II SA/Gd 614/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę spółdzielni lekarskiej na uchwałę Rady Miasta Gdańska dotyczącą zasad ustalania czynszu za lokale użytkowe, uznając, że zmiana stawek preferencyjnych nie narusza interesu prawnego skarżącej.
Spółdzielnia lekarska zaskarżyła uchwałę Rady Miasta Gdańska zmieniającą zasady gospodarowania lokalami użytkowymi, w tym podwyższającą czynsz niemal 30-krotnie. Skarżąca argumentowała naruszenie prawa materialnego i ingerencję w umowy cywilnoprawne. Rada Miasta argumentowała, że uchwała nie narusza interesu prawnego skarżącej, a zmiana stawek czynszowych następuje w trybie cywilnoprawnym. Sąd uznał skargę za nieuzasadnioną, stwierdzając, że Rada Miasta miała kompetencje do wydania uchwały i że zmiana stawek czynszowych była uzasadniona.
Spółdzielnia lekarska L. w G. wniosła skargę na uchwałę Rady Miasta Gdańska z dnia 31 marca 2022 r. nr XLVIII/1194/22, która zmieniała zasady gospodarowania zasobem komunalnych lokali użytkowych, czynszów i ich płatności. Skarżąca kwestionowała § 1 pkt 6 lit. a, c uchwały, domagając się stwierdzenia jej nieważności w tym zakresie. Zarzucono naruszenie przepisów ustawy o samorządzie gminnym oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami, a także Kodeksu cywilnego, poprzez ingerencję w treść umowy najmu i odgórne podwyższenie czynszu niemal 30-krotnie. Spółdzielnia podniosła, że jest podmiotem non-profit, poniosła znaczne nakłady na lokal i że proponowane zmiany doprowadzą do utraty płynności finansowej. Rada Miasta Gdańska argumentowała, że skarżąca nie wykazała naruszenia swojego interesu prawnego, a zmiana wysokości czynszu następuje w trybie cywilnoprawnym. Sąd uznał, że Rada Miasta miała kompetencje do wydania uchwały, a zmiana stawek czynszowych była uzasadniona i nie naruszała interesu prawnego skarżącej, która jest podmiotem gospodarczym działającym na zasadach rynkowych. Sąd oddalił skargę.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała taka nie narusza interesu prawnego najemcy, jeśli zmiana stawek czynszowych następuje w trybie cywilnoprawnym, a rada gminy ma kompetencje do ustalania zasad gospodarowania mieniem komunalnym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że rada gminy ma kompetencje do ustalania zasad gospodarowania mieniem komunalnym, w tym zasad ustalania czynszu. Zmiana stawek czynszowych, nawet znacząca, nie narusza interesu prawnego najemcy, jeśli odbywa się w trybie cywilnoprawnym, a najemca jest podmiotem gospodarczym działającym na zasadach rynkowych. Udzielanie preferencji jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (12)
Główne
u.s.g. art. 18 § ust. 2 pkt 9 lit. a
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących zasad wynajmowania lokali na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony.
u.s.g. art. 40 § ust. 2 pkt 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Organy gminy mogą wydawać akty prawa miejscowego w zakresie zasad zarządu mieniem gminy.
u.g.n. art. 37 § ust. 4
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Przepis ten został przywołany przez skarżącą jako naruszony, ale nie stanowił podstawy prawnej uchwały.
Pomocnicze
u.s.g. art. 91 § ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
Uchwała organu gminy jest nieważna, gdy jest sprzeczna z prawem.
u.s.g. art. 91 § ust. 4
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym
W przypadku nieistotnego naruszenia prawa nie stwierdza się nieważności uchwały.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego.
p.p.s.a. art. 147 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uwzględniając skargę na uchwałę, stwierdza jej nieważność lub że została wydana z naruszeniem prawa.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 45 § ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Podmioty mienia komunalnego samodzielnie decydują o przeznaczeniu i sposobie wykorzystania składników majątkowych.
k.c. art. 659
Kodeks cywilny
Przepisy dotyczące najmu, przywołane przez skarżącą i radę miasta, ale nie stanowiące podstawy prawnej uchwały.
k.c. art. 66
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący ofertowego zawarcia umowy, przywołany przez radę miasta.
k.c. art. 709
Kodeks cywilny
Przepisy dotyczące najmu, przywołane przez skarżącą i radę miasta, ale nie stanowiące podstawy prawnej uchwały.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rada Miasta posiadała kompetencje do wydania uchwały dotyczącej zasad gospodarowania mieniem komunalnym. Zmiana stawek czynszowych następuje w trybie cywilnoprawnym i nie narusza interesu prawnego najemcy będącego podmiotem gospodarczym. Udzielanie preferencji czynszowych jest uprawnieniem rady gminy, a nie obowiązkiem. Skarżąca, jako podmiot gospodarczy, nie może być porównywana z organizacjami pożytku publicznego czy placówkami opiekuńczo-wychowawczymi w kontekście preferencji czynszowych.
Odrzucone argumenty
Uchwała narusza prawo materialne (ustawa o samorządzie gminnym, ustawa o gospodarce nieruchomościami, Kodeks cywilny) poprzez ingerencję w umowy cywilnoprawne i odgórne podwyższenie czynszu. Zmiana stawek czynszowych doprowadzi do utraty płynności finansowej spółdzielni. Uchwała faworyzuje jedne podmioty nad innymi.
Godne uwagi sformułowania
każde zwiększenie wysokości czynszu wobec najemców stanowić może subiektywnie obciążającą niedogodność, niemniej może być postrzegane co najwyżej jako przejaw naruszenia interesu ekonomicznego, który nie może być utożsamiany z naruszeniem interesu prawnego sama skarżąca także przyznała w skardze, iż do zmiany wysokości czynszu dojdzie dopiero wskutek upływu okresu wypowiedzenia czynszowego (cywilnoprawnego) podstawową i immanentną cechą samorządu gminnego jest samodzielność, która dotyczy nie tylko sfery prywatnoprawnej, ale także publicznoprawnej. udzielanie preferencji w wysokości czynszu z tytułu najmu składników majątkowych jednostek samorządu terytorialnego jest wyłącznie uprawnieniem, a nie obowiązkiem właściwego organu
Skład orzekający
Dariusz Kurkiewicz
sprawozdawca
Diana Trzcińska
przewodniczący
Wojciech Wycichowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie kompetencji rady gminy w zakresie gospodarowania mieniem komunalnym, rozróżnienie między interesem prawnym a ekonomicznym najemcy, zasady ustalania czynszu za lokale użytkowe."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, związanej z lokalnymi przepisami i umowami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu zarządzania mieniem komunalnym i wpływu uchwał samorządowych na przedsiębiorców. Rozróżnienie między interesem prawnym a ekonomicznym jest kluczowe dla prawników.
“Czy gmina może drastycznie podnieść czynsz za lokal użytkowy? WSA w Gdańsku wyjaśnia granice ingerencji w umowy najmu.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gd 614/22 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2023-03-01 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-07-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Dariusz Kurkiewicz /sprawozdawca/ Diana Trzcińska /przewodniczący/ Wojciech Wycichowski Symbol z opisem 6079 Inne o symbolu podstawowym 607 6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym) Hasła tematyczne Inne Skarżony organ Rada Miasta Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 40 art. 91 ust. 1 Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Asesor WSA Wojciech Wycichowski Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2023 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi L. w G. na uchwałę Rady Miasta Gdańska z dnia 31 marca 2022 r. nr XLVIII/1194/22 w sprawie zmiany uchwały w sprawie zasad gospodarowania zasobem komunalnych lokali użytkowych, czynszów i ich płatności oraz podziału Miasta Gdańska na strefy czynszowe oddala skargę. Uzasadnienie L. w Gdańsku wniosła skargę na uchwałę Rady Miasta Gdańska z 31 marca 2022 r. nr XLVIII/1194/22 zmieniająca uchwałę w sprawie zasad gospodarowania zasobem komunalnych lokali użytkowych, czynszów i ich płatności oraz podziału Miasta Gdańska na strefy czynszowe (Dz.Urz.Woj.Pom z dnia 11 kwietnia 2022 r. poz. 1438), którą zaskarżyła w części tj. § 1 pkt 6 lit. a, c uchwały domagając się stwierdzenia jej nieważności w tym zakresie. Zaskarżonej uchwale postawiono zarzut naruszenia prawa materialnego, a mianowicie art. 18 ust. 2, pkt 9 lit. a, art. 40 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2022 r. poz. 559 i 583) oraz art. 37 ust 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2021 poz. 1899), art. 66 i art. 659 -709 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r. poz. 1740,2320, z 2021 r. poz. 1509) poprzez zaingerowanie treścią uchwały Rady Miasta Gdańska w treść umowy cywilnoprawnej najmu lokalu użytkowego i odgórne podwyższenie niemal 30-krotne wysokości czynszu najemcy lokalu użytkowego. W uzasadnieniu skargi jej autor podniósł, że L. funkcjonuje w Gdańsku od niemal 70 lat. Spółdzielnia lekarska jest podmiotem non-profit tzn. głównym jej celem jest spółdzielczość, a więc organizacja pracy lekarzom. Spółdzielnia lekarska jako jeden z nielicznych podmiotów leczniczych przyjmowała pacjentów w trakcie pandemii koronawirusa w 2020 r., kiedy inne podmioty lecznicze były zamknięte. Spółdzielnia Lekarska wynajmuje od Gminy Miasta Gdańska (Gdańskie Nieruchomości) lokal użytkowy w Gdańsku przy ul. G. na mocy umowy najmu z dnia 1 września 2003 r., aneksowanej następnie w dniu 23 sierpnia 2005 r. i przekształconej w umowę na czas nieokreślony. Spółdzielnia lekarska poniosła znaczne nakłady na wynajmowany lokal w wysokości ok. 500 tys. zł, o czym mowa jest w aneksie z dnia 23 sierpnia 2005 r. do umowy najmu, w którym zastrzeżono "Brak prawa zwrotu poniesionych nakładów, pod warunkiem, że umowa o najem lokalu nie zostanie rozwiązana przez Gminę przed upływem 5 lat, licząc od daty podpisania przedmiotowego aneksu". W umowie najmu dokładnie określono wysokość czynszu i wskazano, iż podstawą prawną ustalonej wysokości czynszu jest uchwała nr XXV/258/95 Rady Miasta Gdańska z dnia 5 października 1995 r. z późniejszymi zmianami. W § 3 umowy najmu zawarty jest zapis, że wysokość opłat miesięcznych zmienia się bez konieczności zmiany umowy z chwilą zmiany przepisów podatkowych w zakresie podatku od towarów i usług oraz że wysokość opłat eksploatacyjnych zmienia się bez konieczności zmiany umowy z chwilą zmiany cen określonych przez przedsiębiorstwa wykonujące usługi na rzecz Najemcy. W § 12 umowy wskazano, iż w sprawach nieuregulowanych w niniejszej umowie mają zastosowanie przepisy Kodeksu Cywilnego. W umowie nie ma odesłania, aby w sprawach nieuregulowanych miały zastosowanie akty prawa miejscowego uchwalane przez organy gminy. W każdym razie od wielu lat wynajmujący - Gmina Miasta Gdańska Gdańskie Nieruchomości ustalała wysokość czynszu w oparciu o § 5 Rady Miasta Gdańska z dnia 13 stycznia 2005 roku w sprawie zasad gospodarowania zasobem komunalnych lokali użytkowych, czynszów i ich płatności oraz podziału Miasta Gdańska na strefy czynszowe i skarżąca korzystała z preferencyjnej stawki wynoszącej 5% stawki bazowej przewidzianej dla zakładów opieki zdrowotnej. Na mocy § 1 pkt 6 lit. a, c zaskarżonej uchwały wprowadzono następujące zapisy w § 6: a) w ust. 1 pkt 1 otrzymuje brzmienie: "1) dla podmiotów, o których mowa w § 2 ust. 3 pkt 12,13 - 5 % stawki bazowej, z zastrzeżeniem postanowień § 2 ust. 4", b) w ust. 1 pkt 3 po wyrażeniu "9a" stawia się przecinek i dodaje się wyrażenie: "14 litera a, 15", c) po ust. 1c dodaje się ust. 1d i ust. 1e w brzmieniu: "1d. Preferencyjną stawkę czynszu dla podmiotów, o których mowa w § 2 ust. 3 pkt 14 litera a stosuje się pod warunkiem wykazania przez ten podmiot, że świadczenia zrealizowane w ramach kontraktu o refundację kosztów świadczeń opieki zdrowotnej ze środków publicznych za poprzedni rok obrotowy stanowią połowę przychodu najemcy. W przypadku braku skorzystania z preferencji czynszowej 30% obowiązuje w pierwszym roku 70% stawki bazowej, a w latach kolejnych 100% stawki bazowej najmu, 1e. Preferencyjne stawki czynszu, o których mowa w ust. 1 nie mogą być niższe niż ponoszone przez właściciela koszty zarządu i gospodarowania nieruchomością wspólną. Najemca jest zobowiązany do uiszczania czynszu w wysokości odpowiadającej co najmniej tym kosztom." Przytoczone zapisy spowodowały, że podmioty lecznicze zostały wykreślone z listy podmiotów mogących liczyć na preferencyjną 5% stawkę bazową czynszu najmu lokali użytkowych. Dodała skarżąca, że uzyskuje jedynie ok. 30% przychodów z kontraktów z NFZ, a więc nie kwalifikuje się na stawkę preferencyjną dla podmiotów uzyskujących co najmniej 50% przychodów z kontraktu NFZ. Wejście w życie zaskarżonej uchwały spowodowało 30-krotne podwyższenie stawki czynszowej za metr kwadratowy najmu i doprowadzi do utraty płynności finansowej Spółdzielni. Tak wysokie podwyższenie stawki czynszu nie mieści się w zadaniu własnym gminy, jakim jest gospodarowanie mieniem gminnym. Zaskarżona uchwała ingeruje w treść stosunków cywilnoprawnych - umów najmu - zawartych między Gminą, a podmiotami leczniczymi. Ponadto zaskarżona uchwała faworyzuje jedne podmioty wynajmujące lokale (pkt 12 - placówki opiekuńczo wychowawcze, oraz pkt 13 organizacje pożytku publicznego) nad innymi. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Gdańska podniosła, że skarżąca nie wykazała naruszenia swego interesu prawnego zaskarżoną uchwałą. Podkreślono, że skarżąca nie dysponuje tytułem prawnym w odniesieniu do zajmowanego lokalu, poza tym, który wynika z umowy cywilnoprawnej, tj. z umowy najmu, mającej charakter zobowiązaniowy. Fakt zawarcia umowy cywilnoprawnej nie pozbawia właściciela (Gminy Miasta Gdańska) możliwości dysponowania przedmiotem najmu, w szczególności - ustalania nowych zasad wysokości czynszu najmu. Przedmiotowa uchwała zatem nie zmienia sytuacji prawnej skarżącej i w konsekwencji - nie narusza jej interesu prawnego. Faktem jest że, każde zwiększenie wysokości czynszu wobec najemców stanowić może subiektywnie obciążającą niedogodność, niemniej może być postrzegane co najwyżej jako przejaw naruszenia interesu ekonomicznego, który nie może być utożsamiany z naruszeniem interesu prawnego, m.in. dlatego że nie dotyczy bezpośrednio zaskarżonej uchwały, a czynności o charakterze cywilnoprawnym (wypowiedzenia dotychczasowej wysokości czynszu, cywilnoprawnej zmiany w umowie najmu). Uchwała wbrew zarzutom skargi - nie rzutuje bezpośrednio na stosunek zobowiązaniowy umowę najmu. Sama skarżąca także przyznała w skardze, iż do zmiany wysokości czynszu dojdzie dopiero wskutek upływu okresu wypowiedzenia czynszowego (cywilnoprawnego) -czyli złożonego wobec najemcy oświadczenia wynajmującego. Co więcej sama uchwała nie zakłada automatyzmu względem umów najmu, lecz określa kierunek dla organu (tj. Prezydenta Miasta Gdańska i działających w jego imieniu kierowników jednostek gospodarujących zasobem komunalnych lokali użytkowych) do podejmowania określonych czynności prawnych względem umów najmu. Po stronie skarżącej nie zachodzi zatem naruszenie jej interesu prawnego lub uprawnienia zaskarżoną uchwałą polegającego na zaistnieniu związku między tą uchwałą a własną, indywidualną, istniejącą sytuacją prawną. Zmiana wysokości czynszu względem skarżącej nastąpi dopiero w skutek upływu okresu 3 miesięcznego wypowiedzenia dokonanego wobec skarżącej w trybie cywilnoprawnym ze skutkiem na 31 sierpnia 2022 r. Czynności wypowiedzenia umowy najmu dokonał Prezydent Miasta Gdańska w oparciu o obowiązek nałożony na niego w skarżonej uchwale. W istocie to do organu wykonawczego jest skierowana przedmiotowa uchwała, nakłada na niego obowiązek realizacji postanowień w niej zawartych. W ramach cywilnego stosunku najmu lokalu wysokość czynszu kształtowana jest przez czynności cywilnoprawne i od ważności tych czynności, zależy wysokość czynszu płaconego przez najemców, (tak też wyroki NSA I OSK 1511/10, wyrok WSA w Gdańsku II SA/Gd OSK 565/09). Dodała pełnomocnika Rady, że zaskarżona uchwała nowelizująca nie zmieniła zasad ustalania stawki bazowej czynszu, a jedynie wprowadziła zmiany zasad co do rodzajów preferencji i obniżek stawki czynszu, w tym likwidując niektóre z nich. W odniesieniu do najemców z branży medycznej, kwestionowanej zmianie uległy zasady przyznawania preferencji i obniżek czynszowych. Tak jak dotychczas podstawą naliczenia ewentualnych preferencji jest tzw. stawka bazowa. Natomiast w porównaniu do roku 2005, a więc pierwotnego brzmienia uchwały w warunkach rynkowych zaszły obiektywne, ale znaczące zmiany ekonomiczne, organizacyjne i społeczne. Dotyczyło to w szczególności podmiotów z tzw. branży medycznej, które przez lata prywatyzacji i przekształceń swojej struktury przyjęły często na dzień dzisiejszy formę dobrze prosperujących przedsiębiorstw, klinik, gabinetów , niepublicznych przychodni. Jednocześnie podkreśliła Rada, iż zaskarżona uchwała w stosunku do podmiotów takich jak skarżąca, w tym i samej skarżącej nie zlikwidowała w całości preferencji czy obniżek czynszu. Wprowadziła tylko ich zmianę, nadal pozostawiając możliwość udzielenia im określonej na nowo preferencji. Obecną możliwość i wysokość preferencji dla tzw. podmiotów medycznych uzależniono od wartości świadczeń zdrowotnych realizowanych na podstawie kontraktu o refundację, zawartego z Narodowym Funduszem Zdrowia i wynosi odpowiednio: a) 30% stawki bazowej - w przypadku, gdy co najmniej 50% łącznego przychodu z całej prowadzonej przez podmiot działalności stanowią świadczenia realizowane w oparciu o kontrakt z NFZ; b) 70% stawki bazowej przez okres pierwszych 12 miesięcy, następnie 100% stawki bazowej - w pozostałych przypadkach. Zatem nadal pozostawiono w uchwale zasady pozwalające na wprowadzenie w umowie z najemcą preferencji czynszowej, niemniej jednak Uchwała je urealnia i dedykuje wymagając spełnienia skonkretyzowanych przesłanek przez dany podmiot. Jest to słuszne, gdyż nie mamy obecnie do czynienia z ogólną, sztywną preferencją podmiotową niezależną od kondycji gospodarczej danego najemcy, czy zakresu udzielanych mieszkańcom Gdańska refundowanych świadczeń zdrowotnych. Obecna preferencja jest dedykowana, włączająca określone kryteria, które pozwalają na dalsze wsparcie gminy wobec tych podmiotów medycznych, którym pomoc czynszowa będzie potrzebna, w szczególności takim, którzy przynajmniej w połowie swojego przychodu udzielają pacjentom świadczeń refundowanych z NFZ. Dodała Rada, iż aktualna stawka bazowa wynosi 31,09 zł netto za 1 m2, co i tak stanowi atrakcyjną stawkę czynszu najmu jeśli chodzi o rynek najmu lokali użytkowych w Gdańsku. Dodatkowe możliwości jej obniżenia do wysokości choćby 70 %, a nawet 30 % powoduje, iż także interes ekonomiczny skarżącej trudno uznać za naruszony. Rada uznała zarzuty naruszenia prawa materialnego art. 18 ust. 2 pkt. 9 lit. a, art. 40 ust. 2 pkt. 3 u.s.g, art. 37 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, art. 66 i 659 Kodeksu Cywilnego za nieuprawnione. Zarzut naruszenia prawa materialnego art. 18 ust. 2 pkt. 9 lit. a, art. 40 ust. 2 pkt. 3 u.s.g, art. 37 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami, art. 66 i 659 Kodeksu Cywilnego. Przedmiotowa uchwała normuje kwestie i zasady najmu komunalnych lokali użytkowych. Umowy najmu zawierane są w trybie cywilnoprawnym i z uwzględnieniem przepisów konstruujących stosunek najmu określonych w przepisach art. 659 - 709 kodeksu cywilnego. Zarówno zawarcie umowy najmu, jej realizacja (np. zmiany jej postanowień), rozwiązanie, wypowiedzenie dokonuje się na gruncie prawa cywilnego i w formie przynależnej stosunkowi obligacyjnemu opisanemu w art. 659-709 kc. W szczególności tryb zmian czynszu, zastosowanie formuły cywilistycznego wypowiedzenia (na które wskazuje także zaskarżona uchwała) odnosi się do zasad prawa cywilnego - zawartych w kodeksie cywilnym. Stąd w pełni uzasadnione jest przywołanie tych przepisów w podstawach prawnych wydania uchwały. Podobnie tyczy się przepisu art. 66 kc, który przewiduje tryb ofertowy zawarcia umowy. Zmiana wysokości czynszu odbywa się w trybie cywilnoprawnego wypowiedzenia. Jeśli skarżąca kwestionuje uprawnienie umowne wynajmującego do dokonania zmian w umowie najmu, to winna je rozstrzygać na gruncie tegoż prawa cywilnego, a nie w trybie skargi przed sądem administracyjnym. Mając również na uwadze zmiany w zakresie swojej działalności skarżąca nie może się dziwić faktem objęcia jej zmianą czynszu. Jak sama wskazywała jeszcze w 2010 r. 100 % jej działalności obejmowało świadczenia zakontraktowane z Narodowym Funduszem Zdrowia. Obecnie, w treści skargi skarżąca wskazuje, iż stanowią one jedynie 30 % jej działalności. Podobna sytuacja tyczy się także wielu pozostałych podmiotów medycznych najmujących komunalne lokale użytkowe. Nie ma racji skarżąca twierdząc, iż zmiany faworyzują podmioty takie jak placówki opiekuńczo-wychowawcze czy organizacje pożytku publicznego. Ta grupa podmiotów w przeciwieństwie do skarżącej to najemcy, których działalność w lokalach jest działalnością niezarobkową. Trudno wiec stawiać znak równości między charakterem obu podmiotów, porównywać je, a przez to wskazywać na jakiekolwiek faworyzowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga okazała się nieuzasadniona. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259, dalej "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej wykonywana przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 (tj. inne niż akty prawa miejscowego), podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Zgodnie z art. 147 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności. Skarga w niniejszej sprawie została wniesiona na podstawie przepisu art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 40), dalej jako u.s.g., zgodnie z którym każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. W ocenie Sądu skarżąca posiada interes prawny w zaskarżeniu uchwały Rady Miasta Gdańska z 31 marca 2022 r. nr XLVIII/1194/22 zmieniającej uchwałę w sprawie zasad gospodarowania zasobem komunalnych lokali użytkowych, czynszów i ich płatności oraz podziału Miasta Gdańska na strefy czynszowe, albowiem uregulowania zawarte w tym akcie mają wpływ na interes prawny skarżącej poprzez zmianę wysokości czynszu, który winna będzie uiszczać na rzecz Miasta Gdańska z tytułu najmu lokalu użytkowego. Stosownie do art. 91 ust. 1 u.s.g. uchwała organu gminy jest nieważna, gdy jest sprzeczna z prawem. Nie każda wadliwość uchwały organu gminy jest podstawą do eliminacji tej uchwały z obrotu prawnego, albowiem zgodnie z art. 91 ust. 4 u.s.g. w przypadku nieistotnego naruszenia prawa nie stwierdza się nieważności uchwały lub zarządzenia, ograniczając się do wskazania, że uchwałę lub zarządzenie wydano z naruszeniem prawa. Zgodnie zatem z treścią art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 91 ust. 1 i ust. 4 u.s.g. stwierdzenie nieważności uchwały następuje w przypadku, gdy uchwała jest sprzeczna z prawem, a naruszenie to ma charakter istotny. W orzecznictwie podkreśla się, że opierając się na konstrukcji wad powodujących nieważność oraz wzruszalność decyzji administracyjnych, można wskazać rodzaje naruszeń przepisów, które trzeba zaliczyć do istotnych, skutkujących nieważnością uchwały organu gminy. Do nich należy naruszenie: przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego - przez wadliwą ich wykładnię - oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (wyrok NSA z dnia 11 lutego 1998 r., II SA/Wr 1459/97, wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 września 2005 r., IV SA/Wa 821/05). Podstawą materialnoprawną podjęcia zaskarżonej uchwały są przepisy: art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, zgodnie z którym do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, przekraczających zakres zwykłego zarządu, dotyczących zasad nabywania, zbywania i obciążania nieruchomości oraz ich wydzierżawiania lub wynajmowania na czas oznaczony dłuższy niż 3 lata lub na czas nieoznaczony, o ile ustawy szczególne nie stanowią inaczej; uchwała rady gminy jest wymagana również w przypadku, gdy po umowie zawartej na czas oznaczony do 3 lat strony zawierają kolejne umowy, których przedmiotem jest ta sama nieruchomość; do czasu określenia zasad wójt może dokonywać tych czynności wyłącznie za zgodą rady gminy oraz art. 40 ust 2 pkt 3 tej ustawy, który stanowi, że na podstawie niniejszej ustawy organy gminy mogą wydawać akty prawa miejscowego w zakresie zasad zarządu mieniem gminy. Z powyższych przepisów wynika, że Rada Miasta Gdańska była organem właściwym do wydania zaskarżonej uchwały, ta bowiem dotyczy zasad najmu nieruchomości stanowiących własność Miasta Gdańska, to jest przedmiotu określonego w art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. a u.g.n. Z art. 40 ust. 2 pkt 3 tej ustawy wynika również kompetencja do uregulowania tej kwestii w formie aktu prawa miejscowego, dotyczy bowiem ona zarządu mieniem gminy, którym niewątpliwie są należące do Miasta Gdańska nieruchomości. Nie została również naruszona procedura podejmowania zaskarżonej uchwały, co nie jest sporne miedzy stronami. W istocie zarzuty skarżącej sprowadzają się do kwestionowania okoliczności, iż na mocy zaskarżonej uchwały straciła ona prawo do korzystania z preferencyjnych stawek czynszu uiszczanych na rzecz Miasta Gdańska z tytułu najmu komunalnego lokalu użytkowego. Jednakże należy mieć na uwadze, iż stosownie do art. 45 ust. 1 u.g.n. podmioty mienia komunalnego samodzielnie decydują o przeznaczeniu i sposobie wykorzystania składników majątkowych, przy zachowaniu wymogów zawartych w odrębnych przepisach prawa. Podstawową i immanentną cechą samorządu gminnego jest samodzielność, która dotyczy nie tylko sfery prywatnoprawnej, ale także publicznoprawnej. Tym samym udzielanie preferencji w wysokości czynszu z tytułu najmu składników majątkowych jednostek samorządu terytorialnego jest wyłącznie uprawnieniem, a nie obowiązkiem właściwego organu i rada może określić w sposób zróżnicowany ich wysokość. W ocenie Sądu zaskarżona uchwała w sposób uzasadniony i transparentny określa zasady udzielania ulg z tytułu czynszu należnego od zakładów opieki zdrowotnej, uzależniając ich wysokość od stosunku świadczeń zrealizowanych w ramach kontraktu o refundację kosztów świadczeń opieki zdrowotnej ze środków publicznych do kwoty przychodu najemcy. Należy mieć również na uwadze, iż skarżąca jest podmiotem gospodarczym działającym na zasadach rynkowych i nie można jej sytuacji porównywać, jak to uczyniono w skardze, do organizacji pożytku publicznego czy placówek opiekuńczo-wychowawczych. Bez znaczenia dla oceny zaskarżonego aktu jest również okoliczność, iż jako podstawę prawną jego wydania wskazano przepisy art. 66 i art. 659-709 Kodeksu cywilnego. Sąd stoi na stanowisku, iż powyższe przepisy nie mogły stanowić podstawy prawnej zaskarżonej uchwały, jednakże jak wyżej wskazano właściwa podstawa prawna została wskazana w przedmiotowym akcie, a przywołanie wymienionych przepisów Kodeksu cywilnego mogło mieć wyłącznie charakter informacyjny i nie powoduje sprzeczności z prawem zaskarżonej uchwały. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI