II SA/Gd 167/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę na postanowienie SKO w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona, uznając je za niedopuszczalne do kontroli sądowej.
Skarga została wniesiona na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona. Sąd uznał skargę za niedopuszczalną, ponieważ zaskarżone postanowienie nie jest postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne ani postanowieniem, na które służy zażalenie, a tym samym nie podlega kontroli sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 2 PPSA. Sąd podkreślił, że postępowanie o przywrócenie terminu ma charakter incydentalny i nie kończy sprawy co do istoty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę M. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 stycznia 2005 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona. Sąd uznał wniesioną skargę za niedopuszczalną, argumentując, że przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (PPSA) nie przewidują kompetencji sądu administracyjnego do kontroli tego typu postanowień. Zgodnie z art. 3 § 2 PPSA, sądy administracyjne kontrolują postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie lub które kończą postępowanie, albo rozstrzygają sprawę co do istoty. Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie spełnia żadnego z tych kryteriów. Postępowanie dotyczące aktualizacji opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest uregulowane w ustawie o gospodarce nieruchomościami. Sąd szczegółowo omówił przepisy dotyczące wniosku użytkownika wieczystego o ustalenie nieuzasadnionej aktualizacji opłaty, postępowania przed kolegium oraz wniesienia sprzeciwu do sądu powszechnego. Podkreślono, że postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku jest postanowieniem incydentalnym, a nie kończącym postępowanie administracyjne. Sąd odwołał się do orzecznictwa Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazując, że postępowanie o przywrócenie terminu ma charakter wpadkowy i nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie. W ocenie Sądu, postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia wniosku również nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 PPSA, stwierdzając, że przepisy określające właściwość sądu administracyjnego nie przewidują możliwości wniesienia skargi na takie postanowienie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, takie postanowienie nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego, ponieważ nie jest postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne ani postanowieniem, na które służy zażalenie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku ma charakter incydentalny i nie kończy postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 3 § 2 PPSA. Kontrola takiego postanowienia następuje w ramach kontroli orzeczenia kończącego postępowanie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (7)
Główne
PPSA art. 3 § par. 2-3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 78
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 79 § ust. 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 80
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
PPSA art. 58 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 58 § par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 134
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zaskarżone postanowienie nie jest postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne w rozumieniu art. 3 § 2 PPSA. Na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu nie służy zażalenie, a jego charakter jest incydentalny.
Godne uwagi sformułowania
sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w przypadkach przewidzianych w art. 3 § 2 i 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Postępowanie dotyczące kwestionowania przez użytkownika wieczystego aktualizacji opłaty rocznej uregulowane jest w przepisach art. 78-80 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Postępowanie o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie i nie przysługuje od niego zażalenie. Kończącym postępowanie jest tylko takie orzeczenie, którego uprawomocnienie się trwale zamyka drogę do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty przez sąd danej instancji.
Skład orzekający
Janina Guść
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Dopuszczalność skargi na postanowienia incydentalne w postępowaniu administracyjnym, zwłaszcza w sprawach dotyczących nieruchomości i opłat z tytułu użytkowania wieczystego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku możliwości zaskarżenia postanowienia o odmowie przywrócenia terminu, gdy nie kończy ono postępowania administracyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na postanowienia incydentalne, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Kiedy skarga na postanowienie nie jest możliwa? Sąd administracyjny wyjaśnia granice kontroli.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Gd 167/05 - Postanowienie WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2005-06-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-03-03 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Janina Guść /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6079 Inne o symbolu podstawowym 607 Hasła tematyczne Odrzucenie skargi Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Odrzucono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 3 par. 2-3 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603 art. 78, art. 79, art. 80, Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn. Dz.U. 1960 nr 30 poz 168 art. 58 par. 2, art. 134 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący – Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 stycznia 2005 r. sygn. akt [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia odwołania w sprawie opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego postanawia odrzucić skargę. Uzasadnienie M. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 stycznia 2005 r. sygn. akt [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona. W ocenie Sądu wniesioną skargę należy uznać za niedopuszczalną, bowiem przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) nie przewidują kompetencji sądu administracyjnego do kontroli takiego aktu. Zgodnie z art. 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej w przypadkach przewidzianych w art. 3 § 2 i 3 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z dotyczącym zaskarżalności postanowień organów administracji art. 3 § 2 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg - na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie - albo kończące postępowanie, - a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Wydane postanowienie nie .jest postanowieniem rozstrzygającym sprawę co do istoty, postanowieniem na które służy zażalenie, ani postanowieniem kończącym postępowanie. Postępowanie dotyczące kwestionowania przez użytkownika wieczystego aktualizacji opłaty rocznej uregulowane jest w przepisach art. 78-80 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. Nr 261 z 2004 r. poz. 2603 ze zm.) Zgodnie z art. 78 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami użytkownik wieczysty może, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wypowiedzenia w sprawie zaktualizowania opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, złożyć do samorządowego kolegium odwoławczego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości, zwanego dalej "kolegium", wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości. Art. 79 ust. 3 cyt. ustawy stanowi, iż kolegium powinno dążyć do polubownego załatwienia sprawy w drodze ugody, jeżeli do ugody nie doszło, kolegium wydaje orzeczenie o oddaleniu wniosku lub o ustaleniu nowej wysokości opłaty. Od orzeczenia tego nie przysługuje odwołanie. Zgodnie z art. 80 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami od orzeczenia kolegium właściwy organ lub użytkownik wieczysty mogą wnieść sprzeciw w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia. Wniesienie sprzeciwu jest równoznaczne z żądaniem przekazania sprawy do sądu powszechnego właściwego ze względu na miejsce położenia nieruchomości. Kolegium przekazuje właściwemu sądowi akta sprawy wraz ze sprzeciwem. Wniosek, o którym mowa wart. 78 ust. 2, zastępuje pozew. W razie wniesienia sprzeciwu w terminie, orzeczenie traci moc, nawet gdy sprzeciw odnosi się tylko do części orzeczenia. Art. 79 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami stanowi, że do postępowania przed kolegium stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń. Do postępowania, o którym mowa wyżej, stosuje się również przepisy o opłatach i kosztach. Postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona, nie jest postanowieniem rozstrzygającym .sprawę co do istoty, postanowienie to jest postanowieniem incydentalnym dotyczącym przywrócenia terminu do złożenia wniosku, wydanym w sprawie wysokości opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego, która to sprawa zostanie zakończona przed organem administracji orzeczeniem o oddaleniu wniosku lub o ustaleniu nowej wysokości opłaty, o którym jest mowa w art. 79 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia ł 997 r. o gospodarce nieruchomościami. Na postanowienie to nie służy zażalenie. Zgodnie bowiem zgodnie z art. 79 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami do postępowania przed kolegium stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego o wyłączeniu pracownika oraz organu, o załatwianiu spraw, doręczeniach, wezwaniach, terminach i postępowaniu, z wyjątkiem przepisów dotyczących odwołań i zażaleń. Postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego jest nieuzasadniona, nie jest zatem zaskarżalne zażaleniem. Postanowienie to nie jest także, w ocenie ,Sądu, postanowieniem kończącym postępowanie administracyjne. Odmowa przywrócenia terminu do dokonania czynności, nie kończy postępowania administracyjnego, a jedynie skutkuje uznaniem, iż czynność dokonana została po terminie. Konsekwencje dokonania czynności po terminie zostaną przez organ administracji ocenione w akcie kończącym postępowanie administracyjne. Dokonanie czynności po terminie obliguje bowiem organ administracji do wydania przewidzianego przepisami aktu kończącego postępowanie administracyjne, w zależności od charakteru tego terminu o charakterze procesowym (w przypadku terminu prawa procesowego) lub merytorycznym (w przypadku terminu prawa materialnego). W przypadku terminu prawa procesowego, podlegającego przywróceniu, zgodnie z art., 58 § 2 k.p.a. strona raz z wnioskiem o przywrócenie terminu prawa procesowego winna dokonać czynności procesowej, której dotyczy wniosek Czynność taka została przez skarżącego dokonana. Wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu skarżący złożył bowiem wniosek o ustalenie, że aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego .jest nieuzasadniona. Orzeczeniem kończącym postępowanie będzie zatem dopiero wydane po oddaleniu wniosku o przywróceniu terminu, orzeczenie w którym ocenione zostaną skutki złożenia wniosku o terminie. W ocenie Sądu postanowieniem kończącym postępowanie w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest postanowienie kończące postępowanie administracyjne, a więc kończące postępowanie .jako całość, a nie postanowienia kończące postępowania incydentalne. Fakt, iż przepis art. 3 § 2 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie posługuje się pojęciem "postanowienia kończącego postępowanie w sprawie", lecz posługuje się pojęciem "postanowienia kończącego postępowanie", nie uzasadnia w ocenie Sądu uznania, że skarga do sądu administracyjnego przysługuje na wszelkie postanowienia kończące postępowania incydentalne wydane w toku postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu wolą ustawodawcy było dopuszczenie wnoszenia skarg wyłącznie na postępowania kończące postępowanie .jako całość - o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania bądź niedopuszczalności .jego wniesienia. (przykładowo, w uzasadnieniu wyroku z dnia 6 września 2001 r. sygn. II SAB 22-28 (nie publ.) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że rozstrzygnięcie w przedmiocie uzupełnienia postanowienia nie kończy postępowania w sprawie w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74 poz. 368 ze zm.), w wyroku z dnia 24 listopada 1998 r. sygn. I SA/Lu 1431/98 (nie publ.) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że rozstrzygnięcie w przedmiocie rozstrzygające wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie kończy postępowania w sprawie i nie przysługuje na nie skarga do sądu, w wyroku z dnia 20 maja 1998 r. sygn. IV SA 1149/96 (lex Nr 43277) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż postanowienie wyznaczające dodatkowy termin do załatwienia sprawy nie postanowienia nie kończy postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym). Odnośnie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia środków odwoławczych w postępowaniu cywilnym. Sąd Najwyższy w uchwale siedmiu sędziów z dnia 31 maja 2000 r. III ZP 1/00 OSNC 2001/1/1), w orzeczeniu z dnia 11 sierpnia 1999 r. I CKN 367/99 (OSNC 2000/3/48) oraz postanowieniu z dnia 27 lutego 2002 r. sygn. akt III CZ 14/02 (lex Nr 54470) stwierdził, iż postępowanie o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie i nie przysługuje od niego zażalenie. W uzasadnieniu postanowienia z dnia 27 lutego 2002 r. sygn. akt III CZ 14/02 (lex Nr 54470) stwierdzono, iż orzecznictwo sądowe i doktryna prawnicza obecnie jednolicie przyjmują, że postępowanie o przywrócenie terminu do wniesienia środka odwoławczego ma charakter wpadkowy, gdyż jego celem nie jest badanie dopuszczalności dokonania czynności procesowej inicjującej kolejny etap postępowania, tylko ocena zasadności wniosku. Kończącym postępowanie jest tylko takie orzeczenie, którego uprawomocnienie się trwale zamyka drogę do rozstrzygnięcia sprawy co do istoty przez sąd danej instancji. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone zostało stanowisko, iż skarga na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego jest dopuszczalna. Stanowisko to nie jest w ocenie Sądu uzasadnione. Na postanowienie takie nie przysługuje zażalenie, gdyż jest ono zgodnie z art. 59 § 2 k.p.a. ostateczne, a fakt ostateczności takiego postanowienia, które nie kończy postępowania administracyjnego, lecz wyłącznie jego incydentalną część, nie uzasadnia uznania, iż jest ono zaskarżalne skargą do sądu administracyjnego. Przepisy k.p.a. dotyczące odwołań (które z uwagi na wyłączenie przewidziane wart. 79 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami nie znajdują zastosowania w postępowaniu z wniosku o ustalenie, że aktualizacja opłaty jest nieuzasadniona albo jest uzasadniona w innej wysokości) przewidują, iż w przypadku uchybienia terminu do wniesienia odwołania organ administracji wydaje zgodnie z art. 134 k.p.a. postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwalania i dopiero to orzeczenie kończy postępowanie administracyjne. Strona może złożyć wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania przed stwierdzeniem uchybienia terminu do wniesienia odwołania bądź po stwierdzeniu takiego uchybienia. W pierwszym przypadku organ administracji rozpoznaje złożony wniosek o przywrócenie terminu i w razie jego nieuwzględnienia wydaje postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Nie budzi w ocenie Sądu wątpliwości, że w takim przypadku postanowieniem kończącym postępowanie jest postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Jeżeli natomiast wniosek o przywrócenie terminu został złożony po wydaniu postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, strona zgodnie z art. 58 § 2 k.p.a., ma obowiązek jednocześnie z prośbą o przywrócenie terminu dopełnić czynności, dla której był określony termin. Po rozpoznaniu wniosku o przywrócenie terminu organ administracji ma obowiązek wydać orzeczenie odnośnie dokonanej łącznie z wnioskiem czynności i dopiero to orzeczenie zakończy postępowanie. Taki tryb działania wynika w sposób bezpośredni z treści art. 58 § 2 k.p.a. w związku z art. 134 k.p.a. Brak jest podstaw do uznania, iż strona po stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania może ograniczyć się jedynie do złożenia prośby o przywrócenia terminu, stanowisko takie jest bowiem sprzeczne z treścią art. 58 § 2 k.p.a., Stwierdzenie, iż w takim przypadku odżywa niejako uprzednio wniesione odwołanie, odnośnie którego nastąpiło już wydanie postanowienia i stwierdzono uchybienie terminu do jego wniesienia, nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa, nadto wskazać należy, iż w związku z prośbą o przywrócenie terminu, strona ma pełna swobodę w sformułowaniu treści składanego wraz z tą prośbą środka odwoławczego i nie musi ona w ogóle odpowiadać treści poprzednio składanego odwołania. Postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania nigdy nie będzie zatem stanowić postanowienia kończącego postępowanie administracyjne. Wyłączenie możliwości wniesienia skargi na postanowienie o odmowie przywrócenia terminu nie wyklucza możliwości jego kontroli przez sąd. W przypadku terminu prawa procesowego, kontrola ta następować będzie w toku rozpoznania skargi na orzeczenie procesowe rozstrzygające skutki uchybienia terminu do dokonania czynności. W przypadku natomiast terminu prawa materialnego, który nie podlega przywróceniu, skutki jego niezachowania podlegać będą ocenie w trybie przyjętym dla kontroli orzeczenia merytorycznego. Zgodnie z art. 135 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd administracyjny stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowania ach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do jej końcowego załatwienia. Sąd rozpoznając skargę na akt kończący postępowanie oceni także zarzuty dotyczące prawidłowości postanowienia o odmowie przywrócenia terminu. W ocenie Sądu taki tryb postępowania jest zgodny z zasadą szybkości postępowania administracyjnego. Dopuszczenie możliwości zaskarżenia postanowienia o odmowie przywrócenia terminu, a następnie aktu kończącego postępowanie opartego na skutkach niezachowania terminu, odnośnie którego prośba o przywrócenie terminu nie została uwzględniona, wydłuża postępowanie. Skutkiem takiego trybu jest bowiem konieczność badania najpierw zasadności odmowy przywrócenia terminu, a po jej przesądzeniu, w drugim postępowaniu zasadności orzeczenia kończącego postępowanie, którego przesłanką jest wyłącznie wcześniej wydane i poddane ocenie sądu postanowienie. W ocenie Sądu, na postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia wniosku w sprawie aktualizacji opłaty z tytułu użytkowania wieczystego nie przysługuje zatem skarga do sądu administracyjnego . Stanowisko, iż skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniesiona na postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego wydane w toku postępowania dotyczącego aktualizacji opłat za użytkowanie wieczyste. podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, zostało wyrażone w Uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 maja 1996 r. sygn. akt PK 10/96- ONSA Nr 1 z 1997 r., poz. 8, postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 3 października 1997 r. sygn. akt I SA 1333/97 oraz postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 marca 1998 r. sygn. akt I SA 1735/97 (lex Nr 44634) na tle przepisu art. 43a ust. 2 ustawy z 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości (Dz. U. z 1991 r. Nr 30, poz. 127 ze zm.) Podstawą uznania skargi za niedopuszczalną było stwierdzenie, że z uwagi na cywilnoprawny charakter tego rodzaju spraw do postanowień i orzeczeń wydanych w postępowaniu przed samorządowymi kolegiami odwoławczymi nie mają zastosowania przepisy o zaskarżalności aktów administracyjnych do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Według powołanej uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 maja 1996 r., świadczy o tym zarówno treść art. 43c ust. 5 w związku z art. 43a ust. 1 ustawy o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, jak i przepisy art. 19 pkt 1 i 20 ust. 3 ustawy z 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.). Sąd administracyjny nie jest bowiem właściwy w sprawach należących do właściwości innych sądów oraz w sprawach, które mają charakter cywilnoprawny. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zastosowanie przepisów procedury administracyjnej nie powoduje, że sprawa dotycząca aktualizacji opłat za użytkowanie wieczyste staje się na pewnym etapie odpowiednio jej załatwiania przez kolegium sprawą administracyjną ze wszystkimi wynikającymi z tego faktu konsekwencjami. Jeżeli zatem właściwy organ, mając do czynienia ze sprawą cywilnoprawną, przy której rozpoznaniu mają być zastosowane odpowiednio niektóre przepisy k.p.a., stosuje przewidzianą przez te przepisy formę postanowienia, nie tworzy w ten sposób sprawy administracyjnej odrębnej od sprawy głównej. Takie postanowienie nie kończy postępowania administracyjnego (sprawy administracyjnej) w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy z 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, jest bowiem wydane w związku z wniesieniem środka prawnego w sprawie cywilnej, jaką jest podwyższenie opłaty rocznej. Stanowisko powyższe zostało wyrażone na gruncie przepisów ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Art. 20 ust. 3 tej ustawy stanowił, iż w rozumieniu ustawy decyzją, postanowieniem innym aktem lub czynnością i sprawą z zakresu administracji publicznej są i wszelkie akty, czynności, działania i sprawy załatwiane przez organy wymienione w ust. 2, które nie mają charakteru cywilnoprawnego. W ocenie Sądu, wobec wejścia w życie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, której przepisy nie przewidują takiego wyłączenia, istnieją podstawy do zmiany dotychczasowego stanowiska odnośnie możliwości zaskarżenia do sądu administracyjnego aktu kończącego postępowanie przed kolegium wydanego na podstawie przepisów k.p.a. w związku z art. 79 ust. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Akt cm takim będzie przykładowo wydana na podstawie art. 105 § 2 k.p.a. decyzja o umorzeniu postępowania w razie cofnięcia wniosku przez użytkownika wieczystego, która zakończy postępowanie przed organem administracji. Zgodnie z art. 3 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach wyszczególnionych art. 3 § 2 tej ustawy. W sytuacji gdy organ administracji jakim jest samorządowe kolegium odwoławcze wydaje na podstawie przepisów k.p.a. orzeczenie przewidziane w art. 3 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zdaniem Sądu stronie przysługuje od takiego orzeczenia skarga do sądu administracyjnego, albowiem żaden przepis nie wyłącza możliwości wniesienia takiej skargi. Cywilnoprawny charakter sprawy odnośnie opłaty za użytkowanie wieczyste nie wyłącza obecnie dopuszczalności takiej skargi. Z art. 2 § 3 k.p.a.. wynika iż nie są rozpoznawane w postępowaniu sądowym przed sądem powszechnym spraw cywilne, jeżeli przepisy szczególne przekazują je do właściwości innych organów. W przypadku kwestionowania podwyższenia opłaty za użytkowanie wieczyste, ustawodawca wprowadził tryb postępowania administracyjnego poprzedzający ewentualne rozpoznanie sprawy przez sąd powszechny. W sytuacji, gdy ustawodawca przewidział etap postępowania przed organem administracji, co do zasady dopuścić należy zgodnie z ogólną regułą możliwość zaskarżania do sądu administracyjnego orzeczeń takiego organu, o ile odpowiadają one przesłankom art. 3 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przeciwne stanowisko prowadzi do nieuzasadnionego wyłączenia możliwości kontroli instancyjnej tych aktów. Akty takie nie podlegają bowiem kontroli w trybie postępowania przed sądem powszechnym. Podkreślić należy, że poddanie sprawy o charakterze cywilnym kompetencji organu administracji nie może pogarszać sytuacji stron w stosunku do standardów przyjętych w postępowaniu cywilnym, a ewentualne błędne orzeczenie procesowe organu administracji zamyka stronie drogę do możliwości rozstrzygnięcia sprawy przez sąd powszechny. Przepisy prawa należy zatem w tym przypadku interpretować w sposób dopuszczający możliwość wniesienia skargi na akty kolegium wydane w trybie przepisów k.p.a. Fakt, iż do orzeczeń tych nie stosuje się przepisów o odwołaniach zażaleniach, nie ma znaczenia dla możliwości wniesienia skargi o ile spełniają one którekolwiek z przesłanek art. 3 § 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zaskarżone skargą postanowienie nie jest postanowieniem kończącym postępowanie i w związku z tym zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd odrzucił wniesioną skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem określające właściwość sądu administracyjnego przepisy art. 3 i 4 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości wniesienia skargi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI