II SA/Gd 626/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi J.M. było postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 13 maja 2022 r. w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego, który został wybudowany bez wymaganego pozwolenia. Obowiązek rozbiórki został nałożony decyzją z 6 sierpnia 2018 r., która została utrzymana w mocy decyzją WINB z 25 listopada 2021 r. Ta ostatnia decyzja została jednak uchylona wyrokiem WSA w Gdańsku z 15 września 2022 r. (sygn. II SA/Gd 133/22), a skarga kasacyjna od tego wyroku została oddalona przez NSA wyrokiem z 27 maja 2025 r. (sygn. II OSK 2739/22). Sąd administracyjny uznał, że uchylenie decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego ma trwały charakter i powoduje, że podstawa prawna egzekwowanego obowiązku odpada. W związku z tym, zaskarżone postanowienie o nałożeniu grzywny oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji nie mogły pozostać w obrocie prawnym. Sąd uchylił oba postanowienia. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania obejmowało zwrot kosztów na rzecz skarżącego, z uwzględnieniem miarkowania wynagrodzenia pełnomocnika ze względu na jego ograniczony wkład w wyjaśnienie sprawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUchylenie decyzji administracyjnej jako podstawa do uchylenia postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy egzekucja opiera się na decyzji, która została następnie wyeliminowana z obrotu prawnego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki może być egzekwowane, jeśli decyzja nakazująca rozbiórkę, stanowiąca podstawę tytułu wykonawczego, została uchylona przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie o nałożeniu grzywny nie może być egzekwowane, jeśli decyzja nakazująca rozbiórkę została uchylona przez sąd, ponieważ uchylenie decyzji trwale eliminuje podstawę prawną egzekwowanego obowiązku.
Uzasadnienie
Uchylenie decyzji administracyjnej, na podstawie której wystawiono tytuł wykonawczy, powoduje trwałe odpadnięcie podstawy prawnej egzekucji. Tytuł wykonawczy staje się nieadekwatny do sytuacji prawnej i nie może być realizowany.
Czy sąd administracyjny w postępowaniu dotyczącym grzywny w celu przymuszenia może badać zasadność nałożonego obowiązku rozbiórki?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny w postępowaniu egzekucyjnym nie bada zasadności nałożonego obowiązku, gdyż kwestie te były przedmiotem postępowania merytorycznego zakończonego wyrokiem sądu.
Uzasadnienie
Kwestie dotyczące zasadności nałożonego obowiązku rozbiórki były przedmiotem postępowania sądowego zakończonego wyrokiem WSA i NSA, a nie mogą być badane w toku postępowania egzekucyjnego.
Przepisy (18)
Główne
u.p.e.a. art. 119 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Grzywnę w celu przymuszenia nakłada się, gdy egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązanego obowiązku znoszenia lub zaniechania albo obowiązku wykonania czynności, a w szczególności czynności, której z powodu jej charakteru nie może spełnić inna osoba za zobowiązanego.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty lub uchyla zaskarżone orzeczenie.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 1a § 12b
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Grzywna w celu przymuszenia stanowi ustawowy środek egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym.
u.p.e.a. art. 121 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Grzywna w celu przymuszenia może być nakładana kilkakrotnie w tej samej lub wyższej kwocie.
u.p.e.a. art. 122 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Grzywnę w celu przymuszenia nakłada organ egzekucyjny, który doręcza zobowiązanemu odpis tytułu wykonawczego i postanowienie o nałożeniu grzywny.
u.p.e.a. art. 27 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Elementem składowym tytułu wykonawczego jest treść podlegającego egzekucji obowiązku, podstawa prawna tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny.
u.p.e.a. art. 122 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Postanowienie o nałożeniu grzywny powinno zawierać wezwanie do uiszczenia grzywny i wykonania obowiązku.
u.p.e.a. art. 33
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 122 § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 206
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może w uzasadnionych przypadkach odstąpić od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania w całości lub w części.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.
Pr. bud. art. 48 § 2
Ustawa Prawo budowlane
Pr. bud. art. 48 § 3
Ustawa Prawo budowlane
Pr. bud. art. 3 § 2
Ustawa Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchylenie decyzji nakazującej rozbiórkę, która stanowiła podstawę prawną tytułu wykonawczego, skutkuje odpadnięciem podstawy prawnej egzekucji.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącego dotyczące prawidłowości wydania decyzji w przedmiocie rozbiórki (nie były przedmiotem postępowania egzekucyjnego).
Godne uwagi sformułowania
uchylenie decyzji, na podstawie której wystawiono tytuł wykonawczy, nie stanowi okoliczności czasowo uniemożliwiającej prowadzenie postępowania egzekucyjnego, ale ma charakter trwały. • W sposób trwały odpada bowiem podstawa prawna egzekwowanego obowiązku w rozumieniu art. 27 § 1 pkt 3 u.p.e.a. • Tytuł wykonawczy staje się więc nieadekwatny do powstałej sytuacji prawnej i nie będzie mógł być realizowany
Skład orzekający
Diana Trzcińska
przewodniczący sprawozdawca
Dariusz Kurkiewicz
sędzia
Jakub Chojnacki
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uchylenie decyzji administracyjnej jako podstawa do uchylenia postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy egzekucja opiera się na decyzji, która została następnie wyeliminowana z obrotu prawnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest powiązanie egzekucji administracyjnej z ostateczną decyzją merytoryczną i jak uchylenie tej decyzji wpływa na dalsze postępowanie egzekucyjne.
“Uchylono grzywnę za rozbiórkę, bo decyzja o rozbiórce już nie istniała!”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.