Orzeczenie · 2025-10-15

II SA/Gd 488/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2025-10-15
NSAAdministracyjneWysokawsa
świadczenia rodzinnedodatek wychowawczysamotne wychowywanierodzina zrekonstruowanaprawo rodzinneinterpretacja przepisówprawo administracyjneorzecznictwo

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Starogard Gdański odmawiającą przyznania dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka. Problem prawny dotyczył interpretacji art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych w kontekście zawarcia przez skarżącą związku małżeńskiego. Organy administracji uznały, że matka pozostająca w związku małżeńskim nie może być uznana za osobę samotnie wychowującą dziecko, nawet jeśli dzieci pochodzą z poprzedniego związku, a biologiczny ojciec nie żyje. Samorządowe Kolegium Odwoławcze argumentowało, że pozostawanie w rodzinie tworzonej przez małżonków wyklucza status osoby samotnie wychowującej dziecko. Sąd administracyjny uchylił jednak zaskarżone decyzje, opierając się na zasadzie związania oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku WSA w Gdańsku z dnia 25 września 2024 r. (sygn. akt II SA/Gd 430/24). Sąd podkreślił, że zawarcie związku małżeńskiego przez rodzica wychowującego dziecko z poprzedniego związku nie wpływa na jego status osoby samotnie wychowującej, jeśli nowy współmałżonek nie sprawuje nad dzieckiem władzy rodzicielskiej ani go nie przysposobił. Sąd powołał się również na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego, które kwestionowało konstytucyjność przepisów pomijających prawo do świadczeń dzieci wychowywanych przez osoby, które wychowują co najmniej jedno dziecko wspólnie z jego rodzicem, co w tym przypadku oznaczało brak wpływu nowego związku na status samotnego rodzica.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie, że zawarcie nowego związku małżeńskiego przez rodzica nie wpływa na jego status osoby samotnie wychowującej dziecko, jeśli nowy współmałżonek nie sprawuje nad nim władzy rodzicielskiej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy dzieci pochodzą z poprzedniego związku, a nowy współmałżonek nie przysposobił dzieci ani nie sprawuje nad nimi władzy rodzicielskiej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zawarcie związku małżeńskiego przez osobę samotnie wychowującą dziecko z poprzedniego związku pozbawia ją statusu osoby samotnie wychowującej w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zawarcie związku małżeńskiego przez rodzica wychowującego dziecko pochodzące z innego związku nie ma wpływu na jego status osoby samotnie wychowującej, jeśli nowy współmałżonek nie sprawuje nad tym dzieckiem władzy rodzicielskiej ani go nie przysposobił.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na zasadzie związania oceną prawną z poprzedniego wyroku WSA w tej samej sprawie, który stwierdził, że władza rodzicielska i obowiązki alimentacyjne są kluczowe, a nie stan cywilny rodzica. Nowy współmałżonek nie nabywa władzy rodzicielskiej bez przysposobienia.

Jak należy interpretować definicję 'rodziny' i 'osoby samotnie wychowującej dziecko' w kontekście ustawy o świadczeniach rodzinnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Definicja 'rodziny' w ustawie o świadczeniach rodzinnych obejmuje małżonków, ale status 'osoby samotnie wychowującej dziecko' jest powiązany z faktycznym sprawowaniem władzy rodzicielskiej i wychowywaniem dziecka bez udziału drugiego rodzica, a nie z samym faktem pozostawania w związku małżeńskim.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że mimo iż mąż jest członkiem rodziny, nie nabywa automatycznie praw i obowiązków rodzicielskich wobec dzieci z poprzedniego związku małżonki, co jest kluczowe dla utrzymania statusu samotnego rodzica.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w części utrzymującej w mocy punkt II decyzji Prezydenta Miasta Starogard Gdański z dnia 29 stycznia 2024 r. oraz uchylono punkt II decyzji Prezydenta Miasta Starogard Gdański z dnia 29 stycznia 2024 r.

Przepisy (10)

Główne

u.ś.r. art. 3 § pkt 17a

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Osoba samotnie wychowująca dziecko to m.in. wdowa, osoba rozwiedziona, chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. Sąd uznał, że zawarcie związku małżeńskiego przez rodzica nie pozbawia go tego statusu, jeśli nowy współmałżonek nie sprawuje władzy rodzicielskiej nad dzieckiem.

u.ś.r. art. 11a § ust. 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Przepis określający prawo do dodatku z tytułu samotnego wychowywania dziecka.

Pomocnicze

Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych

Tekst jednolity z dnia 28 listopada 2003 r. (Dz.U. 2023 poz. 390)

k.r.o. art. 93 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Przepis dotyczący władzy rodzicielskiej.

k.r.o. art. 94 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Przepis dotyczący władzy rodzicielskiej.

k.r.o. art. 27

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Przepis dotyczący obowiązku przyczyniania się do zaspokajania potrzeb rodziny.

k.r.o. art. 144 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Przepis dotyczący roszczenia alimentacyjnego dziecka wobec ojczyma/macochy.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt lit. a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu.

P.p.s.a. art. 170

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Instytucja związania oceną prawną zawartą w orzeczeniu sądu.

P.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zawarcie związku małżeńskiego przez rodzica nie pozbawia go statusu osoby samotnie wychowującej dziecko, jeśli nowy współmałżonek nie sprawuje nad nim władzy rodzicielskiej. • Sąd jest związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku WSA w tej samej sprawie (II SA/Gd 430/24).

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów administracji, że pozostawanie w związku małżeńskim wyklucza status osoby samotnie wychowującej dziecko. • Argumentacja organów, że definicja 'rodziny' w ustawie o świadczeniach rodzinnych wyklucza możliwość uznania mężatki za osobę samotnie wychowującą dziecko.

Godne uwagi sformułowania

Sąd uznał także, że "prawidłowa interpretacja art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych, dokonana przy zastosowaniu wykładni systemowej, uwzględniającej również regulacje k.r.o., prowadzi do wniosku, że osobą samotnie wychowującą dziecko jest każdy rodzic, który wychowuje swoje dziecko bez udziału drugiego rodzica tego dziecka." • Sąd orzekający w niniejszej sprawie jest związany oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku z 25 września 2024 r., II SA/Gd 430/24, albowiem nie zmieniły się okoliczności stanu faktycznego ani stan prawny sprawy.

Skład orzekający

Krzysztof Kaszubowski

przewodniczący sprawozdawca

Katarzyna Krzysztofowicz

członek

Jakub Chojnacki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że zawarcie nowego związku małżeńskiego przez rodzica nie wpływa na jego status osoby samotnie wychowującej dziecko, jeśli nowy współmałżonek nie sprawuje nad nim władzy rodzicielskiej."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy dzieci pochodzą z poprzedniego związku, a nowy współmałżonek nie przysposobił dzieci ani nie sprawuje nad nimi władzy rodzicielskiej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu interpretacji przepisów dotyczących świadczeń rodzinnych w zmienionej sytuacji rodzinnej, a wyrok opiera się na zasadzie związania poprzednim orzeczeniem, co jest ważnym aspektem proceduralnym.

Czy nowy ślub odbiera prawo do dodatku dla samotnej matki? Sąd rozwiewa wątpliwości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst