II SA/GD 782/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi C. S. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie nieodpowiedniego stanu technicznego gminnej drogi gruntowej. Skarżący wnosił o nakazanie poszerzenia i naprawy drogi, argumentując, że została ona utwardzona i stanowi obiekt budowlany. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego początkowo odmówił wszczęcia postępowania, a następnie, po wyroku WSA zobowiązującym do rozpoznania wniosku, ponownie odmówił, uznając drogę za gruntową i niepodlegającą kontroli. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy postanowienie, wskazując, że postępowanie w sprawie stanu technicznego obiektu budowlanego (art. 66 Prawa budowlanego) może być wszczęte tylko z urzędu, zgodnie z art. 72a Prawa budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego. Sąd podkreślił, że przepisy Prawa budowlanego (art. 53a i 72a) wprowadzono w celu usunięcia wątpliwości i rozbieżności orzeczniczych, jednoznacznie wskazując na obowiązek wszczynania postępowań dotyczących naruszeń Prawa budowlanego z urzędu. Sąd uznał, że odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. była uzasadniona, ponieważ żądanie skarżącego dotyczyło sprawy, która mogła być wszczęta tylko z urzędu. Sąd odrzucił również zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia art. 170 p.p.s.a. i art. 153 p.p.s.a., wyjaśniając, że poprzedni wyrok WSA dotyczący bezczynności organu nie przesądzał o zasadności wszczęcia postępowania, a jedynie zobowiązywał do jego rozpoznania lub wydania postanowienia o odmowie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących obowiązku wszczynania postępowań z urzędu w sprawach dotyczących stanu technicznego obiektów budowlanych oraz zastosowanie art. 61a k.p.a. w takich sytuacjach.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy strona domaga się wszczęcia postępowania, które z mocy prawa powinno być wszczęte z urzędu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy postępowanie w sprawie oceny stanu technicznego obiektu budowlanego (drogi) na podstawie art. 66 Prawa budowlanego może być wszczęte na wniosek strony, czy tylko z urzędu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Postępowanie w sprawie wydania decyzji na podstawie art. 66 Prawa budowlanego może być wszczęte tylko z urzędu, zgodnie z art. 72a Prawa budowlanego.
Uzasadnienie
Przepisy art. 53a i 72a Prawa budowlanego, wprowadzone w celu usunięcia wątpliwości, jednoznacznie przesądzają o tym, że postępowania dotyczące naruszeń Prawa budowlanego, w tym oceny stanu technicznego obiektu, wszczynane są z urzędu, a nie na wniosek strony.
Czy odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. jest dopuszczalna w sytuacji, gdy przepisy szczególne przewidują wszczęcie postępowania tylko z urzędu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 61a § 1 k.p.a. znajduje zastosowanie również w sprawach, w których przepisy prawa materialnego przewidują wszczęcie postępowania tylko z urzędu.
Uzasadnienie
Redakcja art. 61a § 1 k.p.a. dopuszcza odmowę wszczęcia postępowania z przyczyn przedmiotowych, gdy inne uzasadnione przyczyny uniemożliwiają jego wszczęcie. Dotyczy to również sytuacji, gdy postępowanie może być wszczęte tylko z urzędu, a strona wnosi o jego wszczęcie.
Czy poprzedni wyrok WSA dotyczący bezczynności organu zobowiązywał organ do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w określonym terminie, czy też wyznaczał termin na merytoryczne rozpatrzenie sprawy?
Odpowiedź sądu
Poprzedni wyrok WSA stwierdził bezczynność organu z powodu niewydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w uzasadnionym terminie lub rozstrzygnięcia merytorycznego, pozostawiając organom otwartą drogę do zakończenia sprawy, w tym w trybie art. 61a § 1 k.p.a.
Uzasadnienie
Skarżący błędnie interpretował poprzedni wyrok, twierdząc, że termin na odmowę wszczęcia postępowania upłynął bezpowrotnie. Sąd wyjaśnił, że wyrok ten jedynie stwierdził bezczynność i zobowiązał do rozpoznania wniosku lub wydania postanowienia o odmowie, nie wykluczając zastosowania art. 61a § 1 k.p.a.
Przepisy (24)
Główne
k.p.a. art. 61a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
Prawo budowlane art. 66 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Nakaz usunięcia nieprawidłowości stwierdzonych w obiekcie budowlanym.
Prawo budowlane art. 53a § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Postępowania w sprawie rozpoczęcia i prowadzenia robót budowlanych z naruszeniem ustawy wszczyna się z urzędu.
Prawo budowlane art. 72a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Postępowania w sprawie wydania decyzji, o których mowa w art. 66 ust. 1, wszczyna się z urzędu.
Pomocnicze
k.p.a. art. 61 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Przewiduje dwa sposoby wszczęcia ogólnego postępowania administracyjnego: na żądanie strony lub z urzędu.
k.p.a. art. 35
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa terminy załatwiania spraw administracyjnych.
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
k.p.a. art. 10 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada czynnego udziału strony w postępowaniu.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądów i organów oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu.
p.p.s.a. art. 170
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wiązanie prawomocnym orzeczeniem.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice kontroli sądowej.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postępowanie uproszczone.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Prawo budowlane art. 62 § ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 67 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 68
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo budowlane art. 71a § ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 1 § pkt 42
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 1 § pkt 53
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w sprawie oceny stanu technicznego obiektu budowlanego (drogi) na podstawie art. 66 Prawa budowlanego może być wszczęte tylko z urzędu, zgodnie z art. 72a Prawa budowlanego. • Odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. jest dopuszczalna, gdy przepisy szczególne przewidują wszczęcie postępowania tylko z urzędu, a strona wnosi o jego wszczęcie.
Odrzucone argumenty
Organ pierwszej instancji zignorował wyrok WSA z 5 stycznia 2022 r., sygn. II SAB/Gd 91/21, a termin na wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania upłynął bezpowrotnie. • Zaskarżone postanowienie zostało wydane z rażącym naruszeniem prawa. • Błędne zakwalifikowanie liniowego obiektu budowlanego jako drogi gruntowej.
Godne uwagi sformułowania
żądane przez skarżącego postępowanie – dotyczące wydania nakazów z art. 66 Prawa budowlanego - może być wszczęte tylko z urzędu. • Postępowania uregulowane w art. 66 Prawa budowlanego są inicjowane wyłącznie na zasadzie oficjalności. • Sąd orzekający w tej sprawie w pełni podziela wyrażone w zaskarżonym postanowieniu stanowisko PWINB.
Skład orzekający
Katarzyna Krzysztofowicz
przewodniczący sprawozdawca
Magdalena Dobek-Rak
sędzia
Wojciech Wycichowski
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących obowiązku wszczynania postępowań z urzędu w sprawach dotyczących stanu technicznego obiektów budowlanych oraz zastosowanie art. 61a k.p.a. w takich sytuacjach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy strona domaga się wszczęcia postępowania, które z mocy prawa powinno być wszczęte z urzędu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie budowlanym – kiedy postępowanie może być wszczęte na wniosek, a kiedy tylko z urzędu, co ma istotne znaczenie praktyczne dla obywateli i organów.
“Czy można zmusić urzędnika do wszczęcia postępowania w sprawie wad technicznych budynku? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.