II SA/Gd 552/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2004-12-30
NSAAdministracyjneŚredniawsa
własność ziemidecyzja administracyjnapostępowanie administracyjneśrodki zaskarżeniaostateczność decyzjisąd administracyjnydopuszczalność skargiregulacja własności gospodarstw rolnych

WSA w Gdańsku odrzucił skargę na decyzję o własności ziemi z 1973 r. z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia.

Skarżąca I. S. wniosła skargę do NSA (ostatecznie WSA w Gdańsku) na decyzję Powiatowej Rady Narodowej z 1973 r. stwierdzającą własność gospodarstwa rolnego na rzecz E. i M. R. Skarżąca zarzuciła naruszenie prawa i zasad współżycia społecznego. Sąd uznał jednak, że skarga jest niedopuszczalna, ponieważ skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia przysługujących jej w postępowaniu administracyjnym, co jest warunkiem koniecznym do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę I. S. na decyzję Powiatowej Rady Narodowej w [...] z dnia 29 maja 1973 r., nr [...], dotyczącą nadania własności ziemi. Decyzją tą stwierdzono, że E. i M. R. stali się właścicielami nieruchomości o powierzchni 8,42 ha na podstawie ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych. Skarżąca I. S. wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego (przekazaną do WSA w Gdańsku) w lutym 2004 r., domagając się uchylenia decyzji z 1973 r. z powodu naruszenia prawa i zasad współżycia społecznego, twierdząc, że decyzja pozbawiła prawowitych spadkobierców ich własności. Sąd administracyjny, powołując się na przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.s.a.), w szczególności art. 52 § 1 i 2, stwierdził, że skarga jest niedopuszczalna, ponieważ skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia przysługujących jej w postępowaniu administracyjnym. Zgodnie z prawem, skargę do sądu administracyjnego można wnieść dopiero po wykorzystaniu wszystkich dostępnych środków odwoławczych. Ponieważ decyzja z 1973 r. stała się ostateczna w postępowaniu administracyjnym (nie wniesiono od niej odwołania), skarga na nią podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.s.a. Sąd wyjaśnił skarżącej, że w przypadku kwestionowania ostatecznej decyzji administracyjnej, należy kierować odpowiednie wnioski (np. o uchylenie, zmianę, stwierdzenie nieważności lub wznowienie postępowania) do właściwych organów administracji, a dopiero od ich decyzji przysługuje prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia przysługujących mu w postępowaniu administracyjnym.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, chyba że przepisy stanowią inaczej. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia rozumie się sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia przewidziany w ustawie. W niniejszej sprawie zaskarżona decyzja stała się ostateczna w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, nie wniesiono od niej odwołania, co czyni skargę niedopuszczalną.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (11)

Główne

p.s.a. art. 52 § 1 i 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga do sądu administracyjnego jest dopuszczalna po wyczerpaniu środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym.

p.s.a. art. 58 § 1 pkt 6

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga podlega odrzuceniu w przypadku niedopuszczalności.

Pomocnicze

k.p.a. art. 16 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne.

k.p.a. art. 148 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do żądania uchylenia decyzji.

k.p.a. art. 157 § 1 i 2

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do stwierdzenia nieważności decyzji.

k.p.a. art. 154 § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do zmiany lub uchylenia decyzji.

k.p.a. art. 155

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do wznowienia postępowania.

Ustawa z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych art. 1, 5 i 12

Podstawa prawna decyzji stwierdzającej własność gospodarstwa rolnego.

Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych art. 9 § 2a

Regulacje dotyczące obowiązku meldunkowego i potwierdzenia pobytu w lokalu.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi art. 1 § 1 i 2

Zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.s.a. art. 3 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność skargi z powodu niewyczerpania środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym.

Godne uwagi sformułowania

sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrole działalności administracji publicznej skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne

Skład orzekający

Stanisław Nowakowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi do sądu administracyjnego, konieczność wyczerpania środków zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy decyzja administracyjna stała się ostateczna z powodu braku wniesienia odwołania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa ma charakter proceduralny i dotyczy podstawowych zasad postępowania przed sądami administracyjnymi, co jest ważne dla prawników, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 552/04 - Postanowienie WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2004-12-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-08-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Stanisław Nowakowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6169 Inne o symbolu podstawowym  616
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Stanisław Nowakowski po rozpoznaniu w dniu 30 grudnia 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. S. na decyzję Powiatowej Rady Narodowej w [...] z dnia 29 maja 1973 r., nr [...] w przedmiocie nadania własności ziemi postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
Opisanym wyżej aktem własności Powiatowa Rada Narodowa w [...] stwierdziła, iż E. i M. R. stali się z mocy samego prawa właścicielami nieruchomości oznaczonych jako działki nr [...] o powierzchni 8,42 ha, położonych we wsi [...] gmina [...], stosownie do przepisów art. 1. 5 i 12 ustawy z dnia 26 października 1971 r. o uregulowaniu własności gospodarstw rolnych (Dz. U. nr 27, poz. 250).
Pismem z 22 lutego 2004 r. skarżąca I. S. wystąpiła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie o uchylenie przedmiotowej decyzji, powołując się na to, że została ona podjęta z naruszeniem prawa i zasad współżycia społecznego, gdyż "pozbawiała prawowitych spadkobierców ich własności."
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie, nie ustosunkowując się merytorycznie do treści skargi, a jedynie powołując się na pisma wysyłane do skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153. poz. 1270) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrole działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1. sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).
Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2O02r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270)
§ 1. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
§ 2. Kontrola działalności administracji publicznej przez sady administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne:
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa:
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5. podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
§ 3. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia
jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie.
W sprawie niniejszej jest bezsporne, że zaskarżona decyzja stała się ostateczna w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, nie zostało bowiem wniesione od niej odwołanie, stosownie do zamieszczonego w niej pouczenia, a zatem skarga na nią jest niedopuszczalna i zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.s.a., podlega odrzuceniu.
Wyjaśnić należy skarżącej, że stosownie do art. 16 § 1 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub w ustawach szczególnych.
Z przedstawionych wyżej przepisów prawa wynika, że sądy administracyjne rozpatrują wyłącznie skargi na ostateczne decyzje organów administracji po wyczerpaniu toku instancji, natomiast nie zastępują organów administracji w wydawaniu rozstrzygnięć należących do ich właściwości.
Jeżeli zatem skarżąca uważa, że istnieją określone w art. 16 § 1 k.p.a. podstawy do żądania uchylenia, zmiany, stwierdzenia nieważności opisanej wyżej decyzji względnie wznowienia postępowania, to odpowiedni wniosek w tym zakresie winna skierować do właściwych organów administracji (por. art. art. 148 § 1, 157 § 1 i 2, 154 § 1 oraz 155 k.p.a.), tj. w zasadzie d<> organu wyższego stopnia nad organami, które wydały zaskarżoną decyzję.
Rozpatrzenie tego wniosku winno nastąpić poprzez wydanie decyzji administracyjnej, od której będzie przysługiwało prawo wniesienia odwołania do właściwego organu wyższego stopnia, a od ostatecznej decyzji będzie przysługiwało prawo wniesieni; skargi do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, n wskazanej wyżej podstawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Na marginesie wskazać skarżącej należy, iż obowiązek meldunkowy je: uzależniony jedynie od faktycznego przebywania w danym lokalu. Zgodnie bowiem art. 9 ust 2a ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (jedn. tekst Dz. U. z 2001 r.. Nr 87, poz. 960 ze zm.) przy zameldowaniu i pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące należy przedstawić potwierdzenie pobytu w lokalu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiąc dokonane przez właściciela lub inny podmiot dysponujący tytułem prawnym do lokalu, oraz, do wglądu, dokument potwierdzający tytuł prawny do lokalu tego podmiotu. Dokumentem potwierdzającym tytuł prawny do lokalu może być umowa cywilnoprawna, wypis z księgi wieczystej, decyzja administracyjna, orzeczenie sądu lub inny dokument poświadczający tytuł prawny do lokalu. Zatem wystarczającym dokumentem do dokonania zameldowania było przedłożenie umowy najmu, jak wskazano w piśmie Wójta Gminy [...] z dnia 11 czerwca 2003 r.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI