II SA/GD 129/20
Podsumowanie
WSA w Gdańsku oddalił skargę na postanowienie o umorzeniu postępowania zażaleniowego w sprawie nałożenia grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki obiektu budowlanego.
Skarga dotyczyła postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania zażaleniowego w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia na postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki obiektu budowlanego. Sąd uznał, że postanowienie o umorzeniu było prawidłowe, ponieważ strona wnosząca zażalenie (A. G.) nie posiadała przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym grzywny nałożonej na D. G. Skarga została oddalona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku rozpoznał skargę A. G. i D. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 grudnia 2019 r., które umarzało postępowanie zażaleniowe w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia A. G. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 czerwca 2018 r. dotyczące nałożenia grzywny w celu przymuszenia na D. G. w związku z niewykonaniem nakazu rozbiórki obiektu budowlanego. Sąd podkreślił, że nakaz rozbiórki obiektu budowlanego, wydany pierwotnie w 2011 r., stał się prawomocny i nie został wykonany. W związku z tym wszczęto postępowanie egzekucyjne, w ramach którego nałożono na każdego z małżonków (A. G. i D. G.) odrębne grzywny w celu przymuszenia. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie zażaleniowe zainicjowane przez A. G., uznając, że nie posiadała ona przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym grzywny nałożonej na D. G. Sąd administracyjny uznał to rozstrzygnięcie za prawidłowe, wskazując, że każdy zobowiązany jest odrębną stroną postępowania egzekucyjnego, a środki egzekucyjne stosuje się wobec każdego z nich niezależnie. Oddalono skargę.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, strona wnosząca zażalenie nie posiada przymiotu strony, jeśli postanowienie jej nie dotyczy bezpośrednio.
Uzasadnienie
Postanowienie nakładające grzywnę w celu przymuszenia na jednego z zobowiązanych (D. G.) nie dotyczy bezpośrednio praw ani obowiązków drugiego zobowiązanego (A. G.). Złożenie zażalenia przez podmiot nieposiadający przymiotu strony skutkuje bezprzedmiotowością postępowania zażaleniowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (16)
Główne
u.p.e.a. art. 119 § par. 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 121
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 1a § pkt 20
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 27 § par. 1 pkt 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 120 § par. 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 121 § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 121 § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 121 § § 5
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 127 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.u.s.a. art. 1 § § 2
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie o umorzeniu postępowania zażaleniowego było prawidłowe, ponieważ strona wnosząca zażalenie (A. G.) nie posiadała przymiotu strony w postępowaniu dotyczącym grzywny nałożonej na D. G. Każdy z małżonków jest odrębnym zobowiązanym do wykonania obowiązku rozbiórki, a grzywna w celu przymuszenia ma charakter indywidualny, nie solidarny.
Odrzucone argumenty
Nałożenie odrębnych grzywien po 10.000 zł na każdego z małżonków jest zbyt uciążliwe. Organ egzekucyjny nie zbadał sytuacji finansowej stron przy ustalaniu wysokości grzywny. Długi okres oczekiwania na wykonanie obowiązku wynikał również z opieszałości organu nadzoru budowlanego. Postępowanie egzekucyjne nie ma podstaw prawnych, ponieważ jest prowadzone w oparciu o decyzję wydaną z naruszeniem prawa (w trakcie trwającego postępowania odwoławczego od decyzji o odmowie uchylenia opłaty legalizacyjnej).
Godne uwagi sformułowania
Pojęcie zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym ma charakter formalny i nie można w tym wypadku utożsamiać zobowiązanego z podmiotem ogólnie określonych w normach prawa materialnego praw i obowiązków. Grzywna w celu przymuszenia nie ma charakteru zobowiązania solidarnego. Każdy ze zobowiązanych do rozbiórki jest odrębną stroną postępowania egzekucyjnego, której interes prawny jest ściśle związany z jego zindywidualizowanym obowiązkiem do wykonania rozbiórki.
Skład orzekający
Jolanta Górska
przewodniczący
Magdalena Dobek-Rak
sprawozdawca
Mariola Jaroszewska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przymiotu strony w postępowaniu zażaleniowym oraz indywidualnej odpowiedzialności małżonków w postępowaniu egzekucyjnym w administracji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z postępowaniem egzekucyjnym w administracji i nałożeniem grzywny w celu przymuszenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu egzekucyjnym, w szczególności odpowiedzialności współmałżonków i przymiotu strony, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Czy małżonek odpowiada za błędy drugiego w postępowaniu egzekucyjnym? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
budownictwo
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
II SA/Gd 129/20 - Wyrok WSA w Gdańsku Data orzeczenia 2021-02-17 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-02-20 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku Sędziowie Jolanta Górska /przewodniczący/ Magdalena Dobek-Rak /sprawozdawca/ Mariola Jaroszewska Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s 638 Sprawy egzekucji administracyjnej; egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Sygn. powiązane II OSK 82/22 - Wyrok NSA z 2023-02-27 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2019 poz 1438 art. 27 par. 1 pkt 2, art. 119 par. 1 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia WSA Magdalena Dobek-Rak (spr.) po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 lutego 2021 r. sprawy ze skargi A. G. i D. G. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 grudnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie zażalenia na postanowienie dotyczące nałożenia grzywny w celu przymuszenia do rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Uzasadnienie Pismem z dnia 2 lutego 2020 r. A. G. i D. G. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na następujące postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego: 1. z dnia 17 grudnia 2019 r., nr [..], uchylające postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 czerwca 2018 r., nr [..], w części dotyczącej terminu uiszczenia nałożonej na A. G. grzywny w celu przymuszenia oraz w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i ustalające nowy termin oraz utrzymujące w mocy w pozostałej części zaskarżone postanowienie (sygn. akt II SA/Gd 126/20), 2. z dnia 17 grudnia 2019 r., nr [..], umarzające postępowanie zażaleniowe w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia z dnia 2 lipca 2019 r. D. G. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 czerwca 2018 r., nr [..] (sygn. akt II SA/Gd 127/20), 3. z dnia 18 grudnia 2019 r., nr [..], uchylające postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 czerwca 2018 r., nr [..], w części dotyczącej terminu uiszczenia nałożonej na D. G. grzywny w celu przymuszenia oraz w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i ustalające nowy termin oraz utrzymujące w mocy w pozostałej części zaskarżone postanowienie (sygn. akt II SA/Gd 128/20), 4. z dnia 18 grudnia 2019 r., nr [..], umarzające postępowanie zażaleniowe w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia z dnia 2 lipca 2019 r. A.G. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 czerwca 2018 r., nr [..] (sygn. akt II SA/Gd 129/20). Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 21 lutego 2020 r. rozdzielono skargi zawarte w piśmie A. G. i D. G. z dnia 2 lutego 2020 r. poprzez odrębne zarejestrowanie 4 skarg na wskazane wyżej postanowienia pod wskazanymi wyżej sygnaturami akt. Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 grudnia 2019 r., nr [..], umarzające postępowanie zażaleniowe w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia z dnia 2 lipca 2019 r. A. G. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 czerwca 2018 r., nr [..], w przedmiocie grzywny nałożonej na D. G. Zaskarżone postanowienie podjęto w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Decyzją z dnia 3 stycznia 2011 r., nr [..], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał A. i D. G. rozebrać samowolnie wybudowany obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej (o wymiarach gabarytowych 11,00m x 6,50m) z dachem dwuspadowym, niepodpiwniczony, posadowiony na stopach żelbetowych, zlokalizowany na terenie działki nr [..] w miejscowości N., na terenie Gminy N. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją organu odwoławczego z dnia 31 sierpnia 2011 r., a wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę A. i D. G. w tej sprawie. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 2987/12, oddalił skargę kasacyjną w przedmiocie nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu budowlanego. Wobec braku dobrowolnego wykonania nakazu rozbiórki, po uprzednim wezwaniu zobowiązanych do wykonania obowiązku rozbiórki, organ egzekucyjny tytułem wykonawczym z dnia 28 października 2014 r. wszczął względem zobowiązanych postępowanie egzekucyjne w administracji w celu przymuszenia do wykonania rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej na działce nr [..]. Postanowieniem z dnia 8 lipca 2016 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nałożył na A. G. i D. G. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 59.731,10 zł, uznając, że wobec braku wykonania nakazu rozbiórki organ egzekucyjny zobowiązany był do zastosowania środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia do wykonania nałożonego obowiązku. Grzywnę w celu przymuszenia naliczono na podstawie art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którym w przypadku obowiązku przymusowej rozbiórki budynku lub jego części, iloczyn powierzchni zabudowy budynku lub jego części, objętego nakazem przymusowej rozbiórki, i 1/5 ceny 1 m2 powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego, ogłoszonej przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów do obliczania premii gwarancyjnej dla posiadaczy oszczędnościowych książeczek mieszkaniowych. Postanowieniem z dnia 3 października 2016 r., nr [..],Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił postanowienie powiatowego organu nadzoru z dnia 8 lipca 2016 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia temu organowi. Organ odwoławczy uznał bowiem, że przedmiotem rozbiórki nakazanej zobowiązanym jest obiekt budowlany nietrwale związany z gruntem, a nie budynek. Okoliczność ta została zweryfikowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku prawomocnym wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 794/11. Do obiektów budowlanych nietrwale związanych z gruntem, które nie są budynkami, nie stosuje się art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ale art. 121 § 2 tej ustawy określający maksymalną wysokość grzywny w celu przymuszenia – 10.000 zł. W konsekwencji, organ dostrzegł potrzebę ponownego ustalenia wysokości grzywny na podstawie art. 121 § 2 ustawy. Postanowieniem z dnia 2 października 2017 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowalnego nałożył na obu zobowiązanych grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 10.000 zł. W administracyjnym toku instancji Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 28 listopada 2017 r. uchylił postanowienie organu I instancji z dnia 2 października 2017 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu organowi. Organ uznał bowiem, że nałożenie na zobowiązanych wspólnej grzywny w wysokości 10.000 zł w celu przymuszenia do wykonania ciążącego na nich obowiązku, jest nieprawidłowe. Rozkładanie grzywny na kilka podmiotów i uznanie, że zapłata grzywny przez jedną z nich zwalnia pozostałych, mogłoby spowodować, że środek ten straciłby swój przymusowy charakter. Z tego powodu konieczne jest nałożenie grzywny w celu przymuszenia na każdy podmiot zobowiązany, a nie solidarnie. Ponownie rozpatrując sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia 11 czerwca 2018 r., nr [..], nałożył na D. G. grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 10.000 zł w związku z niewykonaniem nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, a także obciążył opłatą egzekucyjną w wysokości 68 zł. Jednocześnie organ wezwał zobowiązanego do wpłacenia grzywny i opłaty w terminie do dnia 31 sierpnia 2018 r. oraz wykonania obowiązku określonego w decyzji z dnia 3 stycznia 2011 r. do dnia 31 sierpnia 2018 r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym obowiązków o charakterze niepieniężnym przewiduje dwa środki egzekucyjne: grzywnę w celu przymuszenia oraz wykonanie zastępcze. Organ egzekucyjny jest zobligowany zastosować środki egzekucyjne, które są najmniej uciążliwe dla osoby zobowiązanej, a zarazem prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku. Mniej uciążliwym środkiem dla zobowiązanej, jest grzywna w celu przymuszenia, gdyż w momencie wykonania obowiązku nakazanego prawomocną decyzją grzywna ta podlega umorzeniu. Bardziej dolegliwym środkiem egzekucyjnym byłoby przeprowadzenie postępowania zastępczego, które polega na zleceniu wykonania obowiązku rozbiórki innej osobie za zobowiązaną, na jej koszt, który nie podlega zwrotowi. Wobec braku dobrowolnego wykonania przez zobowiązanych prawomocnie orzeczonego wobec nich obowiązku rozbiórki organ mógł nałożyć na każdego ze zobowiązanych z osobna grzywnę w celu przymuszenia, której wysokość należało ustalić na podstawie art. 121 § 2 i § 4 ustawy, adekwatnie do charakteru przedmiotu rozbiórki, który nie jest budynkiem, tylko obiektem budowlanym nietrwale związanym z gruntem. Organ wskazał, że nakładając na D. G. grzywnę miał na uwadze przymuszenie strony do wykonania ciążącego na niej obowiązku rozbiórki obiektu budowlanego, dlatego postanowił zastosować środek egzekucyjny w postaci grzywny w celu przymuszenia w maksymalnej dopuszczalnej wysokości. Ustalając wysokość grzywny organ egzekucyjny uwzględnił fakt, że obowiązek dokonania rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej, podlega rygorowi wykonania od 7 lat. Ponieważ organ egzekucyjny jest zobowiązany do jak najszybszego wyegzekwowania na właścicielu rozbiórki przedmiotowego obiektu, nałożenie grzywny jest konieczne. W związku z tym, że egzekucja dotyczy spełnienia przez zobowiązaną obowiązku wynikającego z przepisów prawa budowlanego, grzywna w celu przymuszenia jest jednorazowa, a zatem powinna być wysoka i dostatecznie dolegliwa, aby realnie wpłynąć na wykonanie obowiązku określonego w tytule wykonawczym. Skuteczność nałożenia tak wysokiej grzywny wyeliminuje potrzebę stosowania kolejnych środków egzekucyjnych. Wskazano przy tym, że grzywna w celu przymuszenia jest środkiem egzekucyjnym, który ma wyłącznie przymusić zobowiązaną do wykonania obowiązku, a ją ukarać. Nałożenie grzywny ma na celu zmobilizowanie D. G. do wykonania egzekwowanego obowiązku. Ustalając wysokość grzywny organ kierował się zasadą racjonalnego działania, w oparciu o treść art. 7 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Rozpoznając zażalenie A. G. i D. G. na powyższe postanowienie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu 18 grudnia 2019 r. dwa postanowienia o tym samym numerze [..]: jedno którym uchylono postanowienie organu I instancji z dnia 11 czerwca 2018 r. w części dotyczącej terminu uiszczenia nałożonej na D. G. grzywny oraz w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku i ustalono nowy termin - do dnia 30 kwietnia 2020 r., w pozostałej części utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji, które jest przedmiotem zaskarżenia w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 128/20, i drugie o umorzeniu postępowania zażaleniowego w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia z dnia 2 lipca 2019 r. A. G. Umarzając postępowanie zażaleniowe w stosunku do A. G. organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z art. 127 § 1 w związku z art. 144 k.p.a. na postanowienie wydanej przez organ I instancji zażalenie do organu wyższego stopnia służy stronie. W świetle art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo, kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny albo obowiązek. Zgodnie z obowiązującym orzecznictwem sądów administracyjnych, postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się rozstrzygnięcie, które rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby lub, gdy rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa bezpośrednio na prawa i obowiązki tej osoby. Interes prawny musi zatem znajdować oparcie w przepisach prawa materialnego. Według organu odwoławczego postanowienie nakładające grzywnę w celu przymuszenia do wykonania obowiązku rozbiórki na D. G. nie dotyczyło ani praw ani obowiązków A. G. Złożenie zażalenia przez nią, jako podmiot nie posiadający przymiotu strony, skutkuje bezprzedmiotowością postępowania zażaleniowego. Zgodnie z orzecznictwem, jeżeli organ uzna, że jednostka wnosząca odwołanie nie ma w danej sprawie interesu prawnego lub obowiązku, wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego zgodnie z art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. W jednobrzmiącej skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku A. i D. G. zaskarżyli m.in. postanowienie organu odwoławczego z dnia 18 grudnia 2019 r. o umorzeniu postępowania zażaleniowego w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia z dnia 2 lipca 2019 r. A. G. od postanowienia nakładającego na D. G. grzywnę w celu przymuszenia. Skarżący wnieśli o jego uchylenie oraz uchylenie postanowienia organu I instancji. W uzasadnieniu skarżący wskazali, że w stosunku do nich zostały wydane dwa postanowienia z tej samej daty i o tym samym numerze o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia po 10.000 zł, osobno na każdego z małżonków. W związku z tym wyjaśnili, że są małżeństwem prowadzącym wspólne gospodarstwo domowe z dwójką małoletnich dzieci i nałożenie grzywny w podwójnej wysokości, określonej w art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stanowi zbyt uciążliwy środek egzekucyjny. Nigdzie w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie ma przepisu wprost uprawniającego organ do zastosowania grzywny w celu przymuszenia dla każdego zobowiązanego z osobna, jeśli jest ich kilku a obowiązek ten sam. Zdaniem skarżących w postanowieniu brak jest uzasadnienia, dlaczego organ pierwszej instancji uznał kwotę 2 x 10.000 zł za właściwą i mniej dolegliwą niż 10.000 zł solidarnie na oboje małżonków. Środki finansowe na opłacenie grzywny będą pochodzić ze wspólnego majątku skarżących. Ustawa wprost nie obliguje organu do zbadania sytuacji strony ale też mu tego nie zabrania. Organ nie podał okoliczności jakie zbadał przy ustalaniu wysokości grzywny. Organ odwoławczy bez analizy całej sprawy, powiela tylko stanowisko organu niższej instancji, że przy ustalaniu wysokości grzywny wziął pod uwagę fakt, że obowiązek dokonania rozbiórki obiektu budowlanego podlega rygorowi wykonania od 7 lat. Tymczasem upływ tak długiego okresu był spowodowany też opieszałością organu nadzoru budowlanego. W ocenie skarżących, postępowanie egzekucyjne prowadzone przez organ I instancji nie ma podstaw prawnych, ponieważ jest prowadzone w oparciu o decyzję tego samego organu o nakazie rozbiórki przedmiotowego obiektu wydaną z naruszeniem prawa - w trakcie trwającego postępowania odwoławczego od decyzji Wojewody o odmowie umorzenia skarżącym opłaty legalizacyjnej. W celu wyeliminowania z obiegu prawnego tej decyzji pismem z dnia 7 lipca 2017 r. złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z dnia 22 maja 2017 r., nr [..], utrzymującą w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 22 marca 2017 r. o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31 sierpnia 2011 r. utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia 3 stycznia 2011 r. o nakazie rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego, zlokalizowanego na terenie działki nr [..] w N. Do tej pory Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie poinformował ich na piśmie jako strony o rozstrzygnięciu sprawy. Dla nich sprawa pozostaje nierozstrzygnięta. Tego dowodu organ odwoławczy również nie przeanalizował w swoim postanowieniu. Prowadzenie postępowania w sposób rażąco naruszający zaufanie obywateli do organów państwa może stanowić podstawę stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w takim postępowaniu. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko sformułowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, zgodnie z art. 1 § 2 ustawy, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W niniejszej sprawie bezsporne jest, że decyzją z dnia 3 stycznia 2011 r., nr [..], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał A. i D.G. rozebrać samowolnie wybudowany obiekt budowlany o konstrukcji drewnianej (o wymiarach gabarytowych 11,00m x 6,50m) z dachem dwuspadowym, niepodpiwniczony, posadowiony na stopach żelbetowych, zlokalizowany na terenie działki nr [..] w miejscowości N., na terenie Gminy N. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31 sierpnia 2011 r. Kontrola legalności powyższych decyzji rozbiórkowych przeprowadzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku doprowadziła do oddalenia skargi A. i D. G. wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Gd 794/11, a następnie skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 15 maja 2014 r., sygn. akt II OSK 2987/12. Bezsporne jest także, że obowiązek ten nie został wykonany. Niewykonanie w sposób dobrowolny obowiązku rozbiórki przez zobowiązanych skutkowało wystawieniem w dniu 28 października 2014 r. tytuł wykonawczego obejmującego A. G. i D. G. i zainicjowaniem postępowania egzekucyjnego, w którym każdemu ze zobowiązanych z osobna przysługuje status zobowiązanego. Wydano także dwa odrębne postanowienia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia z dnia 11 czerwca 2018 r., o nr [..], na A. G. i nr [..] na D. G. W myśl art. 1a pkt 20 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 1438 ze zm.), zwanej dalej u.p.e.a., zobowiązanym jest każda osoba, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze niepieniężnym. Tak więc każdy z adresatów decyzji zawierającej nakaz wykonania obowiązku o charakterze niepieniężnym (rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części), jest w pełnym zakresie odpowiedzialny za wykonanie nakazu. W orzecznictwie sądowym przyjęto, że jeśli egzekucji administracyjnej podlega nałożony na oboje małżonków obowiązek wykonania rozbiórki obiektu budowlanego - to każdy z małżonków jest zobowiązany w myśl art. 27 § 1 pkt 2 w związku z art. 1a pkt 20 u.p.e.a., co do całego obowiązku. O ile obowiązek ten jest nie spełniany, na każdego zobowiązanego małżonka może być nałożona grzywna w celu przymuszenia w wysokości ustalonej na podstawie art. 121 § 4 i 5 tej u.p.e.a. (por. wyroki NSA z dnia 8 stycznia 2013 r., II OSK 1629/11, z dnia 20 maja 2020 r., II OSK 3075/19, dostępne na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Pojęcie zobowiązanego w postępowaniu egzekucyjnym ma charakter formalny i nie można w tym wypadku utożsamiać zobowiązanego z podmiotem ogólnie określonych w normach prawa materialnego praw i obowiązków. Obowiązek, w związku z niewykonaniem którego prowadzone jest postępowanie egzekucyjne, ma charakter indywidualny i konkretny. Wystawienie jednego tytułu wykonawczego łącznie odnoszącego się do obojga zobowiązanych niczego w tym zakresie nie zmienia. Konsekwencją takiego stanu prawnego, jest stanowisko, według którego obowiązek wykonania czynności może być egzekwowany wobec każdego zobowiązanego. Z przepisów art. 119 § 1 u.p.e.a, art. 120 § 1 up.e.a. oraz art. 121 u.p.e.a. wynika, że grzywnę w celu przymuszenia można nałożyć na każdego zobowiązanego. Tak też uczynił organ egzekucyjny w sprawie obowiązku egzekwowanego w kontrolowanym postępowaniu egzekucyjnym. Grzywna w celu przymuszenia nie bowiem charakteru zobowiązania solidarnego. W konsekwencji, każde z wydanych w postępowaniu egzekucyjnym, wszczętym tytułem wykonawczym z dnia 28 października 2014 r., postanowień o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia dotyczy wyłącznie interesów prawnych osoby obciążonej na jego podstawie obowiązkiem jej uiszczenia. Adresatem, skarżonego zażaleniem przez A. G. postanowienia, jest tylko i wyłącznie zobowiązany D. G. a A. G. nie posiada własnego interesu w jego kwestionowaniu, gdyż w stosunku do niej została nałożona odrębna grzywna w celu przymuszenia (postanowienie nr [..] z dnia 11 czerwca 2018 r.). W tych okolicznościach mając powyższe na uwadze, prawidłowo Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżonym postanowieniem, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 k.p.a. - umorzył postępowanie przed organem II instancji wywołane zażaleniem A. G. jako bezprzedmiotowe z przyczyn podmiotowych (brak przymiotu strony A. G.). Sąd zwraca uwagę, że konsekwentnie skarżący D. G. nie posiada własnego interesu prawnego w kwestionowaniu zaskarżonego postanowienia umarzającego postępowanie zażaleniowe zainicjowane zażaleniem A. G., albowiem każdy ze zobowiązanych do rozbiórki jest odrębną stroną postępowania egzekucyjnego, której interes prawny jest ściśle związany z jego zindywidualizowanym obowiązkiem do wykonania rozbiórki. Również środki egzekucyjne stosowane są odrębnie wobec każdego zobowiązanego i zastosowanie środka wobec jednego ze zobowiązanych nie ma wpływu na zastosowanie takiego środka wobec drugiego zobowiązanego. Organy nadzoru budowlanego nie obciążyły grzywną solidarnie małżonków G., ale odrębnymi postanowieniem orzekły odrębne grzywny wobec każdego zobowiązanego. Każdy z małżonków G. jest bowiem zobowiązanym do wykonania orzeczonego obowiązku rozbiórki i w stosunku do każdego z nich niezależnie można stosować środki egzekucyjne. Uiszczenie grzywny przez jednego z ich nie zwalnia z uiszczenia grzywny drugiego małżonka, albowiem istotą grzywny nie jest jej uiszczenie, ale zmobilizowanie zobowiązanych do wykonania obowiązku niepieniężnego. W konsekwencji, skarżący D. G. posiada indywidualny interes prawny w kwestionowaniu postanowień wydanych w toku postępowania egzekucyjnego odnoszących się wyłącznie do niego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., oddalił skargę w całości. Sąd orzekał w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, do czego uprawniał przepis art. 119 pkt 3 p.p.s.a., stanowiąc, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę