II SA/Gd 2222/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2004-12-07
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanarozbiórkaplan zagospodarowania przestrzennegodomek letniskowyteren budowlanydecyzja administracyjnakontrola sądowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego domku letniskowego, uznając, że jego lokalizacja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Skarżący J. i J. S. wnieśli skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego domku letniskowego, argumentując m.in. opłacaniem podatku od nieruchomości i wnioskiem o zmianę przeznaczenia terenu. Sąd uznał, że budowa obiektu zakończona przed 1995 r. podlega przepisom Prawa Budowlanego z 1974 r. Kluczowe było ustalenie, że domek wybudowano na terenie przeznaczonym pod pastwiska, co jest niezgodne z planem zagospodarowania przestrzennego, uzasadniając tym samym nakaz rozbiórki.

Sprawa dotyczyła skargi J. i J. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanego domku letniskowego. Domek, wybudowany w 1976 r. bez pozwolenia, znajdował się na działce oznaczonej w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego jako pastwisko, co było niezgodne z jego przeznaczeniem. Skarżący podnosili argumenty dotyczące opłacania podatku od nieruchomości oraz wniosku o zmianę przeznaczenia terenu, a także powoływali się na analogiczną sytuację poprzednich właścicieli, którym udzielono pozwolenia na czasowe użytkowanie obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę, stwierdzając, że budowa obiektu zakończona przed wejściem w życie nowej ustawy Prawo Budowlane podlega przepisom z 1974 r. Sąd podkreślił, że kluczowe jest przeznaczenie terenu zgodne z planem zagospodarowania przestrzennego w chwili podejmowania decyzji. Lokalizacja domku na terenie przeznaczonym pod pastwisko, a nie pod zabudowę, uzasadniała obligatoryjną rozbiórkę na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa Budowlanego z 1974 r. Sąd wyjaśnił również, że pozwolenie na czasowe użytkowanie obiektu wydane poprzednim właścicielom nie legalizuje samowoli budowlanej i po upływie terminu pozwolenia obiekt powinien zostać rozebrany.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Obiekty, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy Prawo Budowlane z 1994 r. lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, podlegają przepisom dotychczasowym, a nie przepisom art. 48 ustawy z 1994 r.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepis przejściowy art. 103 ust. 2 ustawy Prawo Budowlane z 1994 r., który stanowi, że do obiektów wybudowanych przed wejściem w życie tej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe, w tym art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa Budowlanego z 1974 r. regulujący przymusową rozbiórkę samowoli budowlanej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

u.p.b. art. 37 § ust. 1 pkt 1

Ustawa – Prawo budowlane

Przepis dotyczy obiektów budowlanych wybudowanych niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie ich budowy, które znajdują się na terenie nieprzeznaczonym pod zabudowę lub przeznaczonym pod innego rodzaju zabudowę, co obliguje do orzeczenia nakazu rozbiórki.

u.p.b. art. 103 § ust. 2

Ustawa – Prawo budowlane

Do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy Prawo budowlane z 1994 r. lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne, nie stosuje się przepisu art. 48 tej ustawy, lecz przepisy dotychczasowe.

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dz. U. Nr 153, poz. 1271 art. 97 § § 1

Ustawa – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.

Dz. U. Nr 153, poz. 1269 art. 1 § § 1 i § 2

Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem.

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. art. 151

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Lokalizacja samowolnie wybudowanego obiektu na terenie przeznaczonym pod pastwiska, niezgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Zastosowanie przepisów Prawa Budowlanego z 1974 r. do obiektów wybudowanych przed wejściem w życie ustawy z 1994 r.

Odrzucone argumenty

Opłacanie podatku od nieruchomości za samowolnie wybudowany obiekt. Złożenie wniosku o zmianę przeznaczenia terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Analogiczna sytuacja poprzednich właścicieli, którym udzielono pozwolenia na czasowe użytkowanie obiektu.

Godne uwagi sformułowania

powyższa lokalizacja jest niezgodna z planem, co uzasadnia orzeczenie nakazu rozbiórki teren ten nie tylko nie był przeznaczony pod tego rodzaju zabudowę, ale nie był przewidziany pod jakąkolwiek zabudowę i jakikolwiek obiekt wybudowany niezgodnie z planistycznym przeznaczeniem terenu podlega obligatoryjnej rozbiórce nie znaczy to, że domek ten został zalegalizowany. Przeciwnie, podlega także rozbiórce

Skład orzekający

Stanisław Nowakowski

przewodniczący

Krzysztof Ziółkowski

sprawozdawca

Krzysztof Retyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych Prawa Budowlanego oraz zasady rozbiórki samowoli budowlanej w kontekście planowania przestrzennego."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego i faktycznego z okresu orzekania; specyfika przepisów przejściowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje konsekwencje samowoli budowlanej i znaczenie zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości i praktyków prawa budowlanego.

Samowola budowlana na pastwisku: dlaczego domek letniskowy musi zniknąć mimo opłacania podatków?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 2222/01 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2004-12-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-12-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Krzysztof Retyk
Krzysztof Ziółkowski /sprawozdawca/
Stanisław Nowakowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Sygn. powiązane
II OSK 782/05 - Wyrok NSA z 2006-04-28
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Nowakowski Sędziowie: Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski (spr.) Sędzia WSA Krzysztof Retyk Protokolant: Karolina Wielgosz-Rogocz po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi J. i J. S. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 30 maja 2001 r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę.
Uzasadnienie
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 30 maja 2001 r. nr [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 kwietnia 2001 r. nr [...] nakazującą J. i J. S. rozbiórkę samowolnie wybudowanego na działce nr [...] w S. domku letniskowego oraz uporządkowanie terenu działki po wykonanej rozbiórce. Organ odwoławczy przyjął dokonane przez inspektora nadzoru budowlanego ustalenia stanu faktycznego w świetle, których przedmiotowy domek letniskowy (którego właścicielami od 1993 r. są państwo S.) o konstrukcji drewnianej, parterowy z poddaszem użytkowym, nietrwale związany z gruntem wybudowany został w roku 1976, bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy Stężyca, zatwierdzonym Uchwałą Gminnej Rady Narodowej Stężyca Nr VII/31/89 z dnia 29 września 1989 r. (Dz. Urz. Woj. Gd. Nr 26 poz. 188 i z 1991 r. nr 4, poz. 28 § 1 pkt 3) oraz ze zmianami zatwierdzonymi Uchwałą Rady Gminy Stężyca Nr XII/111/92 z dnia 30 kwietnia 1992 r. (Dz. Urz. Woj. Gd. Nr 14 poz. 77), działka nr [...] stanowi pastwiska. Tym samym powyższa lokalizacja jest niezgodna z planem, co uzasadnia orzeczenie nakazu rozbiórki w oparciu o art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo Budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.) w zw. z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126). Ustosunkowując się do zawartych w odwołaniu argumentów organ stwierdził, że nie mogą stanowić one podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Podniesiona bowiem okoliczność opłacania zarówno przez poprzednich właścicieli domku letniskowego, a następnie przez odwołujących się podatku od nieruchomości, jak również złożenie przez właściciela działki – I. K. wniosku o zmianę jej przeznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, nie może stanowić podstawy do uchylenia wydanego na podstawie art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nakazu rozbiórki. Stwierdzenie przez organ, że wybudowany obiekt znajduje się na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę obliguje do wydania orzeczenia w przedmiocie nakazu jego rozbiórki.
Skargę na powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnieśli J. i J. S., zarzucając organom nadzoru budowlanego, iż nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego. Skarżący podnieśli, iż poprzednim właścicielom przedmiotowego domku letniskowego – państwu W. udzielone zostało pozwolenie na czasowe użytkowanie obiektu. Okoliczność ta wywiedziona została przez skarżących z decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31 maja 2001 r. nr [...], którą uchylono decyzję organu I instancji nakazującą L. i B. M. rozbiórkę wybudowanego na działce nr [...] domku letniskowego i urządzeń związanych z jego użytkowaniem i umorzono postępowanie w sprawie. Organ odwoławczy stwierdził bowiem, że państwu M. udzielone zostało pozwolenia na czasowe użytkowanie obiektu objętego nakazem rozbiórki. W ocenie skarżących analogiczna sytuacja miała miejsce w ich przypadku, przy czym nie została ona wyjaśniona przez organy nadzoru budowlanego w toku postępowania administracyjnego. Nie uwzględnienie zaś powołanej okoliczności, w ocenie strony skarżącej, narusza art. 7 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, odsyłając do argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Natomiast w odniesieniu do podniesionego przez skarżących w skardze zarzutu niewyjaśnienia stanu faktycznego sprawy poprzez zaniechanie podjęcia czynności zmierzających do ustalenia czy w odniesieniu do przedmiotowego obiekt wydana została decyzja
o pozwoleniu na czasowe jego użytkowanie wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego wyjaśnił, że okoliczność ta nie była podnoszona przez stronę na etapie postępowania administracyjnego. Pomimo tego organ poczynił ustalenia, z których wynika, że decyzja taka nie została wydana.
W piśmie procesowym z dnia 6 grudnia 2004 r. skarżący podtrzymali swoje stanowisko. Powołali się na okoliczność opłacania podatku od nieruchomości. Podnieśli również, że domek letniskowy nie jest posadowiony na pastwisku – jak przyjęły organy – a na nieużytkach, co potwierdza przedłożona przez nich kopia wyrysu z mapy ewidencyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne
na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola zgodności zaskarżonej decyzji z prawem dokonywana jest przez Sąd w oparciu o stan prawny obowiązujący w dacie orzekania przez organy administracji.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Niekwestionowanym przez strony jest fakt, że budowa obiektu, którego dotyczy sprawa, została zakończona przed dniem 1 stycznia 1995 r. (według oświadczenia skarżącej złożonego do protokołu z przeprowadzonych oględzin nieruchomości z dnia 24 stycznia 2001 r. obiekt wybudowany został
w roku 1976).
Zgodnie z art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126), do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne nie stosuje się przepisu art. 48 tej ustawy. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Tym samym prawną podstawą decyzji nakazującej skarżącym rozbiórkę domku letniskowego oraz tarasu był przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 38, poz. 229 ze zm.), regulujący postępowanie związane z usuwaniem samowoli budowlanej. Przepis ten stanowił, że obiekt budowlany wybudowany niezgodnie z przepisami obowiązującymi w okresie jego budowy, podlega przymusowej rozbiórce, gdy organ stwierdzi, iż znajduje się on na terenie, który zgodnie z przepisami o planowaniu przestrzennym nie jest przeznaczony pod zabudowę albo przeznaczony jest pod innego rodzaju zabudowę.
Nakazanie skarżącym rozbiórki obiektu budowlanego nie narusza wskazanego przepisu.
Kluczową kwestią dla rozstrzygnięcia o rozbiórce w oparciu o przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanegoz 1974r. jest ustalenie przeznaczenia terenu, na którym znajduje się samowolnie postawiony obiekt budowlany, w chwili podejmowania decyzji. W miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego Gminy działka, na której wybudowany został przedmiotowy domek letniskowy stanowi pastwisko. Wskazać należy, że przedłożona przez skarżących kopia wyrysu z mapy ewidencyjnej jest identyczna z mapą ewidencyjną znajdującą się w aktach administracyjnych, przy czym na mapie załączonej do akt administracyjnych zaznaczone zostało usytuowanie domku letniskowego skarżących oraz domku letniskowego państwa M. w granicach działki nr [...] stanowiącej pastwisko. Dokonane przez organy ustalenia w tym zakresie nie były przez skarżących kwestionowane w postępowaniu administracyjnym. Także z oglądu w/w map ewidencyjnych raz części graficznej planu zagospodarowania przestrzennego w sposób nie budzący wątpliwości wynika, że obiekt budowlany (domek letniskowy) skarżących wybudowany został na działce [...] przeznaczonego wg zapisu planistycznego na pastwisko. Nie ma tu znaczenia klasa gruntu wykazana w ewidencji geodezyjnej . Nieporozumieniem jest twierdzenie skarżących w piśmie z dnia 20 marca 2002r., że przedmiotowy domek położony jest poza pastwiskiem i od niego jest oddzielony drogą i wynika z niewłaściwego odczytania mapy.
W takiej zaś sytuacji teren ten nie tylko nie był przeznaczony pod tego rodzaju zabudowę, ale nie był przewidziany pod jakąkolwiek zabudowę i jakikolwiek obiekt wybudowany niezgodnie z planistycznym przeznaczeniem terenu podlega obligatoryjnej rozbiórce.
Organ zasadnie uznał za nieistotną, podnoszoną przez skarżących okoliczność, że właściciel działki – I. K. wystąpił z wnioskiem o zmianę jej przeznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, gdyż samo wystąpienie o zmianę planu nie powoduje żadnych skutków dla stwierdzenia samowoli budowlanej jak i jej nie legalizuje.
Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że dokonana przez organy obydwu instancji ocena, prowadząca do uznania, że obiekt ten podlega przepisowi art. 37 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego z 1974r., jest zgodna z prawem.
Wyjaśnić również należy skarżącym, że z treści przedłożonej przez nich kopii decyzji z dnia 31 maja 2001 r. nr [...] wynika jedynie, że Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 kwietnia 2004 r. nr [...] nakazującą L. i B. M. rozbiórkę wybudowanego na działce nr [...] domku letniskowego i urządzeń związanych z jego użytkowaniem i umorzył postępowanie w sprawie, ponieważ stwierdził, że Wójt Gminy decyzją z dnia 17 lipca 1991 r. nr [...] udzielił państwu M. pozwolenia na czasowe, tj. do dnia 31 grudnia 1993 r. użytkowanie domku letniskowego. Zatem brak było podstaw prawnych do wydania nakazu jego rozbiórki. Natomiast po upływie terminu wskazanego w decyzji o pozwoleniu na czasowe użytkowanie domku letniskowego państwo M. zobowiązani byli obiekt rozebrać dobrowolnie. W przeciwnym wypadku wyegzekwowanie wykonania obowiązku rozbiórki winno nastąpić na drodze postępowania egzekucyjnego. Z tych względów postępowanie organu I instancji w przedmiocie orzeczenia nakazu rozbiórki podlegało umorzeniu. Nie znaczy to, że domek ten został zalegalizowany. Przeciwnie, podlega także rozbiórce , a to po upływie oznaczonego okresu na jaki opiewało pozwolenie tylko bez potrzeby wydawania odrębnej decyzji opartej na przepisie art. 37 prawa budowlanego z 1974r.
Mając na uwadze względy wyżej wskazane Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI