II SA/Gd 284/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, uznając, że brak wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w terminie trzech lat skutkuje jego wycofaniem z mocy prawa.
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody Pomorskiego utrzymującą w mocy decyzję Starosty o umorzeniu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę portierni. Postępowanie zostało zawieszone na wniosek inwestora, a po upływie trzech lat bez wniosku o jego podjęcie, uznano je za wycofane i umorzono. Sąd administracyjny uznał tę decyzję za prawidłową, podkreślając, że brak inicjatywy strony w podjęciu zawieszonego postępowania skutkuje jego umorzeniem z mocy prawa, a przepisy specustawy COVID-19 nie miały zastosowania w tej sytuacji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał sprawę ze skargi F. S.A. na decyzję Wojewody Pomorskiego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty Lęborskiego o umorzeniu postępowania w sprawie pozwolenia na budowę portierni. Postępowanie administracyjne zostało zainicjowane wnioskiem F. S.A. z 30 stycznia 2018 r. i następnie zawieszone postanowieniem Starosty z 19 kwietnia 2018 r. na podstawie art. 98 § 1 k.p.a., na wniosek inwestora. Starosta pouczył stronę o skutkach niezwrócenia się o podjęcie postępowania w ciągu trzech lat, zgodnie z art. 98 § 2 k.p.a. Po upływie tego terminu, który zakończył się 30 czerwca 2021 r. (uwzględniając okres zawieszenia biegu terminów związany z COVID-19), strona nie złożyła wniosku o podjęcie postępowania. W związku z tym Starosta decyzją z 30 września 2022 r. umorzył postępowanie na podstawie art. 105 § 1 w zw. z art. 98 § 2 k.p.a., uznając je za bezprzedmiotowe. Wojewoda Pomorski utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów specustawy COVID-19, twierdząc, że organ powinien był zawiadomić ją o uchybieniu terminu i wyznaczyć 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za prawidłowe. Sąd podkreślił, że termin trzyletni jest terminem materialnoprawnym, a jego upływ skutkuje wycofaniem żądania wszczęcia postępowania z mocy prawa. Sąd uznał, że przepisy specustawy COVID-19 nie miały zastosowania, ponieważ strona nie złożyła wniosku po terminie, lecz w ogóle nie podjęła żadnej inicjatywy w celu podjęcia zawieszonego postępowania. Sąd podzielił ugruntowany pogląd judykatury, że w takich okolicznościach umorzenie postępowania jest uzasadnione.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy specustawy COVID-19 nie mają zastosowania w sytuacji, gdy strona w ogóle nie podjęła inicjatywy w celu podjęcia zawieszonego postępowania, a jedynie gdyby złożyła wniosek po terminie. Brak wniosku o podjęcie postępowania w terminie skutkuje jego umorzeniem z mocy prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że termin trzyletni na podjęcie zawieszonego postępowania jest terminem materialnoprawnym, a jego upływ skutkuje wycofaniem żądania wszczęcia postępowania z mocy prawa. Przepisy specustawy COVID-19 dotyczą sytuacji, gdy strona uchybiła terminowi w okresie stanu epidemii, a nie gdy w ogóle nie podjęła żadnych czynności. Organ prawidłowo pouczył stronę o skutkach braku działania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (16)
Główne
k.p.a. art. 98 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane.
k.p.a. art. 105 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 98 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 101 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 101 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 101 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
specustawa COVID-19 art. 15zzzzzn2 § ust. 1
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
specustawa COVID-19 art. 15zzzzzn2 § ust. 2
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 3 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 9
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania w terminie trzech lat skutkuje jego umorzeniem z mocy prawa. Termin trzyletni na podjęcie zawieszonego postępowania ma charakter materialnoprawny i prekluzyjny. Przepisy specustawy COVID-19 nie mają zastosowania, gdy strona nie podjęła żadnej inicjatywy w celu podjęcia zawieszonego postępowania.
Odrzucone argumenty
Organ naruszył przepisy specustawy COVID-19, nie zawiadamiając strony o uchybieniu terminu i nie wyznaczając terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
Godne uwagi sformułowania
żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane postępowanie stało się bezprzedmiotowe termin trzyletni ma charakter prekluzyjny (materialny) instytucja przywrócenia terminu nie będzie miała zastosowania brak inicjatywy Strony w zakresie złożenia wniosku o jego podjęcie skutek ten następuje z mocy prawa i jest niezależny ani od woli strony, ani od uznania organu
Skład orzekający
Katarzyna Krzysztofowicz
przewodniczący
Magdalena Dobek-Rak
członek
Wojciech Wycichowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 98 § 2 k.p.a. w kontekście skutków braku wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania oraz zastosowanie specustawy COVID-19 w takich przypadkach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zawieszenia postępowania na wniosek strony i braku jej dalszej aktywności. Interpretacja przepisów specustawy COVID-19 może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z terminami w postępowaniu administracyjnym i wpływem przepisów specustawy COVID-19, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Czy bierność w postępowaniu administracyjnym zawsze oznacza jego koniec? Sąd wyjaśnia skutki braku wniosku o podjęcie zawieszonej sprawy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gd 284/23 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2023-10-04 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-03-27 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Katarzyna Krzysztofowicz /przewodniczący/ Magdalena Dobek-Rak Wojciech Wycichowski /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II OSK 168/24 - Wyrok NSA z 2025-01-08 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2017 poz 1257 art. 98 par. 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędziowie: Sędzia WSA Magdalenda Dobek-Rak Asesor WSA Wojciech Wycichowski (spr.) Protokolant Specjalista Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 4 października 2023 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi F. z siedzibą w L. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 8 lutego 2023 r., nr WI-I.7840.3.244.2022.GM w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. Uzasadnienie Stan faktyczny sprawy przedstawia się następująco: Wnioskiem z 30 stycznia 2018 r. F. S.A. (dalej: "Inwestor", "Strona", "Skarżąca") wystąpiła do Starosty Lęborskiego (dalej: "Starosta", "organ pierwszej instancji") o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę portierni (w miejscu istniejącego obiektu przeznaczonego do rozbiórki) jako funkcji towarzyszącej istniejącej zabudowie produkcyjnej na działce nr [...], obręb [...] Lębork. Pismem z 8 marca 2018 r. Starosta zawiadomił, że 22 lutego 2018 r. zostało wszczęte postępowanie na ww. wniosek Inwestora. W odpowiedzi na wezwanie organu pierwszej instancji do usunięcia braków formalnych wniosku z 30 stycznia 2018 r. Strona w piśmie z 19 kwietnia 2018 r. wniosła o zawieszenie niniejszego postępowania. Postanowieniem z 19 kwietnia 2018 r. Starosta, na podstawie art. 98 § 1 i 2 oraz art. 101 § 1, 2 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257 ze zm.) - dalej: "k.p.a.", zawiesił na wniosek Inwestora postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie. Organ pierwszej instancji pouczył Stronę, że jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Decyzją z 30 września 2022 r. Starosta, na podstawie art. 105 § 1 i art. 98 § 2 k.p.a., umorzył postępowanie administracyjne w sprawie wniosku Strony dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego oraz wydania pozwolenia na budowę portierni (w miejscu istniejącego obiektu przeznaczonego do rozbiórki) jako funkcji towarzyszącej istniejącej zabudowie produkcyjnej na działce nr [...], obręb [...] Lębork. W uzasadnieniu organ pierwszej instancji przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania wskazując m.in., że postanowienie z 19 kwietnia 2018 r. o zawieszeniu postępowania wstrzymało bieg terminów przewidzianych w k.p.a. przez okres 3 lat, który upłynął z dniem 19 kwietnia 2021 r. Ze względu na fakt, że do tej daty Strona nie zwróciła się o podjęcie postępowania żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane, zgodnie z dyspozycją art. 98 § 2 k.p.a. Starosta podniósł, że z uwagi na fakt, iż w przedmiotowej sprawie Strona nie jest zainteresowana czynnikiem merytorycznym, zaistniały okoliczności kwalifikujące się do zastosowania art. 105 § 1 k.p.a., zgodnie z którym, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. W wyniku wniesionego od powyższej decyzji odwołania Wojewoda Pomorski (dalej: "Wojewoda", "organ odwoławczy") decyzją z 8 lutego 2023 r. utrzymał ją w mocy. W uzasadnieniu organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania wskazując następnie, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę, zaś postępowanie administracyjne w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę wszczyna się na żądanie strony. Wojewoda przytoczył następnie treść art. 98 k.p.a. podkreślając, że brak wniosku o podjęcie postępowania obliguje organ do uznania żądania wszczęcia postępowania za wycofane, co powoduje jego umorzenie. To sama strona, która "spowodowała" zawieszenie postępowania we własnej sprawie, ma być inicjatorem jego podjęcia, czyli wyrazić chęć jego kontynuowania. Zauważono, że przepisy art. 98 § 2 i art. 99 k.p.a. istotnie zawężają możliwości podjęcia zawieszonego postępowania wszczętego na wniosek, przyznając inicjatywę w tym zakresie wyłącznie stronom postępowania. Tym samym charakter prawny zawieszenia postępowania na zgodny wniosek stron odbiera organowi administracji możliwość ingerowania w sprawę w trakcie jej zawieszenia i w samo zawieszenie. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych Wojewoda podniósł, że konstrukcja instytucji zawieszenia postępowania, o którym mowa w art. 98 § 1 k.p.a. na zasadzie dyspozycyjności stron rozciąga się również na podjęcie zawieszonego postępowania, z tym jednak zastrzeżeniem, że w tym przypadku należy przyjąć pełną dyspozycyjność stron. Bezprzedmiotowość postępowania wszczynanego na wniosek ma miejsce w przypadku cofnięcia wniosku, a za takie cofnięcie art. 98 § 2 k.p.a. nakazuje uważać sytuację, w której w okresie trzech lat od zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o jego podjęcie. Postępowanie administracyjne nie może się bowiem toczyć w sytuacji, gdy w trakcie postępowania strona wycofa żądanie jego wszczęcia, a postępowanie to może toczyć się wyłącznie na jej żądanie. Skutek ten występuje również, gdy formalnie brak jest wycofania wniosku przez stronę, lecz przepis prawa nakazuje uznanie wniosku wszczynającego postępowanie za wycofany (art. 98 § 2 k.p.a.). Organ odwoławczy wskazał, że trzyletni termin, o którym mowa w art. 98 § 2 k.p.a. ma charakter prekluzyjny (materialny). Jeśli bowiem skutek upływu terminu polega na wygaśnięciu prawa podmiotowego lub niemożności jego realizacji, termin ma charakter prawnomaterialny, jeżeli natomiast zakreśla jedynie granice czasowe do dokonania czynności prawnej, to jest terminem prawa procesowego. W konsekwencji, instytucja przywrócenia terminu nie będzie miała zastosowania do terminu, o którym mowa w art. 98 § 2 k.p.a. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy Wojewoda wskazał, że z inicjatywy Strony doszło do zawieszenia kontrolowanego postępowania na mocy postanowienia z 19 kwietnia 2018 r., wydanego na podstawie art. 98 § 1 k.p.a. W postanowieniu tym Starosta pouczył Stronę, że jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. W konsekwencji to Strona - będąca dysponentem postępowania - mogła ponownie nadać mu bieg. Oczywiście wola Strony musiałaby przybrać procesową formę postanowienia organu o podjęciu zawieszonego postępowania, będącego skutkiem wniosku o jego podjęcie. Niemniej jednak poza sporem pozostaje, że organ nie mógłby podjąć takiego kroku (podjąć postępowania) bez inicjatywy Strony. Tymczasem z akt sprawy wynika, że Strona nigdy nie wystąpiła z takim wnioskiem. Mamy tym samym do czynienia z sytuacją, gdy w świetle prawa Strona wniosła o zawieszenie postępowania, jednak przed upływem trzyletniego terminu, o którym mowa w art. 98 § 2 k.p.a., nie wniosła o podjęcie zawieszonego postępowania. W konsekwencji należało zastosować art. 98 § 2 k.p.a., który stanowi, że w opisanych okolicznościach żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Skoro zaś inicjator postępowania wycofał swój wniosek, co w okolicznościach sprawy nastąpiło z mocy prawa na skutek jego bierności w zakresie złożenia wniosku o jego podjęcie, to postępowanie stało się bezprzedmiotowe, gdyż przepisy prawa wykluczają możliwość prowadzenia przez organy administracji publicznej postępowania toczącego się na wniosek strony pomimo cofnięcia tego wniosku. W konsekwencji, postępowanie należało umorzyć. Odnosząc się do zarzutu niezastosowania w sprawie regulacji wynikających z art. 15zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.) - dalej: "specustawa COVID-19", tj. wydania decyzji bez uprzedniego zawiadomienia Strony o uchybieniu terminu do zwrócenia się z wnioskiem o podjęcie postępowania i bez wyznaczenia Stronie terminu 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu, organ odwoławczy zauważył, że żaden z przywołanych w odwołaniu wyroków nie dotyczy instytucji przywrócenia terminu określonej w art. 15zzzzzn2 specustawy COVID-19. Wojewoda podkreślił, że w niniejszej sprawie nie doszło do uchybienia terminu na złożenie wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, bowiem Strona w ogóle nie wniosła takiego wniosku. W związku z tym w sprawie nie ma zastosowania instytucja przywrócenia terminu określona w art. 15zzzzzn2 specustawy COVID-19, regulacja ta dotyczy bowiem przypadków, gdy strona złożyła wniosek po terminie. Natomiast Strona nie dokonała żadnej czynności, dla której można przywrócić termin. W skardze na decyzję organu odwoławczego Skarżąca zarzuciła jej naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 1, pkt 2 i pkt 5 specustawy COVID-19 oraz art. 15zzzzzn2 ust. 2 specustawy COVID-19 w zw. z art. 98 § 2 k.p.a. w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. poprzez wydanie decyzji utrzymującej w mocy decyzję Starosty z 30 września 2022 r. pomimo, że decyzja ta powinna zostać uchylona, gdyż została wydana bez uprzedniego zawiadomienia Strony o uchybieniu terminu do zwrócenia się z wnioskiem o podjęcie postępowania i bez wyznaczenia Skarżącej terminu 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Stawiając ten zarzut wniesiono o uchylenie w całości zarówno zaskarżonej, jak i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz zasądzenie od Wojewody na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi przytoczono treść przepisów art. 98 § 2 k.p.a. oraz art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 1, pkt 2 i pkt 5 specustawy COVID-19 wskazując, że trzyletni termin na zwrócenie się przez Skarżącą o podjęcie postępowania upłynął 19 kwietnia 2021 r. W ówczesnym czasie obowiązywał zaś stan epidemii (został zniesiony 16 maja 2022 r.), a skoro tak, to Starosta przed umorzeniem postępowania zobligowany był - na podstawie ww. przepisów specustawy COVID-19 - do uprzedniego poinformowania Skarżącej o uchybieniu ww. terminowi, jak również do wyznaczenia Stronie terminu 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Niewątpliwie bowiem termin do złożenia wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania ma charakter zawity, złożenie tego wniosku kształtuje prawa i obowiązki Skarżącej, a od jego zachowania uzależnione jest udzielenie jej ochrony prawnej. Wskazano, że powyższe potwierdza aktualna linia orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: "NSA"), zgodnie z którą termin określony w art. 98 § 2 k.p.a. jest terminem zawitym (prekluzyjnym), gdyż ma charakter materialnoprawny i jego upływ pociąga za sobą nieodwracalne wygaśnięcie uprawnienia do skutecznego żądania podjęcia zawieszonego postępowania, wynikające z uznania, że strona wycofała wniosek wszczynający postępowanie administracyjne (wyroki: z 14 czerwca 2019 r. sygn. akt I OSK 111/19, z 27 sierpnia 2019 r. sygn. akt I OSK 2652/17, z 17 maja 2019 r. sygn. akt I OSK 2265/17, z 13 listopada 2022 r. I OSK 366/20). W związku z powyższym umorzenie postępowanie zostało dokonane z naruszenie przepisów specustawy COVID-19. Strona skarżąca zwróciła uwagę, że powyższe stanowisko potwierdza aktualna linia orzecznictwa sądów administracyjnych oraz ugruntowane poglądy doktryny, zgodnie z którymi ustawa nowelizująca specustawę COVID-19 nie zawiera przepisów przejściowych, zatem art. 15zzzzzn2 ma zastosowanie do wszystkich spraw administracyjnych toczących się w dniu jej wejścia w życie i dotyczy także terminów prawa materialnego uchybionych przez stronę przed jej wejściem w życie. Warunkiem zastosowania tej regulacji jest to, aby uchybienie przez stronę terminu wynikającego z przepisów prawa administracyjnego (a takim terminem jest termin wynikający z art. 98 § 2 k.p.a.) nastąpiło w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 (wyrok NSA z 7 października 2021 r. sygn. akt I GSK 498/21). Termin wynikający z art. 98 § 2 k.p.a. ma charakter materialnoprawny i jest terminem prekluzyjnym (zawitym), o którym mowa w art. 15zzzzzn2 ust. 1 pkt 5 specustawy COVID-19. Wobec tego, przed wydaniem decyzji o umorzeniu postępowania administracyjnego należało zastosować regulacje wynikające z art. 15zzzzzn2 specustawy COVID-19 oraz zawiadomić stronę o uchybieniu terminu, jednocześnie wyznaczając stronie 30-dniowy termin na złożenie wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania (wyrok WSA w Warszawie z 30 czerwca 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 2085/21). Odnośnie do regulacji zawartej w art. 15zzzzzn2 specustawy COVID-19 przyjąć trzeba, że odnosi się ona do sytuacji, gdy strona uchybiła przewidzianym przepisami prawa administracyjnego terminom w okresie trwania stanu epidemii (czyli od 16 grudnia 2020 r. do 15 maja 2022 r.), a nie od tego, kiedy organ administracji publicznej stwierdził to uchybienie i kiedy skierował do strony stosowne zawiadomienie - może zatem to nastąpić z dniem 16 maja 2022 r. i później (M. Sługocka, Wpływ zakończenia stanu epidemii na realizację inwestycji i bieg terminów w postępowaniach administracyjno-budowlanej, LEX/el. 2022). Podsumowując strona skarżąca za chybioną uznała argumentację Wojewody, że uregulowanie art. 15zzzzzn2 specustawy COVID-19 dotyczy tylko przypadków, gdy strona złożyła wniosek po terminie. Zdaniem Strony przepis ten dotyczy również sytuacji stwierdzenia uchybienia w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów, jeśli strona nie podejmuje żadnych czynności, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie. Wojewoda w odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje: Na wstępie rozważań należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.) - dalej: "P.p.s.a.", stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Aktem poddanym sądowej kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja Wojewody Pomorskiego z 8 lutego 2023 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty Lęborskiego z 30 września 2022 r. umarzającą postępowanie administracyjne zainicjowane wnioskiem F. S.A. z 30 stycznia 2018 r. o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę portierni (w miejscu istniejącego obiektu przeznaczonego do rozbiórki) jako funkcji towarzyszącej istniejącej zabudowie produkcyjnej na działce nr [..], obręb [...] Lębork. Jak wynika z akt sprawy ww. postępowanie administracyjne zostało zawieszone postanowieniem Starosty z 19 kwietnia 2018 r., na podstawie art. 98 § 1 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji publicznej może zawiesić postępowanie, jeżeli wystąpi o to strona, na której żądanie postępowanie zostało wszczęte, a nie sprzeciwiają się temu inne strony oraz nie zagraża to interesowi społecznemu. Zawieszenie postępowania nastąpiło na wniosek Skarżącej zgłoszony w piśmie z 19 kwietnia 2018 r. Postanowienie to zostało zaakceptowane przez Stronę, bowiem nie zaskarżono go zażaleniem. Zgodnie natomiast z art. 98 § 2 k.p.a. jeżeli w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania żadna ze stron nie zwróci się o podjęcie postępowania, żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Należy zauważyć, że w postanowieniu z 19 kwietnia 2018 r. Starosta prawidłowo pouczył Stronę o treści art. 98 § 2 k.p.a., tj. o skutkach niezłożenia w terminie trzech lat wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. Organ pierwszej instancji dopełnił zatem obowiązku należytego i wyczerpującego informowania stron postępowania o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego, jak wymaga tego art. 9 k.p.a. Starosta nie był przy tym zobowiązany do wzywania Strony do wystąpienia z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania, czy informowania o zbliżającym się upływie trzyletniego terminu, gdyż termin ten wynika z przepisów powszechnie obowiązującego prawa, a żaden przepis szczególny nie nakłada na organ takiego obowiązku (o czym dalej). W niniejszej sprawie trzyletni termin zawieszenia postępowania, o którym mowa w cytowanym wyżej art. 98 § 2 k.p.a., rozpoczął bieg w dniu 19 kwietnia 2018 r. i upłynął w dniu 30 czerwca 2021 r. (wliczając w to okres zawieszenia biegu terminów zawitych w okresie od 14 marca 2020 r. do 23 maja 2020 r.). Niewątpliwie w powyższym terminie nie wpłynął do organu pierwszej instancji wniosek Strony o podjęcie postępowania. Wobec braku takiego wniosku Starosta prawidłowo uznał, że w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do umorzenia postępowania administracyjnego w oparciu o art. 105 § 1 w zw. z art. 98 § 2 k.p.a., co uczynił decyzją z 30 września 2022 r. Powyższe stanowisko należy uznać za prawidłowe. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela ugruntowany w judykaturze pogląd, że w przypadku niezwrócenia się strony w okresie trzech lat od daty zawieszenia postępowania o podjęcie postępowania, należy umorzyć postępowanie w formie decyzji. Regulacja art. 98 § 2 k.p.a. przewiduje bowiem wyraźnie, że w przypadku braku wniosku strony o podjęcie zawieszonego postępowania żądanie wszczęcia postępowania uważa się za wycofane. Oznacza to, że wraz z upływem tego terminu strona traci swoje uprawnienie do żądania podjęcia postępowania, a organ zobowiązany jest przyjąć nałożoną przez ustawodawcę tym przepisem fikcję, że strona cofnęła żądanie wszczęcia postępowania. Upływ tego terminu skutkuje tym, że strona już nie uzyska rozstrzygnięcia konkretyzującego jej prawa i obowiązki we wszczętym postępowaniu. Tego rodzaju konsekwencje upływające z zastrzeżonego terminu należy lokować nie tylko w sferze prawa procesowego, ale i materialnego (zob. wyroki NSA: z 14 lipca 2011 r. sygn. akt I OSK 1180/11, z 6 kwietnia 2016 r. sygn. akt I OSK 1692/14, z 25 maja 2016 r. sygn. akt I OSK 2024/14, z 11 lipca 2016 r. sygn. akt I OSK 2358/14, przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym zachodzą przesłanki do uznania takiego postępowania za niebyłe. Konsekwencją przyjętej w art. 98 § 2 k.p.a. konstrukcji skutku niezłożenia przez stronę wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania jest to, że skutek ten następuje z mocy prawa i jest niezależny ani od woli strony, ani od uznania organu. Zawieszenie postępowania następuje z uwagi na określone okoliczności faktyczne, wypełniające konkretną podstawę prawną zawieszenia, co w konsekwencji determinuje możliwości jego podjęcia. W okolicznościach niniejszej sprawy miało miejsce zawieszenie postępowania z uwagi na wniosek Skarżącej i okoliczność ta nie może być pomijana. Co więcej, przepisy art. 98 § 2 i art. 99 k.p.a. istotnie zawężają możliwości podjęcia zawieszonego postępowania wszczętego na wniosek, przyznając inicjatywę w tym zakresie wyłącznie stronom postępowania. Tym samym charakter prawny zawieszenia postępowania na zgodny wniosek stron odbiera organowi administracji możliwość ingerowania w sprawę w trakcie jej zawieszenia i w samo zawieszenie (por. wyrok NSA z 15 czerwca 2020 r. sygn. akt I OSK 2078/19). Jak już wyżej wskazano organ pierwszej instancji nie był zobowiązany do wzywania Strony do wystąpienia z wnioskiem o podjęcie zawieszonego postępowania, czy informowania o zbliżającym się upływie trzyletniego terminu, gdyż termin ten wynika z przepisów powszechnie obowiązującego prawa, a żaden przepis szczególny nie nakłada na organ takiego obowiązku. Zdaniem Sądu za taki przepis szczególny w realiach niniejszej sprawy nie może być uznany art. 15zzzzzn2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.), zgodnie z którym w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu (ust. 1). W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu (ust. 2). Należy zaakcentować, że w przytoczonej wyżej regulacji posłużono się formułą: "w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 terminów przewidzianych przepisami prawa administracyjnego...". W ocenie Sądu regulacja ta niewątpliwie miałaby w niniejszej sprawie zastosowanie, gdyby w okresie obowiązywania stanu epidemii Skarżąca złożyła wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania z uchybieniem terminu. Tymczasem Strona nie przejawiła żadnej inicjatywy w tym zakresie. Dodatkowo należy zwrócić uwagę na trzy kwestie. Po pierwsze, postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało zainicjowane przez Skarżącą - to Strona domagała się od organu administracji architektoniczno-budowlanej wydania aktu w postaci decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Po drugie, to na wniosek Skarżącej postępowanie to zostało zawieszone. Po trzecie wreszcie, w postanowieniu z 19 kwietnia 2018 r. Starosta prawidłowo pouczył Skarżącą o skutkach niezłożenia w terminie trzech lat wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania. W tych okolicznościach trudno stawiać organom zarzut naruszenia sformułowanej w art. 9 k.p.a. zasady informowania stron, czy też zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów władzy publicznej, o czym stanowi art. 8 § 1 k.p.a., skoro inicjatorem postępowania zapoczątkowanego wnioskiem z 30 stycznia 2018 r. była Skarżąca. Końcowo Sąd wskazuje, że nie podziela stanowiska i argumentacji na jego poparcie zaprezentowanego w przywołanym w uzasadnieniu skargi wyroku WSA w Warszawie z 30 czerwca 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 2085/21. Należy zauważyć, że wyrok ten jest nieprawomocny, została od niego wywiedziona skarga kasacyjna i zostanie on poddany kontroli instancyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Mając na uwadze przedstawione powyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 P.p.s.a., oddalił skargę uznając ją za nieuzasadnioną.[pic]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI