II SA/Gd 720/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2005-11-23
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zasiłek stałypomoc społecznastwierdzenie nieważnościpostępowanie administracyjnek.p.a.NSAWSAdecyzja ostatecznauchylenie decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zasiłku stałego, uznając brak przesłanek do stwierdzenia rażącego naruszenia prawa.

Sprawa dotyczyła skargi L. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą stwierdzenia nieważności wcześniejszej decyzji w sprawie zasiłku stałego. Kolegium odmówiło stwierdzenia nieważności, wskazując na złożoną historię postępowań i uchylenia decyzji przez NSA. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że choć istniały podstawy do wznowienia postępowania z uwagi na uchylenie decyzji przez NSA, nie było podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji w trybie nadzwyczajnym, gdyż wady nie były rażące.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę L. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 marca 2003 r., która odmówiła stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 28 września 2001 r. w sprawie zasiłku stałego. Skarżąca kwestionowała odmowę stwierdzenia nieważności, wskazując na naruszenie art. 138 § 1 pkt. 2 k.p.a. w związku z wcześniejszym wyrokiem NSA. Samorządowe Kolegium Odwoławcze pierwotnie odmówiło stwierdzenia nieważności, argumentując, że sprawa stała się bezprzedmiotowa po uchyleniu przez NSA decyzji przyznającej zasiłek, a następnie utrzymało w mocy swoją decyzję po ponownym rozpoznaniu. Sąd administracyjny, analizując stan prawny i faktyczny, stwierdził, że choć wyrok NSA z dnia 3 marca 2004 r. uchylił decyzje, na które powoływało się Kolegium, nie stanowiło to podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji w trybie nadzwyczajnym. Sąd podkreślił, że wada decyzji musi być rażąca i kwalifikowana zgodnie z art. 156 § 1 k.p.a., a podstawy wznowienia postępowania nie są tożsame z podstawami stwierdzenia nieważności. Wobec braku przesłanek do stwierdzenia nieważności, sąd oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Odmowa stwierdzenia nieważności jest zasadna, jeśli wady decyzji nie są rażące i nie kwalifikują się do stwierdzenia nieważności zgodnie z art. 156 § 1 k.p.a., nawet jeśli istnieją podstawy do wznowienia postępowania.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że stwierdzenie nieważności jest trybem nadzwyczajnym wymagającym wad kwalifikowanych. Podstawy wznowienia postępowania (np. uchylenie decyzji przez sąd) nie są automatycznie podstawami do stwierdzenia nieważności decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 158 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wskazano, że art. 145 § 1 pkt. 8 k.p.a. (wznowienie postępowania z powodu uchylenia decyzji przez sąd) nie jest jednocześnie podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji.

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak rażącego naruszenia prawa uzasadniającego stwierdzenie nieważności decyzji w trybie nadzwyczajnym.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącej oparta na naruszeniu art. 138 § 1 pkt. 2 k.p.a. i wadze decyzji wynikającej z uchylenia przez NSA.

Godne uwagi sformułowania

wada, jaka tkwi w decyzji, która ma podlegać stwierdzeniu nieważności, musi być wyjątkowo ciężka nie można zatem stwierdzić nieważności decyzji w sytuacji, gdy jest ona dotknięta wadą, ale wadą niekwalifikowaną podstawa wznowieniowa nie jest jednak jednocześnie podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji

Skład orzekający

Zdzisław Kostka

przewodniczący

Stanisław Nowakowski

sprawozdawca

Krzysztof Ziółkowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja różnicy między stwierdzeniem nieważności decyzji administracyjnej a wznowieniem postępowania, a także wymogi dotyczące wad kwalifikujących do stwierdzenia nieważności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z zasiłkami stałymi i złożonymi postępowaniami administracyjnymi, ale ogólne zasady dotyczące nieważności i wznowienia są szeroko stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność postępowań administracyjnych i rozróżnienie między trybami nadzwyczajnymi (stwierdzenie nieważności) a zwyczajnymi (wznowienie postępowania), co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Nieważność decyzji administracyjnej vs. wznowienie postępowania: kluczowe różnice w orzecznictwie WSA.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 720/03 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2005-11-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-05-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Krzysztof Ziółkowski
Stanisław Nowakowski /sprawozdawca/
Zdzisław Kostka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6321 Zasiłki stałe
Sygn. powiązane
I OSK 378/06 - Postanowienie NSA z 2006-09-14
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: Sędzia NSA Stanisław Nowakowski (spr.) Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant: Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi L. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 marca 2003 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie zasiłku stałego oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu 3 grudnia 2002 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zawiadomiło o wszczęciu, na wniosek skarżącej L. M., postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji tegoż Kolegium z dnia 28 września 2001 r. Decyzją z dnia 15 stycznia 2003 r. Kolegium wskazując na art. 158 § 1 i 127 § 3 k.p.a. odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 28 września 2001 r. Podano w uzasadnieniu, że skarżącej przyznany został zasiłek stały z tytułu opieki nad dzieckiem za okres od maja 1999r. do października 2000 r. Z uwagi na zmianę przepisów, czyli ustawy o pomocy społecznej Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia 12 stycznia 2000r. uchylił decyzję przyznającą zasiłek, która jednak uchylona została następnie decyzją odwoławczą Kolegium. Ponownie rozpoznając sprawę Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia 31 marca 2000 r. odmówił skarżącej zasiłku, miast uchylić decyzję z dnia 18 maja 1999 r. przyznającą zasiłek. Decyzja ta została utrzymana w mocy, ale Kolegium stwierdza, że była ona dotknięta wadą nieważności. Jednakże błąd ten skorygował Naczelny Sąd Administracyjny Oddział Zamiejscowy w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2001 r. sygn. akt II SA/Gd 1326/00 uchylił tę decyzję. Nie można zatem było tej sprawy już rozpoznać, gdyż nie było jej przedmiotu – jak podkreśla Kolegium.
Następnie Kierownik Ośrodka decyzją z dnia 27 sierpnia 2001 r. ponownie odmówił skarżącej świadczenia w postaci zasiłku stałego, a decyzja ta wydana została w związku z ponownym rozpoznaniem sprawy po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny poprzedniej decyzji. Kolegium jednakże stanęło na stanowisku, że skoro po wyroku NSA nie ma już decyzji przyznającej świadczenie skarżącej, to postępowanie należy umorzyć, a skarżącej wypłacić zasiłek stały za okres od marca do października 2000 r. Nadto wydając decyzję z dnia 28 września 2001 r.(co do której skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności) Kolegium dostrzegło istnienie decyzji mającej walor "rzeczy osądzonej" z dnia 20 grudnia 2000 r. utrzymanej w mocy decyzją Kolegium z dnia 25 stycznia 2001 r.
Wniosek skarżącej o ponowne rozpoznanie sprawy (odwołanie) nie znalazł pozytywnego dla niej rozstrzygnięcia, bowiem Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając sprawę ponownie, na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 w związku z art. 127 § 3 k.p.a., utrzymało w mocy swoją decyzję. Uzasadnienie decyzji zawiera identyczną argumentację, jaka była przedstawiona przy rozstrzygnięciu odmawiającym stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 28 września 2001 r.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca zarzuca rażące naruszenie prawa, a mianowicie art. 138 § 1 pkt. 2 k.p.a. z uwagi na treść powołanego wyżej wyroku NSA. Zdaniem skarżącej doszło do sytuacji, w której nie ma żadnej decyzji, a to oznacza sytuację taką jak gdyby wyroku nie wykonano.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wnosi o jej oddalenie i wskazuje na argumentację znaną z zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270. ze zm. zwaną dalej P.p.s.a). Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).
Skarżąca obawia się, że odmowa stwierdzenia nieważności decyzji zamyka jej drogę do dalszego postępowania w sprawie. Należy zatem podnieść, że powołane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji z dnia 28 września 2001 r. decyzje z dnia 20 grudnia 2000r. i 25 stycznia 2001r. zostały wyrokiem z dnia 3 marca 2004 r. sygn. akt II SA/Gd 826/01 uchylone, a zatem sprawa będzie rozpatrywana merytorycznie. Nie ma się więc takiej sytuacji, o jakiej pisze skarżąca. We wszystkich tych sprawach chodzi bowiem o ten sam zasiłek i uchylenie decyzji przez sąd administracyjny spowoduje, że organ administracyjny ponownie wyda decyzje, a jeżeli by tego nie zrobił, to stronie przysługuje skarga na bezczynność organu.
Stwierdzenie nieważności decyzji ma natomiast miejsce w trybie nadzwyczajnego postępowania. Nie można zatem stwierdzić nieważności decyzji w sytuacji, gdy jest ona dotknięta wadą, ale wadą niekwalifikowaną. Konieczne jest ustalenie, czy w samej decyzji zaistniał błąd tak wielkiej wagi, że aż kwalifikujący tę decyzję mającą walor decyzji ostatecznej do eliminacji z obrotu prawnego. Zarówno w piśmiennictwie, jak i w orzecznictwie przyjmuje się, że wada, jaka tkwi w decyzji, która ma podlegać stwierdzeniu nieważności, musi być wyjątkowo ciężka. Wada ta musi bowiem dać się ocenić w kategoriach przewidzianych w art. 156 § 1 k.p.a. i to w taki sposób, że nie ma wątpliwości, iż jedna z podstaw wymienionych w tym przepisie ma miejsce.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze przeprowadziło analizę stanu sprawy po wydaniu wyroku przez NSA Oddział Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 4 kwietnia 2001 r. (II SA/Gd 1326/00) i doszło do wniosku, że ponowne rozpoznanie sprawy było bezprzedmiotowe, ponieważ moc prawną zachowała decyzja z dnia 18 maja 1999 r. przyznająca zasiłek stały do października 2000 r. Nie było więc podstaw do wydawania decyzji, skoro obowiązywała decyzja przyznająca świadczenie, i dlatego wydaną w tych okolicznościach decyzję z dnia 27 sierpnia 2001 r. uchylono, a postępowanie umorzono. Z kolei podniesiono w decyzji z dnia 28 września 2001 r., że ostateczna jest decyzja z dnia 20 grudnia 2000 r. odmawiająca świadczenia na rzecz skarżącej. Ta decyzja została zaskarżona do Sądu i jak podniesiono wyżej została uchylona wyrokiem z dnia 3 marca 2004 r. W żadnym razie nie oznacza to jednak, że zaskarżona decyzja zawierała wadę prawną powodującą uznanie, że zapadła z rażącym naruszeniem prawa. Skarżąca nie wystąpiła ze skargą na decyzję z dnia 28 września 2001 r., bowiem gdyby tak uczyniła, to Sąd by rozważał wszelkie wady decyzji mające wpływ na wynik sprawy (lub w przypadku naruszenia prawa procesowego istotny wpływ na wynik sprawy), gdy natomiast w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji takiej możliwości nie ma. Sąd natomiast nie dopatrzył się żadnej z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt. 1 – 7 k.p.a.
Wyrok z dnia 3 marca 2003 r. II SA/Gd 826/01 uchylał te decyzje, na które powołuje się w decyzji z dnia 28 września 2001 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Skarżącej przysługiwał więc wniosek o wznowienie postępowania, skoro podstawą decyzji były decyzje następnie przez Sąd uchylone (art. 145 § 1 pkt. 8 k.p.a.). Podstawa wznowieniowa nie jest jednak jednocześnie podstawą do stwierdzenia nieważności decyzji.
Z tych więc względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI