II SA/GD 375/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2022-09-28
NSAAdministracyjneŚredniawsa
warunki zabudowyprzywrócenie terminuodwołaniekodeks postępowania administracyjnegouchybienie terminubrak winypostępowanie administracyjnefarma fotowoltaicznaWSASKO

WSA w Gdańsku oddalił skargę spółki na postanowienie SKO odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji o warunkach zabudowy, uznając brak uprawdopodobnienia winy w uchybieniu terminu.

Spółka złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta odmawiającej ustalenia warunków zabudowy dla farmy fotowoltaicznej, tłumacząc uchybienie błędem systemu nadawczego i odmową przyjęcia przesyłki przez pocztę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu, uznając brak wystarczającego uprawdopodobnienia braku winy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko SKO, że spółka nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu, zwłaszcza w kontekście braku dowodów na awarię systemu i odmowę przyjęcia przesyłki przez pocztę, a także odpowiedzialności za działania pracownika.

Sprawa dotyczyła skargi P. Spółki z o.o. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku, które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy W. odmawiającej ustalenia warunków zabudowy dla farmy fotowoltaicznej oraz odmówiło przywrócenia terminu. Spółka argumentowała, że termin upłynął z powodu błędu elektronicznego systemu nadawczego, który uniemożliwił nadanie korespondencji w placówce pocztowej w Kielcach, gdzie pracownicy dowiedzieli się o problemie. Dodatkowo, pracownicy poczty odmówili przyjęcia przesyłki z powodu kolejki i późnej pory, co uniemożliwiło naprawienie błędu i użycie tradycyjnych potwierdzeń nadania. Spółka wskazała również, że pracownik odpowiedzialny za wysyłkę przebywał na urlopie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że spółka nie uprawdopodobniła w wystarczający sposób braku winy w uchybieniu terminu. Wątpliwości organu wzbudziło zwolnienie pracownika, który rzekomo nie ponosił winy, a także brak innych dowodów poza oświadczeniem innego pracownika. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę spółki. Sąd podkreślił, że dla przywrócenia terminu konieczne jest łączne spełnienie przesłanek, w tym uprawdopodobnienia braku winy. Sąd uznał, że spółka nie przedstawiła wystarczających dowodów na awarię systemu nadawczego ani na odmowę przyjęcia przesyłki przez pocztę. Sąd zwrócił uwagę, że nawet jeśli pracownik popełnił błąd, spółka jako profesjonalista ponosi odpowiedzialność za działania swoich pracowników i powinna zapewnić odpowiednią kontrolę. Brak dowodów, takich jak notatka informatyka czy zaświadczenie z poczty, a także niekonsekwencja w wyjaśnieniach dotyczących pracownika, doprowadziły do uznania skargi za bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka nie uprawdopodobniła w wystarczający sposób braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że spółka nie przedstawiła wystarczających dowodów na awarię systemu nadawczego ani na odmowę przyjęcia przesyłki przez pocztę. Odpowiedzialność za działania pracownika spoczywa na spółce, a brak dowodów uniemożliwia pozytywną ocenę wniosku o przywrócenie terminu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (18)

Główne

k.p.a. art. 58

Kodeks postępowania administracyjnego

W razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę należy wnieść w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia, jednocześnie dopełniając czynności, dla której termin był przewidziany. Konieczne jest łączne spełnienie wszystkich przesłanek.

k.p.a. art. 134

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy stwierdza uchybienie terminu do wniesienia odwołania.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 120

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

P.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7a § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 124 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Błąd elektronicznego systemu nadawczego spółki jako przyczyna uchybienia terminu. Odmowa przyjęcia przesyłki przez placówkę pocztową. Niezawinione przez pracowników spółki zdarzenia. Minimalne naruszenie terminu. Wystarczające uprawdopodobnienie braku winy poprzez wskazanie na wysokie prawdopodobieństwo pojawienia się przeszkody.

Godne uwagi sformułowania

kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przywrócenie nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa O braku winy w niespełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia Spółka nie uprawdopodobniła w sposób wystarczający braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. zwolnienie pracownika, który - jak twierdzi Spółka - z przyczyn od niego niezależnych nie dopełnił obowiązku wysyłki w ostatnim dniu terminu odwoławczego, rodzi wątpliwość co do twierdzeń Spółki.

Skład orzekający

Jolanta Górska

przewodniczący

Justyna Dudek-Sienkiewicz

członek

Wojciech Wycichowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki braku winy w kontekście uchybienia terminu procesowego, zwłaszcza w sprawach prowadzonych przez profesjonalne podmioty i z wykorzystaniem systemów elektronicznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i może być stosowane z uwzględnieniem okoliczności konkretnej sprawy. Nacisk na obowiązek wykazania braku winy przez stronę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne udokumentowanie przyczyn uchybienia terminu procesowego i jak sądy podchodzą do kwestii braku winy, szczególnie w kontekście błędów technicznych i odpowiedzialności za pracowników.

Błąd systemu i pocztowa odmowa: czy to wystarczy, by przywrócić termin na odwołanie?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 375/22 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2022-09-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-05-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Jolanta Górska /przewodniczący/
Justyna Dudek-Sienkiewicz
Wojciech Wycichowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art. 58
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz Asesor WSA Wojciech Wycichowski (spr.) po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 września 2022 r. sprawy ze skargi P. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia 23 lutego 2022 r., nr SKO.450.206.2021 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania i odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie warunków zabudowy oddala skargę.
Uzasadnienie
Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco:
Decyzją z 8 października 2021 r. Wójt Gminy W. (dalej: "Wójt", "organ pierwszej instancji") odmówił "P." Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością
(dalej: "Spółka", "Skarżąca") ustalenia warunków zabudowy
i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej
o łącznej mocy do 1MW w obrębie ewidencyjnym M., gmina W. (część działki
nr [...], tj. z wyłączeniem występujących w granicach działki ewidencyjnej gruntów RIIIb).
Decyzja została doręczona Spółce 23 listopada 2021 r.
Pismem z 10 grudnia 2021 r. Spółka wystąpiła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku (dalej: "Kolegium", "organ odwoławczy") z wnioskiem
o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji Wójta z 8 października 2021 r. Jednocześnie z wnioskiem złożono odwołanie.
Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu Skarżąca przyznała, że ww. decyzję doręczono jej 23 listopada 2021 r., w związku z czym termin do złożenia odwołania upłynął 7 grudnia 2021 r. Wskazano, że w wyniku błędu elektronicznego systemu nadawczego, którym posługuje się Spółka, okazało się, iż nadanie korespondencji w tym dniu nie było możliwe. O tej okoliczności pracownicy Spółki dowiedzieli się w placówce pocztowej
w Kielcach, gdzie chcieli złożyć odwołanie. Wyjaśniono, że z uwagi na kolejki przy okienkach nadawczych oraz późną porę, w której personel Spółki starał się wysłać odwołanie, pracownicy poczty odmówili przyjęcia przesyłki. Wskazana sytuacja uniemożliwiła bowiem naprawienie błędu elektronicznego systemu pocztowego i użycie tradycyjnych, papierowych potwierdzeń nadania. Wskazano również, że pracownik administracyjny odpowiedzialny za wysyłkę poczty w dniu 7 grudnia 2021 r. w dniach 8-9 grudnia 2021 r. przebywał na urlopie, przez co nie poinformował o fakcie niewysłania odwołania w terminie. Podkreślono, że Spółka podjęła niezwłocznie kroki w celu konwalidacji powyższego. Zdaniem Spółki opisane zdarzenia były niezawinione przez jej pracowników, zaś termin do złożenia odwołania został minimalnie naruszony.
Pismem z 19 stycznia 2022 r. Kolegium wezwało Spółkę do nadesłania dokumentów uprawdopodobniających brak jej winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania (oświadczenia pracownika poczty, oświadczenia pracownika Spółki w kwestii argumentacji podnoszonej we wniosku).
W odpowiedzi podano, że złożenie oświadczenia przez pracownika, który 7 grudnia 2021 r. był oddelegowany do przygotowania wysyłki na poczcie w Kielcach, jest niemożliwe, gdyż na skutek tej sytuacji został on zwolniony z obowiązków pracowniczych w Spółce. Do pisma załączono oświadczenie z 7 lutego 2022 r., złożone przez innego pracownika Spółki, w którym stwierdził on, że z tego co jest mu wiadome 7 grudnia 2021 r. oddelegowany pracownik nie dokonał wysyłki listów poleconych, w tym odwołania od decyzji Wójta z 8 października 2021 r., z przyczyn od niego niezależnych - odmowy przyjęcia przesyłki przez personel poczty.
Postanowieniem z 23 lutego 2022 r. Kolegium, na podstawie art. 58 i art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
(Dz. U. z 2021 r., poz. 735) - dalej: "k.p.a.", stwierdziło uchybienie przez Spółkę terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta z 8 października 2021 r. oraz odmówiło Spółce przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 58 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie
z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Kolegium zaznaczyło, że wszystkie przesłanki przywrócenia terminu muszą zostać spełnione łącznie.
Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych organ odwoławczy podniósł, że kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych, bowiem przywrócenie nie jest dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niespełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Przywrócenie terminu uzasadnia podanie przez zainteresowanego takich obiektywnych i niezależnych od niego okoliczności, które wskazują na to, że nawet pomimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły mu one dokonanie czynności w terminie.
Kolegium wskazało, że do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy
w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź czy pożar. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadnia niedostateczna staranność
w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa. Przywrócenie uchybionego terminu ma zatem charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy zaprezentowana argumentacja uprawdopodobni brak winy.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy organ odwoławczy stwierdził, że Spółka nie uprawdopodobniła w sposób wystarczający braku winy
w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Kolegium przyznało, że okoliczność błędu elektronicznego systemu nadawczego Spółki i związany z tym brak możliwości nadania korespondencji w placówce pocztowej mógł być podstawą do przywrócenia terminu do złożenia odwołania, jednakże Spółka nie uprawdopodobniła w sposób przekonywający,
że taka sytuacja miała miejsce. Wskazano, że w odpowiedzi na wezwanie o wyjaśnienie tej kwestii Spółka podała, że z uwagi na powyższą sytuację zwolniła swojego pracownika, delegowanego do dokonania wysyłki 7 grudnia 2021 r. i przedłożyła oświadczenia innego pracownika w tym względzie. W ocenie organu odwoławczego zwolnienie pracownika, który - jak twierdzi Spółka - z przyczyn od niego niezależnych nie dopełnił obowiązku wysyłki w ostatnim dniu terminu odwoławczego, rodzi wątpliwość co do twierdzeń Spółki. Jeżeli bowiem nadanie odwołania było następstwem okoliczności, za które pracownik Spółki nie ponosi winy, to dlaczego doszło do jego zwolnienia właśnie z tego powodu. Zdaniem Kolegium załączone przez Spółkę oświadczenie zastępcze nie rozwiewa tych wątpliwości, a brak jest jakichkolwiek innych dokumentów lub wyjaśnień, które mogłyby pozwolić na odmienną ocenę prezentowanej sytuacji. Organ odwoławczy uznał tym samym, że Spółka nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu, co
w konsekwencji skutkowało odmową przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Podsumowując Kolegium podniosło, że odwołanie zostało wniesione z naruszeniem 14-dniowego terminu przewidzianego do jego wniesienia, co skutkuje stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołania na podstawie art. 134 k.p.a.
W skardze na powyższe postanowienie Spółka zarzuciła mu naruszenie przepisów prawa procesowego, tj.:
1. art. 7a § 1 k.p.a. polegające na rozstrzygnięciu wątpliwości co do treści normy prawnej na niekorzyść Skarżącej, mimo braku spornych interesów stron i osób trzecich
i możliwości wydania decyzji o warunkach zabudowy;
2. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu całego materiału dowodowego i przyjęciu, że:
– Spółka nie uprawdopodobniła w sposób wystarczający braku winy w uchybieniu terminu, w związku jedynie ze wskazaniem przez nią - w ocenie organu - wyłącznie twierdzeń ograniczających się jedynie do przedstawienia stanu faktycznego uzasadniającego przywrócenie terminu, podczas gdy w materiale dowodowym znajduje się oświadczenie pracownika Spółki wskazujące na przebieg wydarzenia uprawdopodobniające twierdzenia klarowane przez Spółkę w treści wniosku
o przywrócenie terminu,
– Spółka jako profesjonalista powinna dochować wszelkich starań wymaganych dla danej sytuacji w celu dochowania terminu, w czasie gdy Spółka posiadała skuteczny i profesjonalny system umożliwiający terminową wysyłkę pocztową, a sytuacja losowa wskazana przez Spółkę we wniosku o przywrócenie terminu, jak również wskazana przez pracownika Spółki, wyraźnie wskazywała na brak możliwości przewidzenia sytuacji mającej miejsce na poczcie, co generowało konieczność uznania braku winy po stronie Skarżącej w niedochowaniu terminu,
– poprzez niekonsekwentne uznanie, że pomimo tego, iż wskazana przez Skarżącą okoliczność błędu elektronicznego systemu nadawczego i związany z tym brak możliwości nadania korespondencji w placówce pocztowej może być podstawą do przywrócenia terminu do złożenia odwołania, to Spółka w sposób nieprzekonywujący nie powołuje się na tę okoliczność, a jedynym dowodem, który przedstawia jest oświadczanie pracownika, które to twierdzenia wykluczają się;
3. art. 58 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu, że to Spółka nie dochowała należytej staranności w wykonaniu szeregu czynności mających na celu wykonanie czynności procesowej, w czasie gdy - jak sam organ stwierdził - sytuacja wskazana przez Skarżącą mogła mieć miejsce, a dodatkowo z oświadczenia pracownika wyraźnie wynika (czytając je w kontekście przedstawionej przez Spółkę sytuacji), że nie ponosi on winy w związku z błędem systemu pocztowego, wobec czego przesłanka określona w art. 58 k.p.a. została spełniona, tj. okoliczności zostały na tyle uprawdopodobnione, że sam organ uznał, iż "mogły one mieć miejsce".
Stawiając powyższe zarzuty Skarżąca wniosła, aby organ odwoławczy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylił postanowienie Kolegium z 23 lutego 2022 r., na mocy którego stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia odwołania oraz odmówiono przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, ewentualnie na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, ponieważ decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.
W uzasadnieniu skargi przyznano, że termin do złożenia odwołania od decyzji Wójta z 8 października 2021 r. upłynął 7 grudnia 2021 r., lecz w wyniku błędu elektronicznego systemu nadawczego, którym posługuje się Skarżąca, okazało się, że nadanie korespondencji w tym dniu nie było możliwe. O tej okoliczności pracownicy Spółki dowiedzieli się w placówce pocztowej w Kielcach, gdzie chcieli złożyć ww. odwołanie.
Z uwagi na kolejki przy okienkach nadawczych oraz późną porę, w której personel Spółki starał się wysłać odwołanie, pracownicy poczty odmówili przyjęcia tej przesyłki. Sytuacja ta uniemożliwiła bowiem naprawienie błędu elektronicznego systemu pocztowego i użycie tradycyjnych, papierowych potwierdzeń nadania (elektroniczny system pocztowy umożliwia nadania przesyłek bez ręcznego wypełniania potwierdzeń nadania, które zastępuje elektroniczne wprowadzenie danych wysyłki przez nadawcę i zatwierdzenie nadania listów przez pracownika poczty w systemie komputerowym).
Zdaniem Skarżącej jako że przytoczone zdarzenia były niezawinione przez jej pracowników uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu było i jest w pełni zasadne. Podkreślono przy tym, że termin do złożenia odwołania został minimalnie naruszony, wobec czego uwzględnienie wniosku nie wpłynie na przewlekłość postępowania.
W ocenie strony skarżącej uprawdopodobniła ona, że okoliczność wskazana we wniosku mogła mieć miejsce, a do zastosowania instytucji określonej w art. 58 k.p.a. wystarczy jedynie wskazać na wysokie prawdopodobieństwo możliwości pojawienia się przeszkody, co jest monolityczne z narracja wynikającą z płaszczyzny przedstawionych okoliczności faktycznych przedstawionych przez Spółkę. Skoro więc sam organ uznał,
że "okoliczność błędu elektronicznego systemu nadawczego wnioskodawcy i związany
z nim brak możliwości nadania korespondencji w placówce pocztowej mógł być podstawą do przywrócenia terminu do złożenia odwołania" Spółka podniosła, że uprawdopodobniła brak możliwości niewysłania odwołania w terminie, gdyby bowiem tak nie było Kolegium całkowicie wykluczyłoby taką okoliczność.
Skarżąca zaznaczyła, że nie ma możliwości przedłożenia innych środków dowodowych uprawdopodabniających fakt błędu elektronicznego na poczcie oprócz oświadczenia pracownika, stąd przedstawienie - jak to wskazuje organ - wyjaśnień lub innych środków dowodowych jest niewykonalne.
Kolegium w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje:
Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia
25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności
z prawem.
Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane
w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie,
a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty.
W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a.).
Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został
w skardze podniesiony.
Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane
w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Aktem poddanym sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z 23 lutego 2022 r. stwierdzające uchybienie przez "P." Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością
terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy W.
z 8 października 2021 r. oraz odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od tej decyzji.
W podstawie prawnej zaskarżonego rozstrzygnięcia przywołano m.in. art. 58 k.p.a., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2).
Z przytoczonych powyżej przepisów wynika, że dla przywrócenia terminu konieczne jest łączne spełnienie czterech przesłanek: 1) uchybienie terminowi, 2) złożenie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu (w określonym terminie),
3) uprawdopodobnienie braku winy wnioskującego w uchybieniu terminu oraz 4) dokonanie czynności, dla której termin jest przewidziany.
W rozpoznawanej sprawie okolicznością bezsporną jest spełnienie przez Skarżącą trzech ze wskazanych wyżej przesłanek przywrócenia terminu. Spór koncentruje się natomiast wokół przesłanki uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania.
W odniesieniu do tej spornej w sprawie przesłanki w piśmiennictwie przyjmuje się, że winę należy pojmować w sposób obiektywny, wymagając od strony staranności. Od strony postępowania należy bowiem oczekiwać i wymagać szczególnej staranności
w zakresie prowadzenia swych spraw. W tym też kontekście należy oceniać przesłankę braku winy w uchybieniu terminu przez Skarżącą. Należyta staranność w prowadzeniu swych spraw wymaga, aby w warunkach z jakiegokolwiek powodu niekorzystnych zachować szczególną dbałość i ostrożność, zwłaszcza w dokonywaniu istotnych czynności urzędowych (por. E. Iserzon, J. Starościak, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 1970 r., s. 136).
Również w orzecznictwie wskazuje się, że brak winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do zachowania należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych i można mówić o nim tylko wówczas, gdy dopełnienie czynności w terminie stało się niemożliwe z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody niezależnej od strony. Powszechnie przyjmuje się - jako kryterium przy ocenie istnienia winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego - obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie
o swoje interesy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 14 stycznia 1972 r. sygn. akt
III CRN 448/71, OSPiKA 1972, nr 7-8, poz. 144). Przywrócenie terminu nie jest więc możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w tym zakresie. Ponadto wskazuje się, że przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub niepodjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (tak: Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 13 grudnia 2017 r. sygn. akt
II GSK 2857/17, wszystkie przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe. Przeszkody powodujące uchybienie terminu powinny mieć charakter obiektywny, niezależny od zainteresowanego oraz powinny trwać przez cały bieg terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej lub co najmniej w ostatnim dniu tego terminu (por. wyrok NSA z 20 września 2018 r. sygn. akt II OSK 2369/16, postanowienie NSA z 10 sierpnia 2017 r. sygn. akt II GZ 599/17, wyrok NSA z 30 kwietnia 2014 r.
sygn. akt I GSK 1580/12, wyrok NSA z 19 marca 2013 r. sygn. akt I GSK 1347/11).
Ciężar wykazania, że istotnie zaistniała taka przeszkoda faktyczna, która wykluczyła możność terminowego dokonania czynności procesowej spoczywa na stronie, przy czym wystarczającym środkiem jest tutaj uprawdopodobnienie. Rację ma strona skarżąca,
że uprawdopodobnienie jest środkiem zwolnionym od ścisłych formalności, ale jego zadaniem jest przekonanie organu orzekającego o prawdziwości, graniczącej niemalże
z pewnością, co do formułowanych we wniosku o przywrócenie terminu twierdzeń. Aby uprawdopodobnić brak winy strona postępowania powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała cały czas, aż do momentu wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (zob. wyrok NSA
z 19 września 2018 r. sygn. akt II FSK 2582/16).
Przenosząc poczynione wyżej uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że okolicznością, która spowodowała uchybienie terminu do wniesienia przez Skarżącą odwołania od decyzji Wójta z 8 października 2021 r. był wskazany przez Spółkę błąd jej elektronicznego systemu nadawczego, o którym jej pracownicy dowiedzieli się
w placówce pocztowej w Kielcach, gdzie chcieli złożyć odwołanie. Wskazano również,
że z racji kolejki przy okienkach nadawczych oraz późnej pory pracownicy poczty odmówili przyjęcia przesyłki, gdyż niemożliwe było naprawienie błędu elektronicznego systemu pocztowego i użycie tradycyjnych, papierowych potwierdzeń nadania.
Jak wynika z akt sprawy, pismem z 19 stycznia 2022 r. Kolegium wezwało Skarżącą do nadesłania dokumentów uprawdopodobniających brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Wskazano przy tym, że dokumentem takim mogłoby być oświadczenia pracownika poczty, bądź oświadczenia pracownika Spółki w kwestii argumentacji podnoszonej we wniosku.
W odpowiedzi podano, że złożenie oświadczenia przez pracownika, który 7 grudnia 2021 r. był oddelegowany do przygotowania wysyłki na poczcie w Kielcach, jest niemożliwe, gdyż na skutek tej sytuacji został on zwolniony z obowiązków pracowniczych w Spółce. Do pisma załączono oświadczenie z 7 lutego 2022 r., w którym inny pracownik Spółki podał, że - z tego co jest mu wiadome - 7 grudnia 2021 r. oddelegowany pracownik nie dokonał wysyłki listów poleconych, w tym odwołania od decyzji Wójta z 8 października 2021 r., z przyczyn od niego niezależnych - odmowy przyjęcia przesyłki przez personel poczty.
Oceniając argumentację strony skarżącej przedstawioną zarówno we wniosku
o przywrócenie terminu, w odpowiedzi na wezwanie Kolegium z 19 stycznia 2022 r. oraz
w uzasadnieniu skargi, w pierwszej kolejności należy zaznaczyć, że na żadnym etapie postępowania Spółka nie przedłożyła jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego zaistnienie w dniu 7 grudnia 2021 r. (tj. w ostatnim dniu terminu na złożenie odwołania od decyzji Wójta z 8 października 2021 r.) błędu elektronicznego systemu nadawczego, którym się posługuje. Skoro błąd ten był główną przyczyną niedochowania terminu to na Skarżącej ciążył obowiązek uwiarygodnienia tej okoliczności. Wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu Spółka mogła przedłożyć chociażby notatkę sporządzoną przez jej informatyka, który potwierdziłby, że 7 grudnia 2021 r. w istocie doszło do jakiejś awarii systemu. Dokumentu takiego jednak nie przedłożono, co czyni argumentację Skarżącej w tym zakresie gołosłowną.
Dalej Spółka argumentuje, że o błędzie elektronicznego systemu nadawczego jej pracownicy dowiedzieli się dopiero w placówce pocztowej w Kielcach, gdzie chcieli złożyć odwołanie i gdzie personel poczty odmówił przyjęcia przesyłki. Zdaniem Sądu skoro
7 grudnia 2021 r. rzeczywiście doszło do tak wyjątkowej sytuacji, w której placówka pocztowa odmówiła wykonania usługi, to naturalne jest, że placówka ta potwierdziłaby tę okoliczność, wydając na żądanie Skarżącej określonej treści zaświadczenie. Spółka nie zwróciła się jednak do placówki pocztowej o wydanie takiego zaświadczenia (z akt sprawy nie wynika, aby Skarżąca wykazała się aktywnością w tym kierunku).
Odnosząc się natomiast do tej części argumentacji strony skarżącej, w której starano się przerzucić winę za niedochowanie terminu do wniesieniu odwołania na jednego z pracowników Spółki (w piśmie z 7 lutego 2022 r. Skarżąca podała, że pracownik ten został z powodu zaistniałej sytuacji zwolniony), należy odwołać się do ugruntowanego
w tym zakresie orzecznictwa sądowego, w którym akcentuje się, że okolicznościami uprawdopodabniającymi brak winy w uchybieniu terminu nie są pomyłki popełnione przez pracownika strony skarżącej, ponieważ są one traktowane jako działania samej strony, na której spoczywa odpowiedzialność za działania osób, którymi w wypełnianiu obowiązków procesowych się posługuje. Przesłanka należytej staranności w odniesieniu do strony skarżącej jest rozpatrywana w odniesieniu do odpowiedzialności za dobór osób (pracowników), którym powierza wykonanie określonego zadania, należącego do jego obowiązków. Nie budzi przy tym wątpliwości, że ponosi ona konsekwencje działań swoich pracowników. Na stronie skarżącej ciąży też obowiązek zorganizowania i sprawowania odpowiedniej kontroli nad pracownikami, których działania w ramach czynności
w postępowaniu zawsze będą uznawane za działania samej skarżącej (tak: NSA
w wyrokach: z 13 grudnia 2017 r. sygn. akt II GSK 2857/17 i z 29 sierpnia 2017 r. sygn. akt II FSK 2003/15). W żadnym razie o braku winy w dopełnieniu wymogów procesowych nie mogą stanowić nieprawidłowości organizacyjne strony skarżącej oraz zaniedbania jej pracowników (zob. wyroki NSA: z 20 września 2001 r. sygn. akt IV SA 1340/99, z 9 marca 2000 r. sygn. akt I SA/Gd 1288/99).
Należy przy tym zwrócić uwagę na niekonsekwencję strony skarżącej, która z jednej strony wskazuje, że zdarzenia z 7 grudnia 2021 r. były niezawinione przez jej pracowników (wniosek z 10 grudnia 2021 r.), by z drugiej strony wyjaśniać, że złożenie oświadczenia przez pracownika, który 7 grudnia 2021 r. był oddelegowany do przygotowania wysyłki na poczcie w Kielcach, jest niemożliwe, gdyż na skutek tej sytuacji został on zwolniony
z obowiązków pracowniczych w Spółce (pismo z 7 lutego 2022 r.).
Zdaniem Sądu poczynione przez Kolegium ustalenia, znajdujące oparcie
w zgromadzonym materiale dowodowym, nie potwierdzają argumentacji strony skarżącej, że dochowała ona należytej staranności w prowadzeniu swoich spraw, jakiej w danych okolicznościach można od niej oczekiwać. Skarżąca nie uprawdopodobniła, że faktyczna przyczyna uchybienia terminu do wniesienia odwołania była od niej niezależna i nie mogła być przezwyciężona przy dołożeniu wszelkich starań. Dlatego w przedstawionych we wniosku o przywrócenie terminu okolicznościach nie sposób doszukać się tego rodzaju przeszkody, której nie można było przezwyciężyć, aby termin do wniesienia odwołania został dochowany.
W związku z powyższym sformułowane w skardze zarzuty naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. należało uznać za nieuzasadnione. Skarżąca sama przedstawiła przyczynę uchybienia terminu (błąd elektronicznego systemu nadawczego). Kolegium przyjęło tę okoliczność do ustaleń faktycznych sprawy, tylko inaczej niż Skarżąca oceniło ją w świetle wymagań art. 58 § 1 k.p.a. Ocena tej okoliczności została dokonana przez Kolegium prawidłowo. Sąd podziela tym samym stanowisko organu odwoławczego,
że Skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do złożenia odwołania od decyzji Wójta z 8 października 2021 r.
Zdaniem Sądu Kolegium dokonało wystarczających dla rozstrzygnięcia ustaleń faktycznych oraz w sposób prawidłowy oceniło zebrany w sprawie materiał procesowy. Podstawy zastosowania art. 58 § 1 i 2 oraz art. 134 k.p.a. zostały w wystarczający sposób ujawnione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, które spełnia wymagania stawiane przez art. 107 § 3 w zw. z art. 124 § 2 k.p.a.
Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 w zw. z art. 120 P.p.s.a., oddalił skargę uznając ją za bezzasadną.[pic]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI