II SA/Gd 1746/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2004-05-24
NSAAdministracyjneŚredniawsa
bezrobotnystatus bezrobotnegodziałalność gospodarczaupadłośćspółka jawnaKRSubezpieczenie społeczneustawa o zatrudnieniuKPAWSA

WSA w Gdańsku uchylił decyzję Wojewody odmawiającą przyznania statusu bezrobotnego, uznając, że ogłoszenie upadłości spółki i sprzedaż majątku przez syndyka oznaczały faktyczne zaprzestanie działalności gospodarczej, mimo braku formalnego wyrejestrowania.

Skarżący B. T. został pozbawiony statusu bezrobotnego z powodu podjęcia pozarolniczej działalności gospodarczej, mimo że jego spółka jawna była w stanie upadłości, a syndyk zarządzał jej majątkiem. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty odmawiającą przyznania statusu bezrobotnego, argumentując, że działalność gospodarcza nie została formalnie wyrejestrowana. Sąd uchylił decyzję, wskazując, że ogłoszenie upadłości i sprzedaż majątku przez syndyka faktycznie oznaczały zaprzestanie działalności, a organ odwoławczy pominął kwestię podlegania przez skarżącego obowiązkowi ubezpieczenia społecznego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uchylił decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Starosty o odmowie uznania B. T. za osobę bezrobotną. Głównym powodem odmowy było podjęcie przez B. T. pozarolniczej działalności gospodarczej, gdyż był on współwłaścicielem spółki jawnej. Organ administracji argumentował, że dopóki działalność nie zostanie formalnie wyrejestrowana, nie można przyznać statusu bezrobotnego, a fakt, że firma przynosi straty lub jest w upadłości, nie ma znaczenia. Sąd administracyjny uznał jednak, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów. Wskazał, że ogłoszenie upadłości spółki i sprzedaż jej majątku przez syndyka faktycznie oznaczały zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej, co obalało domniemanie wynikające z rejestracji w KRS. Ponadto, sąd zwrócił uwagę, że organ odwoławczy pominął istotną kwestię, czy skarżący, jako wspólnik spółki jawnej, nie podlegał obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, co mogło stanowić podstawę do uznania go za bezrobotnego. Sąd podkreślił, że organy orzekające nie zbadały tej przesłanki, co świadczy o niedostatecznym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, osoba taka może być uznana za bezrobotną, jeśli faktyczne zaprzestanie działalności gospodarczej nastąpiło w wyniku upadłości i sprzedaży majątku, nawet bez formalnego wyrejestrowania, a także jeśli podlegała obowiązkowi ubezpieczenia społecznego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ogłoszenie upadłości i sprzedaż majątku przez syndyka faktycznie oznaczają zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej, co obala domniemanie wynikające z rejestracji w KRS. Dodatkowo, organ odwoławczy pominął analizę podlegania przez skarżącego obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, co mogło być podstawą do przyznania statusu bezrobotnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (21)

Główne

u.z.p.b. art. 2 § ust.1 pkt 2 lit.f

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Definicja bezrobotnego obejmuje osobę niezatrudnioną, nie wykonującą innej pracy zarobkowej, gotową do podjęcia zatrudnienia, nieuczącą się w szkole dziennej, zarejestrowaną w PUP, która nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia zgłoszenia do wyrejestrowania lub nie podlega obowiązkowi ubezpieczenia społecznego (z wyjątkiem rolników).

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit.a i c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji.

Pomocnicze

u.z.p.b. art. 2 § ust.1 pkt 15a

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

u.z.p.b. art. 6 § pkt 6 lit.a

Ustawa o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu

Określa uprawnienie organu do orzekania o uznaniu lub odmowie uznania danej osoby za bezrobotną.

KPA art. 138 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji.

KPA art. 39

Kodeks postępowania administracyjnego

Doręczanie pism za pokwitowaniem.

KPA art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczenia.

KPA art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

KPA art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek informowania stron o ich prawach.

KPA art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

KPA art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny materiału dowodowego.

u.s.u.s. art. 8 § ust.6 pkt 4

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Określa krąg osób podlegających obowiązkowi ubezpieczenia społecznego.

u.s.u.s. art. 13

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

Określa zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym.

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97

Stosowanie przepisów p.p.s.a. do spraw wszczętych przed wejściem w życie ustawy.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.u.s. art. 8 § ust.1 pkt 1

Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych

p.d.g. art. 2 § ust.2 i 3

Ustawa - Prawo o działalności gospodarczej

p.d.g. art. 7

Ustawa - Prawo o działalności gospodarczej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ogłoszenie upadłości spółki i sprzedaż majątku przez syndyka faktycznie oznaczały zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej. Organ odwoławczy pominął badanie, czy skarżący podlegał obowiązkowi ubezpieczenia społecznego. Brak dowodu doręczenia zaskarżonej decyzji w trybie art. 39 KPA.

Odrzucone argumenty

Działalność gospodarcza nie została formalnie wyrejestrowana, co jest warunkiem przyznania statusu bezrobotnego.

Godne uwagi sformułowania

Domniemanie prowadzenia działalności gospodarczej płynące z faktu zarejestrowania spółki w KRS-ie zostało obalone stosownymi ogłoszeniami o upadłości... Ogłoszenie upadłości spółki spowodowało rozwiązanie spółki, czego oczywistą konsekwencją jest zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej... Organ odwoławczy przeanalizował w zaskarżonej decyzji [...] pojęcia prawne [...] z jednym wszakże wyjątkiem, a mianowicie - pominął, czy do sytuacji skarżącego nie odnosi się końcowa część przepisu art.2 ust.1 pkt 2 lit.f cyt. ustawy, tj. czy skarżący przed rejestracją nie podlegał - na podstawie odrębnych przepisów - obowiązkowi ubezpieczenia społecznego.

Skład orzekający

Anna Orłowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących statusu bezrobotnego w kontekście upadłości spółki i faktycznego zaprzestania działalności gospodarczej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji upadłości spółki jawnej i sprzedaży majątku przez syndyka. Wymaga analizy indywidualnej sytuacji ubezpieczeniowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest faktyczne zaprzestanie działalności gospodarczej, a nie tylko formalne wyrejestrowanie, w kontekście prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Pokazuje też błędy proceduralne organów administracji.

Upadłość spółki a status bezrobotnego: czy formalności zawsze decydują?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 1746/03 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2004-05-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-12-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Anna Orłowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
633  Zatrudnienie i sprawy bezrobocia
Skarżony organ
Wojewoda
Sentencja
Dnia 24 maja 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska /spr./ po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2004 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia 5 listopada 2003 roku Nr [...] w przedmiocie: odmowy uznania strony za osobę bezrobotną 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonywana.
Uzasadnienie
3 II SA/Gd 1746/03
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzja z dnia 5 listopada 2003r. Wojewoda [...], działając na podstawie art.138 § 1 KPA, art. 2 ust.1 pkt 2 lit. f w zw. z art. 2 ust.1 pkt 15a ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (j.t. Dz.U. 2003 Nr 58, poz. 514 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 18.09.2003r. nr [...] o odmowie uznania B. T. za osobę bezrobotną z dniem 10.09.2003r. z powodu podjęcia pozarolniczej działalności.
Uzasadniając orzeczenie organ odwoławczy podał, między innymi, co następuje: Z karty rejestracyjnej wynika, że B. T. w dniu 10.09.2003r. oświadczył i poświadczył własnym podpisem na karcie rejestracyjnej poszukującego pracy, iż jest współwłaścicielem firmy "A" T. i G. Spółka Jawna w S. W sprawie niesporne jest także, iż wcześniej strona dokonała rejestracji firmy w Krajowym Rejestrze Sądowym. Pojęcie prowadzenia działalności gospodarczej obejmuje zarówno podmioty zarejestrowane w ewidencji działalności gospodarczej, jak i wpisane w Krajowym Rejestrze Sądowym. Rozstrzygające znaczenie dla przyznania statusu bezrobotnego w rozumieniu art.2 ust.1 pkt 2 lit.f ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu ma fakt podjęcia działalności gospodarczej. Uzyskanie wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego ma charakter dowodowy -stwarza domniemanie, że podmiot wypisany do K.R.S. faktycznie prowadzi działalność gospodarczą od daty wskazanej we wpisie Rejestru do daty wykreślenia tego wpisu. Działalność gospodarcza prowadzona jest na własne ryzyko osoby podejmującej tą działalność. Stąd nie mają żadnego prawnego znaczenia twierdzenia osoby zainteresowanej (ubiegającej się o status bezrobotnego), że firma nie przynosi zysków, czy też, że przynosi straty. Ponadto ogłoszenie upadłości firmy nie powoduje, że firma (przedsiębiorstwo) jako podmiot prawny przestaje istnieć w obrocie prawnym.
Ogłoszenie upadłości i toczące się postępowanie upadłościowe firmy B. T. nie jest tożsame z "likwidacją" działalności gospodarczej. Natomiast "likwidacja", to jest trwałe zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej, jak już wyżej wskazano następuje z chwilą wykreślenia przedsiębiorcy z rejestru (i z tą chwilą spółka - przedsiębiorstwo przestaje istnieć).
Jak więc z powyższego wynika w dniu rejestracji w: Powiatowym Urzędzie Pracy w S., tj. w dniu 10.09.2003r. B. T. będąc współwłaścicielem firmy "A" T. i G. Spółka Jawna w S. nie mógł być uznany za osobę bezrobotną z powodu nie spełniania przez niego warunków określonych w art.2 ust.1 pkt 2 lit.f ww. ustawy wymaganych do posiadania statusu bezrobotnego.
Zgodnie z art.39 KPA organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. W aktach sprawy brak jest dowodu doręczenia zaskarżonej decyzji w trybie art.39 KPA. Oznacza to, że zarzut strony w przedmiocie doręczenia jej zaskarżonej decyzji zwykłą przesyłką jest zasadny. Organ I instancji prawidłowo wskazał, iż podstawą prawną odmowy przyznania statusu osoby bezrobotnej jest art.2 ust.1 pkt 2 lit.f ww. ustawy. Norma prawna jaką należy wywieść z tego przepisu w zw. z art.6 pkt 6 lit.a ww. ustawy nakazuje stwierdzić, iż zawiera on uprawnienie do orzekania przez organ zarówno uznania, jak też odmowy uznania danej osoby za bezrobotną. Wobec tego organ I instancji zgodnie z art.6 pkt 6 lit.a ww. ustawy obowiązany był rozpatrzyć wniosek strony pod kątem możliwości przyznania statusu osoby bezrobotnej. Należy zgodzić się z twierdzeniami strony, że uzasadnienie orzeczenia organu I instancji nie zawiera elementów art.107 § 3 KPA w odpowiedniej formie.
W skardze na opisaną decyzję B. T. wniósł o jej uchylenie i zasądzenie kosztów. Skarżący zarzucił, że decyzja oparta została o błędne ustalenia faktyczne, a wydano ją z naruszeniem przepisów art.2 ust.1 pkt 2 lit.f ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, gdyż przepisy te nie odnoszą się do stanu faktycznego sprawy.
Przytoczone w uzasadnieniu decyzji i Wojewody [...] przepisy art.8 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz.U.Nr 137. poz.887) i art.2 ust.2 i 3 oraz art.7 ustawy z dnia 19 listopada 1999r. - prawo o działalności gospodarczej (Dz.U.Nr 101, poz.1178) dotyczą prowadzenia działalności w sposób ciągły i zorganizowany.
Z dowodów złożonych przez skarżącego w Powiatowym Urzędzie Pracy w S. dotyczących upadłości firmy jednoznacznie wynika, że na podstawie postanowienia Sądu o ogłoszeniu upadłości i likwidacji majątku firmy skarżący pozbawiony został możliwości prowadzenia jakiejkolwiek działalności oraz zarządu majątkiem, który objął syndyk celem dokonania sprzedaży i zaspokojenia wierzycieli.
Organy orzekające nie zwróciły uwagi, że z przepisów prawa upadłościowego, a w szczególności - art.10, 57, 61 i 127 tej ustawy wynika, że skarżący zaprzestał całkowicie prowadzenia działalności gospodarczej.
Ogłoszenie upadłości spółki spowodowało rozwiązanie spółki, czego oczywistą konsekwencją jest zaprzestanie prowadzenia działalności gospodarczej, skoro prowadzono ją w formie spółki jawnej.
Cała infrastruktura handlowo-produkcyjna została sprzedana przez syndyka.
Domniemanie prowadzenia działalności gospodarczej płynące z faktu zarejestrowania spółki w KRS-ie zostało obalone stosownymi ogłoszeniami o upadłości zamieszczonymi w odpowiednich publikatorach, a także wpisem o ogłoszeniu upadłości w Krajowym Rejestrze Sądowym.
Potwierdzeniem podnoszonych argumentów jest również i to, że organy orzekające pominęły fakt wyrejestrowania skarżącego z ewidencji osób odprowadzających składki na rzecz ZUS z tytułu prowadzonej działalności jako pracodawcy i osoby prowadzącej działalność gospodarczą.
W tym stanie powołanie art.2 ust.1 pkt 2 lit.f ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, jako podstawy do odmowy uznania strony za osobę bezrobotną należy uznać za nietrafne, a zróżnicowanie między byłymi prowadzącymi działalność gospodarczą a byłymi pracownikami jest niesprawiedliwe.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie argumentując jak w zaskarżonej decyzji. Organ wyjaśnił, że art.2 ust.1 pkt 2 lit.f ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu wymaga, jako przepis ogólny, formalnego wyrejestrowania działalności gospodarczej, co w sprawie nie nastąpiło.
Wniesiono - zgodnie ze skarżącym - o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Skarga jest uzasadniona.
Przytoczony jako podstawa orzeczenia w sprawie art.2 ust.1 pkt 2 lit.f ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (publ. jw.) stanowi, że ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnych oznacza to osobę nie zatrudnioną i nie wykonującą innej pracy zarobkowej i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie /.../, nie uczącą się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) powiatowym Urzędzie pracy, jeżeli nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności albo nie podlega — na podstawie odrębnych przepisów - obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia rolników lub zaopatrzenia emerytalnego.
Organ odwoławczy przeanalizował w zaskarżonej decyzji (str.2 uzasadnienia) pojęcia prawne odnoszące się do sprawy B. T. z jednym wszakże wyjątkiem, a mianowicie - pominął, czy do sytuacji skarżącego nie odnosi się końcowa część przepisu art.2 ust.1 pkt 2 lit.f cyt. ustawy, tj. czy skarżący przed rejestracją nie podlegał - na podstawie odrębnych przepisów - obowiązkowi ubezpieczenia społecznego.
Odnośnie do przesłanek wymienionych we wstępnej części przepisu (nie zatrudniony, nie wykonujący innej pracy zarobkowej, zdolny i gotowy do podjęcia zatrudnienia etc.) strony są zgodne, że B. T. przesłanki te spełnia.
Natomiast z treści przepisu wynika, że osoba spełniająca powyższe warunki może być uznana za bezrobotną jeżeli nie podjęła pozarolniczej działalności od dnia wskazanego w zgłoszeniu do ewidencji do dnia wyrejestrowania tej działalności (i tu zgodzić się należy z organem orzekającym, że B. T. działalności gospodarczej nie wyrejestrował) albo nie podlega - na podstawie odrębnych przepisów - obowiązkowi ubezpieczenia społecznego.
W odwołaniu od tej decyzji organu I instancji B. T. podniósł, że jako wspólnik i członek zarządu spółki skarżący był objęty ubezpieczeniem społecznym do końca miesiąca, w którym ogłoszono upadłość (dowód: ostatnie zdanie odwołania skarżącego z dnia 14.10.2003r. -w aktach adm.).
Kwestię powyższą organ odwoławczy pominął w swych rozważaniach i nie zbadał, czy B. T., jako wspólnik spółki jawnej nie był objęty obowiązkiem ubezpieczenia społecznego zgodnie z określonymi przepisami ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (art.8 ust.6 pkt 4 w zw. z art. 13 ustawy).
Powyższe świadczy o zasadności zarzutów skarżącego o niedostatecznym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy (art.7, 9, 77 § 1 i 80 KPA) oraz - naruszeniu art.2 ust.1 pkt 2 lit.f ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (publ. jw.) przy orzekaniu w sprawie.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uwzględniwszy skargę B. T. orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nrl53, poz.1270).
W sprawie znalazły zastosowanie również przepisy art.119 pkt 2 i 152 cyt. ustawy.
Zgodnie z art.97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz.1271) sprawę rozpoznano na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - jw.
Rozpoznając ponownie sprawę na skutek odwołania B. T. organ II instancji będzie miał na uwadze przedstawione powyżej poglądy prawne.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI