II SA/GD 2048/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2004-12-02
NSAnieruchomościŚredniawsa
plan zagospodarowania przestrzennegouchwała rady miastaprotestzarzutinteres prawnynieruchomościtereny zielonetereny budowlaneprawo administracyjnepostępowanie planistyczne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na uchwałę Rady Miasta odrzucającą protest dotyczący projektu planu zagospodarowania przestrzennego, uznając, że skarżący nie posiadali interesu prawnego do wniesienia zarzutu.

Skarżący, niebędący właścicielami ani użytkownikami wieczystymi gruntu, wnieśli skargę na uchwałę Rady Miasta odrzucającą ich protest dotyczący projektu planu zagospodarowania przestrzennego. Kwestionowali zmianę funkcji terenów zielonych na budowlane. Sąd uznał, że skarżący nie legitymowali się interesem prawnym do wniesienia zarzutu, a jedynie protestu, który został prawidłowo odrzucony. W konsekwencji skargę oddalono.

Sprawa dotyczyła skargi wniesionej przez grupę osób na uchwałę Rady Miasta z dnia 22 marca 2001 r. nr 713/2001, która odrzuciła ich protest dotyczący projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla w T. Projekt ten zakładał zmianę funkcji terenów zielonych na skarpie na tereny budowlane. Skarżący, powołując się na naruszenie ich interesu prawnego, domagali się stwierdzenia nieważności uchwały. Argumentowali, że projekt planu narusza zasadę równości, obciąża mieszkańców części wschodniej skarpą i wiąże się z wyższymi podatkami, a także ogranicza możliwość nabycia działek. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę na podstawie przepisów wprowadzających ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, wyjaśnił rozróżnienie między protestem a zarzutem w postępowaniu planistycznym. Zgodnie z ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym, protest przysługuje każdemu kwestionującemu ustalenia projektu, podczas gdy zarzut może wnieść jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Interes prawny w tym kontekście rozumiany jest jako interes chroniony normą prawa materialnego, przysługujący głównie właścicielom lub użytkownikom wieczystym gruntu. Ponieważ skarżący nie posiadali takiego tytułu prawnego do spornego gruntu, ich zastrzeżenia zostały prawidłowo zakwalifikowane jako protest, a nie zarzut. W związku z tym, że Rada Miasta zasadnie odrzuciła protest, a uchwała nie naruszała prawa, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Zastrzeżenia te powinny być traktowane jako protest, a nie zarzut, ponieważ tylko właściciele lub użytkownicy wieczyści posiadają interes prawny do wniesienia zarzutu.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił protest od zarzutu w postępowaniu planistycznym. Protest przysługuje każdemu, kto kwestionuje ustalenia projektu planu, podczas gdy zarzut może wnieść jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Interes prawny jest chroniony normą prawa materialnego i przysługuje głównie właścicielom lub użytkownikom wieczystym. Skarżący nie posiadali takiego tytułu prawnego do spornego gruntu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis ten określa rozstrzygnięcie sądu administracyjnego w przypadku oddalenia skargi.

Pomocnicze

u.z.p. art. 23 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Przepis ten przewiduje protest jako środek kwestionowania ustaleń projektu planu, który przysługuje każdemu.

u.z.p. art. 24 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Przepis ten przewiduje zarzut, który może wnieść jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone.

u.z.p. art. 24 § 2

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Uchwała o uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne.

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Przepis ten dotyczy wezwania do usunięcia naruszenia prawa przez organ gminy.

p.u.s.a. art. 1 § 1

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

p.u.s.a. art. 1 § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności).

przepisy wprowadzające art. 97 § 1

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawy wniesione do NSA przed 1 stycznia 2004 r. podlegają rozpoznaniu przez WSA.

u.z.p. art. 33

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Przepis ten dotyczy wpływu planu na interes prawny właściciela gruntu.

k.c.

Kodeks cywilny

Przepisy dotyczące własności i użytkowania wieczystego, które chronią interes prawny podmiotów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżący nie posiadają interesu prawnego do wniesienia zarzutu w postępowaniu planistycznym, ponieważ nie są właścicielami ani użytkownikami wieczystymi spornego gruntu. Zastrzeżenia skarżących do projektu planu zagospodarowania przestrzennego zostały prawidłowo zakwalifikowane jako protest, a nie zarzut. Uchwała Rady Miasta odrzucająca protest nie narusza prawa, jeśli skarżący nie mieli podstaw do wniesienia zarzutu.

Odrzucone argumenty

Projekt planu zagospodarowania przestrzennego narusza interes prawny skarżących poprzez zmianę funkcji terenów zielonych na budowlane. Projekt planu narusza zasadę równości obywateli wobec prawa. Projekt planu obciąża mieszkańców części wschodniej skarpą i wiąże się z wyższymi podatkami od nieruchomości. Projekt planu narusza uprawnienia skarżących do nabycia działek zgodnie z ostatnim stanem posiadania.

Godne uwagi sformułowania

Przez interes prawny należy rozumieć interes chroniony normą prawa materialnego. O przynależności danego pisma do kategorii protestów albo zarzutów nie może stanowić ani jego nazwa ani jego zakwalifikowanie przez zainteresowanego. W postępowaniu planistycznym chroniony jest interes prawny właścicieli oraz użytkowników wieczystych gruntów.

Skład orzekający

Barbara Skrzycka-Pilch

przewodniczący sprawozdawca

Janina Guść

sędzia

Mariola Jaroszewska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia interesu prawnego w postępowaniu planistycznym oraz rozróżnienie między protestem a zarzutem."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r. i jej przepisami przejściowymi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach ze względu na precyzyjne rozróżnienie między protestem a zarzutem w kontekście planowania przestrzennego.

Kiedy protest staje się zarzutem? Kluczowe rozróżnienie w planowaniu przestrzennym.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 2048/01 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2004-12-02
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-06-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Barbara Skrzycka-Pilch /przewodniczący sprawozdawca/
Janina Guść
Mariola Jaroszewska
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
639
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Barbara Skrzycka-Pilch (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Protokolant Małgorzata Kuba po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi D. K.-W., S. K., W. K., J. A., F. G., J. G., M. M. na uchwałę Rady Miasta z dnia 22 marca 2001 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia protestu wniesionego do projektu planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę.
Uzasadnienie
Uchwałą z dnia 22 marca 2001 r. nr 713/2001 Rada Miasta, działając na podstawie art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednol. Dz. U. z 1999 r. Nr 15 poz. 139 ze zm.) odrzuciła zbiorowy protest wniesiony przez D. K.-W., F. G., J. A., A. L., W. K., M. M., J. G., S. K. i L. K. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] w T. u dotyczący projektowanego zagospodarowania terenu - zmiany funkcji terenów zielonych położonych na skarpie - na tereny budowlane oraz nowych podziałów geodezyjnych.
Po bezskutecznym wezwaniu Rady Miasta do uchylenia wymienionej uchwały, dokonanym na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednol. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) D. K.-W., S. K., W. K., J. A., F. G., J. G. i M. M. wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której domagali się stwierdzenia nieważności zaskarżonej uchwały z powodu jej niezgodności z prawem, a konkretnie z art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że Rada Miasta nieprawidłowo zakwalifikowała wniesione przez nich do projektu planu zarzuty jako protest w sytuacji, gdy projekt ten narusza ich interes prawny.
W ocenie skarżących z treści zgłoszonych zastrzeżeń do projektu planu jednoznacznie wynikało, że zawarte w nim ustalenia naruszają ich interes prawny poprzez niezastosowanie zasady równości wszystkich obywateli wobec prawa, wyrażającej się w zróżnicowaniu mieszkańców i "obciążenie" mieszkańców części wschodniej skarpą poprzez włączenie jej terenu do obszaru działek budowlanych ,co w przyszłości oprócz obowiązków faktycznych związanych z koniecznością odpowiedniego jej zabezpieczenia wiązać się będzie również z obowiązkiem opłacania wyższych podatków od nieruchomości.
Skarżący wskazali ponadto, że ustalenia planu naruszają ich uprawnienia co do możliwości nabycia działek zgodnie z ostatnim stanem posiadania.
Zdaniem skarżących zakwalifikowanie ich pisma jako protestu pozbawiło ich możliwości zapoznania się z motywami, którymi kierowała się Rada Miasta podejmując zaskarżoną uchwałę z uwagi na brak uzasadnienia.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta wniosła o jej oddalenie wskazując, że brak było podstaw do przyjęcia, iż "zarzuty" zawarte w piśmie skarżących z dnia 22 stycznia 2001 r. stanowią zarzuty w rozumieniu art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym.
Rada Miasta wskazała, że teren będący przedmiotem zaskarżenia stanowi własność gminy, która zgodnie z art. 4 ust. 1 cyt. wyżej ustawy może samodzielnie realizować władztwo planistyczne, decydując o przeznaczeniu poszczególnych obszarów pod określone funkcje. Granicą tegoż władztwa jest prawo własności, które podlega szczególnej ochronie.
Osoby, które wniosły zastrzeżenia do projektu planu (za wyjątkiem S. K., który użytkuje grunt bezumownie) dzierżawią grunty na podstawie umów zawartych z gminą. Przedmiotem dzierżawy są wyłącznie tereny pod budynkami i tereny pod drobne uprawy. Umowy dzierżawy zawarte zostały na czas nieoznaczony z zastrzeżeniem możliwości ich rozwiązania przez wydzierżawiającego (gminę) w przypadku zatwierdzenia nowego planu zagospodarowania przestrzennego dla osiedla [...]
Zdaniem Rady Miasta argumenty zawarte w zastrzeżeniach zgłoszonych przez skarżących do projektu planu mogłyby być ewentualnie rozpatrywane w kategoriach naruszenia interesu faktycznego, lecz nie mogą być podstawą do zakwestionowania spornego planu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona uchwała nie narusza prawa.
Na wstępie wyjaśnić należy, że stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2).
Przepisy art. 24 i art. 24 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jednol. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) przewidują dwa rodzaje środków kwestionowania ustaleń zawartych w projekcie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, wyłożonego do publicznego wglądu.
Pierwszym z nich jest protest przewidziany w art. 23 ust. 1, który przysługuje każdemu, kto kwestionuje ustalenia przyjęte w projekcie planu. Uchwała o uwzględnieniu lub odrzuceniu protestu nie musi spełniać szczególnych warunków formalnych.
Drugim środkiem jest zarzut, który może wnieść jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone przez ustalenia projektu planu (art. 24 ust. 1 ustawy).
Uchwała o uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 24 ust. 2 ustawy).
O przynależności danego pisma do kategorii protestów albo zarzutów nie może stanowić ani jego nazwa ani jego zakwalifikowanie przez zainteresowanego.
O przynależności zastrzeżeń wnoszonych do projektu planu do kategorii protestów lub zarzutów decyduje gmina po stwierdzeniu, czy ustalenia projektu planu naruszają interes prawny podmiotu wnoszącego te zastrzeżenia.
Przez interes prawny należy rozumieć interes chroniony normą prawa materialnego.
Przy takim rozumowaniu interesu prawnego podmiotem uprawnionym do wniesienia zarzutu jest właściciel bądź użytkownik wieczysty gruntu objętego projektem planu. Interes prawny tych podmiotów chroniony jest przepisami Kodeksu cywilnego w zakresie własności bądź użytkowania wieczystego.
Jak wynika z akt sprawy skarżący nie legitymują się żadnym wymienionym wyżej tytułem prawnym do zajmowania nieruchomości.
Analiza przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym wskazuje, że w postępowaniu planistycznym chroniony jest interes prawny właścicieli oraz użytkowników wieczystych gruntów. W postępowaniu tym określa się bowiem przeznaczenie gruntu i związane z tym jego zagospodarowanie, określając w ten sposób granice korzystania z prawa własności ,a to ma niewątpliwie wpływ na interes prawny właściciela (por. art. 33 ustawy).
Nie ma natomiast interesu prawnego w postępowaniu planistycznym nawet ten, komu przysługuje roszczenie o ustanowienie określonego prawa do gruntu. Roszczenie o ustanowieni określonego prawa nie jest bowiem w postępowaniu planistycznym chronione żadnym przepisem prawa materialnego.
W postępowaniu planistycznym nie podlegają również ochronie interesy osób, którym przysługują ograniczone prawa rzeczowe, czy uprawnienia wynikające ze stosunku zobowiązaniowego jako pochodne (wtórne) od uprawnień właściciela gruntu.
Jeżeli zatem w niniejszej sprawie niewątpliwe jest, że strony skarżące nie są właścicielami (użytkownikami wieczystymi) przedmiotowego gruntu, to Rada Miasta zasadnie zakwalifikowała ich zastrzeżenia zgłoszone do projektu planu jako protest, a nie zarzut.
Z tych też przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI