II SA/GD 591/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2006-11-15
NSAAdministracyjneWysokawsa
warunki zabudowyobsługa komunikacyjnaplanowanie przestrzennedrogi publicznekpawsauzgodnienienieważność

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził nieważność postanowień organów obu instancji dotyczących uzgodnienia warunków zabudowy w zakresie obsługi komunikacyjnej, uznając, że wydano je bez podstawy prawnej.

Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie hal namiotowych nad kortami tenisowymi. Skarżący kwestionowali sposób obsługi komunikacyjnej. Sąd uznał, że oba postanowienia zostały wydane bez podstawy prawnej, ponieważ organem właściwym do wydania decyzji o warunkach zabudowy i jednocześnie zarządcą drogi był ten sam organ (Prezydent Miasta), co wyłączało zastosowanie trybu uzgodnienia międzyinstancyjnego (art. 106 kpa).

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta dotyczące uzgodnienia warunków zabudowy w zakresie obsługi komunikacyjnej dla inwestycji polegającej na budowie hal namiotowych nad istniejącymi kortami tenisowymi. Organy obu instancji uznały, że dotychczasowa obsługa komunikacyjna i miejsca postojowe są wystarczające. Skarżący podnosili, że inwestycja pogorszy sytuację komunikacyjną. Sąd stwierdził nieważność obu postanowień, uznając je za wydane bez podstawy prawnej. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że Prezydent Miasta pełnił jednocześnie rolę organu wydającego decyzję o warunkach zabudowy i zarządcy drogi, co w świetle art. 106 kpa i orzecznictwa wyłączało potrzebę formalnego uzgodnienia międzyinstancyjnego w formie postanowienia. Sąd wskazał, że ustalenia dotyczące obsługi komunikacyjnej powinny stanowić część podstawy faktycznej decyzji o warunkach zabudowy, a nie być przedmiotem odrębnego postanowienia uzgadniającego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, w sytuacji gdy ten sam organ jest organem decyzyjnym i współdziałającym, wyłączony jest tryb postępowania uregulowany w art. 106 kpa. Organ ten jest uprawniony do przeprowadzenia całego postępowania niezbędnego do rozstrzygnięcia sprawy, a ustalenia tzw. postępowania uzgodnieniowego powinny stanowić część podstawy faktycznej orzeczenia kończącego postępowanie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 106 kpa dotyczy współdziałania dwóch różnych organów. Gdy organ jest zarówno decyzyjny, jak i współdziałający, nie ma podstaw do wydawania odrębnego postanowienia uzgadniającego, a ustalenia te powinny być częścią uzasadnienia decyzji głównej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (10)

Główne

u.p.z.p. art. 53 § ust. 4 pkt 9

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Wskazuje na konieczność uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy z właściwym zarządcą drogi w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego.

u.p.z.p. art. 59 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

W razie braku planu miejscowego, zmiana zagospodarowania terenu lub sposobu użytkowania obiektu wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy.

u.p.z.p. art. 60 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Decyzję o warunkach zabudowy wydaje wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z właściwym zarządcą drogi – w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego.

k.p.a. art. 106 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Przewiduje tryb współdziałania przy wydawaniu decyzji, gdy wymagane jest współdziałanie innych organów.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, w tym wydanie decyzji z naruszeniem przepisów o właściwości lub gdy decyzja została wydana bez podstawy prawnej.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny.

u.d.p. art. 19 § ust. 2

Ustawa o drogach publicznych

Określa, że wójtem (burmistrzem, prezydentem miasta) jest zarządcą drogi w odniesieniu do dróg gminnych.

Pomocnicze

k.p.a. art. 106 § § 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje tryb współdziałania organów przy wydawaniu decyzji.

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Reguluje orzekanie o wstrzymaniu wykonalności zaskarżonej decyzji lub postanowienia.

u.d.p. art. 35 § ust. 3

Ustawa o drogach publicznych

Dotyczy uzgodnienia lokalizacji zjazdów i innych inwestycji wpływających na ruch drogowy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wydanie postanowienia uzgadniającego przez organ, który jest jednocześnie organem decyzyjnym i współdziałającym, jest niezgodne z art. 106 kpa i stanowi naruszenie przepisów o właściwości lub wydanie bez podstawy prawnej.

Godne uwagi sformułowania

w sytuacji jak zaistniała w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia wydał ten sam organ administracji. w takiej sytuacji procesowej wyłączony jest tryb postępowania uregulowany w art. 106 kpa. Przewidziany jest on, jak wynika wprost z § 1 tego artykułu, przy współdziałaniu dwóch różnych organów. brak było podstaw prawnych do wydania tzw. postanowienia uzgadniającego, albowiem żaden przepis prawa nie przewiduje konieczności uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy w sytuacji gdy organem właściwym do wydania decyzji i organem współdziałającym przy jej wydaniu jest ten sam organ administracji publicznej.

Skład orzekający

Tamara Dziełakowska

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Przybielski

sędzia

Krzysztof Ziółkowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 106 kpa w kontekście współdziałania organów, gdy ten sam organ pełni rolę decyzyjną i współdziałającą, a także kwestia stwierdzania nieważności postanowień wydanych bez podstawy prawnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ jest jednocześnie organem prowadzącym postępowanie główne i organem współdziałającym w ramach tego samego postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z właściwością organów i trybem postępowania, co jest kluczowe dla praktyków prawa administracyjnego.

Sąd stwierdził nieważność postanowień: czy organ może sam sobie coś uzgodnić?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 591/05 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2006-11-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Andrzej Przybielski
Krzysztof Ziółkowski
Tamara Dziełakowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność postanowienia I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Przybielski Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 15 listopada 2006 r. na rozprawie przy udziale Prokuratora sprawy ze skarg J. S. i M. S. oraz A. J. i Z. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 12 maja 2005 r., nr [...] w przedmiocie uzgodnienia warunków zabudowy 1. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia Prezydenta Miasta z dnia 28 grudnia 2004 r., nr [...], 2. określa, że postanowienia wymienione w punkcie pierwszym nie mogą być wykonane.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 28 grudnia 2004 r. ( nr [...] ) Prezydent Miasta, na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych ( Dz. U. z 2000 r., Nr 71, poz. 838 ze zm. ) oraz art. 106 § 5 kpa w związku z art. 53 ust. 4 pkt 9 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80, poz. 717 ), uzgodnił w zakresie obsługi komunikacyjnej projekt decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch hal namiotowych nad istniejącymi kortami tenisowymi położonymi w G. przy ul. [...]. W postanowieniu organ ten wskazał, iż obsługa komunikacyjna planowanej inwestycji ma odbywać się w sposób dotychczasowy ( obsługa komunikacyjna istniejąca – miejsca postojowe w zatokach postojowych zlokalizowanych przed Szkołą Podstawową przy ul. [...]), a w uzasadnieniu wyjaśnił, że inwestycja nie wymaga wprowadzenia zmian w obsłudze komunikacyjnej istniejących kortów tenisowych.
W zażaleniu na powyższe postanowienie J. A. i J. A. wskazali, iż planowana inwestycja wymaga wprowadzenia zmian w dotychczasowej obsłudze komunikacyjnej kortów tenisowych. Planowana inwestycja pogorszy bowiem i dodatkowo utrudni i tak już uciążliwą dla mieszkańców sytuację w ciągu drogowym ulicy [...]. Sytuacja ta – jak wynika z pism stron postępowania o ustalenie warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji – spowodowana jest konfliktem między mieszkańcami ulicy [...], a rodzicami dzieci dowożonych do szkoły, wynikłym na tle parkowania samochodów i zastawiania wjazdów do posesji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 12 maja 2005 r. ( nr [...] ) utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, iż planowana inwestycja nie obejmuje budowy nowych kortów tenisowych lecz pokrycia istniejących już kortów halami namiotowymi typu "Rubo". Umożliwi to korzystanie z kortów również w okresie zimowym. W związku z tym nie zachodzi konieczność włączenia inwestycji do ruchu drogowego. Obsługa komunikacyjna, a w tym również miejsca postojowe istniejące w zatokach przy ulicy [...] tj. przed szkołą podstawową, zaspokoją potrzeby planowanej inwestycji.
Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wnieśli J. S., M. S., A. J. i Z. J. wskazując jedynie, iż rozstrzygnięcia organów są niezgodne z prawem.
Organ wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, jednakże nie z przyczyn wskazywanych przez strony w toku prowadzonego postępowania administracyjnego.
Zgodnie z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80, poz. 717 ) w razie braku planu miejscowego każda zmiana zagospodarowania terenu, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu lub jego części wymaga ustalenia w drodze decyzji warunków zabudowy.
Stosownie do art. 60 ust. 1 w związku z art. 53 ust. 4 pkt 9 tej ustawy decyzję o warunkach zabudowy wydaje, z zastrzeżeniem ust. 3, wójt, burmistrz albo prezydent miasta po uzgodnieniu z właściwym zarządcą drogi – w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego.
Zgodnie z ustępem 5 artykułu 53 w/w ustawy uzgodnienia tego dokonuje się w trybie art. 106 kpa.
Z przepisu art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych ( Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2086 ze zm. ) wynika, iż zarządcą drogi w odniesieniu do dróg gminnych jest wójt ( burmistrz, prezydent miasta ).
W sprawie dotyczącej planowanej inwestycji organem właściwym do wydania decyzji o warunkach zabudowy jest prezydent miasta, który jednocześnie jest zarządcą drogi. Jak wynika z akt sprawy postępowanie administracyjne w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie hal tenisowych prowadzone było przez właściwy organ tj. Prezydenta Miasta. Prezydent ten wydał również postanowienie z dnia 28 grudnia 2004 r. którym jako zarządca drogi uzgodnił - w trybie art. 106 kpa - projekt własnej decyzji o warunkach zabudowy. Przy czym nie ma znaczenia, iż rozstrzygnięcie wydane w sprawie o ustalenie warunków zabudowy i postanowienie uzgadniające zostały wydane przez upoważnionych przez Prezydenta pracowników różnych Wydziałów Urzędu Miasta. W obu przypadkach w sytuacji jak zaistniała w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia wydał ten sam organ administracji.
Art. 106 kodeksu postępowania administracyjnego reguluje tzw. współdziałanie organów przy wydawaniu decyzji. Obowiązek współdziałania wynika z przepisów prawa materialnego. W tym przypadku, z ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, której przepisy nakazują organowi prowadzącemu postępowanie o ustalenie warunków zabudowy dokonanie stosownego uzgodnienia z innym organem wskazanym w art. 53 ust. 4 pkt 9 tj. zarządcą drogi. Należy wyjaśnić, iż w relacji opartej na współdziałaniu organów administracji publicznej wyróżnia się organ decydujący prowadzący tzw. postępowanie główne i organ współdziałający prowadzący tzw. postępowanie uzgodnieniowe. Zgodnie z utrwalonymi w doktrynie i orzecznictwie administracyjnym poglądami wynik postępowania uzgodnieniowego ma charakter wiążący dla organu orzekającego w postępowaniu głównym. Postępowanie uzgodnieniowe zakończone określonym rozstrzygnięciem ( postanowieniem ) jest jednak w istocie częścią szeroko rozumianego postępowania w sprawie, które powinno być przeprowadzone przed podjęciem rozstrzygnięcia w postępowaniu głównym. W rozpatrywanej sprawie właściwym organem do prowadzenia postępowania głównego ( o ustalenie warunków zabudowy ) i postępowania uzgodnieniowego ( w odniesieniu do możliwości włączenia do drogi ruchu drogowego spowodowanego zmianą zagospodarowania terenu - por. art. 35 ust. 3 ustawy o drogach publicznych ) jest jeden organ tj. prezydent miasta. Pełni on rolę zarówno organu decyzyjnego, jak i współdziałającego. Zdaniem Sądu, w takiej sytuacji procesowej wyłączony jest tryb postępowania uregulowany w art. 106 kpa. Przewidziany jest on, jak wynika wprost z § 1 tego artykułu, przy współdziałaniu dwóch różnych organów. Jeżeli natomiast ten sam organ jest i organem decyzyjnym, i współdziałającym, to jest on uprawniony do przeprowadzenia całego postępowania niezbędnego do rozstrzygnięcia sprawy, a ustalenia tzw. postępowania uzgodnieniowego, nie przybierając formy postanowienia, powinny stanowić część podstawy faktycznej orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie ( por. uchwała Składu Pięciu Sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 kwietnia 2001 r., sygn: OPK 26/00, publ. ONSA 2001, Nr 4, poz. 153 ). W niniejszej sprawie Prezydent Miasta jako organ właściwy do wydania decyzji o warunkach zabudowy i jednocześnie będący zarządcą drogi uprawniony był do przeprowadzenia całego postępowania niezbędnego do rozstrzygnięcia sprawy, bez potrzeby wydawania postanowienia z dnia 28 grudnia 2004 r., a ustalenia dotyczące obsługi komunikacyjnej planowanej inwestycji powinny stanowić część podstawy faktycznej decyzji o warunkach zabudowy.
Reasumując, w niniejszej sprawie brak było podstaw prawnych do wydania tzw. postanowienia uzgadniającego, albowiem żaden przepis prawa nie przewiduje konieczności uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy w sytuacji gdy organem właściwym do wydania decyzji i organem współdziałającym przy jej wydaniu jest ten sam organ administracji publicznej.
Z powyższych względów postanowienia organów w niniejszej sprawie zostały wydane bez podstawy prawnej ( art. 156 § 1 pkt 2 kpa ), co obligowało Sąd do stwierdzenia ich nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ).
O wstrzymaniu wykonalności wydanych przez organy postanowień orzeczono na podstawie art. 152 w/w ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI