II SA/Łd 952/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2023-11-30
NSAbudowlaneŚredniawsa
pozwolenie na budowęprawo budowlanepostępowanie administracyjneobszar oddziaływaniastrona postępowaniawznowienie postępowaniauchylenie decyzjikasacja decyzjiWSAKodeks postępowania administracyjnego

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił sprzeciw spółki od decyzji Wojewody uchylającej decyzję Prezydenta Miasta Łodzi o odmowie uchylenia pozwolenia na budowę, uznając, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. z uwagi na konieczność przeprowadzenia analizy obszaru oddziaływania inwestycji.

Spółka wniosła sprzeciw od decyzji Wojewody Łódzkiego, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta Łodzi o odmowie uchylenia pozwolenia na budowę i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Spółka zarzucała Wojewodzie naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. poprzez wydanie decyzji kasatoryjnej bez ustawowych przesłanek. Sąd administracyjny uznał, że Prezydent Miasta Łodzi naruszył przepisy postępowania, nie przeprowadzając wyczerpującej analizy obszaru oddziaływania inwestycji na nieruchomość B.K., co było niezbędne do oceny jej statusu strony w postępowaniu wznowieniowym. W związku z tym, Wojewoda prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., a sprzeciw spółki został oddalony.

Sprawa dotyczy sprzeciwu wniesionego przez Ł. Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością od decyzji Wojewody Łódzkiego, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta Łodzi o odmowie uchylenia pozwolenia na budowę i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Spółka zarzucała Wojewodzie naruszenie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) poprzez wydanie decyzji kasatoryjnej pomimo braku ustawowych przesłanek. Sąd administracyjny, rozpoznając sprzeciw, ocenił jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Kluczową kwestią sporną było ustalenie, czy B.K. (współwłaścicielka sąsiedniej nieruchomości) posiadała interes prawny do bycia stroną w postępowaniu wznowieniowym, zainicjowanym wnioskiem z dnia 24 maja 2022 r., opartym na przesłance z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Postępowanie to dotyczyło ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 18 marca 2022 r., zmieniającej pozwolenie na budowę. Sąd uznał, że Prezydent Miasta Łodzi naruszył przepisy postępowania, nie przeprowadzając wyczerpującej analizy obszaru oddziaływania inwestycji na nieruchomość B.K., co było niezbędne do oceny jej statusu strony. W związku z tym, Wojewoda Łódzki prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sąd oddalił sprzeciw spółki, uznając, że decyzja Wojewody była zgodna z prawem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ pierwszej instancji nie przeprowadził wystarczającej analizy stanu faktycznego, niezbędnej do prawidłowej oceny możliwości przypisania B.K. statusu strony postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Prezydent Miasta Łodzi naruszył przepisy postępowania, nie przeprowadzając wyczerpującej analizy obszaru oddziaływania inwestycji na nieruchomość B.K., co było niezbędne do oceny jej statusu strony w postępowaniu wznowieniowym. W związku z tym, Wojewoda Łódzki prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Pomocnicze

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka wznowienia postępowania administracyjnego.

p.b. art. 28 § ust. 2

Prawo budowlane

Określa krąg stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę.

p.b. art. 3 § pkt 20

Prawo budowlane

Definicja obszaru oddziaływania obiektu.

p.b. art. 36a

Prawo budowlane

Postępowanie w sprawie zmiany decyzji o pozwoleniu na budowę.

u.u.s.a. art. 1 § § 1

Ustawa o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez sąd.

p.p.s.a. art. 64a

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprzeciw od decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a.

p.p.s.a. art. 64e

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu rozpoznającego sprzeciw.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania

Przepisy odrębne istotne dla ustalenia obszaru oddziaływania inwestycji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ pierwszej instancji nie przeprowadził wyczerpującej analizy obszaru oddziaływania inwestycji na nieruchomość B.K., co było niezbędne do oceny jej statusu strony w postępowaniu wznowieniowym. W związku z powyższym, Wojewoda Łódzki prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a.

Odrzucone argumenty

Organ odwoławczy nie miał podstaw do wydania decyzji kasatoryjnej, gdyż organ pierwszej instancji nie naruszył przepisów postępowania. Organ odwoławczy przeprowadził wyczerpującą analizę zmian objętych projektem zamiennym i mógł merytorycznie rozpoznać odwołanie. Ocena oddziaływania została już przeprowadzona w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia 18 marca 2022 r.

Godne uwagi sformułowania

konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie naruszenie przepisów postępowania przez nieustalenie istotnych okoliczności faktycznych, niezbędnych do prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego obszar oddziaływania ustalonym odpowiednio do tej zmiany lub odstępstwa i jego oddziaływania naruszałoby to wynikająca z art. 15 k.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego

Skład orzekający

Tomasz Porczyński

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron w postępowaniu zmieniającym pozwolenie na budowę oraz prawidłowość stosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez organ odwoławczy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z postępowaniem wznowieniowym i zmianą pozwolenia na budowę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w prawie budowlanym, takich jak ustalanie stron postępowania i zakres kontroli organu odwoławczego, co jest istotne dla praktyków prawa.

Kiedy organ odwoławczy może uchylić decyzję? Sąd wyjaśnia zasady stosowania art. 138 § 2 k.p.a.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 952/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2023-11-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-11-06
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Tomasz Porczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 522/24 - Wyrok NSA z 2024-04-18
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono sprzeciw od orzeczenia wydanego na podstawie art.138 par.2 k.p.a.
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 138 par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Dnia 30 listopada 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 listopada 2023 roku sprzeciwu Ł. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w N. od decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia 29 września 2023 roku nr 247/2023 w przedmiocie wniosku o uchylenie decyzji zmieniającej decyzję zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę oddala sprzeciw. ał
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 29 września 2023 r., nr 247/2023 wydaną na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r. poz. 775) – dalej: k.p.a.; Wojewoda Łódzki uchylił decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 20 czerwca 2023 r., nr DPRG-UA-II.1118.2023 o odmowie, po wznowieniu postępowania, uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 18 marca 2022 r., nr DPRG-UA-I.471.2022 zmieniającej ostateczną decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 20 kwietnia 2012 r., nr DAR-UA-I.116.2012 o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu E. Sp. z o.o. z siedzibą w W. pozwolenia na budowę obejmujące zespół budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami podziemnymi, budynek wartowni, zewnętrzne instalacje infrastruktury, drogi wewnętrzne z parkingami, wjazd z drogi publicznej, przewidzianych do realizacji w etapach I-V, na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. [...] na działkach ew. o nr: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], obręb [...].
Z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, że decyzją z dnia 27 stycznia 2022 r., nr DPRG-UA-I.138.2021 przeniósł cześć inwestycji objętej wskazaną wyżej decyzją Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 20 kwietnia 2012 r. (w zakresie planowanych do realizacji etapów I-III, zlokalizowanych na działkach ew. nr: [...], [...] oraz na fragmentach działek ew. nr: [...],[...],[...] zgodnie z oznaczeniem na rysunku mapy literami ABCDEF) na rzecz Ł. sp. z o.o. z siedzibą w N.
Następnie decyzją z dnia 18 marca 2022 r. Prezydent Miasta Łodzi zmienił ostateczna decyzję własną z dnia 20 kwietnia 2012 r. w ten sposób, że w pkt 1 zatwierdził zamienną cześć projektu budowlanego w zakresie realizacji części inwestycji dotyczącej [...] budynków mieszkalnych wielorodzinnych wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na terenie działki nr ew. [...] oraz fragmencie działek ew. nr: [...],[...],[...], [...], obręb [...], przy ul. [...] w Ł., oznaczonej na projekcie zagospodarowania terenu literami ABCDEF – jako ETAP I; w pkt 2 uchylił decyzję z dnia 20 kwietnia 2012 r. w części zatwierdzenia projektu budowlanego w zakresie, który objęty jest projektem zamiennym o jakim mowa w pkt 1,; w pozostałym zakresie (dotyczącym etapu IV-V) decyzja z dnia 20 kwietnia 2012 r. pozostała bez zmian.
W dniu 24 maja 2022 r. B.K. (współwłaściciel nieruchomości oznaczonej nr ew. [...], przy ul. [...] w Ł., obręb [...]) reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wystąpiła do Prezydenta Miasta Łodzi z wnioskiem o wznowienie, w oparciu o przesłankę wznowieniową z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., postępowania administracyjnego zakończonego w/w decyzją z dnia 18 marca 2022 r.
Z dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych wynika, iż wnioskodawczyni nie była stroną postępowania zakończonego podjęciem ostatecznej decyzji z dnia 20 kwietnia 2012 r. ( z uwagi na fakt nabycia nieruchomości w lipcu 2013 r.), jak również nie była uznana za stronę postępowania w przedmiocie zmiany w/w decyzji, ostateczną decyzją z dnia 18 marca 2022 r.
W wyniku stwierdzenia zachowania przez stronę ustawowego terminu do wniesienia żądania (art. 148 k.p.a.) postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2022 r., nr DPRG-UA-II.1467.2022 Prezydent Miasta Łodzi wznowił postępowanie w sprawie zakończonej ostateczną decyzją z dnia 18 marca 2022 r.
Następnie decyzją z dnia 20 czerwca 2023 r. Prezydent Miasta Łodzi orzekł o odmowie uchylenia w/w decyzji z dnia 18 marca 2022 r. Uzasadniając wskazał, iż analiza części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu załączonego przez inwestora do projektu budowlanego zamiennego, zatwierdzonego kwestionowaną przez stronę decyzją, wykazała, iż nieruchomość, której skarżąca jest współwłaścicielem nie sąsiaduje z terenem objętym zamiennym pozwoleniem na budowę. W ocenie organu, zarówno rozmiary planowanej zabudowy, jak i jej odległość od działki skarżącej, nie wprowadzi jakichkolwiek ograniczeń w zabudowie tej nieruchomości. Wobec powyższego skarżącej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją zmieniającą z 2022 r., a co za tym idzie w sprawie nie zachodzi przesłanka do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., co uzasadniało podjęcie decyzji o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji własnej z dnia 18 marca 2022 r.
Kwestionując zasadność podjętego rozstrzygnięcia B.K., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła odwołanie, w którym zarzucała naruszenie:
- art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (dalej: p.b) poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że stroną postępowania jest jedynie właściciel nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji;
- art. 3 pkt 20 p.b. poprzez błędną wykładnię prowadzącą do istotnego ograniczenia interpretacji pojęcia "zabudowy", w sytuacji gdy ustawodawca nie uregulował definicji legalnej tego sformułowania;
- art. 5 ust. 1 pkt 1 i pkt 9 p.b. poprzez jego niezastosowanie, co skutkowało znacznym zawężeniem definicji "obszaru oddziaływania", prowadzącym do nieuprawnionego stwierdzenia, że skarżącej nie przysługuje przymiot strony postępowania;
- art. 6 i art. 7 k.p.a poprzez brak wyczerpującego zbadania okoliczności faktycznych sprawy, mających wpływ na jej rozstrzygnięcie, pobieżne wyjaśnienie motywów podjętego rozstrzygnięcia, brak odniesienia się do wszystkich okoliczności sprawy, w tym do załącznika nr I do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 305/2011 z dnia 9 marca 2011 r.
Z uwagi na powyższe strona wnosiła o uchylenie decyzji organu I instancji i orzeczenie, co do istoty sprawy, alternatywnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Wskazaną na wstępie decyzją z dnia 29 września 2023 r. Wojewoda Łódzki uchylił w całości decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 20 czerwca 2023 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Uzasadniając organ wskazał na wstępie na charakter i tryb postępowania wznowieniowego uregulowanego przepisami art. 145- 152 k.p.a., podkreślając, iż możliwość podjęcia przewidzianego art. 151 § 2 k.p.a., z zastrzeżeniem § 2 powołanego przepisu oraz art. 146 ustawy, merytorycznego rozstrzygnięcia jest uzależnione od stwierdzenia wystąpienia jednej z przesłanek nieważnościowych wymienionych w art. 145 § 1, art. 145a, art. 145 aa, oraz art. 145b k.p.a. Brak wystąpienia którejkolwiek z tych przesłanek obliguje organ do odmowy uchylenia decyzji dotychczasowej (art. 151 §1 k.p.a.).
Dalej wskazując na przesłankę stanowiącą podstawę żądania skarżącej zawartego we wniosku z dnia 24 maja 2022 r., Wojewoda Łódzki stwierdził, iż kluczową dla rozpatrzenia zaistniałego sporu pozostaje kwestia istnienia po stronie B.K. interesu prawnego przemawiającego za możliwością uznania jej za stronę postępowania administracyjnego, uprawniona do wystąpienia z żądaniem wznowienia postępowania. W tym zakresie organ wskazał, iż kwestia strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę uregulowana została w art. 28 ust. 2 p.b., który to przepis jest przepisem szczególnym względem normy z art. 28 k.p.a. W myśl powołanej normy prawnej stronami tego postępowania są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przy czym jak wynika z art. 3 pkt 20 p.b. przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu, w stanie prawnym obowiązującym w dacie wydania zamiennej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 18 marca 2022 r. Wojewoda podkreślił, że decyzja zmieniająca decyzję o pozwoleniu na budowę nie eliminuje z obrotu prawnego tego pozwolenia, a jedynie wprowadza do niego zmiany, w zakresie objętym projektem budowlanym zamiennym. Powyższe oznacza, iż decyzja u udzieleniu pozwolenia na budowę, jaki decyzja ja zmieniająca (art. 36a p.b.) stanowią dwa odrębne rozstrzygnięcia, wydane w odrębnych postepowaniach administracyjnych, a w konsekwencji obowiązkiem organu w toku postępowania zmieniającego jest ponowne ustalenie stron tego postępowania. Na tle powyższego w orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtowały się dwa stanowiska, pierwsze szersze, zgodnie z którym stronami postępowania zainicjowanego na podstawie art. 36a p.b. są co do zasady podmioty, które były stronami wcześniejszego postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, o ile nadal dysponują tytułem prawnym do nieruchomości, wskazanym w art. 28 ust. 2 p.b.; drugie, które podziela Wojewoda Łódzki, a z którego wynika, że legitymacje procesową będą mieli właściciele, użytkownicy wieczyści i zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania ustalonym odpowiednio do tej zmiany lub odstępstwa i jego oddziaływania. Powyższe oznacza, iż dla ustalenia kręgu stron postępowania zmieniającego niezbędnym jest przeprowadzenie analizy obszaru oddziaływania poprzez pryzmat uregulowanych przepisami odrębnymi możliwych do oddziaływań danej inwestycji na dany obszar, w realiach niniejszej sprawy przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania (tekst jedn.: Dz.U. z 2019 r. poz. 1065) – dalej: rozporządzenie z 2002 r.
Wojewoda odwołując się do części opisowej przedłożonego zamiennego projektu zagospodarowania terenu wynika, że objęty nim Etap I obejmuje budynki 1-6 wraz z niezbędnymi instalacjami na terenie inwestycji oraz komunikacyjny pieszo-jezdny, w tym także dojazd do ul. [...]. Co prawda z załączonego do akt sprawy rysunku zamiennego projektu zagospodarowania przestrzennego terenu wynika, iż najbliżej zlokalizowany północno-zachodni narożnik nieruchomości skarżącej znajduje się ok. 80 m od granicy terenu objętego projektem zamiennym, jednakże . realizacja w/w dojazdu znajduje się od strony północnej granicy działki skarżącej w odległości ponad 51 m od granicy z działkami o nr ew. [...] i [...], na których projektuje się układ komunikacji wewnętrznej służący między innymi do dojazdu do [...] budynków objętych projektem budowlanym zamiennym. Natomiast od strony granicy wschodniej i północno-wschodniej działki skarżącej, w odległości ok. 40 m znajduje się pozostały fragment dojazdu do ul. [...] (działka ew. nr [...]). Pomiędzy obszarem inwestycyjnym objętym zatwierdzonym projektem budowlanym zamiennym, a działką skarżącej, od strony wschodniej znajdują się działki o nr ew. [...] i [...] o szerokości odpowiednio ponad 20 m i 18 , na których zaprojektowano miejsca postojowe z dojazdami. Działki te nie zostały objęte w/w projektem zamiennym.
Wskazując na zakres zmian objętych zamiennym projektem budowlanym, wynikających z wniosku inwestora o wydanie decyzji zmieniającej, znajdujących odzwierciedlenie w przedłożonej dokumentacji projektowej zamiennej, obejmujących formę budynków, obrys przyziemia, wymiary zewnętrzne budynków i wysokość ich kondygnacji, lokalizacja wjazdów do garaży podziemnych , lokalizacja i ilość miejsc parkingowych zewnętrznych, zmiana śladu drogi wewnętrznej oraz lokalizacja stacji trafo, Wojewoda Łódzki stwierdził, iż oceniając legitymację skarżącej do bycia stroną postępowania, organ nie przeprowadził we właściwy sposób niezbędnej analizy oddziaływania zakresu wprowadzonych zmian na nieruchomość skarżącej. Nie dokonano bowiem oceny pod kątem ich zgodności, względem nieruchomości skarżącej, z warunkami wynikającymi z powołanego wyżej rozporządzenia z 2002 r., to jest w zakresie § 12, § 13 (dotyczących usytuowania budynków); § 19, § 23 (odległość stanowisk postojowych usytuowanych wzdłuż drogi wewnętrznej, odległości miejsca do gromadzenia odpadów stałych); § 57, § 60 (zapewnienie oświetlenia dziennego pomieszczeń mieszkalnych, wymaganego czasu naświetlenia); § 271-273 (bezpieczeństwo pożarowe). Ponadto zdaniem organu odwoławczego, w sprawie dla ustalenia kręgu tego postępowania, niezbędnym jest ustalenie, czy zmiana ilości miejsc postojowych nie powoduje naruszenia przepisów ochrony środowiska; jak również oceny pod kątem ewentualnych ograniczeń dostępu do drogi publicznej, ochrony przed hałasem (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit.e, pkt 9 p.b.).
Wobec powyższego, w ocenie Wojewoda Łódzki stwierdził, iż konieczność przeprowadzenia stosownej analizy, jak i jej zakres uniemożliwiają merytoryczne rozpatrzenie sprawy, gdyż naruszałoby to wynikająca z art. 15 k.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Stąd na podstawie art. 138 § 2 uchylono w całości decyzję organu I instancji przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia.
W sprzeciwie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Ł. Sp. z o.o. z siedzibą w Ł., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucała naruszenie art. 138 § 2 w zw. z art. 136 k.p.a., poprzez podjęcie decyzji kasatoryjnej pomimo braku ustawowych przesłanek. Strona wnosiła o uchylenie kwestionowanej sprzeciwem decyzji oraz o zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu pełnomocnik spółki wywodził, iż wbrew stanowisku organu odwoławczego, decyzja Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 20 czerwca 2023 r. nie została podjęta z naruszeniem przepisów postępowania, a wniesione od niej odwołanie mogło zostać rozpoznane merytorycznie przez Wojewodę Łódzkiego. Strona podkreśliła, iż uchylając rozstrzygnięcie organu I instancji, Wojewoda nie wskazał jakie przepisy postepowania zostały naruszone i czy w ogóle do takiego naruszenia doszło. Nie stwierdził również, iż w sprawie koniecznym jest uzupełnienie postępowania dowodowego, przekraczające zakres z art. 1236 k.p.a. Ograniczył się jedynie do wskazania, co do braku przeprowadzenia wystarczającej analizy oddziaływania inwestycji objętej projektem zbudowanym zamiennym na działkę B.K. (o nr ew. [...]). Jednocześnie, co podkreśla spółka, organ odwoławczy przeprowadził w sposób wyczerpujący i szczegółowy analizę poszczególnych zmian objętych projektem zamiennym, odnosząc poszczególne fragmenty inwestycji względem odległości granic nieruchomości o nr ew. [...] oraz przepisów rozporządzenia z 2002 r., pod kątem których winna zostać przeprowadzona analiza ewentualnego oddziaływania na wskazaną nieruchomość, niezbędna dla ustalenia statusu strony B.K. w postępowaniu. Wobec powyższego w ocenie pełnomocnika spółki nie było przeszkód do dokonania przez organ odwoławczy subsumpcji dokonanych ustaleń faktycznych pod znajdujące w sprawie zastosowanie przepisy obowiązującego prawa i merytoryczne rozpatrzenie wniesionego odwołania. Tym samym brak było podstaw do wydania kwestionowanej sprzeciwem decyzji, gdyż w sprawa nie wymaga przeprowadzenia dodatkowego, w znacznym zakresie uzupełnienia materiału dowodowego, a jedynie prostego porównania przedłożonej do akt sprawy dokumentacji projektowej względem obowiązujących przepisów prawa. Końcowo, z ostrożności procesowej strona podnosiła, że narzucone organowi I instancji przez Wojewodę czynności zostały w sposób wyczerpujący przeprowadzone w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzja Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 18 marca 2022 r., w której wprost wskazano, że zakres dokonanej zmiany pierwotnie wydanego pozwolenia na budowę, nie powoduje zmiany oddziaływania obiektów przyjętego w decyzji pierwotnej.
W odpowiedzi na sprzeciw Wojewoda Łódzki wnosił o jego oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2022 r. poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz.U. z 2023 r. poz. 1634) – dalej: p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z przywołanych wyżej przepisów wynika zatem, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu pod względem jego zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
Przedmiotem wniesionego sprzeciwu Ł. Sp. z o.o. z siedzibą w Ł., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, uczyniła decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 20 czerwca 2023 r., nr DPRG-UA-II.1118.2023 o odmowie, po wznowieniu postępowania, uchylenia ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 18 marca 2022 r., nr DPRG-UA-I.471.2022 zmieniającej ostateczną decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 20 kwietnia 2012 r., nr DAR-UA-I.116.2012 o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu E. Sp. z o.o. z siedzibą w W. pozwolenia na budowę obejmujące zespół budynków mieszkalnych wielorodzinnych z garażami podziemnymi, budynek wartowni, zewnętrzne instalacje infrastruktury, drogi wewnętrzne z parkingami, wjazd z drogi publicznej, przewidzianych do realizacji w etapach I-V, na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. [...] na działkach ew. o nr: [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...], obręb [...].
Sprzeciw został wniesiony na podstawie art. 64a p.p.s.a., zgodnie z którym od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw. Do sprzeciwu od decyzji stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 64b § 1 p.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprzeciw od decyzji na posiedzeniu niejawnym w terminie trzydziestu dni od dnia wpływu sprzeciwu od decyzji(art. 64d § 1 p.p.s.a.). Ponadto, co istotne rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. (art. 64e p.p.s.a.).
Zgodnie z treścią art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przepis art. 138 § 2 k.p.a. nie zawiera unormowań dotyczących istoty i treści tych przesłanek. Ich stwierdzenie pozostawiono właściwemu organowi odwoławczemu, który obowiązany jest dokonać w tym zakresie stosownych ustaleń na tle okoliczności rozpoznawanej sprawy. Uzasadnione jest jednak stanowisko, że naruszenie przepisów postępowania w stopniu uzasadniającym przyjęcie, że wystąpiła pierwsza przesłanka, zachodzi: gdy organ pierwszej instancji nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego; gdy postępowanie wyjaśniające zostało przeprowadzone, ale z rażącym naruszeniem przepisów procesowych (np. czynności przeprowadził pracownik wyłączony ze sprawy, stronę pozbawiono udziału w postępowaniu); gdy nastąpiło naruszenie przepisów postępowania przez nieustalenie istotnych okoliczności faktycznych, niezbędnych do prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego (por. B. Adamiak (w:) B. Adamiak, J. Borkowski, k.p.a. Komentarz 2017, s. 728-729; J.P. Tarno, Uprawnienia decyzyjne organu odwoławczego w świetle znowelizowanego art. 138 k.p.a. (w:) Analiza i oceny zmian k.p.a. w latach 2010-2011, red. M. Błachucki, T. Górzyńska, G. Sibiga, Warszawa 2012, s. 231, A. Kabat, op. cit., t. 3 do art. 64e). Samo naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji, chociaż jest konieczną przesłanką uchylenia decyzji, nie jest przesłanką wystarczającą. Zakończenie postępowania odwoławczego w sposób kasacyjny wymaga bowiem dodatkowo stwierdzenia, że zachodzi konieczność przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego co do okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 15 lipca 2016 r., II OSK 2804/14).Przy czym rozstrzygnięcie kasatoryjne może zapaść wyłącznie w sytuacji, gdy wątpliwości organu odwoławczego, co do stanu faktycznego sprawy, nie da się wyeliminować w trybie art. 136 k.p.a. Natomiast obowiązkiem sądu administracyjnego rozpoznającego sprzeciw od decyzji kasatoryjnej jest dokonanie prawidłowości takiej decyzji pod kątem zasadnego skorzystania przez organ odwoławczy z uprawnienia wynikającego z art. 138 § 2 k.p.a.
Wskazać na wstępie należy, iż źródłem zaistniałego sporu pozostaje kwestia konieczności przeprowadzenia oceny, co do istnienia po stronie B.K. interesu prawnego w byciu stroną zainicjowanego przez nią wnioskiem z dnia 24 maja 2022 r. postępowania wznowieniowego, opartego o przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 18 marca 2022 r. podjętą w sprawie zatwierdzenia zamiennego projektu budowlanego, realizowanego przez wnoszącą przedmiotowy sprzeciw spółkę.
Bezsporną pomiędzy stronami pozostaje również ta kwestia, iż możliwość przypisania B. K. statusu strony postępowania wznowieniowego wymaga oceny, czy w wyniku dokonanych, w trybie postępowania prowadzonego na podstawie art. 36a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zmian określonych w projekcie budowlanym zamiennym, nieruchomość w/w znajduje się w obszarze oddziaływania ustalonym odpowiednio do tej zmiany. Przy czym jak słusznie wskazuje Wojewoda Łódzki przeprowadzenie powyższej analizy obszaru oddziaływania winno nastąpić poprzez pryzmat uregulowanych przepisami odrębnymi możliwych do oddziaływań danej inwestycji na dany obszar, w realiach niniejszej sprawy przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowania.
W rozpoznawanej sprawie z uzasadnienia uchylonej kwestionowaną sprzeciwem decyzją decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 20 czerwca 2023 r. orzekającej o odmowie uchylenia, po wznowieniu postępowania, ostatecznej decyzji własnej z dnia 18 marca 2022 r. wynika, iż jedyną argumentacją wskazującą na negatywne rozpatrzenie żądania strony było stwierdzenie, iż B.K. nie przysługuje status strony w postępowaniu zakończonym w/w z decyzją z 2022 r., gdyż jak wynika z części rysunkowej projektu zagospodarowania terenu załączonego do zamiennego projektu budowlanego wynika, iż objęty zmianami teren inwestycji oznaczony ABCDEF nie sąsiaduje z nieruchomością o nr ew. [...], a zakres inwestycji, w tym jej rozmiary oraz położenie względem granic w/w nieruchomości inwestycji nie wprowadzi jakichkolwiek ograniczeń w jej. Powyższe stwierdzenie, co podkreśla Wojewoda Łódzki nie zostało poprzedzone niezbędną analizą obszaru odziaływania zakresu wprowadzonych zmian na nieruchomość B.K., pod kątem wymogów określonych we wskazanych w kwestionowanej decyzji obowiązujących przepisów rozporządzenia z 2002 r. Brak przeprowadzenia tej analizy w postępowaniu zakończonym uchyloną decyzją z dnia 20 czerwca 2023 r. nie jest kwestionowany przez spółkę.
Tym samym, w ocenie Sądu rozpoznającego przedmiotowy sprzeciw uznać należy, iż podjęcie przez Prezydenta Miasta Łodzi decyzji z dnia 20 czerwca 2023 r. nastąpiło z naruszeniem przepisów postępowania, polegającym na niewyczerpującym dokonaniu dla sprawy ustaleń faktycznych, niezbędnych do prawidłowej oceny możliwości przypisania B. K. statusu strony postępowania zakończonego ostateczną decyzja Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 18 marca 2022 r., a co za tym idzie wystąpienia w sprawie przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Mając na uwadze wykazany w kwestionowanej sprzeciwem decyzji, znaczny zakres niezbędnej do przeprowadzenia analizy obszaru oddziaływania wprowadzonych zamiennym projektem budowlanym zmian, koniecznej dla oceny legitymacji procesowej B.K., Sąd stwierdza, iż organ I instancji procedował w oparciu o niedostatecznie wyjaśniony stan sprawy, który nie pozwalał na jej merytoryczne rozstrzygnięcie. Tym samym w sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające podjęcie przez Wojewodę Łódzkiego rozstrzygnięcia przewidzianego art. 138 § 2 k.p.a.
Za nieuzasadnione Sąd uznał natomiast stanowisko spółki, co do przeprowadzenia de facto przez organ odwoławczy, w sposób wyczerpujący i szczegółowy analizy poszczególnych zmian objętych projektem zamiennym oraz ich odniesienia względem odległości od granic nieruchomości o nr ew. [...] pod kątem wskazanych przepisów rozporządzenia z 2002 r., a tym samym możliwości merytorycznego rozpatrzenia odwołania. Należy wskazać, iż wbrew stanowisku pełnomocnika spółki, wyrażone w uzasadnieniu kwestionowanej decyzji argumentacja Wojewody Łódzki, odnosząca się zarówno do zakresu wprowadzonych zmian, jak i położenia nieruchomości o nr ew. [...] miała jedynie na celu wykazanie konieczności przeprowadzenia stosownej analizy pod katem wskazanych w uzasadnieniu przepisów p.b., jak i rozporządzenia z 2002 r. W ocenie Sądu merytoryczne rozpatrzenie odwołania, wobec tak szerokiego zakresu niezbędnych do przeprowadzenia ustaleń faktycznych i ich odniesienia do obowiązujących przepisów prawa materialnego, stanowiłoby w istocie naruszenie zasady dwuinstancyjności, o której mowa w art. 15 k.p.a.
Bez wpływu na wynik spawy pozostaje również argument pełnomocnika skarżącej spółki, co do przeprowadzenia wyczerpującej oceny oddziaływania wprowadzonych do projektu budowlanego zmian w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 18 marca 2022 r., z której wprost wynika, że zakres dokonanej zmiany pierwotnie wydanego pozwolenia na budowę, nie powoduje zmiany oddziaływania obiektów przyjętego w decyzji pierwotnej. Podkreślić bowiem należy, że prowadzone z wniosku B.K. z dnia 24 maja 2022 r. postępowanie, pomimo niewątpliwego powiązania, stanowi odrębne postępowanie administracyjne od postępowania zakończonego w/w decyzją.
Mając powyższe Sąd na podstawie art. 151a § 2 p.p.s.a. oddalił sprzeciw.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI