II SA/Gd 830/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę Z.J. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji administracyjnej. Sprawa dotyczyła obowiązku nałożonego decyzją z 2011 r. na współwłaścicielki obiektu budowlanego, Z.J. i B.D., nakazującego nadbudowę komina w celu usunięcia nieprawidłowości zagrażających życiu i zdrowiu ludzi. Po wieloletnich postępowaniach, w tym wyrokach WSA i NSA oddalających skargi, organ egzekucyjny (PINB) zastosował środki egzekucyjne, w tym grzywnę w celu przymuszenia, która okazała się nieskuteczna. Następnie PINB postanowił o wykonaniu zastępczym obowiązku na koszt zobowiązanej. Z.J. wniosła zarzuty, kwestionując m.in. zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego. WINB utrzymał w mocy postanowienie PINB oddalające zarzuty. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów i niewyjaśnienie okoliczności. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że postępowanie egzekucyjne toczy się zgodnie z prawem. Sąd podkreślił, że zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym mogą być wnoszone tylko z przyczyn wymienionych w art. 33 u.p.e.a. W ocenie sądu, wykonanie zastępcze jest środkiem proporcjonalnym, gdyż środek łagodniejszy (grzywna) okazał się nieskuteczny, a obowiązek nie był wykonywany przez 12 lat, stwarzając zagrożenie. Sąd uznał za irrelewantną sytuację materialną skarżącej w kontekście zarzutów egzekucyjnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, dopuszczalności wykonania zastępczego po nieskuteczności innych środków, oraz ograniczeń w kwestionowaniu obowiązku przez zobowiązanego.
Dotyczy specyficznej sytuacji egzekucji obowiązku niepieniężnego w administracji budowlanej, z długotrwałym okresem niewykonywania obowiązku.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zastosowanie wykonania zastępczego jako środka egzekucyjnego w przypadku nie wykonania obowiązku nadbudowy komina, po wcześniejszym zastosowaniu i nieskuteczności grzywny w celu przymuszenia, jest środkiem nadmiernie uciążliwym dla zobowiązanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wykonanie zastępcze nie jest środkiem nadmiernie uciążliwym, gdy środek łagodniejszy (grzywna) okazał się nieskuteczny, a obowiązek nie jest wykonywany od wielu lat, stwarzając zagrożenie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ egzekucyjny ma obowiązek doprowadzić do wykonania obowiązku. Po nieskuteczności grzywny w celu przymuszenia, wykonanie zastępcze jest jedynym pozostałym środkiem, który może doprowadzić do realizacji obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji, zwłaszcza gdy jego niewykonywanie trwa od 12 lat i stwarza zagrożenie.
Czy zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym mogą być podstawą do kwestionowania zasadności lub wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym mogą być wnoszone tylko z przyczyn taksatywnie wymienionych w art. 33 u.p.e.a. i służą wyłącznie badaniu dopuszczalności egzekucji, a nie zasadności obowiązku.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że celem postępowania egzekucyjnego jest doprowadzenie do realizacji obowiązku, a kompetencje organu egzekucyjnego ograniczają się do badania dopuszczalności egzekucji, z wyłączeniem oceny zasadności i wymagalności obowiązku. Zarzuty są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie narusza zasady lub egzekucja jest niedopuszczalna, ale tylko z przyczyn wskazanych w ustawie.
Przepisy (12)
Główne
u.p.e.a. art. 33 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być oparta wyłącznie na enumeratywnie wymienionych przesłankach, w tym zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego (pkt 8).
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi jako nieuzasadnionej.
u.p.e.a.
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa prawna postępowania egzekucyjnego.
pr. bud.
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Podstawa nałożenia obowiązku usunięcia nieprawidłowości.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 7 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne prowadzące bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków – środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego.
u.p.e.a. art. 127
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wykonanie zastępcze jako środek egzekucyjny.
u.p.e.a. art. 29 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny bada wyłącznie dopuszczalność egzekucji administracyjnej z wyłączeniem oceny zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym.
u.p.e.a. art. 15 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Doręczenie upomnienia jako warunek wszczęcia egzekucji.
u.p.e.a. art. 27
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Wymogi tytułu wykonawczego.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość orzekania w postępowaniu uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w sprawach dotyczących postanowień wydanych w postępowaniu egzekucyjnym.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia rozstrzygnięcia.
k.p.a. art. 126
Kodeks postępowania administracyjnego
Ogólne zasady postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wykonanie zastępcze jest uzasadnione po nieskuteczności grzywny w celu przymuszenia. • Niewykonywanie obowiązku przez 12 lat stwarza zagrożenie dla życia i zdrowia. • Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są ograniczone do katalogu z art. 33 u.p.e.a. • Sytuacja materialna zobowiązanego jest irrelewantna dla oceny legalności środków egzekucyjnych.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie wykonania zastępczego jest zbyt uciążliwym środkiem egzekucyjnym. • Organ egzekucyjny zignorował inne toczące się postępowania. • Działania organów egzekucyjnych noszą znamiona złośliwości i szykan.
Godne uwagi sformułowania
organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne prowadzące bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków – środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego • zarzuty mogą być wnoszone tylko z przyczyn taksatywnie wymienionych w art. 33 u.p.e.a. • skarżąca od dwunastu lat nie wykonała nałożonego na nią obowiązku usunięcia nieprawidłowości mogących powodować zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi • Z punktu widzenia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji irrelewantna pozostaje sytuacja materialna i życiowa skarżącej.
Skład orzekający
Diana Trzcińska
sprawozdawca
Justyna Dudek-Sienkiewicz
członek
Krzysztof Kaszubowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, dopuszczalności wykonania zastępczego po nieskuteczności innych środków, oraz ograniczeń w kwestionowaniu obowiązku przez zobowiązanego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji egzekucji obowiązku niepieniężnego w administracji budowlanej, z długotrwałym okresem niewykonywania obowiązku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje długotrwały konflikt między obywatelem a organem egzekucyjnym oraz pokazuje, jak sąd interpretuje środki przymusu w sytuacji braku wykonania obowiązku zagrażającego bezpieczeństwu.
“12 lat zwłoki z nadbudową komina. Sąd wyjaśnia, dlaczego wykonanie zastępcze jest uzasadnione.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.