II SA/GD 362/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Gdańsku oddalił skargę na postanowienie SKO odmawiające uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji na gruntach rolnych klasy IIIb, wskazując na brak zgody ministra i nieobowiązywanie planu ogólnego.
Skarżący domagał się uchylenia postanowienia SKO odmawiającego uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy dla budowy budynków mieszkalnych na gruntach rolnych klasy RIIIb, RIVa i RIVb. Organy obu instancji odmówiły uzgodnienia, powołując się na konieczność uzyskania zgody ministra właściwego ds. rozwoju wsi na przeznaczenie gruntów rolnych klas I-III na cele nierolnicze, zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że brak jest podstaw do zastosowania wyjątku z art. 7 ust. 2a tej ustawy, gdyż nie został uchwalony plan ogólny gminy, a pojęcie 'obszaru uzupełnienia zabudowy' nie jest zdefiniowane w studium.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę Z. J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, które utrzymało w mocy postanowienie Starosty Starogardzkiego odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie piętnastu budynków mieszkalnych jednorodzinnych na gruntach rolnych klas RIIIb, RIVa i RIVb. Organy administracji uznały, że przeznaczenie gruntów klasy RIIIb na cele nierolnicze wymaga zgody ministra właściwego ds. rozwoju wsi, zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Skarżący argumentował, że teren inwestycji znajduje się na obszarze kontynuacji i uzupełnienia zabudowy w rozumieniu studium oraz powoływał się na przepisy przejściowe ustawy nowelizującej prawo budowlane. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że w obecnym stanie prawnym, wobec braku uchwalonego planu ogólnego gminy, nie można zastosować wyjątku z art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, który odnosi się do 'obszaru uzupełnienia zabudowy'. Sąd podkreślił, że pojęcie to zostało wprowadzone nowelizacją z 2023 r. i jest definiowane w planie ogólnym, który nie został jeszcze uchwalony. W związku z tym, nawet częściowe położenie inwestycji na gruntach klasy IIIb uniemożliwia uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy bez zgody ministra.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wymaga zgody ministra, ponieważ pojęcie 'obszaru uzupełnienia zabudowy' jest definiowane w planie ogólnym, który nie został jeszcze uchwalony, a studium nie jest wystarczające do zastosowania wyjątku z art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nowelizacja ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wprowadziła pojęcie 'obszaru uzupełnienia zabudowy', które jest definiowane w planie ogólnym. Brak uchwalonego planu ogólnego uniemożliwia zastosowanie wyjątku z art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, nawet jeśli studium wskazuje na obszar kontynuacji i uzupełnienia zabudowy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
u.o.g.r.l. art. 7 § ust. 1
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
u.o.g.r.l. art. 7 § ust. 2 pkt 1
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Pomocnicze
u.o.g.r.l. art. 7 § ust. 2a
Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych
u.p.z.p. art. 53 § ust. 4 pkt 6
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 60 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.g.n. art. 92 § ust. 2
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
ustawa nowelizująca art. 59 § ust. 2
Ustawa z dnia 27 marca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw
ustawa nowelizująca art. 64 § ust. 2
Ustawa z dnia 27 marca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
PPSA art. 119 § pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak uchwalonego planu ogólnego gminy uniemożliwia zastosowanie wyjątku z art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Pojęcie 'obszaru uzupełnienia zabudowy' jest definiowane w planie ogólnym, a nie w studium. Przeznaczenie gruntów rolnych klasy IIIb na cele nierolnicze wymaga zgody ministra właściwego ds. rozwoju wsi.
Odrzucone argumenty
Teren inwestycji znajduje się na obszarze kontynuacji i uzupełnienia zabudowy w rozumieniu studium. Należy stosować art. 64 ust. 2 ustawy nowelizującej, który traktuje studium jako plan ogólny. Naruszenie przepisów k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego (klasy gruntów, sąsiedztwo zabudowy, infrastruktura).
Godne uwagi sformułowania
brak jest możliwości realizacji ww. inwestycji, gdyż zaplanowano ją na gruntach rolnych klasy RIIIb, a przeznaczenie takich gruntów na cele nierolnicze i nieleśne wymaga zgody ministra właściwego ds. rozwoju wsi. zasadniczo więc, tak jak uznały to orzekające w sprawie organy, należałoby zastosować przepis art. 7 ust. 2 i ust. 2a w brzmieniu znowelizowanym. Zasadnie więc organy uznały, że art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. odsyła do normatywnego pojęcia obszaru uzupełniania zabudowy, a tan co do zasady określany może być w treści planu ogólnego, który nie został jeszcze uchwalony. Sąd podziela zatem przyjęte na gruncie niniejszej sprawy stanowisko organów, że skoro na terenie gminy nie obowiązuje plan ogólny, to teren objęty wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, stanowiący część działki o numerze ewidencyjnym [...], obręb B. wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, tym samym planowana inwestycja nie spełnia warunków art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Skład orzekający
Diana Trzcińska
przewodniczący sprawozdawca
Dariusz Kurkiewicz
sędzia
Jakub Chojnacki
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych ustawy nowelizującej prawo budowlane (z 2023 r.) w kontekście stosowania art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych oraz pojęcia 'obszaru uzupełnienia zabudowy'. Wyjaśnienie relacji między studium a planem ogólnym w kontekście wydawania decyzji o warunkach zabudowy na gruntach rolnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku planu ogólnego gminy i stosowania przepisów przejściowych po nowelizacji prawa budowlanego. Może być mniej bezpośrednio stosowalne po wejściu w życie planów ogólnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowego problemu planowania przestrzennego i ochrony gruntów rolnych w kontekście nowych przepisów, co jest gorącym tematem dla deweloperów, samorządów i prawników. Wyjaśnia zawiłości prawne związane z przejściowym okresem wprowadzania planów ogólnych.
“Nowe przepisy blokują budowę na żyznych gruntach? Sąd wyjaśnia, kiedy potrzebna jest zgoda ministra.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gd 362/25 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2025-10-08 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-05-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Dariusz Kurkiewicz Diana Trzcińska /przewodniczący sprawozdawca/ Jakub Chojnacki Symbol z opisem 6153 Warunki zabudowy terenu Hasła tematyczne Planowanie przestrzenne Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 82 art. 7 ust. 1 Ustawa z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Asesor WSA Jakub Chojnacki po rozpoznaniu w dniu 8 października 2025 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. J. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 25 marca 2025 r., nr SKO Gd/3647/24 w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy oddala skargę. Uzasadnienie Z. S., reprezentowany przez radcę prawnego, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy w następujących okolicznościach sprawy: Postanowieniem z 1 lipca 2024 r. Starosta Starogardzki, po rozpoznaniu wniosku Burmistrza Skarszew, odmówił uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji, której inwestorem jest skarżący, polegającej na budowie piętnastu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących wraz z infrastrukturą techniczną na części działki nr [...] – obręb ewidencyjny B., gm. S. W uzasadnieniu Starosta wskazał, że przedmiotowa inwestycja zaplanowana została na gruntach klasy RIIIb, RIVa i RIVb, przy czym nieruchomość nie została objęta planem miejscowym, dopuszczającym wykorzystanie gruntów klasy IIIb na cele inne niż rolnicze. Zgodnie zaś z art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (dalej jako ustawa), przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju, z zastrzeżeniem ust. 2a. Art. 7 ust. 2a ww. ustawy będzie miał zastosowanie po wejściu w życie planu ogólnego gminy, który wyznaczy obszar uzupełnienia zabudowy. Po rozpatrzeniu wniesionego przez skarżącego zażalenia, Kolegium postanowieniem z 25 marca 2025 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu Kolegium przytoczyło szereg przepisów prawa. Organ II instancji wyjaśnił, że art. 7 ust. 2 ustawy wprowadza zasadę, że przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów stanowiących użytki rolne klas I-III wymaga uzyskania zgody właściwego ministra, wprowadzając przy tym wyjątek w ust. 2a. Kolegium wskazało, że organ pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 7 ust. 2a ustawy jako podstawę odmowy uzgodnienia projektu decyzji stwierdzając, że dla terenu Gminy S. brak jest obowiązującego planu ogólnego. W ocenie Kolegium brak jest przy tym zasadności odnoszenia do postanowień obowiązującego Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego (dalej Studium) i traktowania studium jako planu ogólnego. Nadto Kolegium uznało za błędne stanowisko skarżącego w zakresie konieczności stosowania art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw. W skardze na tak wydane postanowienie zarzucono naruszenie: a) przepisów prawa materialnego: – art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p. poprzez jego niezastosowanie, w sytuacji gdy teren nie wymaga zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, ze względu na fakt jego położenia na obszarze kontynuacji i uzupełnienia zabudowy, – art. 7 ust. 2a ustawy poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy teren inwestycji objęty wnioskiem znajduje się na obszarze kontynuacji i uzupełnienia zabudowy obowiązującego Studium, – art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy wskazuje on, że do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy w danej gminie poprzez plan ogólny należy rozumieć Studium, a zgodnie ze Studium teren inwestycji znajduje się w obszarze kontynuacji i uzupełnienia zabudowy; b) przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 7a, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie przez organy obu instancji stanu faktycznego, w szczególności kwestii: – w jakim zakresie planowana inwestycja obejmuje grunty klasy RIIIb, co do których wymagane jest zezwolenie, a w jakim obszarze pozostałe grunty klasy RIVa i RIVb, – brak ustalenia, czy teren planowanej inwestycji znajduje się w sąsiedztwie istniejącej zabudowy mieszkaniowej, – brak ustalenia postanowień dotyczących obszaru planowanej inwestycji w Studium, zgodnie z którym jest to teren istniejącej zabudowy mieszkaniowej, co potwierdza, że znajduje się on w obszarze uzupełnienia zabudowy, – brak ustalenia, że na obszarze istnieje infrastruktura techniczna w tym sieć kanalizacyjna i wodociągowa oraz projektowana droga wewnętrzna na potrzeby inwestycji. W rezultacie, w ocenie strony skarżącej, nie zebrano całego materiału dowodowego oraz nie rozpatrzono wszystkich istotnych okoliczności niniejszej sprawy. Mając na uwadze powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia Starosty. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. Przedmiotem rozstrzygnięć organów były postanowienia odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie piętnastu budynków mieszkalnych jednorodzinnych wolnostojących wraz z infrastrukturą techniczną na części działki nr [...] – obręb ewidencyjny B., gm. S. w zakresie ochrony gruntów rolnych. W ocenie orzekających organów brak jest możliwości realizacji ww. inwestycji, gdyż zaplanowano ją na gruntach rolnych klasy RIIIb, a przeznaczenie takich gruntów na cele nierolnicze i nieleśne wymaga zgody ministra właściwego ds. rozwoju wsi. Wyjaśniając podstawę prawną podjętego postanowienia należy wskazać, że zgodnie z art. 53 ust. 4 pkt 6 w zw. z art. 60 ust. 1 u.p.z.p. w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne i leśne w rozumieniu przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z organami właściwymi w sprawach ochrony gruntów rolnych i leśnych. W myśl natomiast art. 92 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 1145 ze zm.) za nieruchomości wykorzystywane na cele rolne i leśne uznaje się nieruchomości wykazane w katastrze nieruchomości jako użytki rolne albo grunty leśne oraz zadrzewione i zakrzewione, a także wchodzące w skład nieruchomości rolnych użytki kopalne, nieużytki i drogi, jeżeli nie ustalono dla nich warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. Na tle niniejszej sprawy okolicznością bezsporną jest, że działka [...], której dotyczy projekt decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji skarżącego jest użytkiem rolnym klasy RIIIb, RIVa i R IVb. Zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jedn. Dz. U. z 2024 poz. 82.), zwanej dalej u.o.g.r.l., przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, wymagającego zgody, o której mowa w ust. 2, dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, sporządzonym w trybie określonym w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przepisu, o którym mowa w ust. 1, nie stosuje się do terenów, dla których miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie sporządza się (art. 7 ust. 1a). Natomiast zgodnie z art. 7 ust. 2 pkt 1 u.o.g.r.l. przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III - wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi, z zastrzeżeniem ust. 2a. Sporne jest, jakie brzmienie art. 7 ust. 2a ww. ustawy (obecne, czy sprzed nowelizacji) będzie miało zastosowanie w sprawie, a to ze względu na mające miejsce zmiany stanu prawnego. Podkreślić przy tym należy, że wniosek o ustalenie warunków zabudowy złożono 25 stycznia 2024 r. I tak, z dniem 24 września 2023 r. weszła w życie ustawa nowelizująca zarówno ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, jak i u.o.g.r.l., a mianowicie ustawa z 27 marca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1688, powoływana dalej jako ustawa nowelizująca). Znowelizowany został m. in. art. 61 u.p.z.p., który w ust. 1 tego przepisu stanowił, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia wskazanych w tym przepisie warunków, w tym (m. in.), gdy teren jest położony na obszarze uzupełnienia zabudowy (pkt 1a). Niemniej jednak, zgodnie z art. 59 ust. 1 ww. ustawy nowelizującej, do spraw dotyczących ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego lub wydania decyzji o warunkach zabudowy, wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ww. ustawy, stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym. Zgodnie natomiast z treścią ust. 2 art. 59 ustawy nowelizującej, i przepis ten ma zastosowanie w niniejszej sprawie z uwagi na datę złożenia wniosku inwestycyjnego, do spraw dotyczących ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego lub wydania decyzji o warunkach zabudowy, wszczętych od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy i przed dniem utraty mocy studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy w danej gminie: 1) stosuje się przepisy art. 54 oraz art. 61 ust. 1 pkt 1, ust. 2, 3 i 5a ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym; 2) nie stosuje się przepisów art. 61 ust. 1 pkt 1a i ust. 1a ustawy zmienianej w art. 1. Jednocześnie wskazać należy, że zgodnie z treścią ust. 3 art. 59 ustawy nowelizującej, ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego lub wydanie decyzji o warunkach zabudowy na wniosek złożony od dnia 1 lipca 2026 r. jest możliwe, jeżeli w danej gminie wszedł w życie plan ogólny gminy, w przypadku, gdy wniosek dotyczy terenu położonego w więcej niż jednej gminie - jeżeli w tych gminach weszły w życie plany ogólne gmin. Warunków, o których mowa w zdaniu pierwszym, nie stosuje się w odniesieniu do terenów zamkniętych. Analiza treści powyższego przepisu intertemporalnego prowadzi do wniosku, że w okresie przejściowym, tj. od dnia wejścia w życie ww. nowelizacji (zasadniczo więc od 24 września 2023 r.) do 1 lipca 2026 r., kiedy to powinny wejść w życie plany ogólne, jako dodatkowa postawa prawna decyzji o warunkach zabudowy – nie jest zasadne oczekiwanie na uchwalenie planu ogólnego, uwzględniającego obszar uzupełnienia zabudowy. Z mocy art. 59 ust. 2 ustawy nowelizującej, do spraw wszczętych, tak jak w niniejszej sprawie po dniu 24 września 2023 r., nie stosuje się przepisów, które odnoszą się do terenu położonego "na obszarze uzupełnienia zabudowy". Niezależnie od tego uwzględnić należy, że na podstawie art. 14 pkt 2 lit. a ustawy nowelizującej zmieniona została także treść art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. Przepis ten stanowi, że nie wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III położonych na obszarze uzupełnienia zabudowy w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l., w brzmieniu sprzed ww. nowelizacji stanowił, że nie wymaga uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi przeznaczenie na cele nierolnicze i nieleśne gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I-III, jeżeli grunty te spełniają łącznie następujące warunki: 1) co najmniej połowa powierzchni każdej zwartej części gruntu zawiera się w obszarze zwartej zabudowy; 2) położone są w odległości nie większej niż 50 m od granicy najbliższej działki budowlanej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami; 3) położone są w odległości nie większej niż 50 metrów od drogi publicznej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych; 4) ich powierzchnia nie przekracza 0,5 ha, bez względu na to, czy stanowią jedną całość, czy stanowią kilka odrębnych części). W odniesieniu do sytuacji określonej w art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. (w aktualnym brzemieniu), brak jest przepisów przejściowych w ustawie nowelizującej. Zasadniczo więc, tak jak uznały to orzekające w sprawie organy, należałoby zastosować przepis art. 7 ust. 2 i ust. 2a w brzmieniu znowelizowanym. Zasada bezpośredniego działania nowego prawa oznacza, że orzekające w sprawie organy uwzględniają stan faktyczny i prawny obowiązujący w chwili wydawania rozstrzygnięcia. Źródłem tej zasady jest w szczególności zasada legalizmu, mająca oparcie nie tylko w art. 6 i 7 k.p.a., ale przede wszystkim w art. 7 Konstytucji RP. Na obowiązywanie zasady aktualności wielokrotnie wskazywano w orzecznictwie (zob. np. wyrok NSA z 31 marca 2008 r., sygn. akt II OSK 313/07; wyrok TK z 16 października 2012 r., K 4/10, OTK ZU 2012, z. 9, poz. 106; wyrok NSA z 17 maja 2019 r., sygn. akt II OSK 1196/17; wyrok NSA z 15 listopada 2022 r., sygn. akt II OSK 1542/20; wyrok NSA z 19 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 108/20, CBOSA), a także w piśmiennictwie (zob. np. J. Mikołajewicz, A. Skoczylas, Intertemporalna problematyka prawa administracyjnego, RPEiS 2012, nr 1, s. 11-12). W świetle tej zasady, skoro w odniesieniu do przepisu zmieniającego art. 7 ust. 2a u.o.g.r.i.l. nie wprowadzono przepisu w sposób szczególny regulującego kwestie międzyczasowe, nowe brzmienie tego przepisu stosuje się do spraw rozstrzyganych po wejściu w życie nowelizacji lipcowej, czyli począwszy od 24 września 2023 r. Konkluzja o braku takiej szczególnej regulacji międzyczasowej jest tym bardziej oczywista, jeżeli zważy się, że w odniesieniu do niektórych przepisów ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych zmienianych ustawą nowelizującą przewidziano ich późniejsze wejście w życie (zob. art. 78 pkt 2 ustawy nowelizującej). Co więcej, zasady tej nie zmodyfikowano przy okazji kolejnych nowelizacji art. 78 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw, przeprowadzonych ustawami z 27 listopada 2024 r. oraz z dnia 4 kwietnia 2025 r. Przywołane wyżej argumenty natury językowej oraz systemowej wspierają również argumenty natury celowościowej. Otóż jednym z podstawowych celów ustawy nowelizującej było ograniczenie niekontrolowanego rozlewania się zabudowy, w tym zwłaszcza na grunty rolnicze klasy I-III (zob. druk sejmowy nr 3097, IX kadencja, s. 50). Jednym ze źródeł takiego negatywnego zjawiska był właśnie art. 7 ust. 2a u.o.g.r.i.l. w brzmieniu sprzed nowelizacji. Zmiana art. 7 ust. 2a u.o.g.r.i.l. skutkuje tym, że zabudowa na tych chronionych prawnie gruntach najwyższej klasy bonitacyjnej w oparciu o decyzję o warunkach zabudowy została uzależniona od rozstrzygnięcia rady gminy dokonanego w akcie prawa miejscowego, tj. objęcia tych gruntów obszarem uzupełnienia zabudowy. W ten sposób zachowano również spójność z ogólną zasadą wyrażoną w art. 7 ust. 1 u.o.g.r.i.l., zgodnie z którą przeznaczenia gruntów rolnych klas I-III na cele nierolnicze dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, czyli również na mocy uchwały rady gminy. Konkludując, zasadnie orzekające w sprawie organy uznały, że wobec braku uzyskania zgody ministra właściwego do spraw rozwoju wsi na zmianę przeznaczenia na cele nierolne dla gruntu klasy III, objętego zamiarem inwestycyjnym - nie jest na obecnym etapie możliwa realizacja inwestycji wykluczającej rolne przeznaczenie tego terenu. Nie ma też aktualnie możliwości realizacji tej inwestycji na podstawie wyjątku uregulowanego w ust. 2a art. 7 u.o.g.r.l. w brzmieniu sprzed nowelizacji, skoro przepis ten już nie obowiązuje. Zauważyć należy, że przepis art. 7 ust 2a u.o.g.r.l. wymaga ustalenia przez organ uzgadniający, czy teren inwestycji położony jest "na obszarze uzupełnienia zabudowy w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym". U.p.z.p. nie definiuje wprost pojęcia "obszaru uzupełnienia zabudowy". W art. 1 ust. 4 pkt 4 lit. a) tej ustawy jest mowa o tym, że w przypadku sytuowania nowej zabudowy, uwzględnienie wymagań ładu przestrzennego, walorów przyrodniczych przestrzeni, efektywnego gospodarowania przestrzenią oraz walorów ekonomicznych przestrzeni następuje poprzez dążenie do planowania i lokalizowania nowej zabudowy na obszarach o w pełni wykształconej zwartej strukturze funkcjonalno-przestrzennej, w granicach jednostki osadniczej w rozumieniu art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1443), w szczególności poprzez uzupełnianie istniejącej zabudowy. Uzupełnienie zabudowy powinno zatem zmierzać do koncentracji zabudowy, jej scalenia, a nie prowadzić do rozproszenia. Stosownie do art. 13a ust. 4 pkt 2 lit. a) u.p.z.p. w planie ogólnym można określić obszary uzupełnienia zabudowy. Art. 13m ust. 1 u.p.z.p. zawiera delegację ustawową do wydania rozporządzenia określającego sposób wyznaczania obszaru uzupełnienia zabudowy. Uwzględnić trzeba, że at. 13a i 13m u.p.z.p. zostały dodane tą samą nowelą, która zmieniła brzmienie art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. Zasadnie więc organy uznały, że art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. odsyła do normatywnego pojęcia obszaru uzupełniania zabudowy, a tan co do zasady określany może być w treści planu ogólnego, który nie został jeszcze uchwalony. Sąd podziela zatem przyjęte na gruncie niniejszej sprawy stanowisko organów, że skoro na terenie gminy nie obowiązuje plan ogólny, to teren objęty wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, stanowiący część działki o numerze ewidencyjnym [...], obręb B. wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, tym samym planowana inwestycja nie spełnia warunków art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (podobne stanowisko zajął Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu z 19 czerwca 2024 r. II SA/Po 269/24, CBOSA). Zgodnie natomiast z art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p. wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jeśli teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne. Analiza cytowanego przepisu prowadzi do wniosku, że pod pojęciem "teren" mieści się obszar objęty wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy. Uwzględniając powyższe, jako niezasadny należy ocenić zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 61 ust. 1 pkt 4 u.p.z.p. oraz art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. poprzez jego niezastosowanie. Sąd nie podziela także zarzutu strony skarżącej w zakresie naruszenia art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Zgodnie z art. 64 ust. 2 ww. ustawy, do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy w danej gminie, w przepisach ustaw zmienianych niniejszą ustawą, z wyjątkiem ustawy zmienianej w art. 26, odnoszących się do planu ogólnego gminy, przez plan ogólny gminy należy rozumieć studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy, z wyjątkiem spraw uchwalania planów ogólnych gminy. Wskazać jednak należy, że przepis art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. nie odnosi się wprost do planu ogólnego gminy, a do obszaru uzupełnienia zabudowy w rozumieniu przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Już w świetle wykładni językowej na gruncie niniejszej sprawy nie istnieje możliwość uwzględnienia postanowień Studium. Zgodnie z treścią art. 65 ust. 1 ustawy z 7 lipca 2023 r., studia uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin zachowują moc do dnia wejścia w życie planu ogólnego gminy w danej gminie, jednak nie dłużej niż do dnia 30 czerwca 2026 r., i stosuje się do nich przepisy dotychczasowe. Wskazać wypada jednak, że wśród elementów uwzględnianych i określanych w studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy (art. 10 u.p.z.p. sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 7 lipca 2023 r.) ustawodawca nie wskazał "obszarów uzupełnienia zabudowy". Pojęcie "obszarów uzupełnienia zabudowy" zostało wprowadzone ww. nowelizacją z 7 lipca 2023 r. Sposób wyznaczenia tych obszarów uregulowany został rozporządzeniem Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 2 maja 2024 r. w sprawie sposobu wyznaczania obszaru uzupełnienia zabudowy w planie ogólnym gminy (Dz.U. poz. 729). W rezultacie brak jest podstaw, by traktować wskazany przez stronę skarżącą, określony w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego "obszar kontynuacji i uzupełnienia zabudowy" jako "obszar uzupełnienia zabudowy" w rozumieniu art. 7 ust. 2a u.o.g.r.l. Sprzeciwia się temu zakaz wykładni synonimicznej, zgodnie z którym różnym zwrotom nie należy nadawać tego samego znaczenia. Bez wpływu na wynik sprawy pozostają także podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia art. 7, 8, 7a, 77 § 1 oraz 107 § 3 k.p.a. Sąd nie stwierdził bowiem naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu niecelowe byłoby prowadzenie żądanego przez stronę skarżącą postępowania, mającego na celu określenie, jaka część inwestycji jest położona na gruntach rolnych klasy RIIIb, a jaka cześć na gruntach klasy RIVa i R IVb, gdyż chociażby częściowe położenie inwestycji na gruntach rolnych klasy III powoduje brak możliwości uzgodnienia projektu decyzji. Brak jest także podstaw do przeprowadzenia postępowania w zakresie ustaleń odnośnie do istnienia w sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej czy infrastruktury technicznej, jak już wcześniej wskazano istotne jest bowiem, że nie został ustalony "obszar uzupełnienia zabudowy" w rozumieniu art. 7 ust. 2a ustawy. W tym stanie rzeczy, w ocenie Sądu, uznać należało za trafną odmowę uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. Ustaleń tych nie podważono skutecznie w złożonej skardze. Stosownie do treści art. 7 k.p.a. i art. 77 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej podjęły wszystkie niezbędne czynności mające na celu zebranie całego materiału dowodowego w niniejszej sprawie i dokonały jego rzetelnej oceny. Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a.). Zgodnie zaś z wymogiem przepisu art. 107 § 3 k.p.a. zaskarżone postanowienie zostało wyczerpująco uzasadnione, bowiem z jej treści jasno wynikają względy, które zadecydowały o negatywnym rozstrzygnięciu dla inwestora. Konsekwencją powyższych ocen jest nieuwzględnienie zarzutów skargi. Z powyższych względów, Sąd uznając skargę za niezasadną, na podstawie art. 151 ustawy dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku, oddalając skargę. Skarga została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ww. ustawy, gdyż jej przedmiotem jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI