II SA/Gd 1011/24

II SA/Gd 1011/24 - Wyrok WSA w Gdańsku
Data orzeczenia
2025-02-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku
Sędziowie
Dariusz Kurkiewicz /sprawozdawca/
Diana Trzcińska /przewodniczący/
Wojciech Wycichowski
Symbol z opisem
6133 Informacja o środowisku
Hasła tematyczne
Środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1094
art. 71, art. 72
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udział społeczeństwa w ochronie środowiska oraz  oceny oddziaływania na środowisko (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Diana Trzcińska Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Asesor WSA Wojciech Wycichowski Protokolant Starszy asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 12 lutego 2025 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 15 lipca 2024 r. nr SKO Gd/4660/23 w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddala skargę.
Uzasadnienie
J. R. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Gdańsku na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska w przedmiocie środowiskowego uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia.
Skargę wniesiono w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Wnioskiem z dnia 13 maja 2021 r. D. M. prowadzący działalność
gospodarczą pod nazwą PPHU "[...]" D. M., działający
za pośrednictwem pełnomocnika, wystąpił do Prezydenta Miasta Gdańska o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn.: Uruchomienie linii technologicznej do zbierania i przetwarzania odpadów budowlanych na działce nr [...] obręb [...] w G. Do wniosku inwestor dołączył kartę informacyjną przedsięwzięcia. W dniu 24 maja 2021 r. wnioskodawca złożył uzupełnienie do ww. wniosku. Po analizie złożonej karty informacyjnej przedsięwzięcia organ stwierdził, że wnioskowane przedsięwzięcie w zakresie przetwarzania odpadów winno być zakwalifikowane jako przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 47 ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. W związku z powyższym pismem z dnia 5 sierpnia 2021 r. organ wezwał inwestora do wniesienia załączników do wniosku obowiązujących dla przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. W dniu 13 września 2021 r. do organu wpłynęło uzupełnienie wniosku (raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko). Po analizie ww. raportu organ stwierdził braki w dokumentacji i pismem z dnia 1 grudnia 2021 r. wezwał inwestora do uzupełnienia. W odpowiedzi na powyższe, w dniu 12 stycznia 2022 r. Inwestor złożył uzupełnienie, w tym ujednoliconą wersję raportu o odziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Po analizie ww. dokumentacji pismami z dnia 1 marca 2022 r., z dnia 18 sierpnia 2022 r., z dnia 6 października 2022 r., z dnia 14 listopada 2022 r. organ wezwał wnioskodawcę do wniesienia niezbędnych uzupełnień i wyjaśnień. Stosowne uzupełnienia do raportu wpłynęły w dniu 26 kwietnia 2022 r., w dniu 9 września 2022 r., 4 listopada 2022 r., 23 listopada 2022 r.
Objęta wnioskiem inwestycja, zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, oraz na podstawie art. 71 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, dalej jako u.u.i.ś., realizacja przedsięwzięcia wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Wobec tego pismem z dnia 2 grudnia 2022 r. organ zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie, informując jednocześnie o możliwości zapoznania się z dokumentami i złożenia ewentualnych uwag i wniosków.
W dniu 27 grudnia 2022 r. do organu wpłynęło pismo strony postępowania
J. R. zawierające uwagi odnoszące się do planowanej inwestycji
i dokumentacji w sprawie. W ww. piśmie strona wniosła "o odmowę wydania pozytywnej decyzji w ww. sprawie", a dodatkowo wskazała m.in., że inwestycja zwiększy degradację terenów przyległych do działki inwestycyjnej; będzie źródłem pylenia; zanieczyszczeń rowów melioracyjnych, które przechodzą przez działkę inwestycją i tych które ją otaczają, zanieczyszczeń gleb i wód gruntowych, hałasu oraz emisji substancji do powietrza. Pismem z dnia 3 lutego 2023 r. organ przekazał wnioskodawcy ww. pismo strony z prośbą o ustosunkowanie się do wniesionych uwag. W dniu 25 lutego 2023 r. inwestor wniósł odpowiedź na ww. pismo, a pismem z dnia 9 marca 2023 r. organ wyjaśnił stronie, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową. Przypadki, w których organ odmawia wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach określone są w art. 81 u.u.i.ś. W przypadku wnioskowanej inwestycji nie zachodzą ww. przesłanki. Ponadto, ww. pismem organ przekazał stronie odpowiedź inwestora w sprawie, w której wyjaśnił on m.in., że w ramach planowanego przedsięwzięcia zbierane lub przetwarzane będą tylko i wyłącznie odpady budowlane, nie przewiduje się zbierania czy przetwarzania odpadów niebezpiecznych. Wskazano, że na teren przedsięwzięcia nie będą przywożone odpady zanieczyszczone substancjami niebezpiecznymi np. ziemia i gleba zanieczyszczona substancjami olejowymi; przyjęte w raporcie założenia są racjonalne i gwarantują dotrzymanie wartości dopuszczalnych poza terenem przedsięwzięcia; dodatkowo w raporcie zaproponowano rozwiązania chroniące środowisko m.in. zraszanie wodą, montaż zasieków wykonanych z bloczków betonowych. Ponadto, w przedłożonym raporcie zidentyfikowano źródła emisji do powietrza oraz hałasu i przeprowadzono analizę oddziaływań powodowanych pracą powyższych źródeł. Analizę oddziaływania planowanej inwestycji na stan powietrza atmosferycznego wykonano przy wykorzystaniu programu komputerowego "OPERAT FB" v.5.6.2/2008 (zatwierdzony przez Instytut Ochrony Środowiska w Warszawie). Natomiast w celu obliczenia immisji hałasu przeprowadzono symulacje komputerowe w oparciu o program "LEQ Professional wersja 6" - Prognozowane hałasu przemysłowego Biuro Studiów i Projektów Ekologicznych oraz Technik Informatycznych, Piotrków Tryb. Na podstawie przeprowadzonych obliczeń wykazano, że w żadnym komponencie środowiska zamierzenie inwestycyjne nie będzie powodować przekroczenia dopuszczalnych standardów jakości środowiska na terenach sąsiednich w okresie funkcjonowania przedsięwzięcia. Ponadto przewidywane emisje do powietrza, hałasu, wytwarzanie odpadów nie spowodują trwałych, lub długookresowych negatywnych skutków, a funkcjonowanie planowanego przedsięwzięcia nie spowoduje znaczących oddziaływań na poszczególne elementy środowiska.
Uwagi i wnioski od pozostałych stron postępowania nie wpłynęły.
Pismem z dnia 2 grudnia 2022 r. podano do publicznej wiadomości informację o przystąpieniu do przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i wszczęciu postępowania w przedmiotowej sprawie.
Decyzją z dnia 28 czerwca 2023 r. nr WŚ-I.6220.I.51D.2021.HŚ Prezydent Miasta Gdańska ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedmiotowego przedsięwzięcia.
W uzasadnieniu organ przypomniał, że w raporcie o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia zostały zawarte zalecenia z zakresu warunków wykorzystania terenu w fazie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich oraz wymagania dotyczące ochrony środowiska konieczne do uwzględnienia w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Ww. warunki zostały uwzględnione w decyzji w pkt I i II. Ponadto w raporcie została przeprowadzona analiza różnych wariantów realizacji przedsięwzięcia (wariant realizacyjny, wariant "zerowy", wariant alternatywny nr 1, wariant alternatywny nr 2). Organ wyjaśnił, że oddziaływanie przedsięwzięcia obejmującego uruchomienie linii technologicznej do przetwarzania odpadów budowlanych oraz rozpoczęcie działalności w zakresie zbierania odpadów, na komponenty środowiska będzie przejawiać się głównie na etapie jego eksploatacji. Faza realizacji nie wiąże się z występowaniem znaczących uciążliwości. Realizacja przedsięwzięcia sprowadzać się będzie do ustawienia na działce nr [...] obręb [...] urządzeń wchodzących w skład linii technologicznej do przetwarzania odpadów budowlanych. Ponadto wykonane będzie utwardzenia terenu z wykorzystaniem kruszywa i płyt betonowych. Pod warunkiem prowadzenia prac, związanych z realizacją przedsięwzięcia z zastosowaniem technologii możliwie najmniej uciążliwych dla środowiska, utrzymywania sprzętu mechanicznego, używanego podczas robót w należytym stanie technicznym, natychmiastowego usuwania wszelkich wycieków substancji ropopochodnych, selektywnego magazynowania odpadów, powstałych podczas prac budowlanych i montażowych, w odpowiednich pojemnikach lub na wydzielonych miejscach, a następnie przekazywania ich wyspecjalizowanym odbiorcom zasięg oddziaływania przedsięwzięcia będzie lokalny, ograniczony głównie do emisji niezorganizowanej do powietrza z pracujących maszyn i urządzeń i uciążliwości akustycznej, które ustaną po zakończeniu prac.
Po szczegółowej analizie danych zawartych w raporcie i jego uzupełnieniach, organ stwierdził, że o oddziaływaniu na środowisko na etapie eksploatacji decydować będzie, przede wszystkim emisja substancji do powietrza, emisja hałasu, wytwarzanie odpadów i gospodarka wodno-ściekowa. W celu ograniczenia negatywnych oddziaływań na środowisko wiążących się z procesem magazynowania i przetwarzania odpadów inwestor zaplanował szereg działań prewencyjnych.
Działając na podstawie art. 77 ust.1 pkt 1, pkt 2 i pkt 4 u.u.i.ś. pismem z dnia 2 grudnia 2022 r. organ zwrócił się do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Gdańsku (dalej jako RDOŚ) i Państwowego Gospodarstwa Wodnego "Wody Polskie" Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku (dalej jako RZGW) o uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia oraz do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku (dalej jako PPIS) o opinię w sprawie warunków realizacji przedsięwzięcia.
Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2023 r. Dyrektor RZGW uzgodnił realizację wnioskowanego przedsięwzięcia i określił warunki jego realizacji przypominając, że działka inwestycyjna położona jest poza obszarem aglomeracji Gdańsk (PLPM001) utworzonej w celu wdrażania wymagań dyrektywy Rady 91/271/EWG z dnia 21 maja 1991 r. dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych (tzw. dyrektywy ściekowej). Z Mapy Podziału Hydrograficznego Polski wynika, że najbliżej położonym względem terenu inwestycji ciekiem jest dopływ z polderu R., który przepływa w odległości około 450 metrów na zachód od terenu, na którym planowane jest przedsięwzięcie. W bezpośrednim sąsiedztwie terenu inwestycji znajdują się obszary objęte siecią rowów melioracyjnych i kanałów. Ponadto, zgodnie z wypisem z rejestru gruntów część działki inwestycyjnej stanowią rowy. Z uwagi na powyższe konieczne do realizacji przedsięwzięcia działania zostaną zrealizowane w bezpiecznej odległości od istniejących rowów melioracyjnych, a eksploatacja przedsięwzięcia odbywać się będzie bez ingerencji w ww. obiekty hydrograficzne. Szczególnie należy zabezpieczyć je przed zasypywaniem składowanymi na terenie inwestycyjnym odpadami. Uwzględniając zakres zaplanowanych działań oraz lokalizację inwestycji, zarówno na etapie budowy jak i jej eksploatacji, planowane przedsięwzięcie nie będzie ingerowało w koryto cieków, ponadto nie przewiduje się jego negatywnego wpływu na stan okolicznych wód powierzchniowych. Z uwagi na powyższe Dyrektor RZGW zobowiązał inwestora m.in. aby prace związane z realizacją i eksploatacją planowanego przedsięwzięcia prowadzić z należytą ostrożnością, z wykorzystaniem sprawnego technicznie sprzętu; wszelkie prace prowadzić z uwzględnieniem istniejących rowów, z wykluczeniem ingerencji w elementy sieci hydrograficznej i aby na etapie eksploatacji inwestycji nie dopuścić do przedostawania się odpadów do istniejących rowów i urządzeń wodnych.
Ww. warunki zostały uwzględnione w pkt I.2 decyzji. Ponadto, organ przypomniał, że planowane przedsięwzięcie nie znajduje się na obszarze stref ochronnych ujęć wód ani na obszarze ochronnym zbiorników wód śródlądowych. Nie jest też zlokalizowane na obszarze szczególnego zagrożenia powodzią w rozumieniu art. 16 pkt 34 ustawy Prawo wodne. Planowane przedsięwzięcie jest położone poza wszelkimi formami ochrony przyrody na podstawie ustawy o ochronie przyrody. Uwzględniając charakter, skalę i lokalizację przedsięwzięcia nie przewiduje się negatywnego oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na stan jednolitych części wód oraz na realizację celów środowiskowych, określonych dla nich w "Planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Wisły", przyjętym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 października 2016 r.
Opinią z dnia 13 stycznia 2023 r. PPIS nałożył warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia. Warunki te zostały uwzględnione w punkcie I.2 decyzji.
Postanowieniem z dnia 9 lutego 2023 r. RDOŚ uzgodnił realizację wnioskowanego przedsięwzięcia i nałożył warunki jego realizacji. Warunki te zostały uwzględnione w pkt I.2 decyzji.
Planowane przedsięwzięcie realizowane będzie na działce nr [...] obręb
[...] położonej przy ul. [...] w dzielnicy [...] Miasta G. Linia
do przetwarzania odpadów ulokowana będzie na części przedmiotowej działki, która ma powierzchnię całkowitą 5,9971 ha. W ramach planowanego przedsięwzięcia zostanie przekształcona powierzchnia do 2,6 ha, pozostały teren pozostanie niezmieniony i stanowić będzie jak dotychczas powierzchnię biologicznie czynną. Łączna powierzchnia wykorzystywana na potrzeby instalacji (powierzchnia zajęta przez kruszarkę i przesiewacz, a także miejsce na materiał przeznaczony do przetwarzania i materiał przetworzony) nie przekroczy 2,3 ha. Według ewidencji gruntów działka stanowi pastwiska trwałe, grunty orne i rowy. Inwestycja realizowana będzie na terenie niezabudowanym. Realizacja przedsięwzięcia wpłynie na zmianę wykorzystania terenu, prowadzone będzie zbieranie odpadów, kruszenie oraz przesiewanie odpadów budowlanych. Teren planowanego przedsięwzięcia nie wymaga uzbrojenia, nie planuje się wykonania nowych przyłączy. Teren przedsięwzięcia został ogrodzony szczelnym ogrodzeniem (pełniącym także funkcję elementu ekranującego). Część działki nr [...], na której zlokalizowane będzie przedsięwzięcie została utwardzona materiałem budowlanym w postaci kruszywa oraz płytami betonowymi. Powierzchnia terenu utwardzonego wynosi około 16 000 m2. Pozostała część terenu porośnięta jest roślinnością niską - trawami, której towarzyszą pospolicie występujące rośliny synantropijne. Część działki, która nie jest przeznaczona pod planowane przedsięwzięcie to użytki rolne, w skład których wchodzą pastwiska trwałe, grunty orne i rowy. Na terenie inwestycji nie występuje roślinność cenna przyrodniczo, nie występują również gatunki podlegające ochronie. W obszarze obrzeży działki można stwierdzić roślinność szuwarową z dominacją trzciny pospolitej. W części teren pokryty jest typową roślinnością łąkową w niewielkich płatach z przemieszaniem w kierunkiem segetalnym zbiorowiska.
Następnie organ przypomniał, że przedmiotowa działka od strony południowo-zachodniej graniczy z drogą ul. [...], w sąsiedztwie której znajduje się ul. [...].
Trasa [...] jako część drogi krajowej nr [...] stanowi
podstawowe drogowe połączenie portu morskiego G. z siecią pozostałych dróg krajowych, w tym z drogą ekspresową [...] i autostradą [...]. Najbliższa zabudowa chroniona w rejonie przedsięwzięcia to tereny rekreacyjno-wypoczynkowe Rodzinnych Ogrodów Działkowych (ROD) "[...]" zlokalizowane w kierunku
północno-zachodnim, w odległości około 240 m, na działce o numerze [...] obręb
[...]. Na działce nr [...] obręb [...] G. oddalonej o ok. 335 m w kierunku
północno-zachodnim od przedmiotowej działki znajduje się zabudowa mieszkalna jednorodzinna. Przedmiotowa inwestycja położona jest poza obszarami europejskiej sieci Natura 2000. RDOŚ w wydanym postanowieniu nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko. Ponadto, ww. organ po analizie dokumentacji, biorąc pod uwagę ocenę przedstawioną w raporcie, a także zastosowanie ww. warunków realizacji i eksploatacji przedsięwzięcia, stwierdził, że należy przyjąć, że planowane zamierzenie, tj. zbieranie i przetwarzanie odpadów nie będzie znacząco negatywnie oddziaływać na środowisko i nie spowoduje negatywnych dla środowiska skutków.
Organ zauważył, że proponowane przez inwestora rozwiązania techniczne i organizacyjne zapewniają minimalizację oddziaływania przedsięwzięcia na komponenty środowiska oraz zdrowie ludzi. Ponadto, przedsięwzięcie ma charakter lokalny, ograniczony do najbliższego sąsiedztwa planowanej instalacji, zatem wykluczona jest możliwość oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na obszary położone poza granicami Polski zarówno na etapie realizacji jak i eksploatacji. Nie wystąpiła więc potrzeba przeprowadzenia postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko w kontekście transgranicznym. Miejsce inwestycji leży poza obszarami ochrony przyrody. Na terenie inwestycji nie występuje roślinność cenna przyrodniczo, nie występują również gatunki podlegające ochronie. Planowane przedsięwzięcie nie wymaga usunięcia drzew lub krzewów. Na etapie eksploatacji przedsięwzięcie będzie źródłem gazów cieplarnianych ze spalania paliw (olej napędowy). Uwzględniając jednak skalę przedsięwzięcia oraz skutki emisji inwestycja w nieznaczącym stopniu będzie oddziaływała na klimat.
Reasumując, na podstawie przedłożonych przez wnioskodawcę dokumentów oraz po przeanalizowaniu akt w sprawie, a także biorąc pod uwagę uzgodnienie RDOŚ, Dyrektora RZGW oraz opinię PPIS organ ocenił, że przy zastosowaniu środków technicznych i organizacyjnych ograniczających wpływ inwestycji na środowisko oraz przy spełnieniu warunków nałożonych niniejszą decyzją, przedmiotowe przedsięwzięcie spełni wymagania w zakresie ochrony środowiska. Informacje zawarte w raporcie o oddziaływaniu na środowisko oraz jego uzupełnieniach były wystarczające do oszacowania oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko i określenia uwarunkowań, dlatego też organ uznał, że nie ma konieczności przedłożenia analizy porealizacyjnej. Planowane przedsięwzięcie nie jest wymienione w art. 135 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, w związku z powyższym nie należy do grupy przedsięwzięć, dla których tworzy się obszar ograniczonego oddziaływania. Ponadto organ nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko przedmiotowego przedsięwzięcia.
Po rozpatrzeniu odwołania J. R. decyzją z dnia 15 lipca 2024 r.
sygn. SKO Gd/4660/23 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał stosowne przepisy ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko i przypomniał, że ocena oddziaływania na środowisko jest szczególną procedurą mającą na celu ocenę skutków realizacji danego przedsięwzięcia na środowisko i jego elementy, decydującą o możliwości realizacji przedsięwzięcia. Obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko może wynikać wprost z przepisów prawa materialnego (przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko), albo może zostać stwierdzony przez uprawniony organ na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy (przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko). Następnie Kolegium przypomniało, że postanowieniem z dnia 9 lutego 2023 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Gdańsku uzgodnił realizację przedmiotowego przedsięwzięcia. Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2023 r. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego dokonał uzgodnienia, w dniu 13 stycznia 2023 r. opinię wydał Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku. Warunki realizacji przedsięwzięcia nałożone przez ww. organy uzgadniające i opiniujące zostały uwzględnione w pkt 1 i 2 decyzji organu I instancji.
Organ odwoławczy przypomniał, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową, lecz jest decyzją związaną. Oznacza to, iż organ właściwy do wydania tej decyzji winien przeprowadzić postępowanie przewidziane przepisami ustawy i jest zobligowany wydać tę decyzję, jeżeli inwestor spełni wymagania określone przepisami ustawy. Podkreślić przy tym należy, że z przepisów ustawy wynika, iż odmowa wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może nastąpić jedynie przy zaistnieniu konkretnych okoliczności wskazanych w ustawie.
W niniejszej sprawie organ I instancji ustalił, że dla działki, na której jest planowana przedmiotowa inwestycja nie obowiązują ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Linia do przetwarzania odpadów ulokowana będzie na części działki, która ma całkowitą powierzchnię 5,9971 ha, a w ramach planowanego przedsięwzięcia przekształcona zostanie powierzchnia do 2,6 ha. Pozostały teren pozostanie niezmieniony i stanowić będzie jak dotychczas powierzchnię biologicznie czynną. Łączna powierzchnia wykorzystywana na potrzeby instalacji (powierzchnia zajęta przez kruszarkę i przesiewacz, a także miejsce na materiał przeznaczony do przetwarzania i materiał przetworzony) nie przekroczy 2,3 ha. Według ewidencji gruntów działka stanowi pastwiska trwałe, grunty orne i rowy; inwestycja realizowana będzie na terenie niezabudowanym. Realizacja przedsięwzięcia wpłynie na zmianę wykorzystania terenu; prowadzone będzie zbieranie odpadów, kruszenie oraz przesiewanie odpadów budowlanych. Teren planowanego przedsięwzięcia nie wymaga uzbrojenia; nie planuje się wykonania nowych przyłączy; teren przedsięwzięcia został ogrodzony szczelnym ogrodzeniem (pełniącym także funkcję elementu ekranującego). Część działki nr [...], na której zlokalizowane będzie przedsięwzięcie została utwardzona materiałem budowlanym w postaci kruszywa oraz płytami betonowymi; powierzchnia terenu utwardzonego wynosi około 16 000 m2; pozostała część terenu porośnięta jest roślinnością niską - trawami; część działki, która nie jest przeznaczona pod planowane przedsięwzięcie to użytki rolne, w skład których wchodzą pastwiska trwałe, grunty orne i rowy.
W ocenie Kolegium decyzji organu I instancji nie można zarzucić naruszenia wymogów ustawowych oraz przepisów k.p.a. Przed wydaniem decyzji organ I instancji uzyskał stosowne uzgodnienia i opinie, o których mowa w art. 77 ust. 1 pkt 1 i 2 u.i.o.ś. Postępowanie zostało przeprowadzone przez organ z uwzględnieniem wymogów określonych w art. 79 ust. 1 u.i.o.ś. Natomiast uzasadnienie kwestionowanej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach spełnia wymogi przewidziane w art. 82 ust. 1 u.i.o.ś., zawiera elementy tam określone. Organ I instancji dokonał dokładnej analizy zgromadzonych w toku postępowania dowodów, w tym raportu, uwzględnił stanowisko organów uzgadniających, a także wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa. W konsekwencji Kolegium podzieliło stanowisko organu I instancji, że przedmiotowa inwestycja spełnia wymogi ustawowe, a w związku z tym brak było podstaw do uwzględnienia zarzutów wniesionego odwołania. Dodatkowo zauważono, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach wyznacza jedynie środowiskowe ramy realizacji przedsięwzięcia mające na celu ochronę środowiska przy realizacji przedsięwzięcia, natomiast żaden przepis prawa nie wymaga, aby do pozytywnej decyzji konieczne było uzyskanie zgody właścicieli sąsiadujących z inwestycją nieruchomości, czy też akceptacji lokalnego społeczeństwa dla lokalizacji danego przedsięwzięcia.
W skardze na powyższą decyzję J. R. zarzucił naruszenie przepisów
prawa, w szczególności art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. i wniósł o uchylenie przedmiotowej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skarżący wyjaśnił, że w zaskarżonej decyzji nie ma żadnego odniesienia się do podnoszonych w odwołaniu argumentów. Nie sprawdzono, czy raport przedstawiony przez inwestora, a będący podstawą do wydania pozytywnej dla inwestora decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia, nie zawiera uchybień, luk lub błędów. Ponadto w opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku oraz w postanowieniu Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku Państwowego Gospodarstwa Wodnego, na których bazował organ wydający decyzję, nie znajduje się odpowiedzi na przedstawione w odwołaniu argumenty. W ocenie skarżącego analizy przedstawione przez inwestora zawierają nierzetelną ocenę długotrwałego wpływu inwestycji na uprawy rolne uprawiane na terenach przyległych - brak oddziaływania na owady zapylające niezbędne w produkcji roślinnej, degradacja terenów rolnych przez wieloletnie pylenie substancji składowanych na hałdach. Ponadto wody opadowe mające kontakt z hałdami gruzu pochodzącego z rozbiórki rozmaitych obiektów budowlanych lub drogowych i kolejowych, zawierającymi masę bitumiczną lub komponenty zaolejone lub inne niepożądane substancje, będą w czasie ulewnych deszczy spływać do okolicznych rowów melioracyjnych lub wsiąkać w glebę zanieczyszczając wodę zarówno powierzchniową jak i wody gruntowe. Skarżący zwrócił uwagę, że wodę ze wspomnianych rowów melioracyjnych wykorzystuje się w produkcji rolnej do podlewania warzyw w okresach suszy. Istnieje uzasadniona obawa o wody gruntowe, ponieważ z powodu braku wodociągów okoliczni mieszkańcy korzystają ze studni głębinowych do zaopatrzenia się w wodę pitną. Sposób realizacji inwestycji przez to, że teren przedsięwzięcia nie wymaga uzbrojenia ani wykonania nowych przyłączy, a jedynie ma być utwardzony kruszywem i płytami betonowymi, nie zabezpiecza w przyszłości przed negatywnymi skutkami opisanymi powyżej.
Co więcej, tereny w obrębie [...] są uznane przez ARMIR jako tereny ONW, czyli o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Bezpośrednie sąsiedztwo przedsięwzięcia inwestora tylko przyspieszy degradację przyległych terenów i pogorszy warunki uprawy roślin. Skarżący zauważył również, że inwestycja koliduje ze sposobem zagospodarowania działek sąsiednich, gdyż tereny przyległe to tereny rolnicze, na których prowadzi się produkcje zbóż i warzyw. Analizy przedstawione przez inwestora nie wskazują oddziaływania inwestycji łącznie z przebiegającą Trasą [...]. Dopiero suma składowa występujących niekorzystnych odziaływań na przylegające tereny z uwzględnieniem zwiększającego się z roku na rok ruchu na trasie [...] (mającego związek z rozbudową portu) da pełny obraz emisji wszystkich niekorzystnych czynników mających negatywny wpływ na ludzi i środowisko na przestrzeni najbliższych lat.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z kolei z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony.
W tak zakreślonych granicach przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 15 lipca 2025 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 28 czerwca 2023 r. w przedmiocie środowiskowego uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia pn. Uruchomienie linii technologicznej do zbierania i przetwarzania odpadów budowlanych na działce nr [...] obręb [...] w G.
Materialnoprawną podstawą wydanych w sprawie decyzji są przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1094 ze zm.), dalej jako u.u.i.ś. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia (art. 71 ust. 1 u.u.i.ś.). Wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem zezwolenia na zbieranie odpadów, zezwolenia na przetwarzanie odpadów i zezwolenia na zbieranie i przetwarzanie odpadów wydawanych na podstawie ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (art. 72 ust. 1 pkt 21 u.u.i.ś.). Postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wszczyna się na wniosek podmiotu planującego podjęcie realizacji przedsięwzięcia (art. 73 ust. 1 u.u.i.ś.).
W myśl art. 71 ust. 2 u.u.i.ś. uzyskanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach jest wymagane dla planowanych: 1) przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2) przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
Jak wynika z akt sprawy, na podstawie Karty Informacyjnej przedsięwzięcia, organ ustalił i pismem z 5 sierpnia 2021 r. poinformował wnioskodawcę, że zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 47 rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 10 września 2019 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2019 r. poz. 1839 ze zm.) planowane przedsięwzięcie należy zaliczyć do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko. Wobec tego wnioskodawca przedłożył Raport o oddziaływaniu na środowisko (dalej jako raport) z września 2021 r. sporządzony przez mgr inż. ochrony środowiska
W. B.
Raport jest podstawowym dokumentem w procedurze oceny oddziaływania indywidualnego przedsięwzięcia na środowisko. Z punktu widzenia zasad postępowania w sprawie oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, raport jest dokumentem prywatnym, tzn. nie stanowi on opinii biegłego w rozumieniu art. 84 k.p.a. Jest to dokument, który posiada szczególną moc dowodową, która wynika przede wszystkim z kompleksowej oceny przedsięwzięcia. Celem każdego raportu jest bowiem ustalenie wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją planowanego przedsięwzięcia. W związku z tym ustawodawca wskazał w art. 66 u.u.i.ś., jakie elementy powinien zawierać ten dokument. Co więcej, dokument ten jest przygotowywany przez osobę, która posiada wiedzę specjalistyczną, o której stanowi art. 74a ust. 2 u.u.i.ś. Z tych względów raportowi o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko przypisuje się szczególną wartość dowodową. Każdy raport ma charakter dokumentu prywatnego inwestora będącego dowodem w toczącym się postępowaniu. Ponadto, co istotne, uczestnicy postępowania mają możliwość zgłoszenia zastrzeżeń dotyczących tego szczególnego dowodu będącego podstawą wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jednakże kwestionowanie merytorycznej treści raportu przez strony postępowania możliwe jest wyłącznie na podstawie dokumentu posiadającego taką samą moc dowodową (tzw. kontrraport), czyli opinii sporządzonej również przez osobę posiadającą wiadomości specjalne. Nie jest natomiast możliwe zakwestionowanie raportu przez gołosłowne twierdzenia lub odesłanie do ogólnych ustaleń publikacji naukowych. Zatem jakiekolwiek podważanie treści (ustaleń) raportu może nastąpić, co do zasady, jedynie przez przedstawienie równie kompletnej analizy uwarunkowań przyrodniczych (tzw. kontrraportu), sporządzonej przez specjalistów dysponujących równie fachową wiedzą, jak autorzy raportu, którego wnioski pozostawałyby w rażącej sprzeczności z wnioskami zawartymi w raporcie przedłożonym przez inwestora (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 9 kwietnia 2024 r. sygn. III OSK 1418/22; z 5 marca 2019 r., sygn. II OSK 965/17, orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak wynika z akt sprawy, poza zgłaszaniem stanowiska skarżący nie przedstawił żadnych dokumentów na poparcie swoich zarzutów względem skutków inwestycji na środowisko.
Raport jest szczególnym dowodem, który nie jest przygotowany przez organ administracji, lecz przez osobę wybraną przez inwestora, która legitymuje się stosownymi kwalifikacjami. Oznacza to, że raport nie może zostać bezkrytycznie przyjęty przez organ prowadzący postępowanie, kluczowa jest bowiem jego ocena. Nie można np. wykluczyć sytuacji, w której organ będzie w posiadaniu dwóch przeciwstawnych opracowań i nie mając w wielu przypadkach możliwości oceny ich prawidłowości, będzie wzywał podmiot przedkładający raport do jego uzupełnienia lub sięgał do innych środków dowodowych, umożliwiających wyjaśnienie pojawiających się wątpliwości (zob. wyrok WSA w Warszawie z 9 lipca 2007 r. sygn. IV SA/Wa 15/07, orzeczenia.nsa.gov.pl). W sprawach trudnych do oceny, wymagających niejednokrotnie w tym zakresie specjalistycznej wiedzy, organy mają nie tylko możliwość, ale wręcz obowiązek zwrócenia się o wyjaśnienia nie tylko do autora raportu, wnioskodawcy, ale także przeprowadzić dowód z opinii biegłego. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie, a organ dokonał oceny raportu.
Analiza kontestowanego w niniejszej sprawie raportu doprowadziła Sąd do wniosku, iż podziela on ocenę organów o kompletności raportu stosownie do art. 66 u.u.i.ś. Raport zawiera obligatoryjne opisy wariantów przedsięwzięcia. Raport został przygotowany przez osobę, która spełnia wymogi określone w art. 74a ust. 2 u.u.i.ś. Ponadto, zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt 15 u.u.i.ś. w raporcie należy uwzględnić analizę możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem. Obowiązek ten nie oznacza natomiast konieczności odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia tylko z powodu sprzeciwu lokalnej społeczności (zob. wyrok NSA z 1 grudnia 2020 r. sygn. II OSK 430/18, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Poza raportem w postępowaniach w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, których wydanie musi być poprzedzone postępowaniem w sprawie oceny oddziaływania na środowisko, konieczne i kluczowe jest uzyskanie uzgodnień oraz opinii od organów wymienionych w art. 77 u.u.i.ś. Należy podkreślić rolę ww. organów, zwłaszcza w przypadku obowiązkowego współdziałania, którego celem jest uzgodnienie. Mamy bowiem wówczas do czynienia z sytuacją, w której organ rozstrzygający w sprawie środowiskowych uwarunkowań jest związany stanowiskiem specjalistycznego organu ochrony środowiska, tj. regionalnego dyrektora ochrony środowiska (dalej jako RDOŚ, art. 77 ust. 1 pkt 1 u.u.i.ś.) i nie może wydać decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, która byłaby sprzeczna z negatywnym stanowiskiem RDOŚ. W przypadku bowiem negatywnego stanowiska organu uzgadniającego, organ prowadzący postępowania nie może wydać decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zezwalającej na realizację przedsięwzięcia. A zatem tak, jak kluczowym dokumentem jest raport, tak drugą składową decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach są niezbędne, prawem wymagane uzgodnienia. Powyższe nie jest sprzeczne z tym, że organ prowadzący postępowanie główne powinien za każdym razem weryfikować stanowisko organu wyrażającego stanowisko, gdyż to on odpowiada za końcowy wynik postępowania.
Na gruncie niniejszej sprawy, w myśl art. 77 ust. 1 pkt 1 i 2 u.u.i.ś., również doszło do współdziałania specjalistycznych organów. I tak postanowieniem z dnia 9 stycznia 2023 r. Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku uzgodnił realizację wnioskowanego przedsięwzięcia i określił warunki jego realizacji. Postanowieniem z dnia 9 lutego 2023 r. RDOŚ uzgodnił realizację wnioskowanego przedsięwzięcia i nałożył warunki jego realizacji. W dnia 13 stycznia 2023 r. PPIS zaopiniował planowane przedsięwzięcie nakładając warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia. Warunki realizacji przedsięwzięcia nałożone przez ww. organy uzgadniające i opiniujące zostały uwzględnione w pkt 1 i 2 decyzji organu I instancji. Z akt administracyjnych wynika, że organy obu instancji odniosły się do ww. uzgodnień i opinii, zaakceptowano przedstawione warunki i zawarto je w decyzji organu I instancji.
Następnie należy wskazać, że z art. 80 ust. 1 u.u.i.ś. wynika, iż organ wydający decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach - jeżeli była przeprowadzona ocena oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko - bierze pod uwagę wymienione tam warunki, w tym wyniki uzgodnień i opinii, o których mowa w art. 77 ust. 1 (pkt 1) oraz ustalenia zawarte w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (pkt 2). Tym samym wskazano kryteria, jakimi powinien kierować się organ rozstrzygający sprawę. Z kolei z art. 82 i 85 u.u.i.ś. wynikają elementy decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Podkreślić również należy, że odmowa wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może nastąpić jedynie przy zaistnieniu konkretnych okoliczności wskazanych w ustawie. Tylko takie bowiem okoliczności mogą doprowadzić do negatywnej dla inwestora decyzji. Natomiast sam sprzeciw okolicznych mieszkańców nie może decydować o odmowie jej wydania (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 marca 2015 r. sygn. II OSK 2031/13, orzeczenia.nsa.gov.pl).
Reasumując, zarzuty skarżącego dotyczące naruszenia przez organy przepisów, a w szczególności 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. okazały się niezasadne, bowiem jak wyjaśniono powyżej postępowanie prowadzone przez organy obu instancji odpowiada wymogom zarówno wynikającym z przepisów prawa materialnego, jak i przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast zarzuty dotyczące raportu nie mogły odnieść skutku z przedstawionych powyżej powodów.
Biorąc pod uwagę powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a..