II SA/GD 287/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2005-10-27
NSAbudowlaneŚredniawsa
roboty budowlanesamowola budowlananajemcaprzymiot stronyinteres prawnyKPAPrawo budowlanepostępowanie administracyjnedecyzjaumorzenie postępowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę najemcy lokalu na decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego, uznając, że najemca nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym robót budowlanych.

Skarga została wniesiona przez najemcę lokalu mieszkalnego, który zgłosił nielegalne roboty budowlane. Organ pierwszej instancji nakazał doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem. Organ odwoławczy umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że skarżący nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego, że najemca, nie będąc właścicielem ani zarządcą, nie ma interesu prawnego w rozumieniu K.p.a. w postępowaniu dotyczącym robót budowlanych.

Sprawa dotyczyła skargi T. S., najemcy lokalu mieszkalnego, na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania odwoławczego. Skarżący zgłosił nielegalne roboty budowlane w budynku, w tym postawienie ścianki działowej i adaptację części wspólnego korytarza na kuchnię przez sąsiadów, a także wykonanie nowych wejść do budynku. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze, uznając, że T. S., jako najemca, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym robót budowlanych, ponieważ jego interes prawny nie znajduje oparcia w przepisach prawa materialnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 28 K.p.a. stroną jest osoba, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, a interes prawny musi mieć oparcie w przepisach prawa materialnego. W przypadku robót budowlanych, adresatem decyzji nakładających obowiązki są właściciel lub zarządca budynku, a nie najemca lokalu. Brak przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym skutkował oddaleniem skargi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, najemca lokalu mieszkalnego nie posiada przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym robót budowlanych, ponieważ jego interes jest jedynie faktyczny, a nie prawny, który musiałby mieć oparcie w przepisach prawa materialnego.

Uzasadnienie

Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że interes najemcy w sprawie robót budowlanych jest jedynie faktyczny, a nie prawny. Przymiot strony w postępowaniu administracyjnym wymaga legitymacji opartej na przepisach prawa materialnego, a adresatem decyzji w sprawach robót budowlanych są właściciel lub zarządca, a nie najemca.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (13)

Główne

Prawo budowlane art. 51 § ust. 4

Ustawa Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 51 § ust. 1 pkt 2

Ustawa Prawo budowlane

Pomocnicze

K.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo budowlane art. 81 § ust. 1 pkt 2

Ustawa Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 83 § ust. 1

Ustawa Prawo budowlane

K.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo budowlane art. 80 § ust. 2 pkt 2

Ustawa Prawo budowlane

Prawo budowlane art. 83 § ust. 2

Ustawa Prawo budowlane

K.p.a. art. 127 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dz.U. Nr 153, poz. 1271 art. 97 § § 1

Ustawa Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący, jako najemca lokalu, nie posiada przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym robót budowlanych, ponieważ jego interes prawny nie znajduje oparcia w przepisach prawa materialnego.

Godne uwagi sformułowania

Cechą podstawą interesu prawnego jest to, że znajduje on podstawę w przepisach prawa materialnego, a więc nie ma on charakteru subiektywnego. Podstawę procesowej legitymacji strony musi stanowić przepis prawa materialnego, który stanowi o tym, że istnieje interes prawny lub obowiązek. Jako osoba zajmująca lokal mieszkalny w obiekcie będącego przedmiotem postępowania o nałożenie obowiązków w trybie art. 51 prawa budowlanego nie ma w tym postępowaniu przymiotu strony w rozumieniu art. 28 K.p.a.

Skład orzekający

Barbara Skrzycka-Pilch

przewodniczący

Wanda Antończyk

sprawozdawca

Dorota Jadwiszczok

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie, że najemca lokalu nie posiada przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym robót budowlanych, a jego interes jest jedynie faktyczny."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej najemcy w kontekście przepisów Prawa budowlanego i K.p.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i administracyjnych ze względu na precyzyjne rozgraniczenie pojęcia interesu prawnego i faktycznego oraz przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym.

Najemca zgłosił samowolę budowlaną, ale sąd uznał, że nie jest stroną w sprawie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 287/03 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2005-10-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-02-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Barbara Skrzycka-Pilch /przewodniczący/
Dorota Jadwiszczok
Wanda Antończyk /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Asesor WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant: Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 27 października 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 stycznia 2003 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem oddala skargę.
Uzasadnienie
W dniu 30.09.2002 r. T. S. złożył w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego zawiadomienie o nielegalnie wykonanych w 1993 r. w budynku przy ul. [...] w P. pracach budowlanych polegających na nielegalnym postawieniu we wspólnym korytarzu budynku ścianki działowej dzielącej korytarz i zaadaptowaniu powstałej w ten sposób części wspólnego korytarza na kuchnię przez sąsiadów oraz na nielegalnym wykonaniu w 2002 r. 2-ch wejść do budynku od ulicy co doprowadziło do zniszczenia części muru budynku oraz spowodowało, że powierzchnia korytarza z której korzysta T. S. ponownie uległa zmniejszeniu. Tymczasem jak podnosił w zawiadomieniu T. S. w celu wykonania odrębnego wejścia do mieszkania sąsiadów miało być zdemontowane okno w ich kuchni w celu zamontowania w jego miejsce drzwi wejściowych.
W dniu 07.10.2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomił, że po wpłynięciu powyższego zawiadomienia zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie robót budowlanych w budynku przy ul. [...] w P., a w dniu 18.10.2002 r. została wyznaczona wizja lokalna w sprawie robót. Wizję lokalną wyznaczono na 12.11.2002 r.
Decyzją z dnia 25 listopada 2002 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 104 K.p.a. oraz na podstawie art. 81 ust. 1 pkt 2, art. 83 ust. 1, art. 51 ust. 4 oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca
1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. Nr 106 z 2000 r., poz. 1126 ze zm.) w sprawie robót budowlanych w budynku przy ul. [...] w P. nakazał Prezesowi A
Sp. z o.o. w P. doprowadzenie zrealizowanych robót przy ul. [...] w P. do stanu zgodnego z prawem, tj. wykonanie inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej wraz z orzeczeniem technicznym wykonanych robót budowlanych w terminie do dnia 31.01.2003 r.
W uzasadnieniu decyzji podano, że w wyniku wszczęcia w dniu 07.10.2002 r. postępowania administracyjnego oraz po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego – wizji w dniu 12.11.2002 r. ustalono, że we wrześniu 2002 r. zarządca budynku dokonał przebudowy wspólnego wejścia do dwóch lokali mieszkalnych nr [...] i nr [...], w konsekwencji powstały dwa niezależne wejścia i dwa korytarze. Ponadto wykonano cztery zadaszenia nad wejściami do budynku. Wskazano, że na wizję mimo właściwego zawiadomienia nie stawił się wnoszący podanie p. T. S., nie dokonano więc wizji i pomiarów w lokalu nr [...] przez niego zajmowanym. Działając więc na podstawie art. 51 ust. 4 i ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego w przypadku, gdy roboty budowlane zostały wykonane bez wymaganego prawem pozwolenia bądź zgłoszenia organ administracji wydał decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem oraz określającą termin wykonania tych czynności.
Odwołanie od powyższej decyzji złożył T. S.
W uzasadnieniu odwołania T. S. podniósł, że decyzja jest niezrozumiała albowiem jej treść wskazuje na to, że celem jej wydania było zalegalizowanie samowolnie i nielegalnie wykonanych prac budowlanych. Odwołujący podniósł, że opisane w zawiadomieniu roboty budowlane wykonano wbrew prawu budowlanemu, w konsekwencji czego część korytarza należąca do skarżącego została nielegalnie zaadoptowana na kuchnię przez sąsiadów. Powierzchnia korytarza należąca do skarżącego uległa ponownie zmniejszeniu po wykonaniu 2-ch odrębnych wejść do budynku. W ten sposób naruszane są prawa skarżącego, natomiast zaskarżona decyzja w żaden sposób nie odnosi się do przedstawionej samowoli budowlanej i jej negatywnych skutków dla skarżącego.
Nadto skarżący podniósł, że narusza jego dobre imię ustalenie, że nie stawił się na wizji lokalnej mimo zawiadomienia. Skarżący podał, że zgodnie z zawiadomieniem wizję wyznaczono na godzinę 1000. Skarżący oczekiwał wraz z innymi osobami na przybycie urzędników właśnie o tej wyznaczonej godzinie. Tymczasem do godz. 1010 wizja nie rozpoczęła się, a on musiał opuścić mieszkanie w celu załatwienia własnych innych spraw urzędowych. Tym samym nie mógł wziąć udziału w wizji, ale z przyczyny za którą nie on ponosi odpowiedzialność.
Rozpoznając odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 20 stycznia 2003 r., nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. oraz na podstawie art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca
1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) umorzył postępowanie odwoławcze w przedmiocie rozpatrzenia odwołania T. S. od decyzji z 25.11.2002 r.
W uzasadnieniu decyzji organ drugiej instancji powołał art. 127 § 1 K.p.a., zgodnie z którym od decyzji wydanej przez organ I instancji stronie służy odwołanie do organu wyższego stopnia, przy czym zgodnie z art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Organ II instancji ustalił, że T. S., zam. w P., ul. [...], jako najemca lokalu nr [...] nie posiada przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym omawianego budynku. Jest on wprawdzie zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy, nie może jednak tego poprzeć właściwymi przepisami prawa materialnego, które mogłyby stanowić podstawę do sformułowania jego interesu.
Organ wskazał, że jeżeli uzna, iż jednostka wnosząca odwołanie nie ma w danej sprawie interesu prawnego lub obowiązku, wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego.
W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku T. S. podniósł, że wydana przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzja jest bardzo krzywdząca.
W uzasadnieniu skargi T. S. podał, że w 1. 92-93 uniemożliwiono mu wykup mieszkania położonego w P. przy ul. [...], a obecnie mimo upływu kilkunastu lat Urząd Gminy i Miasta, jak i Zakład Gospodarki Mieszkaniowej nie dokonali żadnego remontu budynku. Skarżący ponownie wskazał, że w 1993 r. Urząd Miasta i Gminy wyraził zgodę na adaptację części wspólnego korytarza w/wym. budynku na kuchnię przez sąsiadkę p. W. G., która przegrodziła korytarz ścianką działową i urządziła w tej części korytarza kuchnię.
Skarżący podniósł, że wszystkie te działania, jak również te z 2002 r. opisane w zawiadomieniu, a dotyczące wykonania 2-ch wejść do budynku były nielegalne i ich wykonanie nie było zgłoszone do właściwych organów administracji.
W odpowiedzi na skargę organ drugiej instancji podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi wpłynęły do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem
1 stycznia 2004 r. i postępowanie w których nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpatruje sprawę w granicach danej sprawy, nie będąc związany jej zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
W niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżący jest najemcą lokalu mieszkalnego w budynku przy ul. [...] w P. zgodnie z umową najmu.
Nadto bezspornym jest, że podstawę materialnoprawną wydania decyzji przez organ pierwszej instancji stanowiły przepisy prawa budowlanego z 1994 r., tj. art. 51 ust. 4 i art. 51 ust. 1 pkt 2.
W tym stanie faktycznym i prawnym Sąd podziela argumentację organu II instancji, że skarżący nie jest podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi, ponieważ nie przysługuje mu przymiot strony w tym postępowaniu.
Tak jak to wskazał organ, skarga do sądu administracyjnego na decyzję organu administracji państwowej przysługuje stronie. Zgodnie natomiast z treścią
art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Cechą podstawą interesu prawnego jest to, że znajduje on podstawę w przepisach prawa materialnego, a więc nie ma on charakteru subiektywnego. Podstawę procesowej legitymacji strony musi stanowić przepis prawa materialnego, który stanowi o tym, że istnieje interes prawny lub obowiązek.
Z powyższego wynika, że jeżeli ktoś żąda czynności organu administracji w zakresie regulowanym przepisami prawa budowlanego, to żądanie takie może być skuteczne tylko o tyle, o ile znajduje ono unormowanie w przepisach tego prawa.
Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia jest w niniejszej sprawie przepis art. 51 ust. 4 i art. 51 ust. 1 pkt 2 wyżej powołanej ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994 r. Przepis ten przewiduje nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, a w razie niewykonania obowiązku właściwy organ nakazuje w drodze decyzji, zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego część, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Nałożenie powyższych obowiązków może być skierowane do inwestora właściciela lub zarządcy budynku.
Skarżący nie jest właścicielem ani zarządcą obiektu lecz zajmuje w nim lokal mieszkalny na podstawie umowy najmu. Z racji zajmowanego lokalu skarżący ma interes faktyczny związany z zabudową korytarza, nie ma natomiast interesu prawnego w rozumieniu art. 28 K.p.a. Jako osoba zajmująca lokal mieszkalny w obiekcie będącego przedmiotem postępowania o nałożenie obowiązków w trybie
art. 51 prawa budowlanego nie ma w tym postępowaniu przymiotu strony w rozumieniu art. 28 K.p.a.
Brak przymiotu strony w tym postępowaniu objętym dyspozycją art. 51 prawa budowlanego osoby zajmującej lokal mieszkalny wynika między innymi z faktu, że według tego przepisu adresatem tej decyzji nie jest najemca czy też inna osoba zajmująca lokal w budynku, lecz właściciel lub zarządca, który był inwestorem dla wykonywanych robót.
W związku z tym, że skarżący nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym organ odwoławczy prawidłowo wydał decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a.
Ustalenie, że skarżący nie jest stroną niniejszego postępowania administracyjnego zwalnia Sąd od merytorycznego rozpoznania zarzutów podniesionych w skardze do organu odwoławczego.
Wobec powyższego działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia
30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd oddalił skargę, zgodnie z sentencją wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI