II SA/GD 830/02

II SA/Gd 830/02 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2005-04-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-03-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Janina Guść /przewodniczący/
Krzysztof Retyk
Stanisław Nowakowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść Sędziowie: Sędzia NSA Stanisław Nowakowski (spr.) Asesor WSA Krzysztof Retyk Protokolant Ilona Panic po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi B. i R. D. na decyzję Wojewody z dnia 25 lutego 2002 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę.
Uzasadnienie
Wójt Gminy decyzją z dnia 27 grudnia 2001 r., na podstawie art. 28, art. 33 ust 1, art. 34 ust 4 oraz art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), uzasadniając swoją kompetencję porozumieniem Kierownika Urzędu Rejonowego z Radą Gminy z dnia 25 sierpnia 1993 r. w sprawie prowadzenia niektórych spraw z zakresu administracji rządowej przez organy gminy, zatwierdził projekt budowlany i wydał B. i R. D. pozwolenie na budowę domu mieszkalnego z częścią usługową wraz z przyłączami wodno-kanalizacyjnymi na działce nr w P.
Ponadto wskazano, iż projekt został opracowany przez E. S., posiadającego stosowne uprawnienia budowlane.
Organ ustalił także szczegółowe warunki przedmiotowej budowy dotyczące między innymi zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych, czasu użytkowania tymczasowych obiektów budowlanych.
W rozstrzygnięciu wskazano także, że do użytkowania przedmiotowego obiektu można będzie przystąpić po dostarczeniu protokołów odbioru przyłącza oraz pozostałych dokumentów, stosownie do art. 57 Prawa budowlanego.
W uzasadnieniu Wójt Gminy wyjaśnił, że decyzją z dnia 11 września 2001 r. ustalono warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla przedmiotowej inwestycji. W decyzji tej wskazano, iż przedmiotowa zabudowa jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Ponieważ złożona wraz z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę dokumentacja była zgodna z przepisami Prawa budowlanego organ podjął powyższe rozstrzygnięcie.
Odwołanie od niniejszej decyzji wnieśli B. i K. R., właściciele sąsiedniej nieruchomości, zarzucając, że wniesione przez nich w dniu 5 grudnia 2001 r. zastrzeżenia dotyczące powierzchni zabudowy działki nr nie zostały przez organ uwzględnione.
Wskazywali też, iż zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy na terenie planowanej inwestycji powinna być posadowiona zabudowa mieszkaniowa z usługą wbudowaną, tymczasem planowany obiekt budowlany to wolnostojący pawilon o dużych powierzchniach przeszklonych, do którego ma zostać jedynie dobudowany budynek mieszkalny.
Ponadto akcentowali tę okoliczność, że koncepcja architektoniczna zagospodarowania przestrzennego zakłada na tym terenie zabudowę bliźniaczą.
Zarzucili również, iż planowany obiekt jest nadmiernie rozciągnięty w głąb działki, co powoduje przesłonięcie ich posesji i zmniejszenie jej walorów użytkowych, w tym widokowych i rekreacyjnych.
Decyzją z dnia 25 lutego 2002 r. Wojewoda, na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił decyzję Wójta Gminy i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, że do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę załączono dowód stwierdzający prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (w postaci kopii zawiadomienia z Wydziału Ksiąg Wieczystych z Sądu Rejonowego datowanego na dzień 12 listopada 2001 r. i kopii aktu notarialnego dotyczącego umowy przeniesienia własności), decyzję Wójta Gminy o warunkach zabudowy i zagospodarowani terenu Nr [...] z dnia 11 września 2001 r. oraz projekt budowlany. W trakcie postępowania administracyjnego wpłynęło pismo K. R., w którym wniósł on zastrzeżenia w stosunku do planowanej inwestycji. Zastrzeżenia te odnosiły się do naruszania ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Gminy w zakresie stosunku powierzchni zabudowanej do powierzchni terenów zielonych działki.
W uzasadnieniu uchylonej decyzji nie odniesiono się do wniesionych zastrzeżeń w stosunku do planowanej inwestycji, co już samo w sobie stanowi uchybienie przesądzające o wadliwości decyzji.
Rozpatrując przedmiotową sprawę w postępowaniu odwoławczym organ podkreślił, że zgodnie z dyspozycją art. 35 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz. U. Nr 106 poz. 1126 z 2000 r. ze zm.) przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska, wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu. Bada też kompletność projektu budowlanego wykonanego przez osobę uprawnioną oraz jego zgodność z przepisami techniczno—budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami. Musi być również spełniony wymóg z art. 32 ust. 4 ustawy, który stanowi, iż pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto złożył wniosek w terminie ważności decyzji o warunkach zabudowy terenu oraz wykazał się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Ze znajdującego się w aktach sprawy wyrysu i wypisu z miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy, zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy Nr [...] z dnia 29 marca 1994 r. (Dz. Urz. Woj. Gd. Nr 120 poz. 1268 z 1994 r.) wynika, że działka nr wchodzi w skład terenu przeznaczonego pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną z usługą wbudowaną (samb. MN.UH 1).
Zgodnie z ustaleniami do powyższego planu na tym terenie obowiązują następujące ustalenia:
na terenach skoncentrowanej zabudowy wiejskiej stosunek powierzchni zabudowanej do ogólnej powierzchni działki budowlanej nie może przekraczać 20%, a minimalna powierzchnia działki wynosić winna 800,00 m² skala obiektów budowlanych powinna być dostosowana do otoczenia, a ich wysokość nie może przekraczać 1,5 kondygnacji w zabudowie rozproszonej i 2,5 kondygnacji na terenach zabudowy skoncentrowanej w architekturze należy stosować gabaryty i proporcje obiektów oraz formy dachów wzorowane na tradycyjnym budownictwie regionalnym.
Zdaniem organu drugiej instancji projekt budowlany zdaje się być niezgodny z miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego Gminy. Nie respektuje wymogu dotyczącego minimalnej powierzchni działki. Przekracza on również wymóg dotyczący stosunku powierzchni zabudowanej do powierzchni działki. Przedmiotowy projekt budowlany pozostaje również w kolizji z decyzją Wójta Gminy o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Nr [...] z dnia 11 września 2001 r. w zakresie stosunku powierzchni zabudowanej do powierzchni terenów zielonych.
Wojewoda podniósł także, iż wymogi decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu są różne i niespójne z wymogami planu miejscowego. Rodzi to podejrzenie, że decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Nr [...] jest niezgodna z miejscowym planem ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy. Organ odwoławczy wskazał, że w toku ponownego rozpatrywania tej sprawy, organ pierwszej instancji winien rozważyć zasadność wyeliminowania powstałych niezgodności. Należy bowiem podkreślić, że decyzja ta jest obowiązującą w postępowaniu o pozwolenie na budowę, skoro w aktach sprawy brak dowodu, iżby została zamieniona inną decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Na marginesie wskazano, że w materiale dowodowym znajduje się postanowienie Wójta Gminy Nr [...] z dnia 25 stycznia 2002 r. (wydane po decyzji o pozwoleniu na budowę), które w drodze uznania merytorycznych wadliwości decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu Nr [...] za oczywistą omyłkę, prostuje je w nietrafnym trybie art. 113 k.p.a. Zwrócono również uwagę, że warunki dla przedmiotowej inwestycji zostały ustalone dla działki o powierzchni 420 m² przy jednocześnie funkcjonującym zapisie planu o minimalnej powierzchni działki 800,00 m². W toku ponownego rozpatrywania należałoby ustalić, czy podział geodezyjny, w wyniku którego powstała działka o powierzchni 420 m² nastąpił pod rządami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy, zatwierdzonego uchwałą Rady Gminy Nr [...] z dnia 29 marca 1994 r. (Dz. Urz. Woj. Gd. Nr 120 poz. 1268 z 1994 r.).
Zdaniem organu drugiej instancji załączony do wniosku projekt budowlany wymaga wnikliwej analizy dotyczącej spełnienia wszystkich wymogów planu, w tym m.in. spełnienia wymogu w zakresie stosunku powierzchni zabudowanej do powierzchni działki i stosunku powierzchni zabudowanej do powierzchni terenów zielonych na tej działce. Przedmiotowy projekt podaje dane dotyczące powierzchni zabudowy, zatem trudno ocenić czy 20% warunek stosunku powierzchni zabudowanej do powierzchni działki został zachowany. Organ odwoławczy zwraca uwagę, że projekt zagospodarowania działki nr w P. przedstawia budynek, który co do gabarytów i kształtu nie jest tożsamy z wchodzącymi w skład projektu rzutami. Jednocześnie ocenie nakazano poddać, czy warunek dotyczący zastosowania gabarytów i proporcji obiektów oraz formy dachów wzorowanych na tradycyjnym budownictwie regionalnym został spełniony zgodnie z wymogiem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
Nadto w projekcie budowlanym stwierdzono następujące nieprawidłowości:
autor projektu: inż. E. S. posiada uprawnienia tylko do sporządzania projektów w zakresie konstrukcyjno-budowlanym, a w zakresie rozwiązań architektonicznych do sporządzania projektów budynków inwentarskich i gospodarczych oraz do adaptacji projektów typowych i powtarzalnych innych budynków, zaś technik budowlany J. W. posiada uprawnienia budowlane jedynie do kierowania robotami budowlanymi obiektów budowlanych z wyłączeniem obiektów o skomplikowanej konstrukcji w specjalności architektonicznej i konstrukcyjno-inżynieryjnej. Zatwierdzenie projektu budowlanego opracowanego przez inż. E. S. i technika budowlanego J. W. narusza, według organu odwoławczego, art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Jednocześnie projekt ten nie odpowiada wymogom zarządzenia MSWiA w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego z dnia 3 listopada 1998 r.
zaskarżoną decyzją nie został ponadto nałożony przez organ pierwszej instancji obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie, co stanowi, zdaniem organu, naruszenie art. 36 ust. 2 ustawy.
Badając przedmiotową sprawę w postępowaniu odwoławczym organ zwraca uwagę, że zarówno mapa, na której opracowano projekt zagospodarowania przedmiotowej działki, jak i odwołanie zdają się wskazywać na fakt, że objęty zaskarżoną decyzją obiekt jest już częściowo zrealizowany w postaci wolnostojącego pawilonu handlowego, co wskazuje na popełnioną samowolę budowlaną oraz wydania zaskarżonej decyzji mimo częściowego już zrealizowania przedmiotowego obiektu budowlanego.
R. i B. D. wnieśli skargę do Sądu na powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie i utrzymanie decyzji Wójta Gminy z dnia 27 grudnia 2001 r.
Wskazywali, iż posiadali ważną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, od której nikt z sąsiadów się nie odwoływał. Wywodzili, iż prace budowlane rozpoczęli dopiero po upływie 14 dni od dnia otrzymania decyzji Wójta o pozwoleniu na budowę, gdyż sądzili, że jest już ona prawomocna.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, powołując się na argumentację faktyczną i prawną zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja prawa nie narusza.
Powołane jako podstawa prawna rozstrzygnięcia przepisy art. 28 i 33 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.) przewidują, że wykonanie przedmiotowego obiektu budowlanego wymagało uzyskania pozwolenia na budowę, które mogło być wydane inwestorowi po spełnieniu warunków, o jakich mowa w art. 33 ustawy.
Inwestor do wniosku o wydanie pozwolenia na budowę winien był dołączyć:
1) projekt budowlany wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi,
2) dowód stwierdzający prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane,
3) decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym,
4) w przypadku obiektów usytuowanych na terenach zamkniętych i terenach, o których mowa w art. 82 ust. 3 pkt 1, postanowienie o uzgodnieniu z organem administracji architektoniczno-budowlanej, o którym mowa w art. 82 ust. 2, projektowanych rozwiązań w zakresie:
a) linii zabudowy oraz elewacji obiektów budowlanych projektowanych od strony dróg, ulic, placów i innych miejsc publicznych,
b) przebiegu i charakterystyki technicznej dróg, linii komunikacyjnych oraz sieci uzbrojenia terenu, wyprowadzanych poza granice terenu zamkniętego, portów morskich i przystani morskich, a także podłączeń tych obiektów do sieci użytku publicznego.
Zgodnie z art. 34 ust. 1 – 3 Prawa budowlanego projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym.
2. Zakres i treść obiektu budowlanego powinny być dostosowane do specyfiki i charakteru obiektu oraz stopnia skomplikowania robót budowlanych.
3. Projekt budowlany powinien zawierać:
1) projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący: określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów, wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i projektowanej zabudowy terenów sąsiednich,
2) projekt architektoniczno-budowlany, określający funkcję, formę i konstrukcję obiektu budowlanego, jego charakterystykę energetyczną i ekologiczną oraz proponowane niezbędne rozwiązania techniczne, a także materiałowe, ukazujące zasady nawiązania do otoczenia, a w stosunku do obiektów budowlanych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 3 – również opis dostępności dla osób niepełnosprawnych,
3) stosownie do potrzeb, oświadczenia właściwych jednostek organizacyjnych o zapewnieniu dostaw energii, wody, ciepła i gazu, odbioru ścieków oraz o warunkach przyłączenia obiektu do sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, gazowych, elektroenergetycznych, telekomunikacyjnych oraz dróg lądowych,
4) w zależności od potrzeb, wyniki badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechniczne warunki posadowienia obiektów budowlanych.
Organ drugiej instancji słusznie słusznie stwierdził w niniejszej sprawie, iż przedłożony przez inwestorów projekt budowlany odbiega od warunków określonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.
Wojewoda również dopatrzył się w decyzji Wójta Gminy innych nieprawidłowości opisanych w początkowych częściach uzasadnienia, które naruszyły przepisy Prawa budowlanego.
Kwestia zarzuconej przez organ wykonawczy samowoli budowlanej także wymaga wszechstronnego wyjaśnienia przez organ pierwszej instancji oraz powiadomienia nadzoru budowlanego o takim fakcie.
Stosownie do art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ też może wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy.
Skoro zatem, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ nie sprawdził i nie potwierdził zgodności projektu zagospodarowania działki z planem, wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy (por. art. 35 ustawy), to brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, aby zaskarżona decyzja naruszała prawo. To zaś wymaga przeprowadzenia postępowania w znacznej co najmniej części od początku. W szczególności wnikliwego postępowania wymaga ustalenie, czy planowana inwestycja zgodna jest z planem zagospodarowania przestrzennego. Nie ma znaczenia, że skarżącym doręczono decyzję o warunkach zabudowy, skoro bowiem organ architektoniczno-budowlany dopatrzy się niezgodności z planem miejscowym, to nie może wydać decyzji o pozwoleniu na budowę i w takim przypadku zwraca się do samorządowego kolegium odwoławczego o stwierdzenie nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Nadto decyzja o pozwoleniu na budowę musi być ostateczna, by można spokojnie przystąpić do robót budowlanych. Przekonanie, że tak jest nie wystarczy. Należało te okoliczności sprawdzić uzyskując na decyzji odpowiednią klauzulę o jej ostateczności, czego skarżący nie dopełnili.
Przyczyny, dla których organ odwoławczy uznał za konieczne skorzystanie z możliwości przewidzianej przepisem art. 138 § 2 k.p.a., znalazły jednoznaczny wyraz w uzasadnieniu decyzji (art. 107 § 1 i 3 k.p.a.)
Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) skargę oddalił.