II SA/Po 1582/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-10-29
NSAAdministracyjneŚredniawsa
wymeldowanieewidencja ludnościpobyt stałydobrowolne opuszczenie lokaluuprawnienia do lokalupostępowanie administracyjneprawo rodzinneprawo cywilne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w sprawie wymeldowania, uznając, że córka nie opuściła lokalu dobrowolnie, mimo utraty uprawnień do jego zamieszkiwania.

Sąd rozpatrzył skargę W.M. na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy odmowę wymeldowania jego córki, J.M., z lokalu. Mimo utraty przez J.M. uprawnień do zamieszkiwania w lokalu (główny najemca W.M. cofnął zgodę), sąd uznał, że nie opuściła ona lokalu dobrowolnie, ponieważ podjęła kroki prawne w celu powrotu, w tym wytoczyła powództwo o przywrócenie posiadania, które okazało się skuteczne. W związku z tym, nie zostały spełnione przesłanki do wymeldowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał skargę W.M. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o odmowie wymeldowania J.M. z pobytu stałego. Prezydent Miasta pierwotnie odmówił wymeldowania, uznając, że J.M. nie opuściła lokalu dobrowolnie i na stałe, mimo utraty uprawnień do jego zamieszkiwania, ponieważ podjęła kroki prawne w celu powrotu do lokalu, w tym uzyskała wyrok przywracający posiadanie. W.M. złożył odwołanie, twierdząc, że córka opuściła lokal dobrowolnie i na stałe, a wyrok przywracający posiadanie był zaoczny. Wojewoda utrzymał decyzję w mocy, stwierdzając, że choć J.M. utraciła uprawnienia pochodne, nie opuściła lokalu dobrowolnie, gdyż podejmowała środki prawne zmierzające do powrotu. WSA oddalił skargę W.M., uznając, że sąd administracyjny prawidłowo ustalił, iż J.M. nie opuściła lokalu dobrowolnie, ponieważ podjęła skuteczne środki prawne zmierzające do umożliwienia powrotu do miejsca zamieszkania, co wyklucza spełnienie przesłanki dobrowolnego opuszczenia lokalu zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, nie zostały spełnione obie przesłanki, ponieważ mimo utraty uprawnień do lokalu, osoba nie opuściła go dobrowolnie, gdyż podjęła środki prawne zmierzające do powrotu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że podjęcie przez J.W. kroków prawnych w celu powrotu do lokalu (wytoczenie powództwa o przywrócenie posiadania, które okazało się skuteczne) wyklucza uznanie opuszczenia lokalu za dobrowolne, nawet jeśli utraciła ona uprawnienia do jego zamieszkiwania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (3)

Główne

u.e.l.i.d.o. art. 15 § ust. 2

Ustawa o ewidencji ludności i dowodach osobistych

Podstawą wymeldowania z pobytu stałego jest łączna przesłanka utraty uprawnień do przebywania w lokalu i dobrowolnego jego opuszczenia bez wymeldowania. Po wyroku TK K 20/01 wystarczającą podstawą jest samo dobrowolne opuszczenie lokalu.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

J.M. nie opuściła lokalu dobrowolnie, ponieważ podjęła środki prawne zmierzające do umożliwienia powrotu do niego (wytoczenie powództwa o przywrócenie posiadania). Środek prawny podjęty przez J.M. okazał się skuteczny, co potwierdza wyrok Sądu Rejonowego przywracający posiadanie lokalu.

Odrzucone argumenty

Argumentacja W.M. o dobrowolnym opuszczeniu lokalu przez córkę. Argumentacja W.M. o stronniczości organów administracyjnych.

Godne uwagi sformułowania

nie można było uznać, że Justyna W. opuściła lokal dobrowolnie i na stałe nie zachodzi w przypadkach niedobrowolnego fizycznego wyprowadzenia się z lokalu, połączonego z podejmowaniem prawem przewidzianych środków zmierzających do umożliwienia powrotu do dotychczasowego miejsca zamieszkania Nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie J. W. nie opuściła spornego lokalu dobrowolnie, albowiem podjęła środek prawny zmierzający do umożliwienia powrotu do niego w postaci wytoczenia powództwa przeciwko skarżącemu o przywrócenie naruszonego posiadania.

Skład orzekający

Ryszard Słupczyński

przewodniczący sprawozdawca

Barbara Koś

członek

Walentyna Długaszewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'dobrowolnego opuszczenia lokalu' w kontekście wymeldowania, zwłaszcza gdy osoba podejmuje kroki prawne w celu powrotu."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji przepisów dotyczących wymeldowania, choć zasada dotycząca dobrowolności opuszczenia lokalu pozostaje istotna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kwestii praktycznych związanych z wymeldowaniem i prawem do lokalu, co jest interesujące dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i rodzinnym.

Czy podjęcie kroków prawnych w celu powrotu do domu oznacza, że go nie opuściłeś dobrowolnie? Sąd rozstrzyga sprawę wymeldowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Po 1582/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-10-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-06-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Barbara Koś
Ryszard Słupczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Walentyna Długaszewska
Symbol z opisem
605  Ewidencja ludności, dowody tożsamości, akty stanu cywilnego, imiona i nazwisko, obywatelstwo, paszporty
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Słupczyński ( spr.) Sędziowie WSA Barbara Koś Walentyna Długaszewska Protokolant sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu w dniu 29 października 2004r. sprawy ze skargi W. M. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania o d d a l a s k a r g ę /-/ W. Długaszewska /-/ R. Słupczyński /-/ B. Koś
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...]r. Prezydent Miasta orzekł o odmowie wymeldowania J. M. z pobytu stałego w lokalu położonym w K. przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji stwierdził, że od grudnia 1999r. przebywa ona z matką i siostrą u dziadków w lokalu na ul. [...], albowiem była zmuszona do przeprowadzki na skutek awantur z ojcem W. M. Na skutek pozwu wniesionego wraz z matką otrzymała wyrok Sądu Rejonowego w K.( sygn. akt I C 661/00 ), przywracający im posiadanie przedmiotowego lokalu, utracone na wskutek naruszenia przez W.M. Wykonanie tego wyroku było egzekwowane w dacie wydania decyzji na drodze postępowania komorniczego. W związku z powyższym w ocenie organu I instancji nie zostały spełnione łącznie dwie przesłanki skutkujące wymeldowaniem, określone w art. 15 ust. 2 ustawy z 10.04.1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( t.j. – Dz. U. 2001r., Nr 87, poz. 960 ze zmian. ), gdyż nie można było uznać, że Justyna W. opuściła lokal dobrowolnie i na stałe.
Od powyższej decyzji złożył odwołanie W.W., wnosząc o jej uchylenie i orzeczenie wymeldowania córki ze spornego lokalu. Według niego opuściła ona lokal dobrowolnie już w lipcu 1999r. Podniósł również, że wyrok przywracający posiadanie został wydany zaocznie, podczas jego pobytu w sanatorium. Postępowanie komornicze zakończyło się natomiast już w dniu 08.11.2001r. przywróceniem wierzycielkom posiadania lokalu, a odwołujący się zażądał od nich zapłaty kosztów za wynajem ponoszonych samodzielnie od lipca 1999r. J. W. pomimo przywrócenia posiadania lokalu wyprowadziła się z niego ostatecznie z matką i nie zamieszkuje w nim.
Wojewoda decyzją z dnia [...]r. utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie. Stwierdził, że co prawda J. W. utraciła uprawnienia pochodne do przebywania w przedmiotowym lokalu (na skutek cofnięcia przyzwolenia na zamieszkiwanie w nim przez W.W., posiadającego uprawnienia pierwotne jako główny najemca), ale nie wyprowadziła się z niego dobrowolnie, albowiem podejmowała prawem przewidziane środki zmierzające do umożliwienia powrotu do miejsca zamieszkania w postaci wytoczenia powództwa o przywrócenie posiadania.
W.W. wniósł na powyższą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, żądając jej uchylenia bądź też zmiany. Podniósł on, że córka opuściła lokal dobrowolnie i na stałe, pomimo przywrócenia jego posiadania przez komornika. Zarzucił również organom administracyjnym I i II instancji stronnicze działanie na korzyść córki i żony.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie , powołując się na argumenty przytoczone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Skarga W. W. okazała się nieuzasadniona.
Materialnoprawną przesłanką zaskarżonej decyzji są przepisy ustawy z dnia 10.04.1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych.
Zgodnie z treścią przepisu art. 15 ust. 2 ustawy, obowiązującego w dacie wydawania decyzji w I i II instancji, podstawą wymeldowania z pobytu stałego były : utrata uprawnień do przebywania w lokalu i opuszczenie go bez wymeldowania. Tylko przy łącznym spełnieniu tych dwóch przesłanek organ gminy mógł wydać decyzję o wymeldowaniu.
W ocenie Sądu organ administracji prawidłowo ustalił, iż Justyna W. utraciła uprawnienia pochodne do zamieszkiwania w spornym lokalu, wskutek cofnięcia zezwolenia w tym przedmiocie przez skarżącego W. W., jako głównego najemcę. Należy przy tym jednak podkreślić, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27.05.2002r. ( sygn. akt K 20/01 ), orzekający o niezgodności z Konstytucją art. 9 ust. 2 powołanej powyżej ustawy, uchylił konieczność badania faktu uprawnień danej osoby do pobytu w lokalu, w związku z czym wystarczającą podstawę do wymeldowania stanowi opuszczenie miejsca stałego pobytu.
O takim opuszczeniu można natomiast mówić jedynie w przypadku trwałego zerwana więzi z dotychczasowym miejscem zamieszkania, co nie zachodzi w przypadkach niedobrowolnego fizycznego wyprowadzenia się z lokalu, połączonego z podejmowaniem prawem przewidzianych środków zmierzających do umożliwienia powrotu do dotychczasowego miejsca zamieszkania. Ustalenie zatem, że takie środki prawne zostały podjęte skutkować musi odmową wymeldowania ( patrz m.in. wyrok NSA z 15.02.2002r., sygn. akt II SA/Po 1942/00 ; wyrok NSA z 12.04.2001r., sygn. akt V SA 3078/00, LEX nr 78937 ; wyrok NSA z 22.08.2000r., sygn. akt V SA 108/00, LEX nr 49954 ). Nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie J. W. nie opuściła spornego lokalu dobrowolnie, albowiem podjęła środek prawny zmierzający do umożliwienia powrotu do niego w postaci wytoczenia powództwa przeciwko skarżącemu o przywrócenie naruszonego posiadania. Środek ten okazał się przy tym skuteczny, albowiem Sąd Rejonowy w K. wyrokiem z dnia 28.11.2000r. ( sygn. akt I C 661/00 ) przywrócił J. W. i jej matce posiadanie lokalu, a apelacja skarżącego od tego orzeczenia została oddalona wyrokiem Sądu Okręgowego w K. z dnia 05.09.2001r. ( sygn. akt II Ca 351/01 ). Obecnie toczy się w Sądzie Rejonowym w K. sprawa o eksmisję skarżącego z przedmiotowego lokalu, albowiem pomimo interwencji komornika uniemożliwia on swojej córce i byłej żonie korzystanie z niego ( k. 34, 40 akt).
Uznając w związku z powyższym, że w niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka dobrowolnego opuszczenia lokalu przez J. W. organ I instancji orzekł prawidłowo o odmowie wymeldowania jej z pobytu stałego, a Wojewoda słusznie utrzymał tą decyzję w mocy.
Ponieważ z tego względu skarga W. W. nie mogła zostać uwzględniona , Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zmian. ) orzekł o jej oddaleniu.
/-/W. Długaszewska /-/R. Słupczyński /-/B. Koś

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI