II SA/GD 4224/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2004-06-29
NSAinneŚredniawsa
zasiłek przedemerytalnystaż pracyzakład karnydowodypostępowanie administracyjneprawo pracybezrobocieubezpieczenia społeczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje odmawiające prawa do zasiłku przedemerytalnego, uznając, że organy nie przeprowadziły należytego postępowania wyjaśniającego w zakresie zaliczenia okresu pracy w zakładzie karnym.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego Z. J., który domagał się zaliczenia do stażu pracy okresu spędzonego w zakładzie karnym. Organy administracji odmówiły, powołując się na brak dokumentów potwierdzających pracę w tym okresie i nieuznanie zeznań świadków. Sąd uchylił zaskarżone decyzje, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niewyczerpujące postępowanie wyjaśniające i brak należytego uzasadnienia decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał sprawę ze skargi Z. J. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta odmawiającą przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Skarżący domagał się zaliczenia do stażu pracy okresu, w którym odbywał karę pozbawienia wolności, powołując się na zeznania świadków, gdyż dokumentacja z zakładu karnego została zniszczona. Organy administracji odmówiły, uznając brak wystarczających dowodów i nie uwzględniając zeznań świadków. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania przez organy administracji. Podkreślono, że dowodem mogą być nie tylko dokumenty, ale także zeznania świadków, a organy miały obowiązek przeprowadzić wszechstronne postępowanie wyjaśniające. Sąd wskazał, że organy nie uzasadniły, dlaczego odmówiły mocy dowodowej zeznaniom świadków ani nie odniosły się do niemożności przedstawienia dokumentów. Ponadto, organy nie zbadały przesłanki z art. 23 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, dotyczącej zaliczenia pracy w okresie pozbawienia wolności. W związku z tym, sąd uchylił zaskarżone decyzje, stwierdzając, że nie mogą być one wykonywane.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, okres pracy w zakładzie karnym może być zaliczony do stażu pracy, jeśli zostanie udowodniony innymi środkami dowodowymi niż dokumenty, w tym zeznaniami świadków, a organy administracji mają obowiązek przeprowadzić wszechstronne postępowanie wyjaśniające w tym zakresie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania, nie przeprowadzając należytego postępowania wyjaśniającego w kwestii zaliczenia okresu pracy w zakładzie karnym. Podkreślono, że dowodem mogą być zeznania świadków, a organy nie uzasadniły odmowy wiarygodności tym zeznaniom ani nie odniosły się do niemożności przedstawienia dokumentów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (14)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.z.p.b. art. 37j § ust. 1 pkt 2

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.z.p.b. art. 23

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.z.p.b. art. 27 § ust. 1 pkt 3 i ust. 2 pkt 2

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.z.p.b. art. 23 § ust. 1 pkt 2 lit. e

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Przepisy wprowadzające u.s.a. i p.p.s.a. art. 97 § § 1

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 146

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji nie przeprowadziły wszechstronnego postępowania wyjaśniającego w zakresie zaliczenia okresu pracy w zakładzie karnym. Organy nie uzasadniły odmowy wiarygodności zeznaniom świadków. Organy nie odniosły się do niemożności przedstawienia dokumentów potwierdzających pracę w zakładzie karnym. Organy nie zbadały przesłanki dotyczącej zaliczenia pracy w okresie pozbawienia wolności na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 2 lit. e ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

Godne uwagi sformułowania

Organy orzekające w przedmiotowej sprawie nie odniosły się do faktu, iż dokumentacja, na podstawie której można było wydać stosowne zaświadczenie o wykonywaniu pracy przez skarżącego została przekazana na makulaturę i obecnie skarżący nie ma możliwości przedstawienia jakichkolwiek dokumentów na okoliczność swojej pracy w tym okresie. Ponadto istotnym uchybieniem jest niewskazanie przez organy orzekające powodów, dla których odmówiły wiarygodności zeznaniom przedstawionych świadków. W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istniejącego w sprawie stosownie do art. 7 i 77 § 1 k.p.a.

Skład orzekający

Marek Górski

przewodniczący

Alina Dominiak

członek

Anna Orłowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Należy cytować w sprawach dotyczących prawa do zasiłku przedemerytalnego, gdy kluczowe jest zaliczenie okresów pracy udokumentowanych zeznaniami świadków lub w sytuacjach braku dokumentacji z powodu upływu czasu lub zniszczenia archiwów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dokumentacji z zakładu karnego i konieczności polegania na zeznaniach świadków. Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania okresów pracy w szczególnych warunkach może być różna w zależności od stanu prawnego w danym okresie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe przeprowadzenie postępowania dowodowego przez organy administracji i jak sąd może interweniować w przypadku jego zaniedbania, nawet w rutynowej kwestii zasiłku przedemerytalnego.

Czy praca w więzieniu liczy się do emerytury? Sąd wyjaśnia, jak udowodnić staż, gdy dokumenty zaginęły.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 4224/01 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2004-06-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-12-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alina Dominiak
Anna Orłowska /sprawozdawca/
Marek Gorski /przewodniczący/
Symbol z opisem
633  Zatrudnienie i sprawy bezrobocia
Skarżony organ
Wojewoda
Sentencja
Dnia 29 czerwca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Górski Sędziowie: WSA Alina Dominiak NSA Anna Orłowska/spr./ Protokolant Beata Kaczmar po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi Z. J. na decyzję Wojewody [...] z dnia 26 listopada 2001 roku Nr [...] w przedmiocie prawa do zasiłku przedemerytalnego uchyla zaskarżoną decyzję i decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 12 października 2001 roku Nr [...] stwierdza, że decyzje wymienione w pkt. 1 nie mogą być wykonywane w całości.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia 26 listopada 2001r. Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. i art. 37j ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( t.j. Dz.U. z 2001r. Nr 6, poz. 56 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 12 października 2001r. Nr [...] orzekającej o odmowie przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego Z. J..
Jak wynika z uzasadnienia organy ustaliły następujący stan faktyczny:
Z. J. zarejestrowany jako bezrobotny w PUP w Bydgoszczy od dnia 21 marca 2000r., nabył prawo do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 20 czerwca 2000r. na mocy art. 23 oraz art. 27 ust. 1 pkt 3 i ust. 2 pkt 2 przywołanej ustawy.
W dniu 28 grudnia 2000r. złożył prośbę o zaliczenie do stażu pracy okresu, w którym przebywał w Zakładzie Karnym w P.. Prośba nosiła znamiona wniosku o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego.
Decyzją z dnia 12 października 2001r. organ I instancji odmówił przyznania stronie prawa do zasiłku przedemerytalnego.
W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej Z. J. wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy i wydanie pozytywnej decyzji. Wskazał, że gdyby PUP zaliczył okres pracy w Zakładzie Karnym potwierdzonym przez świadków to nabyłby prawo do zasiłku przedemerytalnego.
Organ odwoławczy na bazie akt administracyjnych ustalił, że staż pracy Z.J. wynosi 29 lat 5 miesięcy 3 dni. W okresie od dnia 20 czerwca 2000r. do dnia 21 września 2000r., czyli przez okres 3 miesięcy i 2 dni strona pobierała zasiłek dla bezrobotnych - czyli okres uprawniający do zasiłku wynosi 29 lat 8 miesięcy 5 dni, w tym przez ponad 15 lat strona wykonywała prace uznane w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze. W okresie od dnia 5 stycznia 1968r. do dnia 18 grudnia 1968r. Z. J. odbywał karę pozbawienia wolności. Według oświadczeń strony oraz zeznań świadków w okresie pozbawienia wolności strona wykonywała pracę, jednakże nie posiada dokumentów potwierdzających ten fakt. Organy wskazały, iż przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że nie istnieją przepisy, z których wynikałoby, iż okres pozbawienia wolności w latach sześćdziesiątych był tożsamy z okresem zatrudnienia. Natomiast nie uwzględnia się zeznań świadków przy dokumentowaniu okresów pracy wykonywanej w czasie odbywania na obszarze państwa polskiego kary pozbawienia wolności. W takiej sytuacji, zdaniem organów, dopuszczalne są wyłącznie oryginalne dowody.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Z. J. podniósł, iż organy orzekające w przedmiotowej sprawie odmówiły zaliczenia Mu pracy wykonywanej w Zakładzie Karnym w P. do stażu pracy. Natomiast Zakład Karny w P. nie może wystawić świadectwa pracy, ponieważ po 20 latach dokumenty zostały przekazane na makulaturę. Skarżący wskazał, iż przedstawił dwóch świadków, którzy potwierdzają, że podczas odbywania kary pracował.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 02.153.1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270).
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Wskazać należy, iż ustawa z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2003r. Nr 58, poz. 514 z późn. zm.) utraciła moc w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r, o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001). Jednak w świetle art. 146 nowej ustawy "sprawy, w których przed dniem wejścia w życie ustawy wszczęto postępowanie odwoławcze lub postępowanie przed sądem administracyjnym, podlegają rozpatrzeniu według przepisów dotychczasowych".
W świetle powyższego do rozpatrzenia niniejszej sprawy zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ( publikacja jak wyżej).
Skarga zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ rozpatrujące sprawę organy administracji dopuściły się naruszenia przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Podkreślić należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, iż jeżeli w dniu złożenia wniosku o przyznanie zasiłku przedemerytalnego dana osoba ma wymagany okres zatrudnienia i jednocześnie spełnia warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych, to w konsekwencji już z tą chwilą powstaje jej uprawnienie do zasiłku przedemerytalnego. Przyznanie tego zasiłku zatem nie zależy od uznania organu, ale od spełnienia przez bezrobotnego ustawowych przesłanek. Niemożność wykazania w dniu złożenia wniosku posiadania uprawnień do zasiłku przedemerytalnego nie powoduje utraty uprawnienia.
Zgodnie z art. 75 § 1 k.p.a. jako dowód należy dopuścić wszystko, co nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Stąd okresy zatrudnienia mogą być dowodzone także za pomocą innych środków, nie tylko dokumentów. Zadaniem organu administracji jest przeprowadzenie w tym względzie wszechstronnego postępowania wyjaśniającego, w szczególności gdy strona podnosi takie argumenty. Takiego postępowania organy orzekające nie przeprowadziły, mimo iż skarżący przedstawił świadków, których zeznania potwierdzają jego pracę w czasie pobytu w Zakładzie Karnym. W uzasadnieniu decyzji organy orzekające nie wskazały z jakich przyczyn odmówiły mocy dowodowej zeznaniom przedstawionych przez skarżącego świadków.
Organy orzekające w przedmiotowej sprawie nie odniosły się do faktu, iż dokumentacja, na podstawie której można było wydać stosowne zaświadczenie o wykonywaniu pracy przez skarżącego została przekazana na makulaturę i obecnie skarżący nie ma możliwości przedstawienia jakichkolwiek dokumentów na okoliczność swojej pracy w tym okresie. Ponadto istotnym uchybieniem jest niewskazanie przez organy orzekające powodów, dla których odmówiły wiarygodności zeznaniom przedstawionych świadków. Ponadto organy orzekające nie prowadziły żadnego postępowania pod kątem ustalenia tej okoliczności, iż, w świetle art. 23 ust. 1 pkt 2 lit. e, zaliczenie do stażu pracy uprawniającego do zasiłku przedemerytalnego wykonywania pracy w okresie tymczasowego aresztowania lub odbywania kary pozbawienia wolności może nastąpić jedynie wówczas, gdy podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne stanowiła kwota co najmniej połowy minimalnego wynagrodzenia.
W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istniejącego w sprawie stosownie do art. 7 i 77 § 1 k.p.a.. Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. decyzja powinna być należycie uzasadniona z podaniem m.in. dowodów na podstawie których określone fakty organ orzekający przyjął za udowodnione oraz przyczyny z powodu których innym odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej.
Niewyjaśnienie wszystkich okoliczności mających istotne znaczenie w sprawie oraz nieuzasadnienie decyzji w sposób właściwy narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego i stanowi podstawę do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji.
Z wadliwie przeprowadzonym postępowaniem mamy do czynienia w tym konkretnym przypadku.
Treść zaskarżonych rozstrzygnięć i ich uzasadnienia w zestawieniu z zarzutami skarżącego uprawniają do stwierdzenia, iż nie dążono do wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy.
Rozpatrując zatem wniosek skarżącego organy administracji winne były sprawdzić całokształt okoliczności w nim podanych. Czynności te powinny podjąć przy ponownym rozpoznaniu sprawy.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit, c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.
Rozstrzygnięcie w przedmiocie stwierdzenia niemożności wykonania zaskarżonej decyzji wydano na podstawie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI