II SA/Gd 1637/01

Wojewódzki Sąd Administracyjny w GdańskuGdańsk2004-03-10
NSAnieruchomościWysokawsa
klasyfikacja gruntówgleboznawcza klasyfikacjarodzaj użytku gruntowegoprawo geodezyjnepostępowanie administracyjnewznowienie postępowaniauchwała sąduWSA Gdańsk

WSA w Gdańsku uchylił decyzje dotyczące klasyfikacji gruntów, uznając, że organy administracji błędnie zajęły się ustalaniem rodzaju użytków gruntowych zamiast skupić się na bonitacji gleby.

Sprawa dotyczyła skargi T. i R. G. na decyzje dotyczące klasyfikacji gruntów, które zmieniły ich użytki leśne (Ls) na grunty zadrzewione (Lz). Skarżący zarzucali naruszenie przepisów dotyczących ewidencji gruntów, ustawy o lasach oraz błędne zastosowanie przepisów o klasyfikacji gruntów. Sąd uznał, że organy administracji wyszły poza zakres postępowania w sprawie klasyfikacji gruntów, zajmując się ustalaniem rodzaju użytków gruntowych, co naruszało przepisy rozporządzenia o klasyfikacji gruntów. Dodatkowo, stwierdzono naruszenie przepisów dotyczących sposobu wydawania decyzji po wznowieniu postępowania oraz brak należytego uzasadnienia decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę T. i R. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą uchylenia wcześniejszej decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego. Sprawa dotyczyła zmiany klasyfikacji gruntów skarżących z użytku leśnego (Ls) na grunty zadrzewione (Lz). Skarżący podnosili szereg zarzutów, w tym naruszenie przepisów dotyczących ewidencji gruntów, ustawy o lasach oraz błędne zastosowanie przepisów o klasyfikacji gruntów. Sąd administracyjny, analizując sprawę, stwierdził, że organy administracji wyszły poza zakres postępowania w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów, które polega na podziale gleb na klasy bonitacyjne ze względu na ich jakość produkcyjną. Zamiast tego, zajęły się ustalaniem rodzaju użytków gruntowych, co jest odrębnym elementem ewidencji gruntów i nie mieści się w kompetencjach postępowania klasyfikacyjnego. Sąd podkreślił, że postępowanie klasyfikacyjne, prowadzone na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z 1956 r., pozwala jedynie na ustalanie typów i klas gleb oraz ich konturów, a nie na zmianę rodzaju użytków. Wskazano również na naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 146 § 2 i art. 151 § 2 k.p.a. dotyczących wydawania decyzji po wznowieniu postępowania, a także na brak należytego uzasadnienia decyzji organu odwoławczego. W konsekwencji, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty, nakazując organom administracji ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazanych uchybień, w szczególności poprzez skorygowanie operatu klasyfikacyjnego w zakresie rodzaju użytku gruntowego. Sąd zasądził również zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżących.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów, prowadzone na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r., nie pozwala na zmianę rodzaju użytków gruntowych. Pozwala jedynie na ustalanie typów i klas gleb oraz ich konturów.

Uzasadnienie

Sąd rozróżnił gleboznawczą klasyfikację gruntów (podział na klasy bonitacyjne) od rodzaju użytków gruntowych (element ewidencji gruntów). Stwierdził, że organy administracji wyszły poza zakres postępowania klasyfikacyjnego, zajmując się ustalaniem rodzaju użytków, co naruszało przepisy rozporządzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (32)

Główne

u.p.g.k. art. 22 § ust. 1

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Podstawa do podjęcia decyzji kończącej postępowanie, będące przedmiotem wznowienia.

u.p.p.s.a. art. 145 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uwzględnienia skargi.

u.p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji.

RRM z 4.06.1956 art. 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r.

Klasyfikacja gruntów.

RRM z 4.06.1956 art. 4 § ust. 3

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r.

Obowiązki klasyfikatora w postępowaniu klasyfikacyjnym.

u.p.u.s.a. art. 97 § ust. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Przejście spraw do właściwych WSA.

Pomocnicze

u.p.g.k. art. 2 § pkt 12

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Definicja gleboznawczej klasyfikacji gruntów.

u.p.g.k. art. 59

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne

Przepis utrzymujący moc rozporządzenia z 1956 r.

u.p.p.s.a. art. 134 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany zarzutami skargi.

u.p.p.s.a. art. 151 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji.

u.p.p.s.a. art. 151 § ust. 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postępowanie w przypadku, gdy mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

u.p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek określenia, czy akt nie może być wykonywany.

u.p.p.s.a. art. 153 § ust. 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Roszczenie o odszkodowanie w przypadku wydania decyzji z naruszeniem prawa.

k.p.a. art. 7 § ust. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 76

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 78

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § ust. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 107 § ust. 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.

k.p.a. art. 145 § ust. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do wznowienia postępowania.

k.p.a. art. 146 § ust. 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie po wznowieniu, gdy decyzja nie mogłaby ulec uchyleniu.

k.p.a. art. 151 § ust. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozstrzygnięcie organu po wznowieniu postępowania.

k.p.a. art. 151 § ust. 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie w przypadku, gdy mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.

RMGPiB i RiGŻ z 17.12.1996 art. 2 § ust. 2

Rozporządzenie Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r.

RMGPiB i RiGŻ z 17.12.1996 art. 9

Rozporządzenie Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r.

RMGPiB i RiGŻ z 17.12.1996 art. 27

Rozporządzenie Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r.

Określenie rodzajów użytków gruntowych.

u.k.w.h. art. 5

Ustawa o księgach wieczystych i hipotece

u.l. art. 7 § ust. 1

Ustawa o lasach

u.l. art. 13 § ust. 1

Ustawa o lasach

u.l. art. 13 § ust. 2

Ustawa o lasach

u.p.u.s.a. art. 97 § ust. 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zasady dotyczące kosztów postępowania.

u.NSA art. 55 § ust. 1

Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

Zasady dotyczące kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji wyszły poza zakres postępowania w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów, zajmując się ustalaniem rodzaju użytków gruntowych. Postępowanie klasyfikacyjne nie pozwala na zmianę rodzaju użytków gruntowych. Naruszenie przepisów proceduralnych dotyczących wydawania decyzji po wznowieniu postępowania (art. 146 § 2, art. 151 § 2 k.p.a.). Brak należytego uzasadnienia decyzji organu odwoławczego (art. 107 k.p.a.).

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów o ewidencji gruntów. Zarzuty dotyczące naruszenia ustawy o lasach. Zarzuty dotyczące naruszenia Kodeksu karnego. Zarzut przewlekłości postępowania (uznany za nietrafny).

Godne uwagi sformułowania

Sprawa nie dotyczy ewidencji gruntów. Zaskarżona decyzja dotyczyła postępowania w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów, czyli podziału gleb na klasy bonitacyjne ze względu na ich jakość produkcyjną... Wbrew temu, orzekające w niniejszej sprawie organy, przeprowadzając postępowanie po wznowieniu postępowania w sprawie klasyfikacji gruntów, zajmowały się nie tylko klasyfikacją gruntów, ale też ustaleniem rodzaju użytków gruntowych, zmieniając w szczególności oznaczenie użytku z Ls na Lz. Niezależnie od powyższego należy także zauważyć, że zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, gdyby nawet uznać, że merytorycznie są trafne, zostały podjęte z naruszeniem art. 151 § 2 k.p.a.

Skład orzekający

Zdzisław Kostka

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Gorzeń

sędzia

Krzysztof Retyk

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu postępowania w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów i rozróżnienie go od ewidencji gruntów; stosowanie przepisów proceduralnych po wznowieniu postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej materii klasyfikacji gruntów i przepisów obowiązujących w czasie orzekania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak organy administracji mogą wyjść poza swoje kompetencje, prowadząc do uchylenia decyzji. Jest to przykład ważnej interpretacji przepisów dotyczących klasyfikacji gruntów.

Organy administracji pomyliły klasyfikację gruntów z ich ewidencją – sąd wyjaśnia, gdzie leży granica kompetencji.

Dane finansowe

WPS: 10 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Gd 1637/01 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2004-03-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2001-05-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Krzysztof Retyk
Małgorzata Gorzeń
Zdzisław Kostka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
612  Sprawy geodezji i kartografii
Skarżony organ
Wojewoda
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.), Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Gorzeń, asesor WSA Krzysztof Retyk, Protokolant Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. i R. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa z dnia 26 marca 2001 r. nr [...] w przedmiocie klasyfikacji gruntów uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty z dnia 10 czerwca 1999 r. nr [...] i zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa na rzecz skarżących T. i R. G. 10 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 6 czerwca 1997 r. nr [...] Kierownik Urzędu Rejonowego, powołując się na art. 22 ust. 1 w zw. z art. 59 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów, uchylił decyzję Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z dnia 20 grudnia 1963 r. w sprawie zatwierdzenia gleboznawczej klasyfikacji gruntów wsi [...], m.in. w części dotyczącej działki Nr [...], będącej własnością skarżących T. i R. G. i ustalił nową klasyfikację gruntów, uwidocznioną w operacie klasyfikacyjnym nr [...].
W piśmie procesowym z dnia 22 października 1998 r. skarżący, reprezentowani przez adwokata, wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego wskazaną decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego, podnosząc, iż wobec nie zawiadomienia ich o zamierzonym przeprowadzeniu klasyfikacji gruntów nie brali udziału w postępowaniu.
Ostatecznie postanowieniem z dnia 7 kwietnia 1999 r. Starosta na mocy art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wznowił postępowanie w sprawie.
W wyniku wznowienia postępowania klasyfikatorzy Biura Geodezji i Terenów Leśnych w B. dokonali w dniu 21 maja 1999 r. w obecności skarżącego ponownej klasyfikacji gruntów działki nr [...]. Z protokołu zmian sporządzonego w trakcie tej klasyfikacji wynikało, że zmiany w klasyfikacji gruntów polegały na włączeniu części konturu oznaczonego jako RzVI do konturu oznaczonego jako LsVI oraz na zmianie konturu przy jeziorze oznaczonego jako LsVI na kontur oznaczony jako LzV. Z protokołu tego wynikało ponadto, że skarżący R. G. nie zgadzał się jedynie ze zmianą oznaczenie konturu z Ls na Lz.
W tych okolicznościach Starosta decyzją nr [...] z dnia 10 czerwca 1999 r., powołując się na art. 146 § 2 k.p.a. oraz art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., odmówił uchylenia decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego z dnia 6 czerwca 1997 r. W uzasadnieniu organ administracji wskazał, powołując się na przeprowadzone postępowanie wyjaśniające, iż wydana decyzja odpowiadałaby w swej istocie decyzji dotychczasowej, czyli decyzji z dnia 6 czerwca 1997 r. Nadto wskazano, że w decyzji Wojewody z dnia 13 sierpnia 1997 r. o zatwierdzeniu uproszczonych planów urządzania lasu dla wsi [...] oraz w aneksie do tego planu zatwierdzonym decyzją Wojewody z dnia 2 maja 1998 r. tereny działki nr [...] przy granicy z jeziorem nie zostały wykazane jako las. Dlatego też po ponownie dokonanej klasyfikacji zostały wykazane jako tereny zadrzewione oznaczone symbolem Lz.
Od powyższej decyzji skarżący wywiedli odwołanie, wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie decyzji z dnia 6 czerwca 1997 r. wydanej przez Kierownika Urzędu Rejonowego. W uzasadnieniu podnieśli, że wznowienie postępowania dotyczyło jedynie zmiany klasyfikacji gruntów działki nr [...] w M., podczas gdy z ich pism wyraźnie wynikało, iż domagają się również wznowienia postępowania odnośnie działki nr [...] położonej w B. Zarzucili zaskarżonej decyzji brak jakichkolwiek merytorycznych motywów pozwalających na zakwalifikowanie użytku leśnego oznaczonego symbolem Ls na użytek oznaczony symbolem Lz, wskazując przy tym, iż z map i pomiarów wynika jednoznacznie, że zarówno na działce nr [...] jak i nr [...] od niemal 60 lat rośnie las. Skarżący podnieśli nadto, iż poprzedni właściciele przedmiotowych działek przekazywali je Skarbowi Państwa jako lasy, zaś oni sami nabyli te działki jako leśne, a fakt ten jest wykazywany w dokumentach składanych do Urzędu Gminy w L. Wskazując na powyższe skarżący zarzucili organowi I instancji naruszenie art. 77 k.p.a. poprzez nie uwzględnienie powołanych okoliczności.
W dniu 30 grudnia 1999 r odbyło się w obecności skarżących, jak to określono "komisyjne rozpatrzenie" ich odwołania od decyzji Starosty z dnia 10 czerwca 1999 r. Skarżący oświadczyli wówczas, że nie wyrażają zgody na zmianę oznaczenia konturów użytkowania na działce nr [...] z Ls na Lz. Ponadto oświadczyli, że nie wyrażają zgody na wyliczone powierzchnie konturów klasyfikacyjnych oraz powierzchni i granic działek wynikające z operatu ewidencji gruntów.
W dniu 26 marca 2001 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa podjął decyzję Nr [...], którą utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy opisał stan faktyczny sprawy oraz podejmowane w niej czynności. Nadto wskazał, iż w obecności T. i R. G. komisja w składzie Geodeta Powiatowy w T., Kierownik Pracowni Klasyfikacji Gruntów Biura Geodezji i Trenów Rolnych w B., klasyfikator-gleboznawca z tego biura z udziałem oddelegowanego przedstawiciela Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego jako organu drugiej instancji dokonała w dniu 30 grudnia 1999 r. ponownego rozpatrzenia odwołania, potwierdzając zgodność wyszczególnionych w aktualnym operacie szacunkowym klasyfikacyjnym oznaczeń konturów klasyfikacyjnych z obowiązującą tabelą klas gruntów.
Skargę na powyższą decyzję wnieśli T. i R. G., domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji Starosty z dnia 10 czerwca 1999 r.
Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili:
1) naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. poprzez powołanie w niej jako podstawy prawnej nieobowiązującego już rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów, uchylonego, jak twierdzili, w art. 58 pkt 3 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne w zw. z § 65 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie ewidencji grudntów i budynków,
2) naruszenie art. 107 § 3 i 11 k.p.a. poprzez nie wskazanie przyczyn odmowy wiarygodności i mocy dowodowej dokumentom, w tym aktom notarialnym, odpisom z ksiąg wieczystych, mapom i wyciągom z wykazu zmian gruntowych, co dodatkowo spowodowało, jak twierdzili, naruszenie art. 5 ustawy o księgach wieczystych i hipotece oraz art. 76, 77 i 78 k.p.a.,
3) naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o lasach w zw. z art. 13 ust. 1 i 2 tej ustawy, poprzez utrzymanie w mocy dokonanej zmiany użytku leśnego na grunty zadrzewione i zakrzewione,
4) naruszenie art. 156 § 1 pkt 6 k.p.a. w zw. z art. 271 i 288 k.k. przez naruszenie interesu publicznego państwa określonego w art. 5, 20 ust. 3 i 3a i art. 21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz słusznego interesu skarżących poprzez pozbawienie ich lasów przywodnych nabytych w drodze czynności cywilnoprawnej,
5) naruszenie § 2 ust. 2 i § 9 rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków,
6) naruszenie art. 12 § 1 w zw. z art. 35 k.p.a. poprzez ich nie zastosowanie.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Województwa wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów przedstawionych w skardze wskazał, iż rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów jest nadal obowiązującym aktem prawnym, zaś w zakresie klasyfikacji gruntów merytoryczną moc dowodową mają jedynie, zgodne z tabelą klas gruntów ustalenia faktyczne. Podniósł, że klasyfikacja gruntów nie zmieniła charakteru tego użytku z leśnego na nieleśny, gdyż kwalifikacja "użytek leśny" zgodnie z rozporządzeniem o ewidencji gruntów obejmuje zarówno lasy i grunty leśne oznaczone symbolem Ls, jak i grunty zadrzewione i zakrzewione oznaczone symbolem Lz. Wskazał, że aktualizacja klasyfikacji gruntów została przeprowadzona zgodnie z obowiązującym prawem wynikającym ze stanów faktycznych.
Stosownie do przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zarzuty skargi nie są zasadne.
Oceniając zarzuty skargi wskazać przede wszystkim należy, że sprawa nie dotyczy ewidencji gruntów. Zaskarżona decyzja dotyczyła postępowania w sprawie gleboznawczej klasyfikacji gruntów, czyli podziału gleb na klasy bonitacyjne ze względu na ich jakość produkcyjną, ustaloną na podstawie cech genetycznych gleb (art. 2 pkt 12 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne - Dz.U. nr 100 z 2000 r., poz. 1086 ze zm.). Rozróżnienie pomiędzy ewidencją gruntów a gleboznawczą klasyfikacją gruntów widać wyraźnie w art. 22 ust. 1 powołanej ustawy, na który to przepis powołano się podejmując decyzję, która zakończyła postępowanie, będące przedmiotem wznowienia. Widać to też wyraźnie w przepisach obowiązującego w czasie prowadzenia wznowionego postępowania rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 158, poz. 813 ze zm.). Z przepisów tego rozporządzenia oraz ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne wynika, że gleboznawcza klasyfikacja gruntów jest jednym z elementów, który ujawnia się w ewidencji gruntów na podstawie dokumentu wytworzonego w odrębnym postępowaniu (art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy i § 26 ust. 4 rozporządzenia). To odrębne postępowanie uregulowane jest zaś w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów (Dz.U. nr 19, poz. 97 ze zm.).
Z powyższego wynika, że nietrafne są te wszystkie zarzuty skargi, które odnoszą się do przepisów, dotyczących prowadzenia ewidencji gruntów. Przepisy te w tej sprawie nie miały zastosowania. (Podobnie jak nie miały zastosowania powołane przez skarżących w skardze przepisy ustawy o lasach, czy Kodeksu karnego).
W sprawie miały natomiast zastosowanie przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów. W tym miejscu należy wyjaśnić, że niezasadny jest zarzut skargi odnośnie do obowiązywania tego rozporządzenia. Trafnie w odpowiedzi na skargę wskazano, że rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów jest nadal obowiązującym aktem prawnym. Mimo uchylenia dekretu z dnia 2 lutego 1955 r. o ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 6, poz. 32), który zawierał delegację do jego wydania, zachowało ono moc na podstawie art. 59 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne. Nie zostało ono też uchylone na podstawie powołanego przez skarżących § 65 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, gdyż przepis ten dotyczy zarządzenia Ministrów Rolnictwa i Gospodarki Komunalnej z dnia 20 lutego 1969 r. w sprawie ewidencji gruntów (Monitor Polski Nr 11, poz. 98 ze zm.), a nie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów.
Przechodząc teraz do wskazanego rozporządzenia należy przede wszystkim dokonać następnego istotnego dla rozstrzygnięcia sprawy rozróżnienia, mianowicie pomiędzy gleboznawczą klasyfikacją gruntów, a rodzajem użytków gruntowych.
Jak już powiedziano przez gleboznawczą klasyfikację gruntów rozumie się podział gleb na klasy bonitacyjne. Z tym określeniem skorelowane są obowiązki klasyfikatora w postępowaniu uregulowanym w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów, do obowiązków którego należy określenie typów i klasy gleby oraz ustalenie na gruncie konturów poszczególnych typów gleby i konturów klas gleby (§ 4 ust. 3 rozporządzenia). Czym innym są natomiast rodzaje użytków gruntowych. Są one, jak wynika z art. 20 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne, obok klas gleboznawczych (i innych danych), elementem ewidencji gruntów. Szczegółowo zostały one określone w § 27 rozporządzenia Ministrów Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17 grudnia 1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków oraz w załączniku jedenastym do tego rozporządzenia. Z kolei klasy i typy gleb określone zostały w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów.
Z powyższego wynika, że w postępowaniu dotyczącym klasyfikacji gruntów, prowadzonym na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów, nie można było zmieniać konturów rodzaju użytków. W tym postępowaniu można było ustalać jedynie typy i klasy gleb oraz ich kontury. Wynika to wyraźnie z § 4 ust. 3 tego rozporządzenia.
Wbrew temu, orzekające w niniejszej sprawie organy, przeprowadzając postępowanie po wznowieniu postępowania w sprawie klasyfikacji gruntów, zajmowały się nie tylko klasyfikacją gruntów, ale też ustaleniem rodzaju użytków gruntowych, zmieniając w szczególności oznaczenie użytku z Ls na Lz. Postępowanie takie narusza § 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów. Orzekając po wznowieniu postępowania organ administracji winien był, przeprowadzając postępowanie co do rozstrzygnięcia istoty sprawy dotyczącej klasyfikacji gruntów, skorygować w zakresie rodzaju użytku gruntowego operat klasyfikacyjny i wydać decyzję o uchyleniu decyzji Kierownika Urzędu rejonowego z dnia 7 czerwca 1997 r. oraz ustaleniu klasyfikacji gruntów zgodnie z tym skorygowanym operatem (art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów). Postępując inaczej organy administracji naruszyły prawo materialne (§ 4 ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów) w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy. W konsekwencji, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skarga skarżących podlega uwzględnieniu. Uwzględnieniu skargi nie stoi przy tym na przeszkodzie to, że jej zarzuty okazały się nietrafne, gdyż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. (Nietrafny jest też, dotąd niewspomniany zarzut, naruszenia art. 12 § 1 k.p.a. w zw. z art. 35 k.p.a. Nie sposób bowiem twierdzić, aby przewlekłość postępowania mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy.)
Niezależnie od powyższego należy także zauważyć, że zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji, gdyby nawet uznać, że merytorycznie są trafne, zostały podjęte z naruszeniem art. 151 § 2 k.p.a. W myśl art. 146 § 2 k.p.a. nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W takim przypadku, zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a. organ administracyjny ogranicza się do stwierdzenia, że wydanie decyzji nastąpiło z naruszeniem prawa oraz do wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił decyzji. Zatem Starosta w decyzji z dnia 10 czerwca 1999 r. winien był zgodnie z dyspozycją przywołanych wyżej przepisów stwierdzić wydanie decyzji z dnia 6 czerwca 1997 r. z naruszeniem prawa oraz wskazać okoliczności, z powodu których nie uchylił decyzji. Jest to istotne, gdyż w myśl art. 153 § 1 k.p.a. stronie, która poniosła szkodę na skutek wydania decyzji z naruszeniem przepisu art. 145 § 1 k.p.a. służy roszczenie o odszkodowanie w zakresie i na zasadach określonych w przepisach Kodeksu cywilnego. Zatem wydanie decyzji z naruszeniem prawa musi być wyraźnie wyartykułowane w rozstrzygnięciu.
Należy także podnieść, iż zaskarżona decyzja nie odpowiada wymogom określonym w § 1 i 3 art. 107 k.p.a. Zgodnie z tymi przepisami jednym z elementów decyzji jest jej uzasadnienie faktyczne i prawne. Powinno ono zawierać wskazanie okoliczności faktycznych i prawnych, którymi organ kierował się przy podejmowaniu decyzji. W szczególności winno ono zawierać ocenę zebranego w postępowaniu materiału dowodowego, dokonaną przez organ wykładnię stosowanych przepisów oraz ocenę przyjętego stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa. Zaskarżona decyzja wymogu tego nie spełnia. Uzasadnienie decyzji organu drugiej instancji zawiera jedynie lakoniczne wskazanie, że podstawą ustaleń przy rozpatrywaniu odwołania skarżących były "ustalenia komisji", która potwierdziła w całości zgodność oznaczeń konturów klasyfikacyjnych wyszczególnionych w aktualnym operacie klasyfikacyjnym z obowiązującą tabelą klas gruntów. Na marginesie zauważyć należy, że Sąd uznał, iż "ustalenia komisji", to nic innego jak przejaw postępowania w celu uzupełnienia dowodów, prowadzonego na podstawie art. 136 k.p.a. Dosłowne rozumienie wyników prac tej "komisji", czyli rozpoznanie odwołania, prowadzić bowiem by musiało do stwierdzenia nieważności, gdyż przecież właściwym do rozpoznania odwołania był organ administracji a nie "komisja".
Wskazane uchybienia stanowią podstawę uwzględnienia skargi wymienioną w art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Uwzględniając powyższe należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 97 § 1 ustawy przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji winien, przeprowadzając postępowanie co do rozstrzygnięcia istoty sprawy dotyczącej klasyfikacji gruntów, skorygować w zakresie rodzaju użytku gruntowego operat klasyfikacyjny i wydać decyzję o uchyleniu decyzji z dnia 7 czerwca 1997 r. oraz ustaleniu klasyfikacji gruntów zgodnie z tym skorygowanym operatem (art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 1956 r. w sprawie klasyfikacji gruntów).
Orzekając o kosztach postępowania Sąd zasądził od organu administracji jedynie zwrot kosztów sądowych. Skarżący bowiem, mimo że byli zastępowani przez radcę prawnego, nie złożyli wniosku o przyznanie należnych kosztów, co spowodowało, że stosownie do treści art. 210 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stracili uprawnienie do żądania zwrotu kosztów postępowania. Nie dotyczy to jednak wchodzących w skład kosztów postępowania kosztów sądowych, gdyż w tym przypadku stosuje się, w myśl art. 97 § 2 przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sadów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przepisy dotychczasowe, te zaś przewidywały zasądzenie kosztów z urzędu (art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r, o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368 ze zm.).
Uwzględniając skargę Sąd nie określił, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt nie może być wykonywany. W ocenie Sądu art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który nakłada na sąd obowiązek zamieszczenia takiego rozstrzygnięcia w wyroku uwzględniającym skargę, nie dotyczy uwzględnienia skargi na akt odmowny. Przepis ten wiąże się bowiem z zapewnieniem ochrony tymczasowej w postępowaniu przed sądem administracyjnym na etapie pomiędzy wydaniem orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, kiedy to upada wstrzymanie wykonania aktu na podstawie postanowienia (61 § 6 powołanej ustawy), a uprawomocnieniem się orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego, kiedy to następuje wiążące wyeliminowanie uchylonego aktu administracyjnego (art. 170 tej ustawy). Ochrona tymczasowa w postępowaniu przed sądem administracyjnym z istoty swej dotyczy zaś aktów i czynności, które podlegają jakiemukolwiek wykonaniu. Akty, którym odmówiono uwzględnienia żądania (akty odmowne) nie podlegają zaś wykonaniu.
Z tych wszystkich względów Sąd na mocy powołanych przepisów orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI