II SA/Łd 978/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, utrzymującą w mocy odmowę stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej opłatę za pobyt matki skarżącego w placówce opiekuńczej.
Skarżący M.K. domagał się stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 2016 r. ustalającej opłatę za pobyt jego matki w centrum rehabilitacyjno-opiekuńczym, zarzucając rażące naruszenie prawa i wadę powodującą nieważność. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności, uznając, że decyzja została prawidłowo doręczona matce skarżącego i nie zawierała wad kwalifikowanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, podzielając stanowisko kolegium i stwierdzając brak podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji.
Sprawa dotyczyła skargi M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności pierwotnej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 2016 r. ustalającej opłatę za pobyt matki skarżącego w Centrum Rehabilitacyjno-Opiekuńczym. Skarżący twierdził, że decyzja ustalająca opłatę została wydana z rażącym naruszeniem prawa i zawierała wadę powodującą jej nieważność, głównie z powodu rzekomego niedoręczenia jej ani jemu, ani jego matce. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po ponownym rozpatrzeniu sprawy zgodnie ze wskazaniami Naczelnego Sądu Administracyjnego, odmówiło stwierdzenia nieważności, wskazując na dowód doręczenia decyzji matce skarżącego (T.K.) oraz brak innych wad kwalifikowanych z art. 156 § 1 k.p.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, uznając, że Kolegium prawidłowo zastosowało przepisy, a decyzja ustalająca opłatę została wydana z zachowaniem wymogów formalnych i materialnych, nie zawierając wad skutkujących jej nieważnością.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, w analizowanej sprawie nie stwierdzono wad kwalifikowanych z art. 156 § 1 k.p.a., które uzasadniałyby stwierdzenie nieważności decyzji ustalającej opłatę za pobyt.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że decyzja ustalająca opłatę została prawidłowo doręczona stronie (matce skarżącego), nie naruszała przepisów o właściwości, nie była wydana bez podstawy prawnej ani z rażącym naruszeniem prawa, nie dotyczyła sprawy już rozstrzygniętej, nie była skierowana do osoby niebędącej stroną, nie była niewykonalna ani nie wywołałaby czynu zagrożonego karą. Brak było również wad powodujących nieważność z mocy prawa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
u.p.s. art. 61 § 1 pkt 1, ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Przepis stanowi podstawę do ustalenia opłaty za pobyt w placówce opiekuńczej w wysokości do 70% dochodu mieszkańca.
k.p.a. art. 156 § 1 pkt 2 i 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, w tym rażące naruszenie prawa oraz wady powodujące nieważność z mocy prawa.
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa przesłanki uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa skutek oddalenia skargi.
Pomocnicze
k.p.a. art. 28
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy definicji strony postępowania, istotny dla oceny interesu prawnego w postępowaniu nieważnościowym.
k.p.a. art. 40
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Reguluje kwestie doręczania pism stronom postępowania.
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki wznowienia postępowania administracyjnego, w tym niedoręczenie decyzji stronie.
k.p.a. art. 81a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść strony, zastosowanie ograniczone do spraw nakładających obowiązki lub ograniczających uprawnienia.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 104 § 2 k.p.a. przez zmianę ustaleń faktycznych w oparciu o te same dowody. Zarzut naruszenia art. 107 § 1 k.p.a. przez brak uznania prawidłowej daty wydania decyzji jako rażącego naruszenia prawa. Zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. przez brak odniesienia się do wcześniejszej decyzji SKO z 30 listopada 2016 r. Zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. przez błędne ustalenia faktyczne. Zarzut naruszenia art. 81a k.p.a. przez jego niezastosowanie. Argument o niedoręczeniu decyzji skarżącemu lub jego matce. Argument o rażącym naruszeniu prawa przy wydaniu decyzji. Argument o wadzie powodującej nieważność decyzji z mocy prawa. Argument o nieistnieniu decyzji w obrocie prawnym z uwagi na wcześniejszą decyzję SKO.
Godne uwagi sformułowania
ocena istnienia interesu prawnego skarżącego powinna dotyczyć wyłącznie postępowania nieważnościowego nie może wykluczać tego, że może mieć taki status w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzwyczajnym organ nie miał obowiązku, a nawet nie miał uprawnienia do doręczenia tej decyzji skarżącemu wada powodująca jej nieważność z mocy prawa musi wynikać z treści przepisu szczególnego nie mamy do czynienia z tego rodzaju wadliwością decyzji administracyjnej gdy istnieją wątpliwości co do zakwalifikowania stanu prawnego pod określony w sprawie stan faktyczny, a więc gdy zachodzi konieczność prowadzenia postępowania wyjaśniającego o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny faktyczny sposób wykonania decyzji nie podlega kontroli w niniejszym postępowaniu postępowania nieważnościowe służy ustaleniu czy w samej decyzji tkwi wada kwalifikowana z zamkniętego katalogu zawartego w art. 156 § 1 k.p.a.
Skład orzekający
Robert Adamczewski
przewodniczący sprawozdawca
Sławomir Wojciechowski
sędzia
Jarosław Czerw
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych, w szczególności w kontekście wadliwości doręczenia oraz rażącego naruszenia prawa w sprawach o ustalenie opłat za pobyt w placówkach pomocy społecznej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z prawem pomocy społecznej oraz procedurą administracyjną. Kluczowe jest ustalenie, czy skarżący był stroną postępowania pierwotnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii prawnej związanej z prawami obywateli w kontekście opłat za usługi opiekuńcze i procedur administracyjnych. Choć nie zawiera nietypowych faktów, pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o nieważności decyzji.
“Czy decyzja o opłacie za pobyt w placówce opiekuńczej może być nieważna? Sąd wyjaśnia.”
Sektor
opieka zdrowotna
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 978/22 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2023-03-28 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-11-24 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Jarosław Czerw Robert Adamczewski /przewodniczący sprawozdawca/ Sławomir Wojciechowski Symbol z opisem 6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Pomoc społeczna Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2015 poz 163 art. 61 ust. 1 pkt 1, art. 61 ust. 2 pkt 1 Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej - tekst jednolity. Dz.U. 2022 poz 2000 art. 81a, art. 156 par. 1 pkt 2 i 7 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j. Sentencja Dnia 28 marca 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędzia WSA Jarosław Czerw po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2023 roku sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 7 września 2022 r. znak: SKO.4115.218.2022 w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej wysokość opłaty za pobyt w centrum rehabilitacyjno – opiekuńczym oddala skargę. MR Uzasadnienie II SA/Łd 978/22 Uzasadnienie Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga M.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 7 września 2022 r. (znak: SKO.4115.218.2022) utrzymującą w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 27 lipca 2022 r. (znak: SKO.4115.14.2022) odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi wydanej 20 stycznia 2016 r. (znak: WPS.4137.45.2016.USTAL-NZ) ustalającej wysokość miesięcznej opłaty z tytułu pobytu matki skarżącego w placówce opiekuńczej. Z akt sprawy wynika, że M.K. wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 20 stycznia 2016 r. w sprawie ustalenia – na podstawie art.61 ust.1 ustawy z 12 marca 2004 roku o pomocy społecznej (tj. Dz.U. 2015 poz.163) [dalej: ustawa o pomocy społecznej] – T.K. miesięcznej opłaty za pobyt w Centrum Rehabilitacyjno-Opiekuńczym w Ł. Zdaniem skarżącego wspomniana decyzja została wydana z rażącym naruszeniem prawa, jak również zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Sprawa była już przedmiotem zainteresowania Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi jak i sądów administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 25 listopada 2021 r., I OSK 471/20, oddalił skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 21 listopada 2019 r., II SA/Łd 615/19, którym po rozpoznaniu sprawy ze skargi M.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 24 maja 2019 r. (znak SKO.4115.145.2019) w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej opłatę za pobyt w Centrum Rehabilitacyjno-Opiekuńczym, uchylono zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 26 marca 2019 r. (znak SKO.4115.213.2018). Z przytoczonych orzeczeń wynikała następująca konkluzja: ocena istnienia interesu prawnego skarżącego powinna dotyczyć wyłącznie postępowania nieważnościowego prowadzonego w stosunku do decyzji z 20 stycznia 2016 r. Okoliczność, iż skarżący nie był stroną postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, nie może wykluczać tego, że może mieć taki status w postępowaniu prowadzonym w trybie nadzwyczajnym. Odrębność postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej od postępowania w sprawie ustalenia opłaty za pobyt w domu pomocy społecznej wraz z niewątpliwym stwierdzeniem, że art. 61 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej jest przepisem szczególnym, uzasadniają pogląd, według którego w postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o ustaleniu opłaty, żądanie wszczęcia takiego postępowania należy przede wszystkim oceniać na podstawie art. 28 k.p.a. Zatem istnieje przepis prawa materialnego, w oparciu o który można przyjąć, że skarżącemu przysługuje interes prawny, tym samym wniosek skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji z 20 stycznia 2016 r. powinien skutkować wszczęciem postępowania nieważnościowego. Wobec powyższej konstatacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wszczęło postępowanie nadzwyczajne i decyzją z 27 lipca 2022 r. (znak: SKO.4115.14.2022) odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Łodzi ustalającej wysokość miesięcznej opłaty T.K. z tytułu jej pobytu w Centrum Rehabilitacyjno-Opiekuńczym w Ł. M.K. złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, w którym wyraził niezadowolenie z wydanej decyzji podtrzymując argumentację wyrażoną we wniosku o stwierdzenie nieważności. Wspomnianą na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że w swoim wniosku z 3 maja 2018 r. M.K. twierdził jedynie, że decyzja Prezydenta Miasta Łodzi z 20 stycznia 2016 r. ustalająca wysokość ponoszonej przez T.K. miesięcznej opłaty z tytułu jej pobytu w Centrum Rehabilitacyjno-Opiekuńczym w Ł. została wprowadzona do "obiegu prawnego w sposób niezgodny z prawem", ze względu na to, że nie została ona doręczona ani jemu ani jego matce. W uzupełniającym piśmie z 3 marca 2019 r. skarżący podał, że objęta wnioskiem decyzja "wydana została z rażącym naruszeniem prawa" i zawiera "wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa". Odnosząc się do powyższego Kolegium stwierdziło, że w aktach sprawy znajduje się dowód w postaci pocztowego dokumentu odbioru pisma, z którego wynika, że decyzja ta została doręczona jedynej stronie postępowania, której ta decyzja kończyła, czyli T.K. Przy własnoręcznym podpisie T.K. na tym potwierdzeniu odbioru widnieje data 29 stycznia 2016 r. Zgodnie zaś z art. 40 k.p.a. organ zobowiązany jest doręczać pisma czyli m.in. decyzje stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela ustawowego bądź pełnomocnika odpowiednio temu przedstawicielowi bądź pełnomocnikowi. Organ zauważył, że skarżący w postępowaniu w sprawie ustalenia opłaty obciążającej T.K. nie był ani przedstawicielem ustawowym ani pełnomocnikiem, nie był też stroną tego postępowania. Zatem organ nie miał obowiązku, a nawet nie miał uprawnienia do doręczenia tej decyzji skarżącemu. Kolegium oceniło zatem, iż z opisanych okoliczności faktycznych i prawnych wynika, że objęta wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzja Prezydenta Miasta Łodzi zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa została doręczona do rąk własnych strony i w dniu tego doręczenia, tj. 29 stycznia 2016 r. weszła do obrotu prawnego. Na marginesie Kolegium wyjaśniło, że ewentualne niedoręczenie decyzji stronie - co nie miało miejsca - daje wyłącznie uprawnienie do żądania wznowienia postępowania z powodu kwalifikowanej wady proceduralnej określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Następnie Kolegium dokonało bardzo wnikliwej analizy przepisów ustawy o pomocy społecznej, na podstawie których została wydana decyzja Prezydenta Miasta Łodzi z 20 stycznia 2016 r. Wynikiem tej analizy jest wniosek, że brak jest podstaw do stwierdzenia, że decyzja ta została wydana z rażącym naruszeniem któregokolwiek z tych przepisów, które są podane w jej podstawie prawnej. Zdaniem organu odwoławczego nie sposób wywieść, że kwestionowana decyzja wydana została wbrew uprawnieniu, nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w obowiązujących w dniu jej wydania przepisach prawnych wymienionych w jej podstawie prawnej, aby treść tegoż rozstrzygnięcia pozostawała w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią któregokolwiek z tych przepisów i aby charakter naruszenia powodował, iż nie może być ona akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Skoro zaś decyzja ustalająca opłatę nie jest obarczona wadą rażącego naruszenia prawa, to nie są spełnione przesłanki określone w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i nie można stwierdzić jej nieważności. Następnie, Kolegium badając z urzędu pozostałe wymienione w art. 156 § 1 k.p.a. przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, nie dopatrzyło się także innych wad kwestionowanej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi, które stanowiłyby podstawę stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 1, 3, 4, 5 czy 6 k.p.a. Według Kolegium decyzja nie została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości, nie dotyczyła sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, nie była niewykonalna w dniu jej wydania oraz w razie wykonania nie wywoła czynu zagrożonego karą. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M.K. zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie następujących przepisów prawa: - art. 104 § 2 k.p.a. przez zmianę ustaleń faktycznych poczynionych w ostatecznej własnej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 30 listopada 2016 r. (znak SKO.4115.416.2016) w oparciu o te same dowody w sprawie; - art. 107 § 1 k.p.a. przez nie uznanie, że fundamentalnym elementem decyzji jest prawidłowa data wydania decyzji, którego brak jest rażącym naruszeniem prawa skutkującym nieważnością decyzji; - art. 107 § 3 k.p.a. przez brak odniesienia się do dowodu w postaci ostatecznej własnej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 30 listopada 2016 r. (znak SKO.4115.416.2016) przy tych samych dowodach w sprawie oraz nieuznanie tych ustaleń jako udowodnione; - art. 7 k.p.a. przez naruszenie wyżej wymienionych przepisów jak i błędne ustalenia w sprawie; - art. 81a k.p.a. przez jego nie zastosowanie. Mając na względzie powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie obu wymienionych decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi oraz uznanie za nieważną kwestionowanej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z 20 stycznia 2016 r. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Następnie pismem z 20 marca 2023 r. skarżący dodatkowo przedstawił argumentację w sprawie. Zdaniem skarżącego w treści ostatecznej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 30 listopada 2016 r. przesądzono o nieistnieniu kwestionowanej decyzji z 20 stycznia 2016 r. Zatem w obiegu prawnym nie może istnieć decyzja przeciwna do powyżej ustalonego stanu faktycznego, co wypełnia przesłankę z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. do stwierdzenia nieważności spornej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tj.: Dz.U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2023 r., poz. 259) [dalej: ustawa p.p.s.a.], sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, nie będąc przy tym związany granicami skargi, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a.). Przy czym stosownie do art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ustawy p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 ustawy p.p.s.a.). Rozważania w niniejszej sprawie należy rozpocząć od konstatacji, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi prawidłowo zastosowało się do wskazań prawnych Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartych w uzasadnieniu wyroku z 25 listopada 2021 r., I OSK 471/20. Na skutek wniosku skarżącego doszło bowiem do wszczęcia postępowania nieważnościowego i organ podjął badanie czy kwestionowana przez stronę decyzja jest dotknięta wadami kwalifikowanymi ujętymi w art. 156 § 1 k.p.a. Owa kontrola decyzji w trybie nadzwyczajnym w świetle art. 156 § 1 k.p.a. obliguje organ administracji publicznej do stwierdzenia nieważności decyzji, która: 1) wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości; 2) wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa; 3) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną albo sprawy, którą załatwiono milcząco; 4) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie; 5) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały; 6) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą; 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa. Orzekając w rozpoznawanej sprawie Sąd miał na uwadze, że postępowanie prowadzone w trybie nadzwyczajnym ma ograniczony zakres, gdyż w jego trakcie nie następuje ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy. Stwierdzenie nieważności decyzji jest wyjątkiem od ogólnej zasady ich trwałości, wynikającej z art. 16 § 1 k.p.a. i dlatego może mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy akt dotknięty został w sposób niewątpliwy przynajmniej jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a. (por. m.in. wyrok NSA z 5 lutego 1988 r., IV SA 948/87). Organ administracji publicznej orzekający w nadzwyczajnym trybie nieważnościowym ma jedynie uprawnienia kasacyjne, tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia w dacie wydania aktu przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a., a zatem rozstrzygając kwestie czysto prawne (np. wyrok WSA w Poznaniu z 4 grudnia 2013 r., IV SA/Po 592/13). Przypomnieć zatem należy, że w swoim wniosku z 3 maja 2018 r. M.K. twierdził, że sporna decyzja Prezydenta Miasta Łodzi ustalająca wysokość ponoszonej przez jego matkę miesięcznej opłaty z tytułu jej pobytu w Centrum Rehabilitacyjno-Opiekuńczym w Ł. została wprowadzona do "obiegu prawnego w sposób niezgodny z prawem", ze względu na to, że nie została ona doręczona ani jemu ani jego matce. W uzupełniającym piśmie z 3 marca 2019 r. skarżący podniósł, że kwestionowana decyzja "wydana została z rażącym naruszeniem prawa" i zawiera "wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa". Jednocześnie jednak skarżący poddaje w wątpliwość sam fakt wydania decyzji w dacie wskazanej w decyzji, względnie kwestionuje wysokość faktycznie pobranych opłat. Powyższe okoliczności nie dają podstaw do uwzględnienia zarzutów skarżącego o czym poniżej. Rażące naruszenie prawa określone w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. to oczywiste, wyraźne i bezsporne naruszenie przepisu prawa, które występuje wówczas, gdy proste zestawienie treści przepisu z treścią rozstrzygnięcia wskazuje na ich jednoznaczną niezgodność. Nie mamy do czynienia z tego rodzaju wadliwością decyzji administracyjnej gdy istnieją wątpliwości co do zakwalifikowania stanu prawnego pod określony w sprawie stan faktyczny, a więc gdy zachodzi konieczność prowadzenia postępowania wyjaśniającego na okoliczność ewentualnej wadliwości weryfikowanej w ramach nadzoru decyzji. Podobnie, błędna interpretacja, wykładnia czy wadliwe zastosowanie przepisów składających się na podstawę prawną decyzji nie mogą być kwalifikowane jako przesłanka nieważności decyzji, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (zob. np. wyrok NSA z 13 grudnia 2021 r., II GSK 1818/21). Jak wskazano w wyroku NSA z 15 marca 2018 r., I OSK 2217/17 w orzecznictwie sądowym, po okresie pewnych rozbieżności wynikających przede wszystkim ze sporów doktrynalnych, przyjmowany jest obecnie pogląd, iż o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze - skutki, które wywołuje decyzja (por. np. wyrok SN z 8 kwietnia 1994 r., III ARN 13/94, OSN 1994, Nr 3, poz. 36; wyrok NSA z 18 lipca 1994 r., V SA 535/94, wyrok NSA z 13 września 2012 r., II GSK 1206/11). Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności między treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Nie chodzi tu o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Ze zgromadzonych akt wynika, że na swój wniosek T.K. została umieszczona w Centrum Rehabilitacyjno-Opiekuńczym w Ł. na mocy decyzji z 20 stycznia 2016 r. (znak: WPS.4137.23.2016.UM-MŁ). Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że powyższą decyzję doręczono T.K. jedną przesyłką razem ze sporną decyzją ustalającą miesięczną opłatę za pobyt we wskazanej placówce. Na druku potwierdzenia odbioru widnieje data 29 stycznia 2016 r. oraz podpis T.K. Następnie należy podkreślić, że poprawne są ustalenia Kolegium, iż w dacie wydania kwestionowanej decyzji T.K. była stroną postępowania, nie była ubezwłasnowolniona i nie działała przez pełnomocnika. Wspomniane doręczenie decyzji kierującej do placówki oraz decyzji ustalającej opłatę wywołało skutki prawne w postaci wejścia tych aktów administracyjnych do obrotu prawnego. Powyższe okoliczności nie budzą wątpliwości Sądu. W tym miejscu należy zaznaczyć, że przytaczana przez skarżącego treść decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 30 listopada 2016 r. rzeczywiście została zamieszczona w decyzji. Jest to informacja, że w aktach nie ma określonych decyzji, co mogło oznaczać również niekompletność akt, ale nieistnienie decyzji w danej dacie jest wnioskiem zbyt daleko idącym. Organ odwoławczy w żadnym razie takiego wniosku, takiej konstatacji odnośnie do tej decyzji niewątpliwie nie zawarł. Ponadto słusznie Kolegium podniosło, że argument skarżącego o braku doręczenia decyzji mógłby być rozważany w ramach postępowania nadzwyczajnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., które to przepisy nie miały zastosowania w niniejszej sprawie z uwagi na zakres żądania skarżącego. Następnie należy dostrzec, że konsekwencją decyzji o umieszczeniu matki skarżącego w placówce jest właśnie ustalenie opłaty za pobyt w wysokości do 70 % dochodu mieszkańca, co pozostaje w zgodzie z art. 61 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 61 ust. 2 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej. Zatem w dacie podejmowania kwestionowanej decyzji istniała podstawa prawna i faktyczna do wydania rozstrzygnięcia o takiej właśnie treści, jak zapadło. Natomiast zgodnie z w art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. wada nieważności decyzji z mocy prawa musi wynikać z treści przepisu szczególnego. Tylko jeżeli istnieje przepis przewidujący nieważność z mocy prawa, możliwe jest wyeliminowanie wadliwej decyzji z obrotu prawnego. Musi istnieć przepis materialny w sposób wyraźny przewidujący sankcję nieważności w przypadku określonej wadliwości decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z 23 listopada 2016 r., II OSK 402/15). Zdaniem składu orzekającego, analiza stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania kwestionowanej decyzji ustalającej opłatę za pobyt w placówce jednoznacznie wskazuje, że w tym czasie, żaden z przepisów dotyczących pomocy społecznej nie dawał takiej możliwości. Mając na uwadze powyższe, Sąd podziela zdanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że w sprawie nie występowały okoliczności, uzasadniające stwierdzenie nieważności spornej decyzji w oparciu o przesłankę wymienioną w art. 156 § 1 pkt 7 k.p.a. Odnosząc się na koniec do zarzutu pobierania kwot z depozytu bądź potrącenia przez ZUS należy stanowczo zauważyć, że faktyczny sposób wykonania decyzji nie podlega kontroli w niniejszym postępowaniu. Ponownie podkreślenia wymaga, że postępowania nieważnościowe służy ustaleniu czy w samej decyzji tkwi wada kwalifikowana z zamkniętego katalogu zawartego w art. 156 § 1 k.p.a. Ocena natomiast postępowania wyjaśniającego, postępowania dowodowego, a także jego uzupełnienie, może nastąpić jedynie w ramach postępowania odwoławczego, a także w toku postępowania, o którym mowa w art. 145 k.p.a. (por. np. wyrok NSA z 9 września 2010 r., I OSK 1472/09). W wyniku analizy akt sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie jest uzasadniona. Zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza bowiem ani prawa materialnego, ani też organ odwoławczy nie naruszył reguł procedury administracyjnej w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ rzeczowo odniósł się do istoty sprawy i precyzyjnie uzasadnił swoje stanowisko, i stanowisko to nie budzi wątpliwości Sądu. Nie ma więc podstaw by zarzucić organowi naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. Niezasadny jest również zarzut dotyczący naruszenia art. 81a k.p.a., który to przepis stanowi, że jeżeli przedmiotem postępowania administracyjnego jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia, a w tym zakresie pozostają niedające się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego, wątpliwości te są rozstrzygane na korzyść strony. W powołanym przepisie wprowadzono rozwiązanie polegające na nałożeniu na organ obowiązku rozstrzygania niedających się usunąć wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy na korzyść strony. Powyższa zasada znajduje zastosowanie wyłącznie w sprawach, których przedmiotem jest nałożenie na stronę obowiązku bądź ograniczenie lub odebranie stronie uprawnienia. W rozpoznawanej sprawie postępowanie prowadzone w trybie art. 156 k.p.a. nie było postępowaniem o jakim mowa w tym przepisie. Stąd też tylko wyjaśniająco można dodać, że zasada ta nie jest regułą postępowania dowodowego. Przeciwnie: ma ona zastosowanie, gdy po przeprowadzeniu postępowania dowodowego zgodnie trybem z i zasadami przewidzianymi w k.p.a. pozostają wątpliwości co do stanu faktycznego. Trudno też zarzucić organowi, że nie stoi na straży praworządności i nie uwzględnia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, skoro stosuje ukształtowaną wieloletnim orzecznictwem wykładnię powszechnie znanych i stosowanych przepisów k.p.a. i nie ulega zarzutom co do intencyjnego stosowania wykładni rozszerzającej - w celu zaspokojenia żądań strony skarżącej. Reasumując, zarzuty skargi nie mogły znaleźć poparcia. Z powyższych względów skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. is
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI