II SA/GD 220/07

II SA/Gd 220/07 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2007-05-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-03-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Andrzej Przybielski /sprawozdawca/
Dorota Jadwiszczok
Jolanta Górska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6321 Zasiłki stałe
Sygn. powiązane
I OSK 1262/07 - Wyrok NSA z 2008-05-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędzia NSA Andrzej Przybielski (spr.) Protokolant Starszy Referent Marta Sankiewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2007 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 stycznia 2007 r. sygn. akt [...] w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 27 grudnia 2004 r. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, na podstawie art. 18 ust.1 pkt 1, art. 8 w zw. z art. 7 pkt 1, 5, 6, art. 36 pkt 1 lit. a, art. 37 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 2 pkt. 1, art. 102 ust. 1, art. 106 ust. 1, 3 i 4 oraz art. 110 ust. 7 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. 2004 r., Nr 64, poz. 593, ze zm.) przyznał Z. M. zasiłek stały w wysokości 311 złotych/ m-c od grudnia 2004 r. do 30.11.2007 r.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż zgodnie z treścią art. 37 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały przysługuje:
- pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej,
- pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie jest niższy od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie.
Organ ustalił na podstawie rodzinnego wywiadu środowiskowego oraz złożonych dokumentów, iż Z. M. jest osobą samotną, całkowicie niezdolną do pracy. Kryterium dochodowe prawa do świadczeń określone na podstawie art. 8 ustawy wynosi 461 złotych. Wnioskodawca posiada dochód w wysokości 150 złotych, a więc spełnia to kryterium.
Z. M. otrzymał powyższą decyzję wraz z pouczeniem, z którego stosownie do postanowień art. 109 ustawy o pomocy społecznej wynika, iż korzystający ze świadczeń pomocy społecznej zobowiązani są poinformować ośrodek pomocy społecznej o każdorazowej zmianie w ich sytuacji dochodowej i majątkowej, która wiąże się z podstawą do przyznania świadczenia.
Decyzją z dnia 18 września 2006 r. Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, na podstawie art. 12, art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej uchylił z dniem 1 września 2006 r. własną decyzję z dnia
27 grudnia 2004 r. w sprawie przyznania pomocy społecznej w formie zasiłku stałego.
W uzasadnieniu organ wskazał, iż po wszczęciu postępowania kontrolnego w sprawie zasiłku stałego ustalono, iż wnioskodawca posiada zasoby majątkowe oraz uzyskuje dochody z wynajmu pomieszczeń, o których nie poinformował organu.
Dowodem tego jest złożone przez niego oświadczenie majątkowe z dnia
17 sierpnia 2006 r., w którym podaje, że jest współwłaścicielem nieruchomości położonej w R. przy ul. [...] oraz nieruchomości położonej w M. przy ul. [...].
Z oświadczenia wynika także, że jest on właścicielem działki o pow. 502m².
Organ I instancji ustalił, że Z. M. wynajmuje parter domu a sam zajmuje piętro. Według jego stanowiska nie otrzymuje on z tego tytułu dochodów, lokatorzy uiszczają jedynie koszty eksploatacyjne. Pracownicy socjalni ustalili, iż najemcą części domu w R. jest R. N., która oprócz kosztów eksploatacji płaci dodatkowo 300 złotych czynszu najmu.
Organ I instancji wyraził pogląd, iż zgodnie z treścią art. 12 ustawy z dnia
12 marca 2004 r. o pomocy społecznej w przypadku stwierdzonych przez pracownika socjalnego dysproporcji między udokumentowaną wysokością dochodu, a sytuacją majątkową osoby lub rodziny, wskazującą, że osoba ta lub rodzina jest w stanie przezwyciężyć trudną sytuację życiową, wykorzystując własne zasoby majątkowe,
w szczególności w przypadku posiadania znacznych zasobów finansowych, wartościowych przedmiotów majątkowych lub nieruchomości, może odmówić przyznania świadczenia.
Organ uznał, że przeprowadzone postępowanie wykazało dysproporcję pomiędzy udokumentowanym przez stronę dochodem, a jego rzeczywistą sytuacją majątkową. Złożył on niepełne oświadczenie majątkowe oraz nie poinformował ośrodka o zmianie sytuacji dochodowej. Zataił w swoich oświadczeniach fakt wynajmu lokalu mieszkalnego.
Organ stwierdził, iż Z. M. jest w stanie przezwyciężyć swoją trudną sytuację życiową, wykorzystując własne zasoby majątkowe, tj. mieszkania oraz nieruchomości
w postaci gruntów.
Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia wniósł Z. M., który kwestionował ustalenia dokonane w toku wywiadu środowiskowego dotyczące w szczególności tego, że osoby zamieszkujące w jednym z jego budynków mieszkalnych poza kosztami eksploatacyjnymi płacili mu czynsz najmu w wysokości 300 złotych miesięcznie.
Decyzją z dnia 29 stycznia 2007 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż rozbieżność w oświadczeniach majątkowych z 2004 r. i 2006 r. jest ewidentna. W złożonym oświadczeniu w dniu
14 grudnia 2004 r. Z. M. nie poinformował o tym, że jest właścicielem nieruchomości położonej w M. oraz, że jest współwłaścicielem nieruchomości rolnej, z której opłaca podatek rolny.
Organ odwoławczy uznał również, że ustalenia organu I instancji dotyczące wynajmowania przez odwołującego się części budynku położonego w R. przy
ul. [...] oparte są na wiarygodnych zeznaniach świadków, a w szczególności
R. N. i dawały podstawę do przyjęcia, że Z. M. uzyskiwał stały miesięczny dochód
w wysokości 300 złotych, którego nie ujawnił wobec organów pomocy społecznej. Ponadto w pierwotnym postępowaniu dotyczącym przyznania mu zasiłku stałego nie ujawnił, że jest współwłaścicielem dwóch zabudowanych nieruchomości oraz działki gruntu o pow. 502 m².
Organ odwoławczy wskazał, że na podstawie ustaleń dokonanych w postępowaniu weryfikacyjnym istniały określone w art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej przesłanki do uchylenia decyzji o przyznaniu mu zasiłku stałego. Organ odwoławczy wskazał również, że istniała określona w art. 12 ustawy o pomocy społecznej dysproporcja pomiędzy udokumentowaną wysokością dochodu,
a rzeczywistą sytuacją majątkową Z. M.
Skargę na powyższą decyzję wniósł Z. M., wyrażając swoje niezadowolenie z powodu niezrozumienia jego trudnej sytuacji materialnej przez orzekające w sprawie organy administracji.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi, ani powołaną podstawą prawną (por. art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zważył, co następuje:
Powołany jako podstawa prawna rozstrzygnięcia przepis art. 106 ust. 5 ustawy
z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) stanowi, że decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku zmiany przepisów prawa, zmiany sytuacji dochodowej lub osobistej, pobrania nienależnego świadczenia a także można zmienić lub uchylić decyzję jeżeli wystąpiły przesłanki, o których mowa między innymi w art. 12 ustawy. Ten ostatni przepis przewiduje, że w przypadku stwierdzonych przez pracownika socjalnego dysproporcji między udokumentowaną wysokością dochodu a sytuacją majątkową osoby lub rodziny, wskazującą, że osoba ta lub rodzina jest w stanie przezwyciężyć trudną sytuację życiową wykorzystując własne zasoby majątkowe, w szczególności w przypadku posiadania znacznych zasobów finansowych, wartościowych przedmiotów majątkowych lub nieruchomości można odmówić przyznania świadczenia.
Z przytoczonych norm prawnych wynika, że podstawą do uchylenia bądź zmiany decyzji przyznającej stronie określone świadczenie z pomocy społecznej jest zarówno nie poinformowanie organów pomocy społecznej o zmianie sytuacji dochodowej lub osobistej jak i dysproporcja między udokumentowaną wysokością dochodu a sytuacją majątkową osoby wskazującą, iż osoba ta jest w stanie przezwyciężyć trudną sytuację życiową.
Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, że skarżący we wniosku o przyznanie pomocy społecznej (k. 1 organu I instancji) zataił fakt, iż jest współwłaścicielem trzech nieruchomości w tym dwóch zabudowanych budynkami mieszkalnymi. W oświadczeniu tym ujawnił bowiem tylko jedną zabudowana nieruchomość. Z ustaleń dokonanych podczas wywiadu kontrolnego przeprowadzonego w dniu 17 sierpnia 2006 r. wynika również, że skarżący jest współwłaścicielem trzech nieruchomości i uzyskuje stały dochód miesięczny w wysokości 300 złotych z tytułu najmu części budynku mieszkalnego. Okoliczność ta wynika w sposób jednoznaczny zarówno z oświadczenia Z. M. złożonego podczas tego wywiadu (k. 31 i 32 akt organu I instancji) jak i protokołu służbowego potwierdzającego, że dopiero po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego Z. M. wypowiedział umowę najmu R. N. (por. oświadczenia i protokoły znajdujące się na k. 35 -38 akt organu I instancji).
Dowody te prawidłowo uznane zostały za wiarygodne zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 80 k.p.a.
Skoro zatem organy administracji obydwu instancji rozstrzygnęły sprawę na podstawie właściwych, przytoczonych wyżej przepisów prawa materialnego
i przeprowadziły postępowanie zgodnie z wymaganiami określonymi w k.p.a. a w szczególności zapewniając skarżącemu czynny udział w każdej fazie tego postępowania to brak było podstaw do uznania, iż zaskarżona decyzja naruszała przepisy prawa.
Wyjaśnić należy również skarżącemu, że zgodnie z art. 2 cyt. wyż. ustawy o pomocy społecznej pomoc taka ma na celu umożliwienie osobom przezwyciężenie trudnych sytuacji życiowych lecz tylko takich których nie są one w stanie pokonać wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Skarżący jak wynika z akt sprawy jest współwłaścicielem trzech nieruchomości w tym dwóch zabudowanych, nie posiada nikogo na utrzymaniu a zatem jest w stanie poprzez właściwe wykorzystanie tych nieruchomości (oddanie ich w najem w całości bądź w części lub zbycie jednej z nich) pokonać okresowe trudności wynikające z rozwodu.
Ustawodawca jednoznacznie w art. 12 ustawy wskazał, że odmowa przyznania świadczenia jest uzasadniona wówczas gdy określony podmiot posiada wartościowe przedmioty majątkowe w tym nieruchomości i poprzez właściwe korzystanie z nich może przezwyciężyć okresowo trudną sytuację życiową.
Z tych tez przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.