II SA/Gd 700/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi M. L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora nakazującą K. K. zamurowanie otworów okiennych w budynku mieszkalnym wybudowanym samowolnie w latach 1993-1994. Organ pierwszej instancji nakazał zamurowanie otworów ze względu na naruszenie przepisów dotyczących odległości od granicy działki. Skarżący M. L. odwołał się, wskazując na inne naruszenia, takie jak niezlikwidowane okno i drzwi balkonowe na drugim piętrze oraz samowolnie wybudowany taras i balkon. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów K.p.a. poprzez niewyczerpujące zebranie materiału dowodowego i brak właściwych ustaleń faktycznych, zwłaszcza w zakresie otworów okiennych i drzwiowych oraz innych kwestii podnoszonych przez skarżącego. Skarżący M. L. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie kwestionując samego rozstrzygnięcia organu odwoławczego, ale domagając się zobowiązania organu do uzupełnienia wytycznych dla organu pierwszej instancji. Sąd administracyjny podkreślił, że nie może merytorycznie rozstrzygać sprawy ani narzucać organom administracji sposobu załatwienia sprawy. Stwierdził, że wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności, w tym dotyczących otworów okiennych, drzwi balkonowych, tarasu, balkonu oraz kanału pod budynkiem, wymaga ponownego, wyczerpującego postępowania wyjaśniającego. Sąd zwrócił uwagę na naruszenia przepisów K.p.a. przez organ pierwszej instancji przy przeprowadzaniu oględzin. W związku z tym, Sąd uznał skargę za niezasadną i ją oddalił, stwierdzając, że decyzja organu odwoławczego nie narusza prawa, ponieważ wymagało ono przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów K.p.a. dotyczących decyzji kasacyjnych i zakresu kontroli sądów administracyjnych nad postępowaniem wyjaśniającym.
Dotyczy specyfiki postępowania administracyjnego w sprawach budowlanych i stosowania przepisów przejściowych.
Zagadnienia prawne (4)
Czy sąd administracyjny może zobowiązać organ odwoławczy do uzupełnienia wytycznych dla organu pierwszej instancji w decyzji kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie może narzucać organom administracji sposobu rozstrzygnięcia sprawy ani zobowiązywać ich do uzupełniania wytycznych w określonej treści.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę legalności działalności administracji publicznej i może jedynie stwierdzić nieważność decyzji, uchylić ją lub stwierdzić wydanie z naruszeniem prawa. Nie może orzekać w zastępstwie organu administracji.
Czy organ odwoławczy, uchylając decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, może narzucić organowi pierwszej instancji sposób rozstrzygnięcia lub treść decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy może jedynie wskazać okoliczności, które organ pierwszej instancji powinien wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, ale nie jest związany jego poglądem prawnym ani nie może narzucać treści rozstrzygnięcia.
Uzasadnienie
Przepisy K.p.a. (art. 138 § 2) dają organowi odwoławczemu uznanie w zakresie wskazania okoliczności do ponownego rozpatrzenia, ale nie uprawniają go do ingerencji w merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy przez organ pierwszej instancji.
Jakie przepisy Prawa budowlanego należy stosować do likwidacji skutków samowoli budowlanej popełnionej przed wejściem w życie nowej ustawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Należy stosować przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. Prawo budowlane, w tym art. 37 i art. 40.
Uzasadnienie
Odesłanie zawarte w art. 103 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. do przepisów dotychczasowych w sprawie samowoli budowlanej oznacza zastosowanie środków prawnych z ustawy z 1974 r.
Czy organ pierwszej instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe, w szczególności oględziny, z udziałem wszystkich stron?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ pierwszej instancji naruszył przepisy K.p.a. (art. 79 § 1 i 2) poprzez niezawiadomienie wszystkich stron o terminie oględzin oraz brak ustosunkowania się do zarzutów skarżącego dotyczących przebiegu oględzin.
Uzasadnienie
Niewłaściwe przeprowadzenie dowodu z oględzin, bez udziału wszystkich stron i bez należytego udokumentowania, stanowiło istotne naruszenie przepisów K.p.a., uzasadniające uchylenie decyzji organu pierwszej instancji.
Przepisy (13)
Główne
u.p.b. art. 40
Ustawa - Prawo budowlane
Nakaz wykonania zmian lub przeróbek w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z przepisami, jeżeli nie zachodzą okoliczności uzasadniające przymusową rozbiórkę.
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Możliwość uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, z ewentualnym wskazaniem okoliczności do wzięcia pod uwagę.
u.p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Pomocnicze
u.p.b. art. 37 § 1
Ustawa - Prawo budowlane
Przesłanki przymusowej rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części wybudowanego niezgodnie z przepisami.
u.p.b. art. 103 § 2
Ustawa - Prawo budowlane
Odesłanie do przepisów dotychczasowych w sprawie samowoli budowlanej.
rozp. MAGTiOŚ art. 12 § 1
Rozporządzenie Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska
Warunki techniczne dotyczące odległości budynków od granicy działki.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do działania wnikliwie i zgodnie z prawem.
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Wady decyzji, w tym niewykonalność.
k.p.a. art. 79 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zawiadomienie stron o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin.
k.p.a. art. 79 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo stron do udziału w przeprowadzaniu dowodu z oględzin.
u.p.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
u.p.p.s.a. art. 145
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwości orzekania przez sąd administracyjny w przypadku uwzględnienia skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy wymaga ponownego, wyczerpującego postępowania wyjaśniającego. • Sąd administracyjny nie może narzucać organom administracji sposobu rozstrzygnięcia sprawy. • Organ pierwszej instancji naruszył przepisy K.p.a. przy przeprowadzaniu oględzin.
Odrzucone argumenty
Żądanie skarżącego zobowiązania organu odwoławczego do uzupełnienia wytycznych dla organu pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. • W żadnym przypadku Sąd nie może natomiast rozstrzygnąć merytorycznie danej sprawy i orzec w zastępstwie organu administracji publicznej. • Organ odwoławczy, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, nie tylko nie może w jakikolwiek sposób narzucać temu organowi treści rozstrzygnięcia (...), lecz także nie może w inny sposób, niż tylko przez wskazanie okoliczności, jakie organ pierwszej instancji powinien wziąć pod rozwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, wpływać na zakres postępowania wyjaśniającego przed organem pierwszej instancji.
Skład orzekający
Tamara Dziełakowska
przewodniczący
Barbara Skrzycka-Pilch
sędzia
Katarzyna Krzysztofowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów K.p.a. dotyczących decyzji kasacyjnych i zakresu kontroli sądów administracyjnych nad postępowaniem wyjaśniającym."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania administracyjnego w sprawach budowlanych i stosowania przepisów przejściowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje typowe problemy proceduralne w postępowaniach budowlanych i rolę sądów administracyjnych w kontroli działalności administracji. Jest interesująca dla prawników procesowych i specjalistów prawa budowlanego.
“Sąd administracyjny nie jest "super-organem" rozstrzygającym sprawy za urzędników – kluczowe znaczenie ma prawidłowy proces.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.