II SA/Gd 299/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę K. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska o uchyleniu świadczenia pielęgnacyjnego. Świadczenie to zostało przyznane skarżącej na opiekę nad niepełnosprawnym synem P. C. Powodem uchylenia była informacja o przyznaniu synowi świadczenia wspierającego od 30 stycznia 2024 r. Zgodnie z przepisami ustawy o świadczeniu wspierającym, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego, a świadczenie wypłacone za okres, za który przyznano świadczenie wspierające, uważa się za nienależnie pobrane. Skarżąca argumentowała, że opóźnienia w postępowaniu o przyznanie świadczenia wspierającego przez urzędy (WZON, ZUS) spowodowały, że przez okres od stycznia do sierpnia 2024 r. pobierała świadczenie pielęgnacyjne, które następnie zostało uznane za nienależnie pobrane. Twierdziła, że gdyby postępowanie przebiegało sprawnie, świadczenie wspierające zostałoby przyznane wcześniej, a okres nienależnie pobranego świadczenia pielęgnacyjnego byłby krótszy. Wnosiła o uchylenie decyzji i przywrócenie świadczenia pielęgnacyjnego. Sąd administracyjny, analizując sprawę, podkreślił, że świadczenie wspierające i świadczenie pielęgnacyjne są świadczeniami konkurencyjnymi. Stwierdził, że przyznanie synowi świadczenia wspierającego od 30 stycznia 2024 r. stanowiło zmianę pierwotnego stanu sprawy, uzasadniającą uchylenie decyzji o świadczeniu pielęgnacyjnym na podstawie art. 32 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Sąd uznał, że świadczenie pielęgnacyjne wypłacone skarżącej za okres od 30 stycznia 2024 r. do 31 sierpnia 2024 r. jest nienależnie pobrane zgodnie z art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym, ponieważ za ten sam okres przyznano synowi świadczenie wspierające. Sąd oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem i prawidłowo uzasadnione. Kwestia opieszałości urzędów w postępowaniu o świadczenie wspierające została uznana za pozostającą poza zakresem kontroli sądu w tej sprawie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wzajemnego wykluczania się świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia wspierającego oraz konsekwencji nienależnego pobrania świadczenia.
Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów i przyznania świadczenia wspierającego osobie niepełnoletniej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przyznanie osobie niepełnosprawnej świadczenia wspierającego skutkuje utratą prawa do świadczenia pielęgnacyjnego przez jej opiekuna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego.
Uzasadnienie
Ustawa o świadczeniu wspierającym wprowadziła zasadę, że świadczenia te są konkurencyjne i wzajemnie się wykluczają. Opiekun traci prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w momencie, gdy osoba z niepełnosprawnością otrzymuje świadczenie wspierające.
Czy świadczenie pielęgnacyjne wypłacone za okres, w którym przyznano świadczenie wspierające, jest świadczeniem nienależnie pobranym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, świadczenie pielęgnacyjne wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające, uważa się za nienależnie pobrane.
Uzasadnienie
Przepis art. 63 ust. 11 ustawy o świadczeniu wspierającym jednoznacznie stanowi, że świadczenie pielęgnacyjne wypłacone za okres, w którym osoba niepełnosprawna otrzymała świadczenie wspierające, jest nienależnie pobrane.
Czy opóźnienia w postępowaniu administracyjnym o przyznanie świadczenia wspierającego mogą wpływać na ocenę świadczenia pielęgnacyjnego jako nienależnie pobranego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, opóźnienia w postępowaniu o świadczenie wspierające nie wpływają na ocenę świadczenia pielęgnacyjnego jako nienależnie pobranego za okres, w którym przyznano świadczenie wspierające.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że postępowanie o przyznanie świadczenia wspierającego pozostawało poza zakresem kontroli w sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego. Nienależne pobranie świadczenia pielęgnacyjnego wynika z samego faktu jednoczesnego pobierania obu świadczeń.
Przepisy (7)
Główne
u.ś.r. art. 32 § ust. 1
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Organ właściwy oraz wojewoda mogą bez zgody strony zmienić lub uchylić ostateczną decyzję administracyjną, na mocy której strona nabyła prawo do świadczeń rodzinnych, jeżeli uległa zmianie sytuacja rodzinna lub dochodowa rodziny mająca wpływ na prawo do świadczeń rodzinnych, członek rodziny nabył prawo do świadczeń rodzinnych w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, osoba nienależnie pobrała świadczenie rodzinne lub wystąpiły inne okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń.
u.ś.w. art. 63 § ust. 6
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
Świadczenie pielęgnacyjne albo specjalny zasiłek opiekuńczy [...] nie przysługują jeżeli osoba wymagająca opieki ma przyznane prawo do świadczenia wspierającego.
u.ś.w. art. 63 § ust. 11
Ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o świadczeniu wspierającym
Za nienależnie pobrane świadczenie pielęgnacyjne [...] uważa się świadczenie lub zasiłek wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie decyzji w razie naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego.
P.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym na wniosek strony.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2
Zakres kognicji sądów administracyjnych - kontrola działalności administracji publicznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przyznanie świadczenia wspierającego osobie niepełnosprawnej skutkuje utratą prawa do świadczenia pielęgnacyjnego przez opiekuna. • Świadczenie pielęgnacyjne wypłacone za okres, w którym przyznano świadczenie wspierające, jest nienależnie pobrane.
Odrzucone argumenty
Opóźnienia w postępowaniu o przyznanie świadczenia wspierającego przez urzędy uzasadniają brak uznania świadczenia pielęgnacyjnego za nienależnie pobrane. • Wniesienie o uchylenie decyzji i przywrócenie świadczenia pielęgnacyjnego ze względu na trudną sytuację rodzinną.
Godne uwagi sformułowania
świadczenie wspierające oraz świadczenie pielęgnacyjne są świadczeniami konkurencyjnymi • świadczenie pielęgnacyjne wypłacone za okres, za który osoba wymagająca opieki otrzymała świadczenie wspierające, uważa się za nienależnie pobrane
Skład orzekający
Krzysztof Kaszubowski
przewodniczący
Wojciech Wycichowski
sprawozdawca
Dariusz Kurkiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wzajemnego wykluczania się świadczenia pielęgnacyjnego i świadczenia wspierającego oraz konsekwencji nienależnego pobrania świadczenia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany przepisów i przyznania świadczenia wspierającego osobie niepełnoletniej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii kolizji świadczeń dla opiekunów osób niepełnosprawnych, co jest istotne dla wielu rodzin. Pokazuje praktyczne skutki zmian w przepisach.
“Świadczenie pielęgnacyjne a świadczenie wspierające: kiedy jedno wyklucza drugie?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.