II SA/Gd 57/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki przydomowej oczyszczalni ścieków. Organy nadzoru budowlanego zakwalifikowały budowę jako samowolę budowlaną, wymagającą zgłoszenia, a następnie, z uwagi na brak zgody wszystkich współwłaścicieli działki, orzekły o rozbiórce na podstawie przepisów o postępowaniu naprawczym (art. 50 i 51 Prawa budowlanego). Sąd administracyjny uznał jednak, że zastosowana procedura była wadliwa. Stwierdził, że budowa przydomowej oczyszczalni ścieków o określonej wydajności, choć wymaga zgłoszenia, nie podlega przepisom art. 50 i 51 Prawa budowlanego, lecz art. 49b, który również wymaga legitymowania się przez inwestora prawem do dysponowania nieruchomością. Kluczowym zarzutem Sądu było to, że organy nie zbadały wystarczająco, czy budowa oczyszczalni była czynnością przekraczającą zwykły zarząd rzeczą wspólną, co mogłoby uzasadniać wymóg zgody wszystkich współwłaścicieli. Sąd podkreślił, że organy powinny były ustalić, jaki był poprzedni sposób odprowadzania ścieków, jaki wpływ miała nowa instalacja na pozostałych współwłaścicieli oraz czy budowa była niezbędna i miała charakter zachowawczy. Brak takich ustaleń i pochopne zastosowanie sankcji rozbiórki uzasadniały uchylenie zaskarżonej decyzji. Sąd wskazał, że postępowanie legalizacyjne powinno być prowadzone w oparciu o art. 49b Prawa budowlanego, z uwzględnieniem przepisów Kodeksu cywilnego dotyczących zarządu rzeczą wspólną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej (art. 49b vs art. 50/51) oraz kwestii współwłasności w kontekście robót budowlanych.
Dotyczy specyficznej sytuacji budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, ale zasady dotyczące współwłasności i oceny charakteru robót budowlanych są szersze.
Zagadnienia prawne (3)
Czy budowa przydomowej oczyszczalni ścieków, wymagająca zgłoszenia, podlega procedurze naprawczej z art. 50 i 51 Prawa budowlanego, czy też art. 49b Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Budowa przydomowej oczyszczalni ścieków, wymagająca zgłoszenia, podlega przepisom art. 49b Prawa budowlanego, a nie art. 50 i 51, które stosuje się do innych robót budowlanych.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że przepisy art. 49b Prawa budowlanego dotyczą obiektów budowlanych wybudowanych bez wymaganego zgłoszenia, podczas gdy art. 50 i 51 stosuje się do innych robót budowlanych wymagających zgłoszenia.
Czy budowa przydomowej oczyszczalni ścieków na gruncie stanowiącym współwłasność jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd i wymaga zgody wszystkich współwłaścicieli?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kwalifikacja budowy przydomowej oczyszczalni ścieków jako czynności przekraczającej zwykły zarząd wymaga szczegółowych ustaleń faktycznych dotyczących wpływu inwestycji na pozostałych współwłaścicieli oraz jej charakteru (zachowawczy, niezbędny). Organy nie dokonały tych ustaleń.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że organy nie zbadały, czy budowa oczyszczalni narusza interesy pozostałych współwłaścicieli, czy była niezbędna, ani jaki był poprzedni sposób odprowadzania ścieków. Brak tych ustaleń uniemożliwia prawidłową ocenę charakteru czynności i wymogu zgody wszystkich współwłaścicieli.
Czy brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego i rozpatrzenia zarzutów odwołania przez organ odwoławczy stanowi naruszenie przepisów postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wadliwe uzasadnienie decyzji i brak ustosunkowania się do zarzutów skarżących stanowi naruszenie przepisów k.p.a. i może być podstawą do uchylenia decyzji.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że organy administracyjne są zobowiązane do właściwego uzasadnienia decyzji, w tym do ustosunkowania się do podniesionych zarzutów. Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności i dowolna ocena dowodów prowadzi do naruszenia przepisów k.p.a.
Przepisy (19)
Główne
u.p.b. art. 49b § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organ nadzoru budowlanego nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia.
p.p.s.a. art. 145 § par. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji organu administracji.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga sprawę co do istoty.
Pomocnicze
u.p.b. art. 29 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Budowa przydomowych oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,5 m3 na dobę jest zwolniona z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.
u.p.b. art. 30 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Budowa przydomowych oczyszczalni ścieków wymaga zgłoszenia organowi administracji architektoniczno-budowlanej.
u.p.b. art. 50 § ust. 1 i ust. 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Przepisy te nie mają zastosowania do budowy przydomowej oczyszczalni ścieków.
u.p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 1 w związku z ust. 7 i art. 83 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Przepisy te nie mają zastosowania do budowy przydomowej oczyszczalni ścieków.
k.c. art. 199
Kodeks cywilny
Do czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu rzeczą wspólną potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli.
k.c. art. 201
Kodeks cywilny
Do czynności zwykłego zarządu rzeczą wspólną potrzebna jest zgoda większości współwłaścicieli.
k.c. art. 206
Kodeks cywilny
Określa sposób współposiadania i korzystania z rzeczy wspólnej.
k.c. art. 209
Kodeks cywilny
Czynności zachowawcze mogą być wykonywane przez każdego ze współwłaścicieli.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek działania przez organy w sposób budzący zaufanie do organów państwa, zgodnie z prawem i interesem społecznym.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek oceny materiału dowodowego na podstawie faktów udowodnionych.
k.p.a. art. 86
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek uwzględnienia dowodów przemawiających zarówno na korzyść, jak i na niekorzyść strony.
k.p.a. art. 107 § § 1 i § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji administracyjnej.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
p.p.s.a. art. 202 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.
u.z.w.o.ś. art. 5 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków
Alternatywny obowiązek wyposażenia nieruchomości w przydomową oczyszczalnię ścieków.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy wadliwie zastosowały przepisy Prawa budowlanego, stosując art. 50 i 51 zamiast art. 49b. • Organy nie zbadały wystarczająco, czy budowa oczyszczalni była czynnością przekraczającą zwykły zarząd rzeczą wspólną. • Organy nie ustaliły wpływu budowy oczyszczalni na pozostałych współwłaścicieli. • Organy nie ustosunkowały się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu.
Odrzucone argumenty
Argumenty organów nadzoru budowlanego o konieczności uzyskania zgody wszystkich współwłaścicieli na budowę oczyszczalni, bez należytego zbadania charakteru tej czynności.
Godne uwagi sformułowania
Procedurowanie organów nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie w trybie i na zasadach określonych w art. 51 w zw. z art. 50 Prawa budowlanego było wadliwe i doprowadziło do podjęcia rozstrzygnięcia na niewłaściwej podstawie prawnej. • Zasadnicze uchybienie mające istotny wpływ na wynik sprawy organy popełniły bowiem przedwcześnie orzekając o rozbiórce wybudowanej nielegalnie przydomowej oczyszczalni ścieków opierając się na stwierdzeniu braku po stronie inwestorów – współwłaścicieli prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. • W ocenie Sądu, takie działanie organu było pochopne i podjęte przed zweryfikowaniem wszystkich istotnych okoliczności sprawy, które mogły mieć wpływ na ocenę przeprowadzonych robót w kontekście ich charakteru, specyfiki technicznej i technologicznej oraz przede wszystkim wpływu na wykonywanie prawa własności przez pozostałych współwłaścicieli.
Skład orzekający
Diana Trzcińska
przewodniczący
Magdalena Dobek-Rak
sprawozdawca
Mariola Jaroszewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej (art. 49b vs art. 50/51) oraz kwestii współwłasności w kontekście robót budowlanych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy przydomowej oczyszczalni ścieków, ale zasady dotyczące współwłasności i oceny charakteru robót budowlanych są szersze.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje konflikt między współwłaścicielami dotyczący inwestycji budowlanej i pokazuje, jak ważne jest prawidłowe zastosowanie przepisów prawa budowlanego oraz dokładne badanie stanu faktycznego przez organy administracji.
“Współwłasność a budowa: Kiedy zgoda sąsiada jest niezbędna, a kiedy nie?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.