II SA/Gd 2831/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2004-12-08
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlananakaz rozbiórkipozwolenie na budowęzgłoszenie budowydziałka rolnaplan zagospodarowania przestrzennegobudynek gospodarczydziałka siedliskowa

WSA w Gdańsku oddalił skargę na nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego domku letniskowego na działce rolnej, podkreślając obligatoryjność sankcji rozbiórki w przypadku samowoli budowlanej.

Skarżący R. K. wniósł skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego domku letniskowego. Domek został wybudowany na działce rolnej, która zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego nie była przeznaczona pod zabudowę. Skarżący argumentował, że obiekt miał służyć celom gospodarczym i że wystąpił o przekwalifikowanie działki. Sąd uznał jednak, że budowa była samowolą budowlaną, nie spełniała warunków zwolnienia z pozwolenia na budowę (nie była to zabudowa zagrodowa) i nie została zgłoszona, co obligowało organ do wydania nakazu rozbiórki.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał sprawę ze skargi R. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego domku letniskowego. Domek, o wymiarach 7 x 5,10 m wraz z tarasem, został wybudowany w marcu 2001 r. na działce nr [...] w G. bez wymaganego pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia. Organ administracji ustalił, że działka ta, zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, przeznaczona jest pod uprawy polowe i nie stanowi działki siedliskowej. Skarżący podnosił, że obiekt miał służyć celom gospodarczym (dozór i przechowywanie narzędzi), że wystąpił o przekwalifikowanie działki na rekreacyjną, a także kwestionował wymiary domku. Sąd administracyjny, powołując się na przepisy Prawa budowlanego obowiązujące w dacie budowy i wydania decyzji, podkreślił, że wykonanie obiektu budowlanego wymagało pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Zwolnienie z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dotyczyło obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową na działce siedliskowej, co nie miało miejsca w tej sprawie. Sąd wskazał, że przepis art. 48 Prawa budowlanego obligował organ do wydania nakazu rozbiórki w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej, nie pozostawiając miejsca na uznaniowość. W związku z tym, że budowa została dokonana bez wymaganego pozwolenia i na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę, sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, stwierdzenie samowoli budowlanej i budowy na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę obliguje organ administracji do wydania nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

Przepis art. 48 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania decyzji nie pozostawiał organom uznaniowości w zakresie zastosowania sankcji rozbiórki w przypadku samowoli budowlanej. Stwierdzenie budowy bez wymaganego pozwolenia i na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę obliguje organ do nakazania rozbiórki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.p.b. art. 28

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i 30.

u.p.b. art. 48

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.

Pomocnicze

u.p.b. art. 29 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej, m.in. parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2.

u.p.b. art. 30 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Budowa obiektu gospodarczego, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1, wymagała zgłoszenia właściwemu organowi.

u.p.b. art. 49 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane

Dotyczy sytuacji, gdy obiekt budowlany jest w budowie lub został wybudowany na terenie, który nie jest przeznaczony pod zabudowę.

p.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności).

p.p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę, jeżeli nie stwierdzi naruszenia prawa.

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budowa obiektu budowlanego na działce rolnej, nieprzeznaczonej pod zabudowę zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, stanowi samowolę budowlaną. Przepis art. 48 Prawa budowlanego obliguje organ do wydania nakazu rozbiórki w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej. Zastosowanie art. 29 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego wymaga, aby działka była działką siedliskową istniejącego gospodarstwa rolnego, a budowany obiekt był związany z produkcją rolną i uzupełniał zabudowę zagrodową.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżącego, że domek miał służyć celom gospodarczym i że wystąpił o przekwalifikowanie działki, nie miała znaczenia dla rozstrzygnięcia o samowoli budowlanej. Argumentacja dotycząca wymiarów domku była nieistotna w kontekście stwierdzonej samowoli budowlanej.

Godne uwagi sformułowania

Przepis ten nie pozostawiał organom administracji sfery uznaniowości w zakresie zastosowania sankcji rozbiórki obiektu budowlanego wzniesionego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Stwierdzenie, że wzniesienie określonego obiektu budowlanego nastąpiło bez wymaganego pozwolenia na budowę i na terenie nie przeznaczonym pod zabudowę (...) obliguje organ administracji do nakazania jego rozbiórki.

Skład orzekający

Andrzej Przybielski

przewodniczący sprawozdawca

Mariola Jaroszewska

członek

Barbara Skrzycka-Pilch

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie obligatoryjności nakazu rozbiórki w przypadku samowoli budowlanej oraz interpretacja przepisów dotyczących zwolnień z pozwolenia na budowę dla obiektów gospodarczych na działkach rolnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 2001-2004 r. i specyficznej sytuacji faktycznej (działka rolna, brak zabudowy zagrodowej).

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konsekwencje samowoli budowlanej i ścisłą interpretację przepisów Prawa budowlanego, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i właścicieli nieruchomości.

Samowola budowlana na działce rolnej? Sąd nie miał litości – nakaz rozbiórki.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 2831/01 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2004-12-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-08-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Andrzej Przybielski /przewodniczący sprawozdawca/
Barbara Skrzycka-Pilch
Mariola Jaroszewska
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 106 poz 1126
art. 28, art. 29 ust. 1 pkt 1, art. 48, art. 49 ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity.
Sentencja
Dnia 8 grudnia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Przybielski (spr.) Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch Protokolant: Diana Wojtowicz po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi R. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 lipca 2001 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 11 czerwca 2001 r., na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), nakazał M. i R. K. rozbiórkę samowolnie wybudowanego domku letniskowego o wymiarach 7 x 5,10 m wraz z tarasem, znajdującego się na działce nr [...] w G..
W uzasadnieniu decyzji organ administracji wskazał, iż w dniu 14 maja 2001r. przeprowadził oględziny działki nr [...] w G., z udziałem właścicieli, w toku których ustalono, że znajduje się na niej domek letniskowy, o konstrukcji drewnianej z poddaszem użytkowym, z dachem dwuspadowym, krytym papą. Obiekt posadowiony jest na bloczkach betonowych, nietrwale związanych z gruntem. Nie posiada infrastruktury technicznej. Właściciel nieruchomości – R. K. oświadczył, że przedmiotowy obiekt wybudowany został w marcu 2001 r., bez pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia właściwemu organowi. O wszczęciu postępowania oraz dacie i miejscu przeprowadzenia oględzin zawiadomiono wszystkie jego strony.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że wykonanie obiektu budowlanego wymaga uzyskania pozwolenia na budowę lub co najmniej zgłoszenia.
Organ wyjaśnił również, że zgodnie z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Gminy K., zatwierdzonego uchwałą Rady Narodowej Miasta i Gminy z dnia 27 kwietnia 1990 r. Nr XIV/54/90 ( Dz. Urz. Woj. Gd. Nr 16, poz. 118 ze zm.) działka nr [...] przeznaczona jest pod uprawy polowe.
Odwołanie od tej decyzji wnieśli M. i R. K., wskazując, że przedmiotową działkę zakupili w celu uprawy drzewek i krzewów owocowych. Dla dozoru i przechowywania narzędzi został posadowiony przedmiotowy obiekt budowlany. Wywodzili, iż zgodnie z art. 29 ust 1a ustawy nie było wymagane uzyskanie pozwolenia na budowę dla realizacji parterowych budynków gospodarczych o powierzchni do 35 m2. Ze względu na to, iż grunt okazał się nieurodzajny wystąpili o przekwalifikowanie działki, a po uzyskaniu stosownej decyzji zamierzają wystąpić do właściwego organu o zmianę sposobu użytkowania przedmiotowego obiektu budowlanego na domek letniskowy.
Nie uwzględniając zarzutów odwołania Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w dniu 24 lipca 2001 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, podzielając faktyczną i prawną podstawę jej rozstrzygnięcia.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ administracji wskazał, że przy rozpatrywaniu sprawy samowoli budowlanej nie mają znaczenia inne okoliczności występujące w sprawie, w tym dotyczące złożonego uprzednio wniosku o przekwalifikowanie działki.
Zgodnie bowiem z art. 48 Prawa budowlanego wydanie nakazu rozbiórki jest obligatoryjne w wypadku stwierdzenia samowoli budowlanej.
Ponadto organ wyjaśnił, iż stosownie do art. 29 ust 1 pkt 1 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymagała budowa parterowych budynków gospodarczych, o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80m, jako obiektów gospodarczych, związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej. Działka nr [...] w G., będąca własnością odwołujących się, nie ma charakteru działki siedliskowej.
R. K. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której ponowił zarzuty odwołania, a ponadto wskazał, że organy administracji nie wyjaśniły wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności faktycznych, a w szczególności faktu, iż złożył on wniosek o przekwalifikowanie jego działki rolnej na działkę rekreacyjną. Skarżący wywodził, że do wniosku tego załączył wszystkie wymagane prawem dokumenty, a ponadto kwestionował wymiary przedmiotowego domku, który w jego ocenie ma 5 x 7m, podczas, gdy w decyzji ustalono, że wymiary te wynoszą 5,1 x 7,0 m.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga nie mogła być uwzględniona, albowiem zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).
Obowiązujący w dacie realizacji przedmiotowego obiektu budowlanego oraz w dacie wydania zaskarżonej decyzji przepis art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.) stanowił, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Art. 29 ust.1 pkt 1 Prawa budowlanego stanowił, że pozwolenia na budowę nie wymaga budowa obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową w ramach istniejącej działki siedliskowej m. in. parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m2, przy rozpiętości konstrukcji nie większej niż 4,80 m., przy czym zgodnie z art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego budowa tego rodzaju obiektu wymagała zgłoszenia właściwemu organowi.
Z niekwestionowanych w skardze ustaleń organów administracji wynika, że skarżący wybudował przedmiotowy obiekt budowlany w 2001 r., bez uzyskania pozwolenia na budowę oraz bez zgłoszenia, o jakim mowa w art. 30 ustawy.
Obiekt ten został zrealizowany na działce nr [...] w G., która zgodnie z wyciągiem z rejestru gruntów stanowi grunty orne, a ponadto w świetle ustaleń, przytoczonego w zaskarżonej decyzji, obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest przeznaczona pod zabudowę, tylko pod uprawy polowe i leśne.
Działka ta nie jest siedliskiem istniejącego gospodarstwa rolnego, a zatem nie ma do niej zastosowania przytoczony wyżej przepis art. 29 ust 1 pkt 1 ustawy.
Na marginesie wskazać należy, że skarżący przed rozpoczęciem robót budowlanych nie dokonał zgłoszenia wymaganego przepisami ustawy.
Powołany jako podstawa prawna rozstrzygnięcia przepis art. 48 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji, przewidywał, że właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia, bądź też pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ. Przepis ten nie pozostawiał organom administracji sfery uznaniowości w zakresie zastosowania sankcji rozbiórki obiektu budowlanego wzniesionego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Stwierdzenie, że wzniesienie określonego obiektu budowlanego nastąpiło bez wymaganego pozwolenia na budowę i na terenie nie przeznaczonym pod zabudowę (por. art. 49 ust 1) obliguje organ administracji do nakazania jego rozbiórki na wskazanej wyżej podstawie prawnej.
Z tych tez przyczyn Wojewódzki Sad Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI