II SA/Gd 391/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję odmawiającą przyznania bonu energetycznego z powodu błędnego ustalenia dochodów przez organ.
Skarżący R. M. złożył skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy odmowę przyznania bonu energetycznego. Organ I instancji błędnie obliczył dochód gospodarstwa domowego, przekraczając kryterium dochodowe. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez SKO i ponownym rozpatrzeniu sprawy, Kolegium ponownie utrzymało w mocy odmowę. WSA w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na błędy w ustaleniu dochodu, w tym dwukrotne uwzględnienie tych samych przychodów i brak szczegółowego uzasadnienia obliczeń.
Sprawa dotyczyła skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Gminy Żukowo o odmowie przyznania bonu energetycznego. Organ I instancji odmówił przyznania bonu, uznając, że przeciętny miesięczny dochód na osobę w 6-osobowym gospodarstwie domowym skarżącego przekroczył ustalone kryterium dochodowe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze początkowo uchyliło tę decyzję i przyznało bon, jednak następnie stwierdziło nieważność własnej decyzji z powodu błędnego ustalenia dochodu wnioskodawcy. W ponownym postępowaniu Kolegium utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, ponownie odmawiając przyznania bonu. Skarżący kwestionował prawidłowość ustalenia jego dochodów, wskazując na błędy w obliczeniach organów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ błędnie ustalił stan faktyczny sprawy dotyczący wysokości przeciętnego miesięcznego dochodu w gospodarstwie domowym. Sąd wskazał na błędy rachunkowe w obliczeniach, dwukrotne uwzględnienie tych samych przychodów oraz brak szczegółowego uzasadnienia sposobu obliczenia dochodu, co naruszało przepisy postępowania administracyjnego. Sąd nakazał organowi ponowne ustalenie dochodu skarżącego i jego żony, uwzględniając właściwe przepisy, zanim oceni spełnienie przesłanek do uzyskania bonu energetycznego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ błędnie ustalił dochód gospodarstwa domowego, dwukrotnie uwzględniając te same przychody i nie przedstawiając szczegółowych obliczeń.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że przychody zwolnione z opodatkowania na podstawie ulgi dla rodzin 4+ należy wliczać do dochodu dla celów bonu energetycznego, ale organ popełnił błędy rachunkowe i nie przedstawił jasnego sposobu obliczeń, co uniemożliwiło kontrolę.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
ustawa o bonie energetycznym art. 2 § 1
Ustawa o bonie energetycznym oraz o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego i ciepła systemowego
u.ś.r. art. 3 § 1
Ustawa o świadczeniach rodzinnych
Definicja dochodu, w tym dochodów niepodlegających opodatkowaniu.
Pomocnicze
ustawa o bonie energetycznym art. 4 § 6
Ustawa o bonie energetycznym oraz o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego i ciepła systemowego
ustawa o bonie energetycznym art. 4 § 9
Ustawa o bonie energetycznym oraz o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego i ciepła systemowego
u.p.d.o.f. art. 21 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis dotyczący przychodów wolnych od podatku (ulga dla rodzin 4+).
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 119 § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Błędne ustalenie dochodu gospodarstwa domowego przez organ. Niewłaściwe obliczenie dochodu, w tym dwukrotne uwzględnienie tych samych przychodów. Brak szczegółowego uzasadnienia obliczeń dochodu, naruszający wymogi k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
organ błędnie uwzględnił w dochodach skarżącego dwukrotnie przychody z pracy na etacie, z umów zlecenia i z zasiłku macierzyńskiego uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie przedstawia sposobu przeprowadzonych samodzielnie obliczeń i dokładnego podania dowodów, na podstawie których ich dokonano organ odwoławczy - wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 7 k.p.a. - nie podjął kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego
Skład orzekający
Katarzyna Krzysztofowicz
sprawozdawca
Krzysztof Kaszubowski
przewodniczący
Wojciech Wycichowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Prawidłowe ustalanie dochodu gospodarstwa domowego na potrzeby świadczeń socjalnych, wymogi uzasadnienia decyzji administracyjnych, interpretacja przepisów dotyczących bonu energetycznego i ulgi dla rodzin 4+."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z bonem energetycznym i konkretnymi przepisami ustawy. Interpretacja dochodu może być stosowana do innych świadczeń opartych na podobnych kryteriach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego świadczenia socjalnego (bon energetyczny) i pokazuje, jak ważne są prawidłowe obliczenia dochodów oraz rzetelne uzasadnienie decyzji administracyjnych. Błędy organów mogą prowadzić do odmowy przyznania należnego wsparcia.
“Bon energetyczny: Jak błędy urzędników mogą pozbawić Cię należnego wsparcia?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gd 391/25 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2025-10-08 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2025-06-04 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Katarzyna Krzysztofowicz /sprawozdawca/ Krzysztof Kaszubowski /przewodniczący/ Wojciech Wycichowski Symbol z opisem 6329 Inne o symbolu podstawowym 632 Hasła tematyczne Pomoc społeczna Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 859 art. 4 ust. 6 ustawa z dnia 23 maja 2024 r. o bonie energetycznym oraz zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego i ciepła systemowego Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Asesor WSA Wojciech Wycichowski po rozpoznaniu w dniu 8 października 2025 roku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 5 maja 2025 roku, nr SKO Gd/299/25 w przedmiocie bonu energetycznego uchyla zaskarżoną decyzję. Uzasadnienie R. M. (dalej jako: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku (dalej jako: Kolegium, SKO) z 5 maja 2025 r., nr SKO Gd/299/25, utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza Gminy Żukowo (dalej jako: Burmistrz) z 20 września 2024 r., nr DŚR-BE.824.596.2024, w przedmiocie bonu energetycznego. Skarga została wniesiona w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Wnioskiem z 14 sierpnia 2024 r. skarżący wniósł o wypłatę bonu energetycznego dla gospodarstwa domowego składającego się z 6 osób. We wniosku zawarto informację, że główne źródło ogrzewania gospodarstwa domowego wnioskodawcy nie jest zasilane energią elektryczną i nie jest wpisane oraz nie jest zgłoszone do centralnej ewidencji emisyjności budynków. We wniosku podano też, że nikt z gospodarstwa domowego nie uzyskiwał dochodów niepodlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Na podstawie danych z systemu ePodatki i danych o składkach na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, organ dokonał obliczeń przeciętnego miesięcznego dochodu na osobę w gospodarstwie. Z obliczeń tych wynikało, że przeciętny miesięczny dochód w gospodarstwie wnioskodawcy (po odliczeniu składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz podatku należnego) wynosi 15.336,10 zł, czyli 2.556,02 zł na osobę. Decyzją z 20 września 2024 r. Burmistrz odmówił przyznania gospodarstwu domowemu wnioskodawcy bonu energetycznego wskazując, że kryterium dochodowe - ustalone w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 2024 r. o bonie energetycznym oraz o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego i ciepła systemowego (Dz. U. poz. 859), dalej jako: "ustawa o bonie energetycznym", wynoszące dla 6-osobowej rodziny wnioskodawcy 1.700 zł, zostało przekroczone o 856,02 zł. W tej sytuacji nie jest możliwe przyznanie bonu. W odwołaniu od tej decyzji skarżący wskazał na zawyżenie jego dochodów przez organ. Jak wyjaśnił, z informacji uzyskanych od GOPS w Żukowie wynikało, że dochody wnioskodawcy obliczono na podstawie dwóch odrębnych dokumentów z Urzędu Skarbowego - jeden dotyczy "dochodu" w wysokości 57.441,05 zł a drugi "przychodu" w wysokości 59.197,74 zł. Z kolei w Krajowej Infolinii Podatkowej odwołujący się uzyskał informację, że jego PIT-37 za 2023 r. jest wypełniony prawidłowo i że nie widać jakichkolwiek oznak nieprawidłowości. Przy okazji wskazano, że podane wyżej kwoty widnieją na jednym PIT-37 (innego nie ma, nie ma też żadnej korekty) - wysokość dochodu widnieje w polu: "85", a przychodu w punkcie: "42" i "52". Czyli zarówno przychód jak i dochód, o których mowa powyżej, dotyczą tego samego dochodu. Tymczasem z rozmowy z pracownikiem GOPS strona zrozumiała, że uznano, iż uzyskał dwa oddzielne dochody i je w jakiś sposób zsumowano, i że to ewidentnie wynika z informacji z systemu podatkowego. Do odwołania strona załączyła swój PIT-37 za 2023 r. Na skutek rozpoznania odwołania, decyzją z 28 listopada 2024 r., nr SKO Gd/4881/24, Kolegium uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przyznano wnioskodawcy bon energetyczny w wysokości 600 zł. W uzasadnieniu podano, że organ I instancji błędnie wyliczył wysokość dochodu osiągniętego przez wnioskodawcę. Z dokumentu PIT-37 za 2023 r. wnioskodawcy wynika, że jego miesięczny dochód wynosił 3.740,51 zł, a nie jak wyliczył Burmistrz 8.976,86 zł. Wobec tego łączny miesięczny dochód gospodarstwa, składający się z dochodów wnioskodawcy i jego żony, wynosił 10.099,75 zł, co w przeliczeniu na członka 6-osobowego gospodarstwa domowego stanowi kwotę 1.683,29 zł i nie przekracza kryterium dochodowego wskazanego w ustawie. Wobec tego wnioskodawca spełnia warunki przyznania bonu. W piśmie z 4 grudnia 2024 r. Kierownik Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Żukowie zwrócił Kolegium uwagę, że rozstrzygając sprawę wzięło pod uwagę dochody żony wnioskodawcy łącznie z przychodami zwolnionymi z podatku, natomiast u wnioskodawcy jedynie osiągnięty dochód, bez przychodów zwolnionych, które zostały wykazane zarówno w systemie ePodatki, jak i w PIT-37. Decyzją z 7 lutego 2025 r., nr SKO Gd/298/25, Kolegium stwierdziło nieważność decyzji własnej z 28 listopada 2024 r. Jak wyjaśniono w uzasadnieniu, rozpoznając odwołanie od decyzji Burmistrza nie wzięto pod uwagę przychodu wnioskodawcy zwolnionego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 153 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163 ze zm.), co skutkowało błędnym ustaleniem jego dochodu oraz dochodu na osobę w gospodarstwie domowym w 2023 r. Przedmiotowa decyzja została więc wydana z rażącym naruszeniem art. 2 ust. 1 ustawy o bonie energetycznym. W konsekwencji powyższych rozstrzygnięć, Kolegium ponownie rozpoznało odwołanie od decyzji Burmistrza z 20 września 2024 r. i zaskarżoną decyzją z 5 maja 2025 r. utrzymało rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu przypomniano, że w wyniku weryfikacji wniosku oraz zgromadzonej dokumentacji uzyskanej drogą elektroniczną, organ I instancji ustalił, iż dochód gospodarstwa domowego wnioskodawcy w 2023 r. wyniósł 184.033,20 zł, na który składa się dochód R. M. w wysokości 107.722,32 zł oraz dochód L. M. w wysokości 76.310,88 zł. Zatem dochód przypadający na jednego członka 6-osobowego gospodarstwa domowego wnioskodawcy w 2023 r. wynosi 2.556,02 zł, czyli przekroczył kryterium dochodowe o 856,02 zł. W związku z tym, że kwota przekroczenia miesięcznego dochodu przekracza kwotę bonu energetycznego (kwota 600 zł), organ zasadnie orzekł, że świadczenie nie przysługuje. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku R. M. zakwestionował prawidłowość ustalenia przez organy jego dochodów wskazując, że już pierwotnie przeliczono dwukrotnie te same dochody przez nieznany problem w komunikacji między systemami organów – Urzędu Skarbowego i GOPS. Skarżący podtrzymał argumentację zawartą w odwołaniu oraz wskazał dodatkowo, że poza dochodami ujętymi w PIT-37 nie miał żadnych innych dochodów w roku 2023 r. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie i rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) dalej "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, tj. z przepisami postępowania administracyjnego, a także pod względem prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Z brzmienia art. 145 § 1 p.p.s.a. wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas – w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze – w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu. Dokonując kontroli zaskarżonych decyzji Sąd uznał, że decyzja Kolegium z 5 maja 2025 r. narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Podstawą prawną działań organów w tej sprawie były przepisy ustawy z dnia 23 maja 2024 r. o bonie energetycznym oraz o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia cen energii elektrycznej, gazu ziemnego i ciepła systemowego (Dz. U. poz. 859), dalej jako: "ustawa", bowiem skarżący wnioskiem z 14 sierpnia 2024 r. ubiegał się o wypłatę bonu energetycznego za 2023 r. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy bon energetyczny jest świadczeniem pieniężnym przysługującym jednorazowo gospodarstwu domowemu jednoosobowemu, w którym wysokość przeciętnego miesięcznego dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 323 i 858), dalej jako: "u.ś.r.", za 2023 r. nie przekraczała kwoty 2.500 zł, oraz gospodarstwu domowemu wieloosobowemu, w którym wysokość przeciętnego dochodu za 2023 r. na osobę nie przekraczała kwoty 1.700 zł. Jak stanowi art. 4 ust. 6 ustawy, przyznanie przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta bonu energetycznego nie wymaga wydania decyzji administracyjnej. Natomiast jak przewiduje art. 4 ust. 9 tej ustawy, wydania decyzji administracyjnej wymaga: 1) odmowa przyznania bonu energetycznego; 2) korekta lub odmowa korekty wysokości przyznanego bonu energetycznego; 3) uchylenie lub zmiana prawa do bonu energetycznego; 4) rozstrzygnięcie w sprawie zwrotu bonu energetycznego przyznanego albo pobranego nienależnie lub w nieprawidłowo ustalonej wysokości. Z powyższego wynika, że przyznanie wnioskodawcy bonu energetycznego uzależnione zostało przez ustawodawcę od spełnienia ściśle określonych przepisami prawa warunków, do których należy przede wszystkim: spełnienie kryterium dochodowego oraz faktyczne zamieszkiwanie i gospodarowanie pod wskazanym we wniosku adresem. Zatem, ustalenia organu czynione w toku postępowania wyjaśniającego winny się koncentrować na zbadaniu, czy wnioskodawca spełnia wspomniane wyżej warunki (zob. wyrok WSA w Łodzi z 31 lipca 2025 r., sygn. akt II SA/Łd 316/25, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, https://orzecznia.nsa.gov.pl, dalej CBOSA). Analiza zgromadzonego w rozpatrywanej sprawie materiału dowodowego oraz wydanej na jego podstawie decyzji Kolegium dowodzi, że organ ten - utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji o odmowie przyznania skarżącemu bonu energetycznego, błędnie ustalił stan faktyczny sprawy dotyczący wysokości przeciętnego miesięcznego dochodu w gospodarstwie domowym wnioskodawcy na osobę, jak również nie przedstawił w sposób zgodny z art. 107 § 3 k.p.a. procesu ustalania tego dochodu w uzasadnieniu decyzji. W szczególności organ błędnie uwzględnił w dochodach skarżącego dwukrotnie przychody z pracy na etacie, z umów zlecenia i z zasiłku macierzyńskiego, które podatnik wykazał w części D.2 PIT-37 za rok 2023 r., jako podlegające uldze dla rodzin 4+. Wyjaśnić bowiem należy, że zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy ustawodawca pojęcie przeciętnego miesięcznego dochodu gospodarstwa domowego nakazuje rozumieć w ujęciu art. 3 pkt 1 u.ś.r. Zgodnie zaś z tą regulacją dochodem są przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2025 r. poz. 163, 340, 368, 620, 680 i 1022), pomniejszone o koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Ponadto dochodem są inne dochody niepodlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 3 pkt 1 lit. c), przy czym z uwagi na szeroki katalog dochodów niepodlegających opodatkowaniu z ustawy PIT, w u.ś.r. wskazano na konkretne dochody niepodlegające opodatkowaniu, które stanowią jednak dochód w rozumieniu tej ustawy. Odnosi się to m.in. do przychodów wolnych od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 153 lit. a, b i d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w zakresie przychodów ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej, spółdzielczego stosunku pracy, z umów zlecenia, o których mowa w art. 13 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, zasiłku macierzyńskiego (podkreślenia własne Sądu), o którym mowa w ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, pomniejszone o składki na ubezpieczenia społeczne oraz składki na ubezpieczenia zdrowotne – podatnika, który w roku podatkowym w stosunku do co najmniej czworga dzieci wykonywał władzę rodzicielską, pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało, lub sprawował funkcję rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą, a w przypadku pełnoletnich uczących się dzieci - wykonywał ciążący na nim obowiązek alimentacyjny albo sprawował funkcję rodziny zastępczej, z zastrzeżeniem ust. 39 i 44-48 (tzw. ulga dla rodzin 4+). Powyższe oznacza, że do dochodu obliczanego na potrzeby przyznania bonu energetycznego należy wliczać także te przychody, które co do zasady są zwolnione z opodatkowania w związku z ulgą dla rodzin 4+. Przychody takie, jak wynika z treści formularza PIT-37 dla roku podatkowego 2023 wskazuje się w części D-Informacja o uldze dla młodych, uldze na powrót, uldze dla rodzin 4+ oraz uldze dla pracujących seniorów. Pozwala to na wyodrębnienie tych przychodów podatnika, które – na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – są zwolnione z opodatkowania, tj. co do tych kwot nie powstaje obowiązek podatkowy. Przychody takie wskazuje się także w części E-Dochody/straty ze źródeł przychodów. Jednakże fakt, że przychody wskazywane w części D, na gruncie u.ś.r., a w konsekwencji też na gruncie ustawy o bonie energetycznym, należy wliczać do dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawcy, nie uzasadnia ich sumowania łącznie z części D i E. Część D ma w tym wypadku jedynie walor informacyjny. Tymczasem, z lakonicznych wyliczeń przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wynika, że ustalony przez organy roczny dochód skarżącego, który następnie posłużył do obliczenia miesięcznego dochodu na członka rodziny, jest wypadkową zsumowania przychodów z części D – 62.836,19 zł oraz przychodów z części E - 63.168,19 zł, czyli przychodów z tych samych źródeł powiększonych o kwotę przychodu 332,00 zł niepodlegającą uldze dla rodzin 4+ i wykazaną tylko w części E. Organ natomiast powinien dokonać obliczeń wyłącznie na podstawie danych z części E, uwzględniając kwoty przychodów polegające co do zasady uldze dla rodzin 4+, lecz stosownie do art. 3 pkt 1 lit. c u.ś.r. wliczane do dochodu dla potrzeb bonu energetycznego. Organ zatem prawidłowo rozpoznał, że przychody z pracy na etacie, umów zlecenia i zasiłku macierzyńskiego będą w przedmiotowej sprawie wliczane do dochodu, lecz popełnił błędy rachunkowe. Ponadto należy zauważyć, że w samym uzasadnieniu organ nie przedstawił w sposób umożliwiający kontrolę procedury obliczania dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawcy. Organ podał wyłącznie roczny dochód skarżącego i roczny dochód jego małżonki a z łącznej sumy tych dochodów wyliczył kwotę przypadającą miesięcznie na członka 6-osobowej rodziny wnioskodawcy. Brak jest jednak przedstawienia sposobu, w jaki organ doszedł do takich kwot, tj. wykazania, jakie przychody uwzględniono – czy są to przychody o jakich mowa w art. 3 pkt 1 u.ś.r. przy uwzględnieniu zawartych tam wyłączeń, czy odliczono od dochodów koszty uzyskania przychodu, należny podatek dochodowy od osób fizycznych, składki na ubezpieczenia społeczne niezaliczone do kosztów uzyskania przychodu oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Jest to tym bardziej istotne, że już pobieżne porównanie danych przedstawionych w PIT-37 skarżącego z dochodem obliczonym przez Kolegium (107.722,32 zł) wskazuje na rozbieżność, która wymagała szczegółowego uzasadnienia ze strony organu. Również w odniesieniu do dochodu L. M., tworzącego wraz z dochodem wnioskodawcy dochód gospodarstwa domowego, organ nie przedstawił stosownych wyliczeń, co powoduje, że również w tym zakresie nie jest możliwe poddanie decyzji kontroli. Ponadto, zdaniem Sądu, takie szczegółowe uzasadnienie i wyliczenia powinny znaleźć się w samej decyzji administracyjnej, nie zaś załączniku do niej, jak uczynił to organ I instancji. Ustawa o bonie energetycznym nie przewiduje bowiem załączników do wydawanych na jej podstawie decyzji (wskazanych w art. 4 ust. 9 ustawy). Zatem te ustalenia, które mają istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a takim jest ustalenie dochodu gospodarstwa domowego wnioskodawcy ubiegającego się o bon energetyczny w formie stosownych wyliczeń, powinno zostać zawarte w uzasadnieniu decyzji administracyjnej. Reasumując, uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie przedstawia sposobu przeprowadzonych samodzielnie obliczeń i dokładnego podania dowodów, na podstawie których ich dokonano. Czyni to niemożliwym bezpośrednią analizę prawidłowości ustaleń organu przez Sąd, który winien dokonywać wyłącznie oceny legalności zaskarżonej decyzji i nie może zastępować organu w ustalaniu stanu faktycznego sprawy. Uzasadnienie to nie spełnia więc wymogów art. 107 § 3 k.p.a., bowiem sprowadza się do lakonicznego podania kwot oraz zacytowania przepisów prawa. Tymczasem uzasadnienie decyzji administracyjnej musi być przekonujące dla adresata decyzji oraz wskazywać dowody, które pozwoliły na dokonanie konkretnych ustaleń, wraz z przytoczeniem przepisów prawa. Co więcej, organ odwoławczy - wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 7 k.p.a. - nie podjął kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności w kontekście podnoszonych w odwołaniu rozbieżności w zakresie dochodu skarżącego podawanego przez niego i dochodu przyjętego przez organ I instancji. Kolegium nie zweryfikowało więc wątpliwości strony, naruszając tym swój procesowy obowiązek ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy (art. 15 k.p.a.). Mając to wszystko na uwadze Sąd uznał, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, które niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 7, art. 15, art.77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.), co w konsekwencji skutkowało błędnym zastosowaniem art. 4 ust. 9 ustawy o bonie energetycznym. Wobec tego Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję - uznając to za wystarczające do ponownego, właściwego załatwienia sprawy. Kolegium posiada bowiem kompetencje reformatoryjne, umożliwiające wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia w sprawie, zgodnego z wiążącą oceną prawną wyrażoną przez Sąd w uzasadnieniu niniejszego wyroku. Ponownie rozpatrując sprawę organ dokona ponownego ustalenia dochodu skarżącego i jego żony za rok 2023 r., przedstawiając sposób obliczeń, mając na uwadze, że dla celów ustalenia dochodu dla potrzeb bonu energetycznego znaczenie ma pojęcie dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 1 u.ś.r., w tym pkt 1 lit. c tego przepisu. Dopiero po prawidłowo przeprowadzonych obliczeniach organ oceni, czy skarżący spełniła przesłanki uzyskania bonu energetycznego. Sąd rozpoznał skargę w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 119 pkt 2 p.p.s.a., bowiem wniosek w tym przedmiocie złożył organ, a skarżący w wyznaczonym terminie żądaniu temu się nie sprzeciwił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI