II SA/Ka 166/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GliwicachGliwice2005-02-16
NSAAdministracyjneŚredniawsa
wycinka drzewpas drogowydroga gminnastwierdzenie nieważnościinteres prawnystrona postępowaniakpaochrona środowiskaprawo administracyjne

WSA w Gliwicach oddalił skargę J.G. na decyzję SKO umarzającą postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o wycince drzew, uznając, że skarżący nie był stroną postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi J.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zezwoleniu na wycięcie drzew w pasie drogi gminnej. J.G. twierdził, że drzewa rosły na jego nieruchomości i że decyzja została wydana z naruszeniem prawa. Sąd uznał jednak, że skarżący nie wykazał interesu prawnego w postępowaniu o wycinkę drzew, ponieważ dotyczyło ono pasa drogowego należącego do gminy, a nie jego nieruchomości. W związku z tym, WSA oddalił skargę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., która umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. zezwalającej na wycięcie drzew w pasie drogi gminnej. J. G. twierdził, że decyzja o wycince została podjęta z rażącym naruszeniem prawa, a drzewa rosły na jego nieruchomości. SKO umorzyło postępowanie, uznając, że J. G. nie był stroną postępowania o wycinkę drzew, ponieważ dotyczyło ono pasa drogowego należącego do gminy, a nie jego nieruchomości. Sąd administracyjny zważył, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ma na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem, a do jego wszczęcia wymagany jest przymiot strony. W ocenie Sądu, J. G. nie wykazał interesu prawnego w postępowaniu o wycinkę drzew, a spór rozgraniczeniowy z gminą nie mógł mieć wpływu na ocenę decyzji zezwalającej na wycinkę drzew z pasa drogowego. W związku z tym, Sąd uznał, że SKO zasadnie umorzyło postępowanie na podstawie art. 105 § 1 kpa, a skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba taka nie posiada interesu prawnego, jeśli decyzja dotyczy pasa drogowego należącego do gminy, a nie jej nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący nie wykazał bezpośredniego związku między decyzją o wycince drzew w pasie drogowym a swoją sytuacją prawną, ponieważ drzewa nie rosły na jego nieruchomości. Spór rozgraniczeniowy nie przesądza o posiadaniu interesu prawnego w tym konkretnym postępowaniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji, w tym rażącego naruszenia prawa.

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy umorzenia postępowania w przypadku jego bezprzedmiotowości.

u.o.k.ś. art. 48 § ust. 1

Ustawa o ochronie i kształtowaniu środowiska

Nakładał obowiązek utrzymania drzew i krzewów na użytkownikach nieruchomości.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dotyczy oddalenia skargi jako nieuzasadnionej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definiuje pojęcie strony postępowania administracyjnego.

k.p.a. art. 157 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności.

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy podstaw wznowienia postępowania.

u.o.k.ś. art. 48 § ust. 2

Ustawa o ochronie i kształtowaniu środowiska

u.o.k.ś. art. 86 § ust. 1 pkt 5, 6, 9

Ustawa o ochronie i kształtowaniu środowiska

Ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Dotyczy rozpoznawania spraw według przepisów nowej ustawy p.p.s.a. w przypadku wpływu skargi przed 1.01.2004 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie wykazał interesu prawnego w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji o wycince drzew, ponieważ dotyczyło ono pasa drogowego należącego do gminy, a nie jego nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Decyzja o wycince drzew została podjęta z rażącym naruszeniem prawa. Urząd Gminy w K. nie posiada tytułu własności do drogi [...]. Skarżącemu przysługuje przymiot strony z uwagi na toczące się postępowanie rozgraniczeniowe.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej ma na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem (...), a nie ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy w jej całokształcie. W przypadku gdy w chwili złożenia wniosku o wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności nie można precyzyjnie ustalić czy podmiot występujący z żądaniem posiada czy nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28, można przyjąć, iż należy wszcząć postępowanie i w jego toku wyjaśnić wątpliwości dotyczące interesu prawnego po stronie wnoszącego podanie.

Skład orzekający

Bonifacy Bronkowski

przewodniczący

Elżbieta Kaznowska

członek

Ewa Krawczyk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron postępowania administracyjnego, w szczególności w sprawach dotyczących nieruchomości sąsiadujących z drogami publicznymi oraz w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji przepisów dotyczących ochrony środowiska i dróg publicznych, a także specyfiki postępowania o stwierdzenie nieważności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje kluczowe zagadnienie ustalania kręgu stron w postępowaniu administracyjnym i różnicę między interesem faktycznym a prawnym, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kiedy sąsiad nie jest stroną? Sąd wyjaśnia granice interesu prawnego w sprawach o wycinkę drzew.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Ka 166/03 - Wyrok WSA w Gliwicach
Data orzeczenia
2005-02-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-01-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Sędziowie
Bonifacy Bronkowski /przewodniczący/
Elżbieta Kaznowska
Ewa Krawczyk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6139 Inne o symbolu podstawowym 613
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bonifacy Bronkowski Sędziowie: WSA Elżbieta Kaznowska NSA Ewa Krawczyk (spr.) Protokolant stażysta Jolanta Czarnata po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lutego 2005 roku sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...]roku nr [...] w przedmiocie usunięcia drzew o d d a l a s k a r g ę
Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] r. nr [...] umorzyło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Wójta Gminy K. z dnia [...]r. nr [...] w sprawie zezwolenia na wycięcie drzew w pasie drogi gminnej [...], zmieniającej decyzję z dnia [...]r. nr [...]. W podstawie prawnej decyzji powołano art. 17 ust.1, art. 156 § 1 pkt 2 w związku z art. 105 § 1 kpa oraz art. 48 ust.2, art. 86 "d" ust.1 pkt 5, 6, 9 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (t.j. z 1994 r. Dz.U. nr 49, poz. 196).
W uzasadnieniu organ podał, iż postępowanie w sprawie zostało wszczęte na wniosek J. G. z dnia [...]r., który twierdził, że decyzja o wycięcie drzew została podjęta z rażącym naruszeniem prawa "bez zgłoszenia i uzyskania zezwoleń od nadrzędnych jednostek administracji państwowej", a nadto przedstawił oświadczenie członków Rady Sołeckiej w K., zgodnie z którym nie było przeprowadzone żadne zebranie mieszkańców w sprawie wycinki drzew, jak też Rada nie wyrażała zgody na wycinkę. Wszczynając postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o wycince drzew organ uznał wnioskodawcę za stronę opierając się na jego twierdzeniu – zawartym we wniosku z [...]r. – iż wycinka drzew miała miejsce na działce nr [...] w K., stanowiącej jego własność. Jednakże w trakcie postępowania (oględziny w dniu [...]r.) ustalono, że zezwolenie dotyczyło wycinki drzew w pasie drogowym drogi [...], należącej do gminy, wyznaczonej znakami geodezyjnymi. Droga ta graniczy z nieruchomością oznaczoną nr [...], stanowiącą własność wnioskodawcy. Sprawa rozgraniczenia drogi [...] z działką nr [...] jest przedmiotem sądowego postępowania ze względu na fakt, iż administracyjne postępowanie rozgraniczeniowe zakończyło się decyzją o jego umorzeniu w części dotyczącej nieruchomości J. G. Skoro decyzja o zezwoleniu na wycinkę drzew nie dotyczyła drzew rosnących na nieruchomości wnioskodawcy to brak jest bezpośredniego związku między zezwoleniem, a sytuacją prawną wnioskodawcy. Nie jest więc on stroną postępowania w sprawie o wycinkę drzew w rozumieniu art. 28, a postępowanie o stwierdzenie nieważności podlega umorzeniu.
Nadto Samorządowe Kolegium Odwoławcze wyraziło pogląd, iż z punktu widzenia przesłanek nieważności z art. 156 § 1 kpa, brak wniosku Rady Sołeckiej wsi K. na wycinkę drzew mimo, że stanowi wadę postępowania, nie jest rażącym naruszeniem prawa, bowiem postępowanie w sprawie wycinki mogło też być prowadzone z urzędu. Wadliwość ta może ewentualnie uzasadniać wznowienie postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 kpa).
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy J. G. zarzucił, iż decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, 8 i 10 kpa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną decyzją z dnia [...]r.
nr [...] utrzymało w całości w mocy decyzję własną z dnia [...]r.
Ponownie w motywach podało, że J. G. nie posiadał interesu prawnego w postępowaniu przed Wójtem Gminy K. w sprawie zezwolenia na wycięcie drzew, a więc i obecnie nie posiada on legitymacji do występowania z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji w tym przedmiocie. Okoliczność ta przesądza o bezprzedmiotowości postępowania i jego umorzeniu bowiem brak jest podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej z uwagi na naruszenie przepisów: Prawa ochrony środowiska, ustawy o drogach publicznych, Kodeksu cywilnego, miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz prawa własności. Twierdził, że Urząd Gminy w K. nie posiada tytułu własności do drogi [...] z której dokonano wycinki drzew a nadto wyraził przekonanie, iż przysługuje mu przymiot strony z uwagi na toczące się postępowanie rozgraniczeniowe.
Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi z przyczyn podanych w decyzji ostatecznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga w niniejszej sprawie wpłynęła do Sądu przed dniem 1.01.2004 r.
i w związku z tym na podstawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z zm.) podlega rozpoznaniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 z zm.) dalej ustawa p.p.s.a.
Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem zgodności z prawem – skład orzekający – doszedł do wniosku, że nie narusza ona prawa. Postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej ma na celu wyjaśnienie jej kwalifikowanej niezgodności z prawem (art. 156 § 1 kpa), a nie ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy w jej całokształcie. Wszczęcie postępowania w sprawie nieważności następuje na wniosek lub z urzędu (art. 157 § 1 kpa). W postępowaniu o stwierdzenie nieważności stosuje się art. 28 kpa co oznacza, że z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji mogą wystąpić strony postępowania zwykłego zakończonego weryfikowaną decyzją oraz osoby, których interesu prawnego lub obowiązku dotyczyć mogą skutki stwierdzenia nieważności.
W przypadku gdy w chwili złożenia wniosku o wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności nie można precyzyjnie ustalić czy podmiot występujący z żądaniem posiada czy nie posiada przymiotu strony w rozumieniu art. 28, można przyjąć, iż należy wszcząć postępowanie i w jego toku wyjaśnić wątpliwości dotyczące interesu prawnego po stronie wnoszącego podanie. W przypadku gdy okaże się, iż wnoszący podanie nie dysponuje owym interesem prawnym, wszczęte postępowanie ulega umorzeniu – art. 105 § 1 kpa.
W niniejszej sprawie postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Wójta Gminy K. z [...]r. nr [...] w sprawie zezwolenia na wycięcie drzew w pasie drogi gminnej [...] zostało wszczęte na wniosek J. G., twierdzącego iż drzewa zostały wycięte z jego nieruchomości.
Decyzja Wójta Gminy K. o wycięcie drzew została wydana w oparciu o art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 31.01.1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (t.j. z 1994 r. Dz.U. nr 49, poz. 196 z zm.), który nakładał na jednostki organizacyjne i osoby fizyczne obowiązek utrzymania we właściwym stanie drzew i krzewów rosnących na użytkowanych nieruchomościach.
Stroną postępowania o wycięcie drzew – w przedstawionym wyżej stanie prawnym – była osoba użytkująca nieruchomość, a więc właściciel, użytkownik wieczysty oraz jednostka, której oddano nieruchomość w Zarząd.
Decyzja Wójta Gminy K. zezwalała na wycinkę drzew rosnących w pasie drogowym drogi gminnej [...], będącej w zarządzie gminy, a oględziny przeprowadzone
w dniu [...]r. – po wszczęciu postępowaniu o stwierdzenie nieważności – wykazały fakt wycinki drzew z tegoż pasa drogowego wyznaczonego znakami geodezyjnymi (graniczniki). Spór rozgraniczeniowy toczący się między zarządcą drogi, a skarżącym nie może mieć obecnie wpływu na ocenę decyzji zezwalającej na wycinkę drzew. Rozstrzygnięcie tego sporu może ewentualnie uzasadniać wznowienie postępowania. Skoro więc skarżący nie posiadał interesu prawnego w sprawie o wycinkę drzew, a ewentualne skutki stwierdzenia nieważności decyzji w tym przedmiocie nie mają bezpośredniego związku z sytuacją prawną wnioskodawcy to nie posiada on interesu prawnego w rozumieniu art. 28 kpa i nie może skutecznie wystąpić z żądaniem stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie wycinki drzew z pasa drogowego drogi gminnej.
W tej sytuacji – wobec wszczęcia postępowania – zasadnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze umorzyło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej na podstawie art. 105 § 1 kpa. Oznacza to, że skarga jako nieuzasadniona polegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
SW

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI