II SA/Gd 1110/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku D. L. o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad ojcem, który posiadał orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organy administracji obu instancji odmówiły przyznania świadczenia, argumentując, że czynności opiekuńcze wykonywane przez skarżącego (pomoc przy kąpieli raz w tygodniu, przygotowywanie leków, pomoc przy opale) miały charakter doraźny i nie stanowiły przeszkody w podjęciu zatrudnienia. Podkreślono, że codzienną opiekę nad ojcem sprawuje jego rodzeństwo – córka A. i syn P., którzy mieszkają z ojcem i są aktywni zawodowo. Skarżący mieszka w pobliżu i pomaga okazjonalnie. WSA w Gdańsku, oddalając skargę, potwierdził prawidłowość stanowiska organów. Sąd uznał, że kluczowe dla przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest istnienie bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją z zatrudnienia lub jego niepodejmowaniem a koniecznością sprawowania stałej i osobistej opieki nad osobą niepełnosprawną, która w sposób oczywisty uniemożliwia podjęcie pracy zarobkowej. W ocenie Sądu, czynności wykonywane przez skarżącego nie spełniały tego kryterium, a jego bierność zawodowa nie była bezpośrednio spowodowana koniecznością sprawowania opieki nad ojcem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przesłanki związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją z zatrudnienia a sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną w kontekście świadczenia pielęgnacyjnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie pomoc opiekuńcza była świadczona przez kilku członków rodziny, a zakres pomocy skarżącego był ograniczony.
Zagadnienia prawne (2)
Czy czynności opiekuńcze wykonywane przez syna nad niepełnosprawnym ojcem, mające charakter doraźny i okazjonalny, mogą stanowić podstawę do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, czynności opiekuńcze o charakterze doraźnym i okazjonalnym, które nie uniemożliwiają podjęcia zatrudnienia, nie stanowią podstawy do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe jest istnienie bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją z zatrudnienia a koniecznością sprawowania stałej i osobistej opieki, która w sposób oczywisty uniemożliwia podjęcie pracy. Pomoc przy kąpieli raz w tygodniu, przygotowywanie leków czy pomoc przy opale nie spełniają tego kryterium.
Czy brak aktywności zawodowej wnioskodawcy, który nie jest bezpośrednio związany z koniecznością sprawowania opieki nad niepełnosprawnym ojcem, może być podstawą do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, świadczenie pielęgnacyjne jest przyznawane za faktyczną rezygnację z zatrudnienia lub jego niepodejmowanie z powodu konieczności sprawowania opieki, a nie jako zastępcze źródło dochodu z innych przyczyn.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że świadczenie pielęgnacyjne ma rekompensować utratę dochodu wynikającą z konieczności sprawowania opieki, a nie stanowić wsparcie dla osób biernych zawodowo z innych powodów. W tej sprawie nie wykazano związku między niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego a opieką nad ojcem.
Przepisy (15)
Główne
u.ś.r. art. 17 § ust. 1
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Pomocnicze
u.ś.r. art. 17 § ust. 1b
Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych
Sąd podziela stanowisko TK, że kryterium momentu powstania niepełnosprawności (ust. 1b) utraciło konstytucyjność w odniesieniu do opiekunów dorosłych niepełnosprawnych, a oceny należy dokonywać z pominięciem tego kryterium.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 9
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.r.o.
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy
P.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.u.s.a. art. 1 § § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.u.s.a. art. 1 § § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 3 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 119 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Czynności opiekuńcze skarżącego miały charakter doraźny i nie uniemożliwiały podjęcia zatrudnienia. • Nie wykazano bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego między niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego a koniecznością sprawowania opieki nad ojcem. • Codzienną opiekę nad ojcem sprawuje jego rodzeństwo, które jest aktywne zawodowo.
Odrzucone argumenty
Zakres opieki świadczony przez skarżącego wypełnia dyspozycję art. 17 ust. 1 u.ś.r. • Istnieje związek przyczynowo-skutkowy między niepodejmowaniem zatrudnienia przez skarżącego a sprawowaniem opieki nad ojcem.
Godne uwagi sformułowania
pomoc przy kąpieli raz w tygodniu oraz przygotowywania raz w tygodniu leków na cały tydzień czy pomocy w przygotowaniu opału i palenia w piecu nie można określić jako stałej i długotrwałej opieki nad osobą niepełnosprawną. Jest to raczej pomoc doraźna • nie ma żadnego związku przyczynowego pomiędzy niepodejmowaniem przez wnioskodawcę zatrudnienia a sprawowaniem przez niego opieki nad ojcem. • zakres sprawowanej opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej • Nie chodzi przy tym o jakąkolwiek opiekę, ale taką, której zakres i czas trwania wyklucza możliwość podjęcia jakiegokolwiek zatrudnienia. • świadczenie pielęgnacyjne jest niejako surogatem wynagrodzenia za pracę • nie ma natomiast stanowić zastępcze źródła dochodu w przypadku, gdy choć wnioskodawca wykonuje ciążący na nim obowiązek opieki nad członkiem rodziny, to nie musiał z tego tytułu rezygnować z zatrudnienia
Skład orzekający
Krzysztof Kaszubowski
przewodniczący sprawozdawca
Jolanta Górska
sędzia
Justyna Dudek - Sienkiewicz
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanki związku przyczynowo-skutkowego między rezygnacją z zatrudnienia a sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną w kontekście świadczenia pielęgnacyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie pomoc opiekuńcza była świadczona przez kilku członków rodziny, a zakres pomocy skarżącego był ograniczony.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego świadczenia socjalnego i jego interpretacji prawnej, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i socjalnym. Jednak stan faktyczny jest dość typowy.
“Świadczenie pielęgnacyjne: Czy pomoc raz w tygodniu wystarczy, by zrezygnować z pracy?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.