II SA/Gd 1646/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2005-04-14
NSAAdministracyjneŚredniawsa
zwrot kosztów dojazdupolicjaustawa o Policjidecyzja administracyjnaczynność materialno-technicznasąd administracyjnynieważność decyzjiuprawnienia funkcjonariuszy

Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji odmawiających policjantowi zwrotu kosztów dojazdu do służby, uznając, że sprawa ta nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej.

Policjant K. B. domagał się zwrotu kosztów dojazdu do miejsca służby, argumentując, że decyzje odmawiające mu tego świadczenia są sprzeczne z opinią Komendy Głównej Policji. Organy policji odmawiały przyznania świadczenia, uzależniając zwrot kosztów dojazdu autobusem od załączenia kserokopii biletu miesięcznego. WSA w Gdańsku uznał skargę za zasadną, stwierdzając nieważność obu decyzji.

Sprawa dotyczyła skargi K. B. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji, która odmawiała policjantowi przyznania wyrównania kosztów dojazdu do miejsca służby. Policjant domagał się zwrotu różnicy między ceną biletu miesięcznego PKP a biletu miesięcznego PKS. Organy policji uzależniały zwrot kosztów dojazdu autobusem od załączenia kserokopii biletu, powołując się na wewnętrzne zasady. Policjant zarzucił naruszenie art. 93 ustawy o Policji, wskazując na sprzeczność decyzji z opinią Biura Prawnego KGP, która nie nakładała obowiązku dokumentowania kosztów dojazdu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku stwierdził nieważność obu decyzji, uznając, że sprawa zwrotu kosztów dojazdu na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o Policji nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. Sąd wskazał, że uprawnienie do zwrotu kosztów powstaje z mocy prawa, a realizacja tego obowiązku następuje w drodze czynności materialno-technicznej (wypłaty lub odmowy wypłaty), która jest zaskarżalna do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 PPSA. Wobec braku podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej, organy naruszyły art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co skutkowało stwierdzeniem nieważności decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sprawa zwrotu kosztów dojazdu na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o Policji nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej.

Uzasadnienie

Przepis art. 93 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, że policjantowi przysługuje zwrot kosztów dojazdu z mocy prawa. Ustawa nie przewiduje formy decyzji administracyjnej do załatwiania tych spraw, a realizacja obowiązku następuje w drodze czynności materialno-technicznej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

stwierdzono_nieważność

Przepisy (8)

Główne

u.o.P. art. 93 § 1

Ustawa o Policji

Przepis ten przyznaje policjantowi, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem z mocy prawa.

Pomocnicze

u.o.P. art. 97 § 5

Ustawa o Policji

Przepis ten wymienia sprawy, które załatwia się w formie decyzji administracyjnej, nie wymieniając wśród nich zwrotu kosztów dojazdu.

PPSA art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

PPSA art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy.

PPSA art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżone orzeczenie, a także orzeczenie organu pierwszej instancji, jeżeli wynika to z charakteru naruszenia.

PPSA art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach, między innymi, czynności materialno-technicznych dotyczących uprawnień wynikających z przepisów prawa.

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, gdy m.in. została wydana bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa.

Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sprawa zwrotu kosztów dojazdu policjanta nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej, gdyż uprawnienie wynika bezpośrednio z ustawy. Organy policji wydały decyzje bez podstawy prawnej, co skutkuje ich nieważnością.

Odrzucone argumenty

Organy policji utrzymywały, że decyzje były wydane zgodnie z prawem i wewnętrznymi zasadami. Organ odwoławczy podtrzymał stanowisko organu pierwszej instancji.

Godne uwagi sformułowania

sprawa zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o Policji nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej uprawnienie do zwrotu kosztów dojazdu powstaje bezpośrednio z mocy ustawy realizacja obowiązku przez właściwego Komendanta Policji... następuje w drodze czynności materialno-technicznej organy obu instancji wydając decyzje w przedmiotowej sprawie nie miały ku temu podstawy prawnej, co skutkuje ich nieważnością

Skład orzekający

Arkadiusz Despot-Mładanowicz

przewodniczący sprawozdawca

Anna Orłowska

sędzia

Alina Dominiak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie dla stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wydanej bez podstawy prawnej w sprawach, gdzie uprawnienie wynika wprost z ustawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu kosztów dojazdu policjantów na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o Policji, ale zasada braku podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej ma szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest prawidłowe określenie formy prawnej działania organu administracji. Pokazuje, że nawet rutynowe sprawy mogą kryć błędy proceduralne prowadzące do nieważności decyzji.

Policjancie, czy wiesz, że decyzja o zwrocie kosztów dojazdu może być nieważna?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 1646/03 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2005-04-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-11-20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Alina Dominiak
Anna Orłowska
Arkadiusz Despot-Mładanowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.) Sędziowie: NSA Anna Orłowska WSA Alina Dominiak Protokolant Anna Zegan po rozpoznaniu w dniu 14 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi K. B. na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia 15 października 2003 r. nr [...] w przedmiocie wypłaty wyrównania poniesionych kosztów dojazdu stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Komendanta Miejskiego Policji z dnia 22 lipca 2003 r. nr [...].
Uzasadnienie
Komendant Wojewódzki Policji decyzją z dnia 15 października 2003 r. utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji z dnia 22 lipca 2003 r., mocą której na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jedn.: Dz. U. z 2002 r. Nr 7, poz. 58) odmówiono K. B. przyznania wypłaty wyrównania wynikającego z różnicy ceny biletu miesięcznego PKP i biletu miesięcznego PKS za okres od 1.01.2003 r. do 31.05.2003 r.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji podał, iż zgodnie z art. 93 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, przysługuje zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem, przy czym zwrot kosztów dojazdów w cenie biletu autobusowego następuje w przypadku dołączenia jego kserokopii do składanego wniosku.
Następnie organ II instancji podał, że K. B. w odwołaniu nie zgodził się z powyższym stanowiskiem, co do uzależnienia zwrotu kosztów dojazdu autobusem od załączenia do wniosku kserokopii biletu miesięcznego.
Organ odwoławczy stwierdził, iż zgodnie z zasadami obowiązującymi w KWP sierż. sztab. K. B. przysługiwał zwrot kosztów dojazdu w wysokości najtańszego biletu miesięcznego PKP. Od powyższej zasady mogło nastąpić odstępstwo w przypadku załączenia do wniosku miesięcznego biletu autobusowego. Komendant Miejski Policji powiadomił K. B., że w przypadku braku możliwości wykupienia biletu miesięcznego może on załączyć do wniosku bilety jednorazowe, z której to możliwości nie skorzystał tłumacząc się ich nietrwałością i uciążliwością przechowywania.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego K. B. zarzucił naruszenie art. 93 ustawy o Policji, gdyż wydana decyzja jest sprzeczna z opinią Biura Prawnego Komendy Głównej Policji w W. Z niniejszej opinii jasno wynika, że funkcjonariusz policji nie ma obowiązku dokumentowania kosztów dojazdu.
[...] Komendant Wojewódzki Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna. Stosownie do art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie.
Przepis art. 93 ust. 1 ustawy o Policji stanowi, że policjantowi, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej pełnienia służby przysługuje zwrot kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem.
Stosownie zaś do art. 97 ust. 5 ustawy o Policji przydział i opróżnianie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, 92, 94 i 95 ust. 2-4 następuje w formie decyzji administracyjnej. Jak widać ustawodawca wyraźnie w cytowanym przepisie nie przewidział formy decyzji administracyjnej do załatwiania spraw zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby, o których mowa w art. 93 ust. 1.
Z cytowanych wyżej przepisów wynika zatem, iż sprawa zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o Policji nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji administracyjnej. Poza wyraźną regulacją zawartą w art. 97 ust. 5 cytowanej ustawy za takim stanowiskiem przemawia również treść art. 93 ust. 1. Z niniejszego przepisu bowiem wynika, iż każdy policjant, który zajmuje lokal mieszkalny w miejscowości pobliskiej miejsca pełnienia służby, z mocy prawa jest uprawniony do otrzymania zwrotu kosztów dojazdu do miejsca pełnienia służby w wysokości ceny biletów za przejazd koleją lub autobusem. W przepisie tym posłużono się zwrotem "przysługuje", który wskazuje na powstanie uprawnień bezpośrednio z mocy ustawy. Skoro uprawnienie do zwrotu kosztów dojazdu powstaje bezpośrednio z mocy ustawy to nie zachodzi konieczność konkretyzacji normy prawnej przez organ administracji publicznej, co oznacza, iż kwestia zwrotu przedmiotowych kosztów nie jest rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnej.
Wobec powyższego należy stwierdzić, iż realizacja obowiązku przez właściwego Komendanta Policji, będącego organem administracji publicznej, następuje w drodze czynności materialno-technicznej, polegającej na wypłacie bądź odmowie wypłaty stosownej kwoty pieniężnej tytułem zwrotu kosztów dojazdu. Czynność ta jest czynnością zaskarżalną do sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zatem należy stwierdzić, iż organy obu instancji wydając decyzje w przedmiotowej sprawie nie miały ku temu podstawy prawnej, co skutkuje ich nieważnością stosownie do art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Właściwe organy służbowe Policji winny wobec tego rozpatrzyć wniosek skarżącego jako dotyczący uprawnień wynikających z przepisów prawa i podjąć stosową czynność z zakresu administracji publicznej.
Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 2 i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.
Jednocześnie Sąd nie określił w wyroku czy i w jakim zakresie zaskarżona decyzja nie może być wykonana. W ocenie Sądu wykładnia celowościowa prowadzi do wniosku, że art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odnosi się do aktów lub czynności, które podlegają wykonaniu. Ratio legis niniejszego przepisu wskazuje, iż jego stosowanie ma zabezpieczyć stronę, której skarga została uwzględniona przed ewentualnym wykonaniem przez organ, przed uprawomocnieniem się wyroku, aktu uchylonego przez Sąd. W niniejszej sprawie decyzja odmawiająca zwrotu kosztów dojazdu nie podlega wykonaniu, gdyż nie przyznaje ani nie pozbawia żadnego prawa, a zatem brak podstaw, aby odnosić się do kwestii jej wykonalności do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI