II SA/Gd 522/25

II SA/Gd 522/25 - Postanowienie WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2026-01-05
Data wpływu
2025-07-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Wojciech Wycichowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odmówiono przywrócenia terminu
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 86 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Asesor WSA Wojciech Wycichowski po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Natalii S.- M. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi N. S. – M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 28 maja 2025 r. sygn. akt SKO Gd/4051/24 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie warunków zabudowy postanawia odmówić przywrócenia terminu.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 10 grudnia 2025 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 522/25, wydanym na rozprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę N. S. (dalej: "Strona", "Skarżąca") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z 28 maja 2025 r. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie warunków zabudowy.
W dniu 18 grudnia 2025 r. Skarżąca złożyła osobiście w Sądzie wniosek
o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia ww. wyroku, składając jednocześnie wniosek o uzasadnienie.
Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu Skarżąca wskazała, że uchybienie terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nastąpiło bez jej winy, albowiem w okresie biegu tego terminu wystąpiły nadzwyczajne i obiektywne okoliczności, które uniemożliwiły jej dokonanie czynności procesowej. W szczególności mąż Strony przebywał w delegacji służbowej, co skutkowało faktycznym brakiem możliwości wsparcia jej w opiece nad dzieckiem oraz w prowadzeniu bieżących spraw formalnych i prawnych. Natomiast Skarżąca w tym czasie sprawowała samodzielną, całodobową opiekę nad ciężko chorym dzieckiem, cierpiącym na neuroendokrynną hiperplazję wieku niemowlęcego - rzadką i poważną chorobę układu oddechowego. Wskazano, że w dniach 15-17 grudnia 2025 r. u dziecka wystąpiły wzmożone zaburzenia oddychania i natlenienia, co skutkowało obniżeniem saturacji krwi, które wymagały: całodobowego stosowania przez dziecko koncentratora tlenu, prowadzenia zintensyfikowanych inhalacji, stałego monitorowania stanu zdrowia i natlenienia krwi dziecka przez Skarżącą.
Podkreślono, że z uwagi na charakter choroby oraz fakt, że dziecko znajduje się pod specjalistyczną opieką jednostki medycznej w W., w tym okresie odbyła się konsultacja telefoniczna, bez możliwości uzyskania bieżącego zaświadczenia lekarskiego. Skarżąca zaznaczyła, że dysponuje jednak ogólnym zaświadczeniem medycznym potwierdzającym chorobę dziecka oraz wytycznymi dotyczącymi leczenia i postępowania
w stanach zaostrzeń, co potwierdza chroniczny i poważny charakter schorzenia.
Podsumowując podniesiono, że powyższe okoliczności miały charakter nagły, niezależny od woli Skarżącej oraz obiektywnie uniemożliwiający dokonanie czynności procesowej w ustawowym terminie.
Odwołując się do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: "NSA") z 9 stycznia 2019 r. sygn. akt I OZ 1234/18 Strona wskazała, że konieczność sprawowania osobistej opieki nad ciężko chorym dzieckiem stanowi usprawiedliwioną przyczynę uchybienia terminowi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje:
Wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Z kolei art. 87 P.p.s.a. stanowi, że pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4).
W rozpoznawanej sprawie okoliczności faktyczne związane z uchybieniem terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie budzą wątpliwości. Sporna jest natomiast ocena, czy na stronie wnoszącej o przywrócenie terminu spoczywa wina za niedokonanie tej czynności w wymaganym terminie.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu polega na dopełnieniu obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. O braku winy
w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody, której strona nie mogła przezwyciężyć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, a więc jeżeli dochowała ona należytej staranności (zob. postanowienia NSA: z 11 sierpnia 2022 r. sygn. akt II GZ 291/22,
z 11 maja 2022 r. sygn. akt I OZ 156/22, czy z 22 kwietnia 2022 r. sygn. akt III FZ 2/22, wszystkie przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Należy podkreślić, że przewidziana w art. 86 P.p.s.a. instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątku w stosunku do wynikającej z art. 85 tej ustawy reguły, zgodnie z którą czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Zgodnie z podstawowymi regułami wykładni i stosowania prawa, przepisy formułujące wyjątki lub odstępstwa od generalnej reguły stosowane muszą być z dużą dozą ostrożności i zakazana jest ich wykładnia rozszerzająca (tak: L. Morawski, Zasady wykładni prawa, Toruń 2010 r. s. 193). Tym samym, aby przywrócić termin stronie postępowania konieczne jest ustalenie, że spełnia ona wszystkie warunki opisane
w hipotezie normy wyrażonej w art. 86 § 1 P.p.s.a., a oceny tej dokonywać należy
w sposób rygorystyczny. Brak jest bowiem podstaw do jakiegokolwiek łagodzenia ustawowych przesłanek przywrócenia terminu.
Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Strona wskazała, że w okresie biegu tego terminu wystąpiły nadzwyczajne i obiektywne okoliczności, które uniemożliwiły jej dokonanie tej czynności procesowej, tj. mąż Skarżącej przebywał w delegacji służbowej, co skutkowało faktycznym brakiem możliwości wsparcia jej w opiece nad dzieckiem oraz w prowadzeniu bieżących spraw formalnych i prawnych. Natomiast Skarżąca w tym czasie sprawowała samodzielną, całodobową opiekę nad ciężko chorym dzieckiem.
Oceniając powyższą argumentację w pierwszej kolejności należy zauważyć,
że Skarżąca była obecna na rozprawie w dniu 10 grudnia 2025 r., po której zamknięciu Sąd ogłosił wyrok oddalający skargę. Po ogłoszeniu wyroku przewodniczący składu sędziowskiego pouczył Skarżącą, że pisemne uzasadnienie wyroku oddalającego skargę zostanie doręczone na wniosek zgłoszony przez stronę w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyroku (k. 227 akt sądowych). Należy również zwrócić uwagę, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku został złożony przez Skarżącą również osobiście, w siedzibie Sądu (k. 230-231 akt sądowych).
Sąd nie kwestionuje schorzenia dziecka Skarżącej, ani zakresu opieki, której to schorzenie wymaga, jednakże powyższe okoliczności (osobiste wizyty w Sądzie) poddają w wątpliwość twierdzenia Strony o braku możliwości złożenia w terminie wniosku
o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Tym bardziej, że sporządzenie takiego wniosku nie jest czynnością wymagającą ani wiedzy fachowej (wniosek taki Skarżąca sporządziła osobiście i dołączyła do pisma z 18 grudnia 2025 r.) ani dużego nakładu czasu. Wniosek tak można złożyć osobiście w siedzibie sądu, można nadać w placówce pocztowej, bądź nadać w formie dokumentu elektronicznego (bez potrzeby wychodzenia z domu).
Odnosząc się do wskazywanego przez Skarżącą faktu przebywania w delegacji służbowej jej męża (co wiązało się z faktycznym brakiem możliwości wsparcia jej w opiece nad dzieckiem oraz w prowadzeniu bieżących spraw formalnych i prawnych) należy zauważyć, że faktu tego w żaden sposób nie uprawdopodobniono (chociażby zaświadczeniem pracodawcy, zleceniodawcy, biletem itp.).
Strona nie uprawdopodobniła również, że w dniach 15-17 grudnia 2025 r. nastąpiło nagłe pogorzenie stanu zdrowia dziecka, które uniemożliwiło jej terminowe złożenie wniosku. Za niewystarczające w tym zakresie należy uznać powołanie się na ogólną dokumentację medyczną dziecka, z której nie wynika, że w okresie biegu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (10-17 grudnia 2025 r.) miało miejsce nagłe pogorszenie stanu zdrowia uniemożliwiające terminowe dokonanie czynności procesowej.
Zdaniem Sądu okoliczności rozpoznawanej sprawy świadczą o tym, że przyczyną uchybienia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku było niedostatecznie staranne prowadzenie spraw przez Skarżącą. Tymczasem nie uzasadniają przywrócenia uchybionego terminu okoliczności takie jak dopuszczenie się choćby lekkiego niedbalstwa przez stronę, czy też niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw (zob. postanowienie NSA z 11 czerwca 2014 r. sygn. akt I OZ 414/14). Należy powtórzyć, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, jeśli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa (zob. postanowienie NSA z 27 maja 2014 r. sygn. akt II GZ 223/14).
Odnosząc się końcowo do przywołanego we wniosku o przywrócenie terminu postanowienia NSA z 11 stycznia 2019 r. (Skarżąca błędnie wskazała: 9 stycznia 2019 r.) sygn. akt I OZ 1234/18 należy zauważyć, że postanowieniem tym NSA oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 29 października 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1852/17, którym Sąd pierwszej instancji odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W postanowieniu
z 11 stycznia 2019 r. NSA nie wyraził poglądu, że "konieczność sprawowania osobistej opieki nad ciężko chorym dzieckiem stanowi usprawiedliwioną przyczynę uchybienia terminowi" - jak wskazała Skarżąca w swoim wniosku, lecz wyjaśnił m.in., że przepisy proceduralne zakładają pewien miernik należytej staranności, z którym strona powinna działać we wszczętym przez siebie postępowaniu; staranności wymaga się zwłaszcza
w przestrzeganiu stosownych terminów. NSA podkreślił również, że przesłanką przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej może być jedynie choroba nagła, która powoduje niespodziewane pogorszenie stanu zdrowia skarżącego; za nagłą przeszkodę uniemożliwiającą dokonanie czynności w terminie nie może być natomiast uznana choroba o charakterze przewlekłym. NSA wskazał także, że pouczenie o terminie
i sposobie złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku było sformułowane w jasny
i zrozumiały sposób, zatem nie wymagało od odbiorcy znajomości pojęć, czy sformułowań zaczerpniętych z języka prawniczego, czy też wiedzy prawniczej. Ponadto powoływanie się na nieznajomość przepisów prawa nie stanowi podstawy uwzględnienia wniosku
o przywrócenie terminu; nieznajomość prawa nie jest bowiem okolicznością uzasadniającą przywrócenie terminu.
Biorąc pod uwagę wskazane wyżej okoliczności należało uznać, że w sprawie nie zostały spełnione wszystkie przesłanki przywrócenia terminu, o których mowa w art. 87 P.p.s.a., tj. Skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy
w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku,
na podstawie art. 86 § 1 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.