II SA/Bd 209/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w BydgoszczyBydgoszcz2007-05-15
NSAbudowlaneWysokawsa
prawo budowlanepozwolenie na użytkowanieprojekt zamiennyzmiana sposobu użytkowaniainteres prawnyprzymiot stronypostępowanie naprawczenadzór budowlany

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uznając, że skarżący S. P. nie miał przymiotu strony w postępowaniu, a organ odwoławczy nie zbadał tej kwestii.

Sprawa dotyczyła obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku piekarni. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję nakładającą ten obowiązek. Skarżący S. P. wniósł skargę, zarzucając naruszenie przepisów prawa budowlanego i KPA. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ odwoławczy zaniechał zbadania, czy skarżący posiadał przymiot strony w postępowaniu, co stanowiło naruszenie przepisów i mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznał skargę S. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję nakładającą na A. i B. K. obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku piekarni. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów prawa budowlanego i Kodeksu postępowania administracyjnego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na istotne naruszenie przepisów KPA przez organ odwoławczy. Głównym zarzutem sądu było zaniechanie przez organ odwoławczy zbadania, czy skarżący S. P. posiadał przymiot strony w postępowaniu administracyjnym. Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami, stroną jest osoba, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, a w przypadku pozwolenia na użytkowanie, stroną jest wyłącznie inwestor. Skarżący swoje uprawnienia zdawał się wywodzić z uciążliwości sąsiedztwa, co sąd zakwalifikował jako interes faktyczny, a nie prawny. Ponieważ organ odwoławczy nie zbadał tej kwestii, sąd uznał, że doszło do naruszenia przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, zaskarżona decyzja została uchylona, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania, z zaleceniem ustalenia, czy skarżącemu przysługuje przymiot strony.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, skarżący S. P. nie posiadał przymiotu strony w tym postępowaniu, ponieważ jego interes był jedynie faktyczny, a nie prawny, a zgodnie z prawem budowlanym, stroną w postępowaniu o pozwolenie na użytkowanie jest wyłącznie inwestor.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ odwoławczy zaniechał zbadania kwestii posiadania przez skarżącego przymiotu strony. Sąd podkreślił, że interes prawny musi być oparty na przepisie prawa materialnego, a interes skarżącego opierał się na uciążliwości sąsiedztwa, co jest interesem faktycznym. Ponieważ organ nie zbadał tej kwestii, doszło do naruszenia przepisów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (26)

Główne

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga sprawę w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji w przypadku naruszenia przepisów, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Pomocnicze

u.p.b. art. 59 § ust. 7

Ustawa - Prawo budowlane

Stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor.

u.p.b. art. 36a § ust. 5 pkt 6

Ustawa - Prawo budowlane

Zmiana zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części jest istotnym odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego.

u.p.b. art. 51 § ust. 1 pkt 3

Ustawa - Prawo budowlane

Przepis umożliwiający nałożenie obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego w przypadku istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu.

u.p.b. art. 81 § ust. 1 pkt 2

Ustawa - Prawo budowlane

u.p.b. art. 83 § ust. 2

Ustawa - Prawo budowlane

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 149 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 150 § § 2

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 151 § § 2

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 146

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 157 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 158 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 28

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja strony postępowania.

k.p.a. art. 127 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 6

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 121

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.b. art. 5 § ust. 1 pkt 6

Ustawa - Prawo budowlane

Możliwość kwestionowania decyzji przez osoby trzecie w zakresie naruszenia ich uzasadnionego interesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy zaniechał zbadania, czy skarżący S. P. posiadał przymiot strony w postępowaniu administracyjnym.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącego dotyczące naruszenia przepisów prawa budowlanego i KPA w zakresie merytorycznym (sąd nie badał ich z uwagi na uchylenie decyzji z przyczyn proceduralnych).

Godne uwagi sformułowania

Sąd rozstrzyga sprawę w granicach danej sprawy nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Pojęcie strony może być wyprowadzane tylko z konkretnej normy prawnej, która może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku. Od tak pojmowanego interesu prawnego trzeba odróżnić interes faktyczny. Organ tego obowiązku zaniechał. Stanowiło to w sposób oczywisty naruszenie przepisów prawa i mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Elżbieta Piechowiak

przewodniczący

Grażyna Malinowska-Wasik

członek

Wojciech Jarzembski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie przymiotu strony w postępowaniach administracyjnych, zwłaszcza w kontekście interesu prawnego i faktycznego, oraz obowiązek organów administracji badania dopuszczalności odwołań."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym, gdzie interes skarżącego opierał się na uciążliwości sąsiedztwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje kluczową kwestię proceduralną dotyczącą przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym, co jest fundamentalne dla praktyki prawniczej. Pokazuje też, jak błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia decyzji.

Czy sąsiad może zaskarżyć decyzję dotyczącą budowy? Kluczowa lekcja o przymiocie strony w prawie administracyjnym.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Bd 209/07 - Wyrok WSA w Bydgoszczy
Data orzeczenia
2007-05-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-02-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Sędziowie
Elżbieta Piechowiak /przewodniczący/
Grażyna Malinowska-Wasik
Grzegorz Saniewski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art. 59 ust. 7
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 134
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie: Sędzia WSA Grażyna Malinowska - Wasik Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Protokolant Dominika Znaniecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 maja 2007 r. sprawy ze skargi S. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] 2007 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia projektu budowlanego 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącego kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
W dniu [...] 1989 r. Kierownik Wydziału Urbanistyki Urzędu Miejskiego we W. zatwierdził plan realizacyjny i udzielił B. i A. K. pozwolenia na budowę warsztatu rzemieślniczego branży "instalacje sanitarne" oraz zatwierdził projekt techniczny tej inwestycji.
W dniu 2 lutego 1995 r. B. K. złożył w Urzędzie Miejskim we W. zawiadomienie o oddaniu do użytku obiektu budowlanego zrealizowanego przy ul. N. wskazując, że obiekt ten wybudowany został na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] 1989 r. Nr [...]. Inwestor określił oddawany do użytkowania obiekt jako piekarnie Prezydent Miasta Włocławka w tym samym dniu tj. 9 lutego 1995 r., wydał decyzję nr [...] o pozwoleniu na użytkowanie budynku piekarni o powierzchni użytkowej 203,47 m2 przy ul. N. we W..
W dniu 22 listopada 1999 r. Prezydent Miasta Wł. uwzględniając wniosek S. P. wznowił na podstawie art. 145 § 1 pkt 4, 149 § 1 i 150 § 2 Kpa postępowanie w sprawie zakończonej powyższą decyzją z [...] 1995 r. Następnie decyzją z [...] 2000 r. [...] Prezydenta Miasta W. uchylił własną decyzję z [...] 1995 r. i odmówił udzielenia pozwolenia na użytkowanie tejże piekarni przy ul. N. Wojewoda [...] po rozpoznaniu odwołania B. K. - decyzją z [...] 2000 r. [...] uchylił decyzję z [...] 2000 r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy Prezydent Miasta W. decyzją z [...] 2000 r. [...] na podstawie art. 145, 151 § 2 w związku z 146 Kpa orzekł że: decyzja Prezydenta Miasta W. z dnia [...] 1995 r.
nr [...] w sprawie dopuszczenia do użytkowania budynku piekarni przy ul. N. we W. wydana została z naruszeniem prawa ale odmówił uchylenia tej decyzji z uwagi na ustalony okres przedawnienia do uchylenia decyzji.
Wojewoda [...] decyzją z [...] 2000 r. [...] po rozpatrzeniu odwołania S. P. od tej decyzji – utrzymał ją w mocy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w dniu 2 kwietnia 2004 r. w sprawie II SA/Gd 3095/00 po rozpoznaniu skargi S. P. na ww. decyzję Wojewody stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta W. z [...] 2000 r. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd m.in. wskazał na konieczność wszczęcia z urzędu postępowania administracyjnego
w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z [...] 1995 r. o pozwoleniu na użytkowanie piekarni.
[...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z [...2004 r. – [...]na podstawie art. 104 w związku z art. 156 § 1, art. 157 § 1 i art. 158 § 1 Kpa oraz art. 81 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016, z późn. zm.), stwierdził z urzędu nieważność decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta W. dnia [...] 1995 r., znak: [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie tejże piekarni położonej we W. przy ul. N.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania od tej decyzji wniesionego przez A. i B. K. decyzją z [...] 2004 r. [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 13 października 2005 r. w sprawie VII SA/Wa 225/05 oddalił skargę A. i B. K. na ww. decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Po decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego dalsze postępowanie
w sprawie wniosku B. K. przejął Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta W., który w dniu [...] 2006 r. na podstawie art. 59 ust. 5 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016
z późn. zm.) oraz art. 104 Kpa wydał decyzję [...] w której odmówił B. K. udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku przy ul. N. we W. jako piekarni. W uzasadnieniu decyzji organ zapowiedział odrębne postępowanie w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego do którego odwołanie wnieśli A. i B. K. decyzją z [...] 2006 r. [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta W. decyzją z [...] 2006 r. [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. Nr 156, poz. 1118 z 2006 r. z późn. zm.) oraz art. 104 Kpa nałożył na A. i B. K. obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego budynku piekarni przy ul. N. we W. wskazując, że projekt zamienny winien być opracowany zgodnie z wymaganiami art. 34 Prawa budowlanego, i winien uwzględniać dokonane zmiany w stosunku do zatwierdzonego projektu będącego załącznikiem do pozwolenia na budowę a także winien być opracowany przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia i należącą do Izby Inżynierów Budownictwa, zobowiązując A. i B. K. do przedłożenia projektu w 4 egzemplarzach w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego Miasta W. w terminie do [...] 2007 r.
W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że w dniu 6 kwietnia 2006 r. przeprowadził kontrolę na nieruchomości przy ul. N. we W..
W trakcie kontroli stwierdzono, że w budynku – zlokalizowanym na tej nieruchomości – zainstalowane są urządzenia służące do wypieku chleba, co wskazuje na inny sposób użytkowania budynku, aniżeli sposób określony w decyzji pozwolenia na budowę na podstawie której został on wybudowany. Organ wskazał, że decyzją Urzędu Miejskiego we W. z dnia [...] 1989 r. znak: [...] udzielono pozwolenia na budowę warsztatu rzemieślniczego branży "instalacje sanitarne" przy ul. N. we W.. Zdaniem organu zgodnie z art. 36a ust. 5 pkt 6. Prawa budowlanego zmiana zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, jest istotnym odstępstwem w rozumieniu przepisów prawa. W obecnej sytuacji budynek nie posiada decyzji pozwolenia na użytkowanie (została ona wyeliminowana z obrotu prawnego), a zatem dokonano zmiany zamierzonego sposobu użytkowania z warsztatu rzemieślniczego na piekarnie. Celem doprowadzenia realizowanego budynku do stanu zgodnego z prawem, skorzystano z dyspozycji art. 51 ust. 1 pkt 3 i dlatego zobowiązano A. i B. K. do opracowania projektu zamiennego przedmiotowego obiektu.
Odwołanie od tej decyzji złożył S. P. (przez swego pełnomocnika) wnosząc o stwierdzenie nieważności tej decyzji na podstawie art. 156
§ 1 pkt 2 Kpa. Skarżący zarzucił rażące naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 3 i art. 103 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane oraz art. 2 ust. 4 ustawy z 16 kwietnia
2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
w B. jako organ odwoławczy na podstawie art. 104 w związku z art. 138
§ 1 Kpa oraz art. 81 ust. 2 pkt 2 w związku art. 83 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) decyzją z [...] 2007 r. [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Uzasadniając swą decyzję organ odwoławczy wskazał, że po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 13 października 2005 r. koniecznym stało się ponowne rozpatrzenie złożonego przez B. K. wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, który miał spełniać funkcję piekarni. Zdaniem tego organu inwestor samowolnie zmieniając sposób użytkowania budynku zlokalizowanego przy ul. [...] bezspornie naruszył warunki na jakich pozwolenie na budowę zostało wydane. Taki stan faktyczno – prawny wymagał przeprowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania naprawczego. Postępowanie takowe Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego właściwie przeprowadził w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane zobowiązując A. i B. K. do opracowania projektu zamiennego przedmiotowego budynku. Zdaniem organu przedmiotową sprawę należało rozpatrzyć w oparciu o przepisy obecnie obowiązujące, a więc ustawę z dnia
7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, gdyż celem postępowania jest przeprowadzenie postępowania naprawczego, właściwie prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta W. w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Zgodnie z art. 36a ust. 5 pkt 6 ustawy Prawo budowlane zmiana zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, jest istotnym odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego. W obecnej sytuacji budynek zlokalizowany przy ul. [...] posiada prawomocną decyzję o pozwoleniu na budowę, nie posiada natomiast decyzji dopuszczającej go do użytkowania, gdyż ta jako wadliwa została wyeliminowana z obrotu prawnego, a zatem istotnie zmieniono zamierzony sposób jego użytkowania z warsztatu rzemieślniczego branży "instalacje sanitarne" na piekarnie. Według organu prowadzenie postępowania w trybie art. 51 ustawy Prawo budowlane nie przewiduje badania zgodności inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Odnosząc się zaś do twierdzenia skarżącego, iż prowadząc postępowanie w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustaw Prawo budowlane, przed wydaniem decyzji organ nadzoru budowlanego winien zastosować art. 50 cytowanej ustawy, organ stwierdził, że przepis art. 50 ustawy Prawo budowlane ma zastosowanie w przypadku nie zakończenia robót budowlanych, co
w przedmiotowej sprawie nie ma miejsca, gdyż budowa jest zakończona, zwracając także uwagę, że budynek, w którym znajduje się piekarnia, nie jest samowolą budowlaną do których to stosuje się przytaczany przez skarżącego art. 103 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888). Przepis ten stosuje się w związku z prowadzeniem postępowania w trybie art. 48 ustawy Prawo budowlane. W związku z powyższym w rozpatrywanej sprawie nie jest istotnym badanie roku w którym budowa został rozpoczęta.
Na powyższą decyzję skargę złożył S. P. wnosząc, o:
1. uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta W. z dnia [...] 2006 r. znak: [...];
2. o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych.
Skarżący zarzucał zaskarżonej decyzji naruszenie:
1. art. 34, 36a, 48, 50, 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
(tj. z 2006 r. Dz. U. Nr 156, poz. 1118 ze zm.);
2. art. 6, 7, 9, 75, 78, 107 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Uzasadniając skargę skarżący stwierdził, iż nie wiadomo czemu, mając
w sprawie ostateczną decyzję organu drugiej instancji z dnia 23 września 2004 r. stwierdzającą nieważność decyzji Prezydenta Miasta W. z dnia [...] 1995 r. w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie piekarni, wraca się do tej samej sprawy, rzekomo na podstawie wniosku z dnia 2 lutego 1995 r., który był przecież rozpatrzony przez Prezydenta Miasta W. i organ pierwszej instancji wydaje decyzję o odmowie pozwolenia na użytkowanie piekarni (z dnia [...] 2006 r.
znak: [...]), która to decyzja zostaje utrzymana w mocy przez organ drugiej instancji (decyzja z dnia [...] 2006 r. znak: [...]), wskazując że w sprawie nie ma żadnego wniosku o zmianę sposobu użytkowania warsztatu instalacji budowlanej. Zdaniem skarżącego fakt, że wprawdzie pobudowany przez małżonków K. budynek formalnie miał pozwolenie na budowę z tym, że na warsztat branży sanitarnej a nie na piekarnię, to wcale nie oznacza to, że takie "odstępstwo" od wydanego pozwolenia na budowę może być "naprawione" w trybie art. 51 Prawa budowlanego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów ujętych w skardze, organ wskazał, iż budynek zlokalizowany przy ul. [...], należący do B. i A. K. (użytkowany w charakterze piekarni) nie jest samowolą budowlaną, tak więc zastosowanie przepisu art. 48 ustawy Prawo budowlane jest niedopuszczalne. Przedmiotowy budynek został zrealizowany
w oparciu o wydaną prawomocną decyzję z dnia [...] 1989 r., którą zatwierdzono plan realizacyjny i udzielono pozwolenia na budowę warsztatu rzemieślniczego branży "instalacje sanitarne". Inwestor samowolnie zmieniając sposób użytkowania budynku bezspornie naruszył warunki na jakich pozwolenie na budowę zostało wydane. Zgodnie z art. 36a ust. 5 pkt 6 ustawy Prawo budowlane zmiana zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, jest istotnym odstępstwem od zatwierdzonego projektu budowlanego. Taki stan faktyczno–prawny wymagał przeprowadzenia przez organy nadzoru budowlanego postępowania naprawczego w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane zobowiązując A. i B. K. do opracowania projektu zamiennego przedmiotowego budynku.
Na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym organ podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w odpowiedzi na skargę.
Występujący na rozprawie pełnomocnik uczestniczki postępowania A. K. wniósł o oddalenie skargi podkreślając, że po stronie skarżącego brak jest interesu prawnego do wniesienia skargi. Tego stanowiska nie podzielił pełnomocnik organu odwoławczego występujący na rozprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) sąd rozstrzyga sprawę w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarżący w skardze (ani też wcześniej w swoim odwołaniu z dnia 18 listopada 2006 r.) sporządzonej tak samo jak poprzedzające ją odwołanie przez profesjonalnego pełnomocnika nie wykazuje w jakikolwiek sposób, aby miał interes prawny
w zaskarżeniu przedmiotowej decyzji. Pozostało to również poza zakresem rozważań organu odwoławczego.
Tymczasem wypada zauważyć, że jedną z przesłanek dopuszczalności odwołania jest wniesienie go przez stronę postępowania (art. 127 § 1 Kpa). Według
art. 28 Kpa stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Status strony wynika z przepisów prawa materialnego, a nie procesowego. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazywano, że: "Pojęcie strony może być wyprowadzane tylko z konkretnej normy prawnej, która może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku. Interes prawny w postępowaniu administracyjnym oznacza więc ustalenie przepisu prawa powszechnie obowiązującego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby. Od tak pojmowanego interesu prawnego trzeba odróżnić interes faktyczny, to jest stan, w którym obywatel wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, ale nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającymi stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji (wyrok NSA z dnia 5 października 1998 r., II SA 1104/98). Rozważenia wymagało zatem czy S. P. może powoływać się w niniejszej sprawie na przepis prawa materialnego stwarzający mu uprawnienie do wniesienia odwołania.
Tymczasem skarżący swoje uprawnienia do występowania w sprawie jako strona zdaje się wywodzić z faktu wskazywanej przez niego uciążliwości sąsiadowania (zresztą, jak wynika z akt sprawy przez ulicę) z przedmiotową budowlą, wskazując na hałasy wytwarzane nie tyle przez budowlę lecz ludzi z nią związanych tj. dowożących towar i odbierających produkty. Powołuje się więc na to co w orzecznictwie i doktrynie określane jest mianem interesu faktycznego a nie interesu prawnego.
Powyższe pozostało poza zakresem rozważań organu odwoławczego. Godzi się jednak w tym miejscu zauważyć, że na tę okoliczność – tj. brak interesu prawnego po stronie skarżącego, pełnomocnik uczestniczki jak wynika z akt sprawy zwracał już wcześniej uwagę tego samego organu w piśmie z 2 czerwca 2006 r.
Organ odwoławczy (ten sam który wydał zaskarżoną decyzję będącą przedmiotem niniejszego wyroku) wyraził wówczas (tj. w ww. decyzji z 13 lipca 2006 r.) pogląd, że w myśl art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Status strony wynika z przepisów prawa materialnego a nie procesowego. Elementem kwalifikującym daną osobę jako stronę jest istnienie przepisu prawa materialnego to znaczy konkretnej normy prawnej, która stanowi podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku obywateli. Od tak pojmowanego interesu prawnego trzeba odróżnić "interes faktyczny", to jest stan w którym obywatel wprawdzie jest bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednak nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skutecznego żądania stosownych czynności organu administracji. Przepis prawa materialnego skonkretyzowany w art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego stanowi, że "stroną
w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor".
W związku z tym nie można uznać S. P. za stronę postępowania administracyjnego. Powyższe twierdzenie o braku przymiotu strony organ – co oczywiste – odniósł wówczas do aktualnie prowadzonego postępowania administracyjnego tj. postępowania w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie budynku przy ul. [...] jako piekarni. Organ stwierdził wówczas expressis verbis, że skarżącemu z niniejszej sprawy "nie przysługuje prawo wniesienia odwołania od decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na użytkowanie".
Analizy takiej brak w zaskarżonej decyzji. Brak też analizy ewentualnego pozytywnego rozstrzygnięcia tej kwestii. Od obowiązku przeanalizowania dopuszczalności odwołania S. P. nie zwalniał organu brak jakiejkolwiek wzmianki w tym zakresie w odwołaniu. Obowiązkiem wynikającym
z przepisów Kpa (art. 6, 7 i 134) było działanie na podstawie prawa i zbadanie właśnie w pierwsze kolejności tj. jeszcze przed merytorycznym rozpatrzeniem odwołania od decyzji z 7 listopada 2006 r. dopuszczalności tego odwołania. Organ tego obowiązku zaniechał. Stanowiło to w sposób oczywisty naruszenie przepisów prawa i mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy sąd po myśli art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ww. ustawy z 30 sierpnia 2002 r. uchylił zaskarżona decyzję.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy przeprowadzonym z zachowaniem reguł postępowania administracyjnego wyrażonych m.in. w przepisach art. 6, 7, 107§ 3, 121 i 134 Kpa organ ustali w oparciu o całokształt materiału dowodowego, czy skarżącemu przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowaniu administracyjnym. Dokonując ustaleń w zakresie legitymacji skarżącego do wniesienia odwołania organ odwoławczy winien mieć na względzie, że skarżący jako osoba trzecia w tym postępowaniu administracyjnym może skutecznie kwestionować decyzję administracyjną tylko wówczas i tylko w takim zakresie, w jakim decyzja ta narusza jego uzasadniony interes (art. 5 ust. 1 pkt 6 Prawa budowlanego z 1994 r.). Dokonując ustaleń w tym zakresie organ odwoławczy winien także mieć na uwadze, że nie może stosować art. 28 ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. (tekst jedn. – Dz. U. z 2006 r. 156, poz. 118 z późn. zm.) Prawo budowlane w innych postępowaniach niż postępowanie w sprawie pozwoleń na budowę. Nie można stosować tego przepisu nawet wówczas gdy to postępowanie zbliżone jest do postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Oceniając zaś istnienie interesu prawnego organ winien zwrócić uwagę, iż jego istotną cechą jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego.
Uchylając z powyższych przyczyn zaskarżoną decyzję sąd nie mógł oczywiście ustosunkować się do zarzutów podniesionych w skardze albowiem byłoby to z uwagi na konieczność dokonania wskazanych wyżej ustaleń przedwczesne.
Orzeczenie zawarte w pkt 2 wyroku oparto na treści art. 152 ww. ustawy
z 30 sierpnia 2002 r., a zawarte w pkt 3 – na termin art. 200 tej ustawy.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI