanie budynku przy granicy z tą działką spowoduje, iż odległość budynku od granicy z działką położoną po drugiej stronie działki drogowej będzie mniejsza niż 4 m. Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, gdyż projektowany budynek został zlokalizowany w odległości ok. 2 m od granicy działki nr [...]. W ocenie skarżącego takie usytuowanie projektowanego budynku jest sprzeczne z celem regulacji zawartej w § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia. Wojewoda zignorował tę okoliczność, czym naruszył art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 12 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia.
Strona skarżąca odniosła się także do kwestii usytuowania projektowanego budynku w zbyt bliskiej odległości od działki nr [...]. W uzasadnieniu skargi wskazano, że projektowany budynek został usytuowany w odległości 4,08 m i z nadwieszonym narożnym wykuszem w odległości 2,3 m i 1,4 m od granicy działki drogowej nr [...] (ul. P.). Tymczasem zgodnie z planem miejscowym nieprzekraczalna linia zabudowy dla obszaru 4.MW została ustalona w odległości 4 m od ul. P. W ocenie skarżącego, skoro nadwieszony narożny wykusz stanowi integralną część projektowanego budynku, to również ten element architektoniczny powinien zostać zaprojektowany w taki sposób, aby nie naruszał nieprzekraczalnej linii zabudowy. Tym bardziej, że plan miejscowy nie zawiera wskazania, że nieprzekraczalna linia zabudowy nie dotyczy nadwieszonych części budynku. W związku z powyższym należy uznać, że całość budynku, wraz z nadwieszonymi elementami, powinna mieścić się w nieprzekraczalnej linii zabudowy. Wykusz projektowanego budynku znajduje się w odległości 2,3 m i 1,4 m od ul. P., w związku z czym należy uznać, że skarżona decyzja narusza w tym zakresie plan miejscowy.
W odniesieniu do naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. strona skarżąca wskazała, że organy obu instancji nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności warunkujących wydanie decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, takich jak zapewnienie odpowiedniej liczby miejsc postojowych (w tym miejsc postojowych dla użytkowników okresowych), możliwość uznania ostatniej kondygnacji projektowanego budynku za poddasze użytkowe (a nie za ostatnią kondygnację pod stropodachem), lokalizacja projektowanej kotłowni, objęcie zakresem inwestycji budowy przyłączy, zgodność z planem miejscowym w zakresie ustaleń dotyczących jednostki 3.CP czy też odległości projektowanego budynku od działki nr [...]. Powyższe naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ gdyby organ odwoławczy wyjaśnił wszystkie okoliczności sprawy, to okazałoby się, że inwestycja została zaprojektowana w sposób naruszający ustalenia planu miejscowego oraz rozporządzenia, co uniemożliwia wydanie dla niej decyzji zatwierdzającej projekt zagospodarowania terenu oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę. Nadto w ocenie skarżącego uzasadnienie zaskarżonej zostało sporządzone w sposób naruszający art. 107 § 3 k.p.a. Organ odwoławczy odniósł się wyłącznie do zarzutów dotyczących zapewnienia odpowiedniej liczby miejsc postojowych, urządzenia ich poza terenem inwestycji oraz do zarzutu dotyczącego wysokości projektowanego budynku. Organ odwoławczy pominął całkowitym milczeniem zarzuty dotyczące uniemożliwienia wykonania ustaleń miejscowego planu dotyczących jednostki 3.CP, usytuowania projektowanego budynku w odległości mniejszej niż 4 m od działki nr [...] oraz usytuowania projektowanego budynku w odległości 2,3 m i 1,4 m od granicy działki drogowej nr [...] (ul. P.), a także zarzut niewyjaśnienia istotnych okoliczności sprawy. Ponadto nawet w odniesieniu do kwestii podniesionych w odwołaniu wypowiedzi Wojewody były lakoniczne i z całą pewnością nie można uznać, że stanowiły realizację zasady przekonywania.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie.
W piśmie z 4 listopada 2022 r. skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu w postaci pisma z 2 sierpnia 2022 r. oraz rozszerzył argumentację dotyczącą zarzutu braku zgodności rozwiązań projektowych dotyczących miejsc parkingowych z przepisami prawa.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu poddana jest legalność decyzji o udzieleniu pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowalnego dla zamierzenia polegającego na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażem podziemnym oraz zagospodarowaniem terenu na działkach nr [...] i [...] w obr. [...] u zbiegu ulic P. i R. w Słupsku. W ocenie Sądu, skarga w jej zasadniczych motywach, jest zasadna.
Zgodnie z dyspozycją art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (t. j. Dz. U. z 2021 r., poz. 2351, dalej przywoływana jako Prawo budowlane) według stanu prawnego na dzień wydania zaskarżonej decyzji, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego z:
a) ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu,
b) wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko,
c) ustaleniami uchwały o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, w tym dołączenie:
a) wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń,
b) informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b,
c) kopii zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7, dotyczącego projektanta i projektanta sprawdzającego,
d) oświadczeń, o których mowa w art. 33 ust. 2 pkt 9 i 10;
4) posiadanie przez projektanta i projektanta sprawdzającego odpowiednich uprawnień budowlanych oraz aktualność zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Z kolei art. 35 ust. 3 Prawo budowlane przesądza, że w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Art. 35 ust. 4 ustawy stanowi zaś, że w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Przytoczona wyżej regulacja przesądza, że organ administracji architektoniczno-budowlanej ma obowiązek dokonania sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego o ile dla terenu, na którym inwestycja ma być realizowana plan taki obowiązuje, jeżeli nie - to zgodność projektu budowlanego z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy. W dalszej kolejności organ ocenia zgodność projektu budowlanego z wymaganiami ochrony środowiska, kompletności projektu budowlanego, posiadanie opinii, uzgodnień, sprawdzeń oraz bada zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Następnie organ wzywa inwestora do usunięcia ewentualnych nieprawidłowości i po usunięciu tych nieprawidłowości lub jeżeli takiej potrzeby nie było (projekt spełnia warunki określone w art. 35 ustawy) wydaje decyzje o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego. Stwierdzenie, że projekt budowalny ustawowych kryteriów nie spełnia, ewentualnie inwestor nie usunął stwierdzonych nieprawidłowości, obliguje organ do wydania decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę i zatwierdzenia projektu budowlanego.
Podkreślenia wymaga, że wprawdzie organ architektoniczno-budowlany nie może odmówić udzielenia pozwolenia na budowę, jeżeli przedłożony mu do analizy projekt budowlany spełnia warunki, o których mowa w wyżej przytoczonych przepisach lub zostanie zgodnie z wezwaniem przez inwestora uzupełniony, tym niemniej prawo do zabudowy nie ma charakteru nieograniczonego, gdyż obwarowane jest wymogiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami prawa, w tym i przewidzianym w art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy wymogiem projektowania i budowy obiektu budowlanego z poszanowaniem, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Wykonywanie prawa zabudowy musi więc uwzględniać uzasadnione interesy osób trzecich. Wymóg ten podlega kontroli i ocenie organu administracji przed wydaniem pozwolenia na budowę. Interesy osób trzecich, w sytuacji realizacji procesu budowlanego, mogą przejawiać się zarówno w sferze stosunków administracyjnoprawnych, jak i cywilnoprawnych. Z treści art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego wynika, że poszanowaniu podlegają nie wszystkie, lecz tylko uzasadnione interesy osób trzecich. Przewidziana w tym przepisie ocena poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich w ramach projektowania i budowy obiektu budowlanego dokonywana jest z punktu widzenia obowiązujących przepisów prawa publicznego i obejmuje obszar oddziaływania obiektu. Poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich na etapie postępowania o pozwolenie na budowę następuje wyłącznie w takim zakresie, w jakim przepisy wprowadzają określone wymogi czy ograniczenia. Właścicielowi sąsiedniej nieruchomości przysługuje zatem ochrona przed sposobem zabudowy nieruchomości sąsiedniej, jeżeli projektowany sposób zabudowy koliduje z jego prawnie (a nie jedynie faktycznie) chronionym interesem. W postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę ocenie podlega więc, czy dochodzi, względnie może dojść, do naruszenia interesu prawnego właścicieli nieruchomości sąsiednich, na które oddziałuje obiekt, w aspekcie ewentualnego naruszenia wymagań określonych w przepisach prawa (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 20 września 2017 r. II SA/Bd 1009/16, wszystkie przywołane orzeczenia dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
W aspekcie o którym mowa wyżej - poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich - niezwykle istotną częścią procedowania organu w zakresie, o którym mowa w art. 35 ust. 1 ustawy, jest kontrola projektu zagospodarowania działki lub terenu w kwestii jego zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi. Kontrola ta obejmuje sprawdzenie czy projektowany obiekt spełnia wymogi dotyczące odległości od granic działek sąsiednich oraz zlokalizowanych na nich budynków (także w zakresie ochrony przeciwpożarowej oraz wymogów związanych z kwestiami przesłaniania), a także zaprojektowanej komunikacji. Niezwykle istotne jest także merytoryczne sprawdzenie przez organ zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W ocenie Sądu, organy obu instancji nie przeprowadziły kontroli projektu budowlanego w zakresie, o którym mowa wyżej, w sposób kompletny, a tym samym – prawidłowy, dopuszczając się przy tym naruszeń przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy. Wskazać przede wszystkim należy, że Sąd nie podziela w pełni stanowiska Wojewody w zakresie dotyczącym sposobu zapewnienia miejsc postojowych na obszarze inwestycji.
Zgodnie z § 18 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie:
1. Zagospodarowując działkę budowlaną, należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, stanowiska postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również stanowiska postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne.
2. Liczbę stanowisk postojowych i sposób urządzenia parkingów należy dostosować do wymagań ustalonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwzględnieniem potrzebnej liczby stanowisk, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Jak wynika przy tym z § 3 pkt 25 ww. rozporządzenia, stanowiska postojowe wraz z dojazdami łączącymi te stanowiska, jeżeli takie dojazdy istnieją, tworzą wydzieloną powierzchnię – parking.
W planie miejscowym (uchwała nr XLI/495/05 Rady Miejskiej w Słupsku, Dz. Urz. Nr 82, poz. 1643), wskazano, że parkingi należy zabezpieczyć w granicach obszaru funkcji mieszkaniowej.
Jak wynika z dokumentacji projektowej, inwestor przewidział 8 mieszkań, a w zakresie urządzenia miejsc postojowych - garaż podziemny z ośmioma miejscami, w tym jedno dla osób niepełnosprawnych. W zakresie dotyczącym stanowisk postojowych dla osób przebywających czasowo, inwestor przedstawił pismo ZIM z 1 kwietnia 2022 r. wskazujące, że w ciągu ulic R., P. i L. istnieje możliwość parkowania na zasadach ogólnych. Nadto w ciągu ul. L. wyznaczony jest pas postojowy.
Oceniając powyższą kwestię wskazać należy, że problematyka miejsc postojowych dla samochodów osobowych w związku z realizacją obiektu budowlanego, ich odległość od budynków i parametry, jakie muszą spełniać, w tym miejsc dla niepełnosprawnych, regulują przepisy działu II rozdziału 3 "Parkingi i garaże dla samochodów" rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych. Przepisy te mają na celu unormowanie zagadnień związanych z zapewnieniem działkom budowlanym odpowiedniej infrastruktury w postaci stanowisk postojowych dla samochodów. Problem wymogów dotyczących zapewnienia określonej ilości miejsc parkingowych jest szczególnie aktualny w kontekście nieustannych prób optymalizacji powierzchni nieruchomości budowlanych i wygospodarowania największej potencjalnej, mieszkalnej lub usługowej, powierzchni użytkowej obiektu budowlanego, którego usytuowanie planowane jest na nieruchomości. Zagadnienie to niewątpliwie stwarza dla inwestorów istotne wyzwanie, także z uwagi na wzrastającą sukcesywnie w osiedlach ludzkich liczbę samochodów, w tym użytkowanych w gospodarstwach domowych. Rozwiązania zastosowane przez ustawodawcę w powołanym rozporządzeniu stwarza jednolite i racjonalne uregulowanie warunków dotyczących minimalnych parametrów, którym powinny odpowiadać działki budowlane, pod kątem lokalizacji w ich obrębie odpowiedniej ilości miejsc parkingowych zapewniających możliwość korzystania z nieruchomości zgodnie z jej przeznaczeniem. Jednocześnie jednak, w doktrynie zwraca się uwagę na fakt, że akt ten nie jest pozbawiony niejasności i budzi wątpliwości interpretacyjne. Najlepszym tego wyrazem jest fakt, że na kanwie problematyki dopuszczalności zapewnienia miejsc postojowych dla inwestycji poza jej terenem ukształtowało się rozbieżne orzecznictwo sądów administracyjnych, do którego sąd orzekający w niniejszej sprawie również musi się odnieść.
Jednocześnie § 18 ust. 2 rozporządzenia wskazuje, że liczbę stanowisk postojowych i sposób urządzenia parkingów należy dostosować do wymagań ustalonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwzględnieniem potrzebnej liczby stanowisk, z których korzystają osoby niepełnosprawne. W okolicznościach niniejszej sprawy bezsporne jest to, że plan miejscowy nie określa liczby stanowisk postojowych.
W wyrokach WSA w Krakowie z 16 stycznia 2017 r., II SA/Kr 1305/16 (Lex nr 219722), z 17.09.2013 r., II SA/Kr 515/13 (Lex nr 1370801), z 8.09.2011 r., II SA/Kr 914/11 LEX, nr 966400, WSA w Warszawie z 8.04.2008 r., VII SA/Wa 124/08, (Lex nr 516704), czy wyroku NSA z 14.11.2007 r., II OSK 1498/06 (Lex nr 425369) sądy administracyjne uznały, że brzmienie § 18 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych prowadzi do wniosku, że miejsca parkingowe inwestor powinien zapewnić na terenie na którym inwestycja ma być realizowana. Zarówno gramatyczna (literalna), jak i celowościowa (funkcjonalna) wykładnia omawianego przepisu prowadzi do jednoznacznego wniosku, że miejsca parkingowe muszą być zaprojektowane i urządzone na terenie należącym do inwestora, na którym dana inwestycja ma być realizowana, jak też mają one mieć charakter trwały, a więc nie mogą to być miejsca parkingowe np. tylko na czas budowy, lub na pewien tylko okres początkowy użytkowania obiektu budowlanego. Istotą unormowania § 18 ust. 1 rozporządzenia, jest bowiem niewątpliwie doprowadzenie do tego, aby nowa inwestycja budowlana w zakresie parkowania nie obciążała wyłącznie dróg publicznych (miejsc postojowych na tych drogach). Inwestor z woli ustawodawcy, przystępując do realizacji zamierzenia budowlanego, ma związane z tym i wynikające z przepisów prawa publicznego obowiązki, w tym również obowiązek poniesienia ciężarów wiążących się z zapewnieniem miejsc parkingowych dla przyszłych użytkowników obiektu budowlanego, objętego wnioskiem o pozwolenie na budowę.
Rygorystyczna wykładnia cytowanego przepisu została nieco złagodzona w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 17.10.2018 r., II OSK 2561/16 (Lex nr 2574180), z 20.09.2018 r., II OSK 1078/18 (Lex nr 2584293), czy z 6.02.2018 r., II OSK 1008/17 (Lex nr 2471031). Naczelny Sąd Administracyjny dopuścił, na zasadzie wyjątku od zasady, możliwość urządzenia miejsc parkingowych na działce innej niż działka inwestycyjna, ale pod pewnymi warunkami. Po pierwsze, wskazuje się, że w ramach obowiązków przewidzianych w art. 35 ust. 1 pkt 1 i 2 P.b. rzeczą właściwego organu jest sprawdzenie, czy dokumentacja złożona przez inwestora dowodzi tego, że urządzenie miejsc postojowych na wskazanym parkingu oraz hali garażowej pobliskiej nieruchomości ma charakter trwały i rzeczywisty. Jeżeli więc prawo inwestora do urządzenia miejsc postojowych na parkingu ogólnodostępnym miało wynikać z umowy najmu, to powinny być w niej zawarte podstawowe dane identyfikujące tę nieruchomość (numer księgi wieczystej) oraz właściciela i tytuł prawny podmiotu wynajmującego. Po drugie zaś, wskazuje się, że możliwość zapewnienia miejsc postojowych na cudzym gruncie jest dopuszczalna wyjątkowo, w szczególności gdy rygorystyczne stosowanie ww. zasady prowadzić mogłoby do sytuacji, w której inwestor nie mógłby zrealizować żadnej inwestycji na nieruchomości, do której posiada prawo dysponowania na cele budowlane, a której istniejące zagospodarowanie działki uniemożliwia usytuowanie takich miejsc. Dotyczy to np. inwestycji, która w pierwotnym kształcie nie posiada miejsc parkingowych na terenie własnej działki, a która zakłada przebudowę. Sądy administracyjne przyjmują, w ramach tego zliberalizowanego stanowiska, że "przyjęcie zasady, że każda ingerencja w obiekt wymagająca pozwolenia na budowę (nawet przebudowa fragmentu budynku w sposób, który może wyodrębnić dodatkowy lokal mieszkalny w tej samej bryle) wymaga zaprojektowania obligatoryjnie miejsc postojowych na terenie działki inwestora, prowadziłoby do nadmiernego ograniczenia prawa własności i wolności budowlanej." W orzecznictwie wskazuje się też, że dopuszczalne jest wyjątkowo zapewnienie miejsc na cudzym gruncie (poza terenem inwestycji), ale w sytuacji gdy inwestor zabezpieczy te miejsca na działce sąsiedniej, do której ma tytuł prawny (por wyrok WSA w Krakowie z 21 lipca 2014 , II SA/Kr 722/14, Lex nr 159297).
Analiza orzecznictwa w powyższym zakresie prowadzi zatem do wniosku, że początkowo prezentowane, restrykcyjne i kategoryczne stanowisko sądów administracyjnych, iż miejsca postojowe muszą być zaprojektowane i urządzone na terenie należącym do inwestora, na którym dana inwestycja ma być realizowana – uległo z czasem pewnej liberalizacji. W orzeczeniach dopuszczających możliwość urządzenia miejsc parkingowych poza terenem inwestycji akcentuje się jednak, że jest to możliwe wyjątkowo, a lokalizacja miejsc parkingowych urządzanych dla danej inwestycji winna uwzględniać jej specyfikę i uwarunkowania. Szczególne okoliczności, uzasadniające urządzenie miejsc postojowych poza terenem inwestycji związane są zwłaszcza z samym charakterem zamierzenia inwestycyjnego, polegającego np. przebudowie (rozbudowie) budynku zajmującego prawie całą działkę budowlaną, co siłą rzeczy wyklucza możliwość urządzenia na tej działce miejsc postojowych. Dopuszczalne jest przy tym urządzenie miejsc postojowych dla danej inwestycji na gruncie, który nie stanowi przedmiotu własności inwestora, np. na nieruchomości wynajmowanej. Konieczne jest jednak trwałe i rzeczywiste zagwarantowanie możliwości postoju samochodów na cudzym gruncie, co może mieć miejsce także w oparciu o obligacyjny tytuł do tego terenu.
Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności niniejszej sprawy wskazać należy, że sąd w niniejszym składzie, podziela co do samej zasady pogląd o dopuszczalności urządzenie miejsc parkingowych poza terenem inwestycji na zasadzie wyjątku. Jednocześnie jednak wyraża przekonanie, że skoro jest to wyjątek od zasady zapewnienia miejsc postojowych na terenie inwestycji, a w okolicznościach niniejszej sprawy dodatkowo jest to obowiązek inwestora sformułowany w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dla terenu inwestycji (punkt 4 karty terenu 4.MW pt. "Parkingi", który stanowi, że parkingi zabezpieczyć w granicach obszaru funkcji mieszkaniowej"), to musi być stosowany z dużą rozwagą i ostrożnością, bowiem rozwiązania projektowe muszą być racjonalne i funkcjonalne dla przyszłych użytkowników nieruchomości, a nie potencjalne i generujące konflikty sąsiedzkie. Rozwiązania przedstawione w analizowanym projekcie budowlanym przez inwestora, zdaniem Sądu, nie są możliwe w pełni do zaakceptowania, bowiem wynikają z próby optymalizacji powierzchni zabudowy nieruchomości kosztem niezbędnej dla przyszłych mieszkańców i użytkowników inwestycji infrastruktury parkingowej. Tym samym Sąd podziela stanowisko zaprezentowane w skardze, zgodnie z którym brak jest racjonalnych i uzasadnionych argumentów, pozwalających na uznanie, że mamy do czynienia z wyjątkową sytuacją inwestycyjną, na gruncie której dopuszczalne jest zapewnienie przez inwestora urządzenia miejsc parkingowych poza działką inwestycyjną. Niemniej jednak, w okolicznościach niniejszej sprawy istotne znaczenie ma fakt, że plan miejscowy nie wskazuje, ile miejsc parkingowych ma zapewnić inwestor. Urządzając 8 miejsc parkingowych na terenie inwestycji inwestor nie uchybienia postanowieniom planu miejscowego w tym zakresie. Nie ma bowiem normy prawnej, z której można skutecznie wywieść, że inwestor powinien urządzić tych miejsc więcej, w szczególności – jak to wskazał skarżący na rozprawie – w proporcji 1,2 na jeden lokal mieszkalny. Z normy § 18 rozporządzenia wynika jednak, zdaniem Sądu, że brak jest podstaw prawnych umożliwiających akceptację rozwiązań komunikacyjnych przyjętych w projekcie, zgodnie z którymi inwestor realizuje wyłącznie miejsca parkingowe dla właścicieli lokali mieszkalnych w hali garażowej w proporcji 1 lokal – 1 miejsce parkingowe, z pominięciem urządzenia miejsca ogólnie dostępnego dla osoby niepełnosprawnej. Sąd podziela przy tym stanowisko skarżącego, że brak określenia w planie miejscowym ilości miejsc, które powinny zostać urządzone, nie zwalnia organy architektoniczno – budowlane od obowiązku tym bardziej wnikliwej analizy rozwiązań projektowych, zaproponowanych przez inwestora. Słusznie strona skarżąca wskazuje, że plan miejscowy uchwalony został w 2005 r., a więc prawie 20 lat temu, kiedy rozwiązania komunikacyjne stosowane przez deweloperów nie miały tak istotnego znaczenia z uwagi na mniejszą ilość samochodów w gospodarstwach domowych Polaków. Jednak przyjęcie dalej idącej niż zastosowana przez inwestora normy w tym zakresie oznaczałoby w istocie kreowanie norm prawnych, a nie ich stosowanie. Zdaniem Sądu nie ulega jednak wątpliwości, gdyż wynika to z treści § 18 ust. 1 rozporządzenia, konieczność zapewnienia ogólnodostępnego miejsca dla osoby niepełnosprawnej. Takiego miejsca tymczasem inwestor nie zapewnił. W tym przypadku zastosowanie znajduje § 20 rozporządzenia, z którego wynika, że stanowiska postojowe dla samochodów osobowych, z których korzystają wyłącznie osoby niepełnosprawne, mogą być zbliżone bez żadnych ograniczeń do okien innych budynków. Miejsca te wymagają odpowiedniego oznakowania. Zorganizowanie takiego miejsca w hali garażowej zamkniętej, do której dostęp będą mieli tylko stali mieszkańcy, wyklucza możliwość uznania, że takie miejsce zostało urządzone i jest dostępne na zasadach ogólnych i w sposób trwały osobom uprawnionym. Tym samym wątpliwym jest, że ww. miejsce będzie dostępne dla samochodów osób niepełnosprawnych przebywających czasowo, gdyż brak jest potwierdzenia, w jaki sposób będą mieli oni zapewniony do niego dostęp. Nadto w załączniku do decyzji organu I instancji wskazuje się na 8 lokali i jedno miejsce postojowe przypadające na 1 lokal (s. 8 załącznika nr I do decyzji nr 124/2022 z dnia 13 czerwca 2022 r. Projekt zagospodarowania terenu tom 1 oraz s. 17 tom 2). Powyższe poddaje w wątpliwość dostępność wskazanego miejsca dla niepełnosprawnych dla osób innych niż właściciel lokalu, na który to miejsce przypada. Takie rozwiązanie nie może zyskać akceptacji, gdyż przeczy idei dostępności i likwidacji barier dla osób niepełnosprawnych.
W powyższym kontekście, zdaniem Sądu, nie sposób uznać za wystarczające rozwiązanie przedstawione przez inwestora, zgodnie z którym możliwość parkowania dla samochodów przebywających okresowo, w tym zwłaszcza pojazdu obsługiwanego przez osobę z niepełnosprawnością, została zapewniona w ramach drogi, oznaczonej w planie miejscowym symbolem KD o funkcji przeznaczenia podstawowego drogi dojazdowe. Po pierwsze, o czym mowa była powyżej, taka możliwość została wykluczona w planie miejscowym, gdyż dla obszaru 4.MW parkingi należy zabezpieczać w granicach obszaru funkcji mieszkaniowej. Skoro więc parkingi należy projektować w ramach obszaru funkcji mieszkaniowej to znajdujące się w ich ramach miejsca postojowe także powinny być projektowane na obszarze funkcji mieszkaniowej, bez względu na to, czy połączone są one dojazdami, czy też nie. Tymczasem na gruncie niniejszej sprawy możliwość parkowania została zapewniona w ramach funkcji mieszkaniowej wyłącznie dla mieszkańców, z wykluczeniem stanowiska ogólnodostępnego dla osoby z niepełnosprawnością. Nadto zdaniem Sądu, umożliwienie parkowania na zasadach ogólnych (pismo ZIM z 1 kwietnia 2022 r.) nie stanowi o urządzeniu miejsc postojowych dla inwestycji, będącej przedmiotem postępowania. Z pisma tego wynika ogólna możliwość parkowania w ciągu drogi publicznej, co nie oznacza jednak, że w taki sposób inwestor wypełnia obowiązek urządzenia miejsc postojowych na realizowanej przez siebie inwestycji mieszkaniowej. Taki sposób organizacji miejsc postojowych ani nie zapewnia ich trwałości, ani też rzeczywistej dostępności. Ma to szczególne znaczenie dla osób niepełnosprawnych.
Po trzecie, wskazać trzeba, że miejsca postojowe muszą spełniać określone warunki techniczne przewidziane przepisami prawa, wskazane w § 21 rozporządzenia, tj.:
1. Stanowiska postojowe dla samochodów powinny mieć wymiary wynoszące co najmniej:
1) szerokość 2,5 m i długość 5 m - w przypadku samochodów osobowych;
2) szerokość 3,6 m i długość 5 m - w przypadku samochodów osobowych użytkowanych przez osoby niepełnosprawne;
3) szerokość 3,5 m i długość 8 m - w przypadku samochodów ciężarowych;
4) szerokość 4 m i długość 10 m - w przypadku autobusów.
2. W przypadku usytuowania wzdłuż jezdni stanowiska postojowe dla samochodów powinny mieć wymiary wynoszące co najmniej:
1) szerokość 3,6 m, z możliwością ograniczenia do 2,5 m - w przypadku zapewnienia możliwości korzystania z przylegającego dojścia lub ciągu pieszo-jezdnego, i długość 6 m - w przypadku samochodów osobowych;
2) szerokość 3,6 m i długość 6 m - w przypadku samochodów osobowych użytkowanych przez osoby niepełnosprawne;
3) szerokość 3 m i długość 15 m - w przypadku samochodów ciężarowych;
4) szerokość 3 m i długość 19 m - w przypadku autobusów.
3. Stanowiska postojowe i dojazdy manewrowe dla samochodów powinny mieć nawierzchnię utwardzoną lub co najmniej gruntową stabilizowaną, ze spadkiem zapewniającym spływ wody.
4. Stanowiska przeznaczone do mycia i niezawodowego przeglądu samochodów na parkingach powinny mieć doprowadzenie wody oraz twardą nawierzchnię ze spadkami zapewniającymi spływ wody do wpustów kanalizacyjnych z osadnikami błota i łapaczami oleju.
Pismo ZIM z 1 kwietnia 2022 r. nie potwierdza urządzenia miejsc postojowych dla samochodów przebywających czasowo, spełniających przesłanki cytowanego wyżej § 21 rozporządzenia co do ich szerokości i długości. Nie tylko bowiem nie wskazuje na zapewnienie ww. szerokości stanowisk, ale też nie wskazuje na pojęcie "stanowiska postojowego".
Sąd uznał także, że przedłożone rozwiązania projektowe są niezgodne z planem miejscowym w zakresie dotyczącym dachu (jego kształtu), nie podzielając zarazem stanowiska skarżącego w zakresie sprzeczności dokumentacji projektowej z planem miejscowym w zakresie liczby kondygnacji. Skarżący kwestionuje wysokość trzeciej i zarazem ostatniej kondygnacja projektowanego budynku wynoszącą 4,64 m, a miejscowo nawet 4,99 m, przy wysokości niższych kondygnacji 2,9 m, uznając przy tym, że nie można trzeciej kondygnacji uznać za poddasze. Nadto w ocenie skarżącego, dach budynku w istocie jest dachem płaskim, a jedynie dla pozoru zachowania zgodności z planem miejscowym w zakresie liczby kondygnacji, na płaskim dachu zaprojektowano nachylone połacie.
W tym miejscu wyjaśnić należy, że zastosowane rozwiązanie odpowiada postanowieniem planu miejscowego, w zakresie wysokości nowoprojektowanej zabudowy w obszarze 4.MW, gdzie w przypadku zastosowania dachu stromego – budynek może posiadać trzy kondygnacje nadziemne, w tym poddasze użytkowe. Plan nie wskazuje maksymalnej wysokości kondygnacji (por. punkt 2 karty terenu 4.MW). Przepis § 72 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie wskazuje natomiast minimalną wysokość pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Nadto zgodnie z § 3 pkt 16 ww. rozporządzenia pod pojęciem kondygnacji należy rozumieć poziomą część budynku, zawartą pomiędzy powierzchnią posadzki na stropie lub najwyżej położonej warstwy podłogowej na gruncie a powierzchnią posadzki na stropie lub warstwy osłaniającej izolację cieplną stropu, znajdującego się nad tą częścią budynku, przy czym za kondygnację uważa się także poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz poziomą część budynku stanowiącą przestrzeń na urządzenia techniczne, mającą średnią wysokość w świetle większą niż 2 m. Przepisy nie definiują natomiast pojęcia poddasza użytkowego. Przyjmuje się jednak, że poddasze użytkowe to przestrzeń mieszkalna znajdująca się nad najwyższym stropem budynku (przestrzeń miedzy stromym dachem, a ostatnią kondygnacją budynku), a także, że jest to przeciwieństwo poddasza nieużytkowego.
Tym samym w ocenie Sądu wskazana w projekcie liczba i wysokość kondygnacji nie narusza przepisów planu miejscowego i wskazanych przepisów rozporządzenia, gdyż odpowiada postanowieniem planu przewidzianym dla budynku o dachu stromym. Wbrew twierdzeniom skargi, bez wpływu na powyższe pozostaje okoliczność, że inwestor w toku postępowania dokonał korekty projektu.
Jeśli zaś chodzi o kształt dachu, to zauważyć należy, że projekt obejmuje budowę budynku o dachu mansardowym - kąt nachylenia dachu: 15° i 75°. W zakresie formy dachu plan miejscowy dopuszcza natomiast dachy mansardowe o nachyleniu do 75° stopni (przy braku odrębnego określenia w planie wartości minimalnej nachylenia dachu mansardowego). Plan przewiduje jednak minimalny kąt nachylenia dla dachu stromego, tj. 30 stopni. Dach mansardowy niewątpliwie jest rodzajem dachu stromego, stąd też brak jest podstaw, by traktować go jako inny, szczególny rodzaj dachu, dla którego uchwałodawca miejscowy nie określił minimalnego kąta nachylenia dachu. Stąd też przyjęte rozwiązanie projektowe, które przewiduje minimalną wartość nachylenia dachu na poziomie 15 stopni (a nie 30 stopni), w ocenie Sądu, jest niezgodne z ww. planem miejscowym.
W ocenie Sądu nie są zasadne zarzuty skargi dotyczące braku zapewnienia wymaganej przepisami rozporządzenia odległości budynku od granic działek sąsiednich. W tym zakresie Sąd uznaje zasadniczo za prawidłowe stanowisko organu odwoławczego, z jednym wyjątkiem. Nie podziela Sąd bowiem stanowiska organów obu instancji o zgodności rozwiązań projektowych inwestycji w zakresie odległości od działki drogowej, tj. ulicy W. - działka nr [...] (§ 12 ust. 10 rozporządzenia). Otóż, w tym aspekcie organy obu instancji uznały za wystarczające w kwestii ustalenia charakteru prawnego działki nr [...], informacje wynikające z ewidencji gruntów oraz przedłożonej przez inwestora mapy projektowej, na tej podstawie przyjmując, że działka nr [...] jest działką drogową. W ocenie Sądu tymczasem, to ustalenie pozostaje w sprzeczności z przeznaczeniem tej działki, na odcinku graniczącym z terenem inwestycji, tj. działką nr [...], wynikającym z planu miejscowego. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j. Dz. U. z 2023 r., poz. 977) ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Niedopuszczalne zatem, w sytuacji obowiązywania planu miejscowego, jest ustalanie przeznaczenia terenu na podstawie innych aktów, czy informacji, gdyż narusza dyspozycję powołanego wyżej art. 4 ust. 1 ustawy. Załącznik graficzny do planu potwierdza, że działka nr [...], na odcinku graniczącym z terenem inwestycji, stanowi ciąg pieszy, oznaczony w planie symbole 3.CP. Co więcej, z karty terenu dla jednostki planu 3.CP wynika konieczność umieszczenia znaku zakazu wjazdu (punkt 3 tiret pierwsze postanowień dla jednostki 3.CP). Tym samym, wbrew ustaleniom organów obu instancji, działka nr [...], w zakresie w jakim stanowi ciąg pieszy, nie może być traktowana jako działka drogowa, a tym samym nie mogą mieć do niej zastosowania wyłączenia w zakresie odległości od działki sąsiedniej, wynikające z § 12 ust. 10 rozporządzenia. Rozwiązania projektowe zakładające możliwość lokalizacji budynku na granicy z działką nr [...], stanowiącą ciąg pieszy, są zatem sprzeczne zarówno z powołanymi wyżej postanowieniami planu dotyczącymi jednostki 3.CP, jak i § 12 ust. 10 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych oraz art. 4 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Mając zatem na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że uchybienia w zakresie zbadania zgodności inwestycji z przepisami prawa, miały wpływ na wynik sprawy i doprowadziły organy do przedwczesnego wniosku, że przedłożony projekt budowlanych zasługuje na uwzględnienie. Zasadne wobec tego stało się uchylenie kontrolowanej decyzji Wojewody a także decyzji organu I instancji, jako wydanych z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2 Prawa budowlanego w zw. z § 18 ust. 1 oraz § 12 ust. 10 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych oraz wskazanymi wyżej przepisami uchwały w przedmiocie planu miejscowego. Konkludując, omówione powyżej naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy spowodowały konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, o czym Sąd orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w zw. z art. 135 p.p.s.a.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy uwzględnią powyższą ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania. W szczególności dokonają pogłębionej analizy postanowień planu miejscowego oraz rozważą czy przepisy istotnie dopuszczają realizację złożonego projektu w takim jego kształcie. W zależności od wyników tych ustaleń organ rozważy potrzebę zastosowania art. 35 ust. 3 ustawy Prawo budowlane i dopiero wtedy wyda stosowne rozstrzygnięcie. Organy uzupełnią także dokumentację projektową w kierunku zapewnienie jej zgodności z warunkami technicznymi oraz z planem miejscowym w zakresie wskazanym w uzasadnieniu niniejszego wyroku.
O kosztach postępowania sądowego w odniesieniu do skarżących (pkt 2 wyroku), na które złożył się wpis od skargi w kwocie 500 zł oraz wynagrodzenie radcowskie (480 zł) i zwrot opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł), orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając od Wojewody Pomorskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 997 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.