II SA/Gd 282/22

II SA/Gd 282/22 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2022-11-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-04-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Dariusz Kurkiewicz /przewodniczący/
Justyna Dudek-Sienkiewicz /sprawozdawca/
Wojciech Wycichowski
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 33 par. 5
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz Sędziowie: Asesor WSA Wojciech Wycichowski Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 16 listopada 2022 r. sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 stycznia 2022 r. nr WOP.7722.234.2021.MH w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazu rozbiórki oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 24 stycznia 2022 r. nr WOP.7722.234.2021.MH Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku, po rozpatrzeniu zażalenia M. S. od postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie puckim z dnia 18 grudnia 2021 r. nr PINB-7146/031/21/RW stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, uchylił postanowienie organu I instancji.
Podstawą rozstrzygnięcia był następujący stan faktyczny.
Decyzją z dnia 17 maja 2018r. nr PINB-7141/033/2016/PO Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie puckim (dalej też jako "organ I instancji") nakazał M. i W. S. rozbiórkę obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem wraz z zadaszonym tarasem, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 12.50m x 3,10m + 3,00m x 9,50m, pobudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] w obrębie ewidencyjnym K. gmina K.
W wyniku wniesionego przez strony odwołania, Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej też jako "organ odwoławczy") decyzją z dnia 30 czerwca 2021 r. nr WOP.7721.128.2018.MH uchylił decyzję organu I instancji i nakazał M. i W. S. rozbiórkę budynku wraz z zadaszonym tarasem, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej o wymiarach 12.50m x 3,10m + 3,00m x 9,50m, pobudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [..] w obrębie ewidencyjnym K. gmina K.
Pismem z dnia 7 lipca 2021 r. organ I instancji przesłał stronom pisemne upomnienie nr PINB-7145/032/2021/RW zawierające wezwanie do wykonania nałożonych obowiązków z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Upomnienie zostało przesłane na adres do korespondencji wynikający z informacji z rejestru gruntów sporządzony w 2016r., tj. ul. [..], D. (pod wskazanym adresem korespondencja nie została podjęta).
Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie puckim wszczął postępowanie egzekucyjne w celu wyegzekwowania obowiązku rozbiórki i wystawił tytuł wykonawczy z dnia 25 sierpnia 2021 r. nr PINB-7146/031/2021/RW. Jednocześnie organ I instancji postanowieniem z tej samej daty nr PINB-7146/031/2021/RW nałożył na M. S. i W. S., na każdego z osobna, grzywnę w celu przymuszenia w wysokości: 10.000,00 zł.
Zarówno tytuł wykonawczy jak i postanowienie o nałożeniu grzywny zostały przesłane na adres do korespondencji wynikający z informacji z rejestru gruntów sporządzony w 2016r., tj. ul. [....], D. (pod wskazanym adresem korespondencja nie została podjęta).
Pismem z dnia 12 listopada 2021 r. M. S., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej, zarzucając brak uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia. W związku z powyższym wniesiono o doręczenie upomnienia na adres pełnomocnika zobowiązanej, uchylenie postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia oraz wstrzymanie postępowania egzekucyjnego do czasu rozpatrzenia niniejszego zarzutu. Ponadto pełnomocnik wniósł o przywrócenie terminu do złożenia zarzutu z uwagi na powzięcie wiedzy o treści upomnienia i postanowienia dopiero w dniu 5 listopada 2021 r.
Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2021 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie puckim stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez M. S. zarzutu w prowadzonej na podstawie tytułu wykonawczego nr PI NB-7146/031/21/RW z dnia 10 sierpnia 2021 r. egzekucji. Organ wskazał, że tytuł wykonawczy został doręczony zobowiązanej w dniu 14 września 2021r. i siedmiodniowy termin na wniesienie zarzutów upłynął bezskutecznie w dniu 21 września 2021 r.
M. S. wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, po rozpatrzeniu którego Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku uchylił postanowienie organu I instancji. Organ wskazał, że jak wynika z art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2022r., poz. 2000), dalej "k.p.a.", o uchybieniu terminu orzeka organ odwoławczy w drodze postanowienia. Natomiast w przedmiotowej sprawie to Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie puckim jako organ I instancji wydał postanowienie o uchybieniu terminu, co w świetle wskazanego przepisu nie było prawidłowe.
Niezależnie od powyższego, wskazano na treść art. 33 § 5 i art. 35 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2022r., poz. 479), dalej u.p.e.a. Z przepisów tych wynika, że zarzut został wniesiony w ustawowym terminie i podlegał rozpatrzeniu przez organ I instancji. Natomiast fakt złożenia zarzutu po upływie 7 dni od doręczenia tytułu wykonawczego nie skutkował zawieszeniem prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Zatem brak było podstaw do prawnych do wydania zaskarżonego postanowienia organu I instancji.
Organ odniósł się również do kwestii adresu, na który wysłany został tytuł wykonawczy, wskazując, że jest to adres wynikający z rejestru gruntów. Wprawdzie korespondencja kierowana na ten adres nie była odbierana, jednak M. S. pismem z dnia 15 grudnia 2021 r. wniosła do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie puckim dodatkowe uwagi, zaś pismo przesłała w kopercie, na której jako adres nadawcy podała, cyt.: "M. S., [...] D., [...]". Powyższy fakt świadczy, że zobowiązana przebywa pod wskazanym adresem.
M. S. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na powyższe postanowienie, podnosząc, że jest ono dla niej niezrozumiałe i żąda przeprowadzenia przez sąd administracyjny jego kontroli.
W piśmie procesowym z dnia 28 lutego 2022 r. skarżąca wskazała, że wniosła prośbę o przywrócenie terminu, która nie została uwzględniona. Podniosła, że w 2021 r. chorowała na COVID, jej mąż przebywał na kwarantannie. Korespondencja od organu nie docierała ani do nich, ani do ich pełnomocnika. To, że skarżąca przebywała pod tym adresem w grudniu 2021 r. nie świadczy, że przebywała tam cały czas. Korespondencję w jej imieniu wysyłała i odbierała obca osoba, na prośbę skarżącej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje.
Skarga jest niezasadna.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że złożona w tej sprawie skarga została przez sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329, dalej: "p.p.s.a."), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie.
Zaskarżonym postanowieniem Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie puckim stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. W związku z zarzutami skargi wskazującymi na brak zrozumienia wydanego rozstrzygnięcia wyjaśnić należy stronie skarżącej, że postanowienie to jest dla niej korzystne. Organ odwoławczy bowiem uznał, że zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, wniesiony w piśmie z dnia 12 listopada 2021 r. (oparty na braku doręczenia stronie upomnienia), został wniesiony w ustawowym terminie i powinien zostać merytorycznie rozpatrzony przez organ I instancji. W efekcie tego rozstrzygnięcia bezprzedmiotowy jest wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutu, został on bowiem wniesiony w ustawowym terminie.
Zasadniczą kwestią w tej sprawie jest to, czy zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, będący sformalizowanym środkiem prawnym służącym zobowiązanemu w postępowaniu administracyjnym, został wniesiony przez skarżącą w terminie. Oceniając tę kwestię należy przede wszystkim wskazać na właściwy stan prawny, zmienił się on bowiem zasadniczo z dniem 30 lipca 2020 r. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r., poz. 2070) do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie u.p.e.a. i niezakończonych przed dniem 30 lipca 2020 r. stosuje się przepisy dotychczasowe. W niniejszej sprawie tytuły wykonawcze sporządzone zostały w dniu 25 sierpnia 2021 r., a zatem już na gruncie nowego stanu prawnego, dlatego też zastosowanie w sprawie mają przepisy wskazanej ustawy w brzmieniu obowiązującym po dniu 30 lipca 2020 r.
W związku z powyższym prawidłowo wskazał organ odwoławczy, że zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 33 § 5 u.p.e.a., zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej wnosi się nie później niż:
1) w terminie 30 dni od dnia wyegzekwowania w całości obowiązku, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;
2) do dnia wykonania w całości obowiązku o charakterze niepieniężnym lub zapłaty w całości należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych;
3) w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu postanowienia o umorzeniu postępowania egzekucyjnego w całości albo w części.
Zgodnie natomiast z art. 35 § 1 u.p.e.a., wniesienie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego, zawiesza postępowanie egzekucyjne w całości albo w części z dniem doręczenia tego zarzutu organowi egzekucyjnemu do czasu zawiadomienia tego organu o wydaniu ostatecznego postanowienia w sprawie tego zarzutu. Przepisy art. 56 § 3, art. 57 § 1 i art. 58 stosuje się odpowiednio.
Natomiast w poprzednim stanie prawnym, zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego można było zgłaszać jedynie w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu tytułu wykonawczego, co wynikało z treści art. 27 § 1 pkt 9 u.p.e.a. Jakkolwiek organ I instancji w postanowieniu z dnia 18 listopada 2021 r. przepisu tego nie przywołał, należy domniemywać, że to właśnie on stanowił podstawę stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia przez skarżącą zarzutu, skoro organ stwierdził, że termin ten upłynął w dniu 21 września 2021 r., tj. po upływie 7 dni od daty doręczenia skarżącego przesyłki zawierającej tytuł wykonawczy. Jest to oczywiście stanowisko błędne, wynikające z zastosowania niewłaściwego stanu prawnego.
Jak wskazano wyżej, w aktualnym stanie prawnym, zarzuty zgodnie z art. 33 § 5 pkt 2 u.p.e.a., wnosi się nie później niż do dnia wykonania w całości obowiązku o charakterze niepieniężnym lub zapłaty w całości należności pieniężnej, odsetek z tytułu niezapłacenia jej w terminie, kosztów upomnienia i kosztów egzekucyjnych. Termin ten niewątpliwie w dacie wniesienia pisma z dnia 12 listopada 2021 r. nie upłynął, dlatego też zawarty w tym piśmie zarzut braku doręczenia stronie upomnienia powinien zostać przez organ I instancji merytorycznie rozpatrzony. Natomiast niewniesienie zarzutów w terminie 7 dni od dnia doręczenia odpisu tytułu wykonawczego powoduje tylko taki skutek, że nie powoduje z mocy prawa zawieszenia postępowania egzekucyjnego, co wynika z art. 35 § 1 u.p.e.a. Nie może natomiast stanowić podstawy do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zarzutów.
Sąd nie rozstrzyga w niniejszej sprawie, czy upomnienie zostało skierowane do strony na właściwy adres, jest to bowiem przedmiotem zarzutu wniesionego w sprawie egzekucji administracyjnej w piśmie z dnia 12 listopada 2021 r., co do którego najpierw musi się wypowiedzieć wierzyciel, a jego stanowisko dopiero będzie mogło ewentualnie zostać ocenione przez sąd administracyjny w odrębnym postępowaniu, po wyczerpaniu administracyjnego toku instancji.
Końcowo należy zauważyć, że wskazany przez organ odwoławczy art. 134 k.p.a. nie miał w sprawie zastosowania. Przepis ten stanowi, że organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Przepis ten nie ma zastosowania do zarzutu wnoszonego w sprawie postępowania egzekucyjnego. Zauważyć też należy, że w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji brak jest regulacji wskazującej, jak powinno wyglądać rozstrzygnięcie wierzyciela w przypadku, gdy zobowiązany wniósł zarzuty po terminie i termin ten nie został przywrócony. Na gruncie poprzednio obowiązujących przepisów, czyli przed wejściem w życie ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r poz. 2070), w orzecznictwie sądowoadministracyjnym prezentowane były rozbieżne poglądy na temat tego, jak sformułować rozstrzygnięcie w sprawie zarzutów zgłoszonych po terminie. Za prawidłowe uznawano: oddalenie zarzutów, pozostawienie zarzutów bez rozpoznania, umorzenie postępowania w przedmiocie zarzutów, nieuwzględnienie zarzutów z powodu ich wniesienia po upływie terminu, odmowę wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów w związku z uchybieniem terminu do ich wniesienia. Organ pierwszej instancji w tej sprawie stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zarzutu i do tego błędnie wskazał datę wystawienia tytułu wykonawczego (10 sierpnia 2021 r., podczas gdy tytuł wykonawczy wystawiony został 25 sierpnia 2021 r.). Są to jednak błędy mające drugorzędne znaczenie, ponieważ zasadnicza wadliwość postanowienia organu I instancji polegała na niewłaściwym przyjęciu, że zarzut nie został wniesiony w terminie. Prawidłowo zatem postanowienie to zostało wyeliminowane z obrotu prawnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.