Orzeczenie · 2026-02-11

II SA/Gd 523/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2026-02-11
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanesamowola budowlanadomek holenderskirozbiórkaplan zagospodarowania przestrzennegotrwałe związanie z gruntemteren zielonydecyzja administracyjnapostępowanie administracyjne

Sprawa dotyczyła skargi E. K. i P. K. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę domku holenderskiego. Skarżący argumentowali, że domek nie jest trwale związany z gruntem, nie wymagał pozwolenia na budowę i w istocie jest obiektem ruchomym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, uznając domek holenderski za budynek w rozumieniu Prawa budowlanego. Sąd podkreślił, że trwałe związanie z gruntem nie wymaga tradycyjnych fundamentów, a posadowienie na bloczkach betonowych zapewnia stabilność i opiera się czynnikom zewnętrznym. Ponadto, sąd stwierdził, że obiekt jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przewiduje na tym terenie tereny zielone z zakazem zabudowy. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym braku zawieszenia postępowania w związku z planowanymi zmianami planu miejscowego, uznając, że obowiązujące przepisy należy stosować do czasu ich zmiany.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Kwalifikacja prawnobudowlana domków holenderskich i podobnych obiektów jako budynków trwale związanych z gruntem, nawet bez tradycyjnych fundamentów, oraz znaczenie zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla legalizacji samowoli budowlanej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, w tym obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Interpretacja pojęcia 'trwałego związania z gruntem' może być różnie stosowana w zależności od konkretnych okoliczności technicznych obiektu.

Zagadnienia prawne (3)

Czy domek holenderski, posadowiony na bloczkach betonowych, jest budynkiem trwale związanym z gruntem w rozumieniu Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, domek holenderski posadowiony na bloczkach betonowych jest budynkiem trwale związanym z gruntem, ponieważ zapewnia stabilność i opiera się czynnikom zewnętrznym, nawet jeśli nie posiada tradycyjnych fundamentów.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym trwałe związanie z gruntem nie wymaga tradycyjnych fundamentów, a wystarczające jest posadowienie zapewniające stabilność obiektu i opieranie się czynnikom zewnętrznym. Kryterium celu, w jakim obiekt został umieszczony na nieruchomości, oraz okresu jego funkcjonowania również przemawia za kwalifikacją jako obiektu budowlanego.

Czy budowa domku holenderskiego o powierzchni poniżej 35 m2 na terenie objętym zakazem zabudowy w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego wymaga pozwolenia na budowę lub zgłoszenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, budowa takiego obiektu wymagała zgłoszenia, a w przypadku samowoli budowlanej, niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego uniemożliwia legalizację i nakazuje rozbiórkę.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że działka znajduje się na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jako teren trwałych użytków zielonych ze 100% powierzchni biologicznie czynnej i zakazem zabudowy. Niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego stanowi przesłankę do nakazania rozbiórki obiektu budowlanego.

Czy postępowanie administracyjne w sprawie samowoli budowlanej powinno zostać zawieszone z uwagi na toczące się prace nad zmianą studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie nie powinno zostać zawieszone, ponieważ obowiązujące przepisy prawa miejscowego należy stosować do czasu ich zmiany, a planowane zmiany nie stanowią zagadnienia wstępnego.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że zagadnienie wstępne musi bezwzględnie uniemożliwiać wydanie decyzji, a nie tylko wpływać na jej treść. Plan miejscowy jest aktem prawa miejscowego i obowiązuje do czasu jego zmiany, a samo zapoczątkowanie prac nad zmianą planu nie stanowi podstawy do zawieszenia postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę domku holenderskiego.

Przepisy (14)

Główne

P.b. art. 49b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

P.b. art. 3 § pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 3 § pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 28

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 29 § ust. 1 pkt 2a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 30 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.b. art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 97 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a), b) i c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 25

Argumenty

Skuteczne argumenty

Domek holenderski jest budynkiem trwale związanym z gruntem. • Obiekt jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. • Niezgodność z planem zagospodarowania przestrzennego uniemożliwia legalizację samowoli budowlanej.

Odrzucone argumenty

Domek holenderski nie jest trwale związany z gruntem. • Obiekt nie wymagał pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. • Postępowanie powinno zostać zawieszone z uwagi na planowane zmiany planu miejscowego. • Organ odwoławczy orzekł na niekorzyść strony skarżącej, naruszając zasadę dwuinstancyjności.

Godne uwagi sformułowania

Trwałe związanie z gruntem to po prostu posadowienie obiektu stabilnie, tak, że opiera się warunkom zewnętrznym. • Fundamentem są więc też fundamenty punktowe pozwalające na swobodne oparcie obiektu na cegłach, kamieniach, kostkach lub bloczkach betonowych. • Istotna jest trwałość, stabilność całej konstrukcji. • O tym, czy dany obiekt budowlany jest trwale związany z gruntem decyduje zasadniczo metoda związania go z nim, przy czym ocenę trwałości związania z gruntem należy rozważać nie tyle poprzez możność odłączenia obiektu od gruntu bez jego uszkodzenia, ale przez techniczne właściwości danego obiektu, które zapewniają jego trwałą stabilizację w miejscu zlokalizowania (niezmienność położenia). • Związanie z gruntem jest więc konsekwencją zastosowania fundamentów, nie zaś cechą samą w sobie. • O trwałym bądź nietrwałym związaniu obiektu budowlanego z gruntem nie decyduje też technologia wykonania fundamentu oraz możliwości techniczne przeniesienia tego obiektu w inne miejsce. • Domek holenderski został ustawiony na działce i mimo kół nie został dopuszczony do ruchu drogowego, oznacza to, że jest to obiekt budowlany służący celom rekreacyjno–wypoczynkowym.

Skład orzekający

Dariusz Kurkiewicz

przewodniczący sprawozdawca

Katarzyna Krzysztofowicz

członek

Jakub Chojnacki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kwalifikacja prawnobudowlana domków holenderskich i podobnych obiektów jako budynków trwale związanych z gruntem, nawet bez tradycyjnych fundamentów, oraz znaczenie zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla legalizacji samowoli budowlanej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, w tym obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Interpretacja pojęcia 'trwałego związania z gruntem' może być różnie stosowana w zależności od konkretnych okoliczności technicznych obiektu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej w postaci domków letniskowych/holenderskich i precyzuje kryteria uznania ich za budynki trwale związane z gruntem, co ma istotne znaczenie praktyczne dla właścicieli takich obiektów.

Domek holenderski na bloczkach betonowych to budynek? Sąd wyjaśnia, kiedy samowola budowlana prowadzi do rozbiórki.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst