II SA/Łd 950/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-04-20
NSAinneŚredniawsa
świadczenie pielęgnacyjneniepełnosprawnośćurlop wychowawczyzatrudnienieopieka nad dzieckiemustawa o świadczeniach rodzinnychKodeks pracyprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego, uznając, że urlop wychowawczy nie jest równoznaczny z rezygnacją z zatrudnienia, a dziecko nie spełniało kryteriów niepełnosprawności wymagających stałej opieki.

Skarżąca A.K. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Głównym powodem odmowy było to, że skarżąca przebywała na urlopie wychowawczym, co zgodnie z przepisami nie jest równoznaczne z rezygnacją z zatrudnienia. Ponadto, sąd wskazał, że dziecko skarżącej nie spełniało kryteriów niepełnosprawności wymagających stałej lub długotrwałej opieki. WSA oddalił skargę, podzielając stanowisko organów administracji.

Sprawa dotyczyła skargi A.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi o odmowie przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Podstawą odmowy było niespełnienie przez skarżącą przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, gdyż przebywała ona na urlopie wychowawczym. Organ I instancji oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznały, że urlop wychowawczy, zgodnie z Kodeksem pracy, jest okresem zatrudnienia i nie wyklucza podejmowania działalności zarobkowej. Dodatkowo, Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że orzeczenie o niepełnosprawności dziecka M.K. stwierdzało, iż dziecko nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki. Skarżąca argumentowała, że urlop wychowawczy nie jest zatrudnieniem i nie otrzymuje z tego tytułu wynagrodzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę, uznając ją za niezasadną. Sąd podkreślił, że zgodnie z ustawą o świadczeniach rodzinnych, kluczowym warunkiem jest rezygnacja z zatrudnienia, a urlop wychowawczy nie jest równoznaczny z rezygnacją. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na treść orzeczenia o niepełnosprawności dziecka, które nie wskazywało na potrzebę stałej opieki. Sąd stwierdził, że nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego ani proceduralnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, urlop wychowawczy jest okresem zatrudnienia i nie stanowi rezygnacji z pracy zarobkowej.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepisy Kodeksu pracy (art. 186[5] Kp) oraz ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, które traktują urlop wychowawczy jako okres zatrudnienia, zachowujący uprawnienia pracownicze. Tym samym, osoba na urlopie wychowawczym nie spełnia przesłanki rezygnacji z zatrudnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.ś.r. art. 17 § 1

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę nie podejmuje albo rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności lub o znacznym stopniu niepełnosprawności, łącznie ze wskazaniami określonymi w przepisach.

Pomocnicze

u.ś.r. art. 3 § 22

Ustawa o świadczeniach rodzinnych

Definicja zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej odnosi się do przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

u.p.z.i.r.p. art. 2 § 43

Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy

Definicja zatrudnienia obejmuje wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą.

k.p. art. 186 § 5

Kodeks pracy

Okres urlopu wychowawczego wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze.

u.r.z.s. art. 6b § 3

Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych

Określa wskazania w orzeczeniu o niepełnosprawności, w tym dotyczące potrzeby stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy.

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Urlop wychowawczy nie jest rezygnacją z zatrudnienia. Dziecko nie spełnia kryteriów niepełnosprawności wymagających stałej lub długotrwałej opieki.

Godne uwagi sformułowania

Okres urlopu wychowawczego jest okresem zatrudnienia zgodnie z art. 186[5] Kodeksu pracy. W myśl art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne [...] przysługuje [...] jeżeli nie podejmuje albo rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności [...] albo o znacznym stopniu niepełnosprawności. W pkt 7 orzeczenia [...] o niepełnosprawności M.K. stwierdza się, że dziecko nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.

Skład orzekający

Joanna Sekunda-Lenczewska

przewodniczący sprawozdawca

Czesława Nowak-Kolczyńska

członek

Ewa Cisowska-Sakrajda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących świadczenia pielęgnacyjnego w kontekście urlopu wychowawczego oraz wymogów dotyczących orzeczenia o niepełnosprawności dziecka."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 2005 roku i specyficznych okoliczności sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy interpretacyjne związane z prawem do świadczeń socjalnych i ich powiązaniem z prawem pracy, co jest istotne dla wielu obywateli i praktyków prawa.

Urlop wychowawczy to nie rezygnacja z pracy: sąd wyjaśnia zasady przyznawania świadczeń pielęgnacyjnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 950/04 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-04-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-11-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Czesława Nowak-Kolczyńska
Ewa Cisowska-Sakrajda
Joanna Sekunda-Lenczewska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska, Asesor Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant Asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2005 roku sprawy ze skargi A.K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. oddala skargę.
Uzasadnienie
II SA/Łd 950/04
UZASADNIENIE
W dniu [...] decyzją Nr [...] Prezydent Miasta Ł., na podstawie art. 48 ust. 3 w związku z art. 16 ust. 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych ( Dz.U. Nr 228, poz.2255 zmieniony Dz.U. z 2004r. Nr 35, poz.305; Nr 64. poz. 593 ) oraz art. 104 k.p.a., orzekł o odmowie przyznania A.K. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad dzieckiem M.K. W uzasadnieniu organ I instancji podniósł, iż wnioskodawczyni pozostając w zatrudnieniu w Aptece A w Ł. przy ul. A 8 – urlop wychowawczy w terminie od 1 marca 2004 roku do 28 lutego 2007 roku., nie spełnia jednej z przesłanek z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, jaką jest rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem niepełnosprawnym legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności, łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust.3 pkt. 7 i 8 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej, oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych ( Dz.U. Nr 123, poz.776, z późn. zm.) albo o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Od powyższej decyzji A.K. wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. W uzasadnieniu swojego odwołania podniosła, iż fakt pozostawania przez nią w stosunku pracy nie stanowi negatywnej przesłanki do uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego. Nie pozostaje bowiem w zatrudnieniu, jest jedynie pracownikiem na urlopie wychowawczym przyznanym jej na 10 miesięcznego syna M.K.
Decyzją z dnia [...], Nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem, przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu, jeżeli nie podejmuje albo rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności albo o znacznym stopniu niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych. Warunkiem przyznania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego jest spełnienie kryterium dochodu rodziny w przeliczeniu na osobę, który wynika z art. 5 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. W sprawie bezsporne jest, że dochód rodziny w przeliczeniu na osobę za 2002 rok ( art. 47 ust. 2 ) w ustalonej wysokości 205,80 zł miesięcznie i nie przekroczył określonego w przepisach kryterium dochodowego. Ustalono również, że małoletni M.K. legitymuje się orzeczeniem o niepełnosprawności. Z załączonego do akt orzeczenia o niepełnosprawności wynika, że ma ona charakter okresowy i orzeczenie wydaje się na okres do 31.12.2004 roku a także, iż niepełnosprawność datuje się od 3 roku życia. A.K. jest osobą zatrudnioną w pełnym wymiarze czasu pracy, na czas określony od 6 czerwca 2003 roku do 5 czerwca 2007 roku w Aptece A w Ł. przy ul. A 8. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stan faktyczny przedmiotowej sprawy pozostaje w sprzeczności z konstytutywną przesłanką prawa do świadczenia pielęgnacyjnego, którą jest rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Okres urlopu wychowawczego jest okresem zatrudnienia zgodnie z art. 1865 Kodeksu pracy i w myśl art. 1862 § 1 Kodeksu pracy, nie wyklucza podejmowania różnych form działalności zarobkowej. Ponadto organ podnosi, iż w punkcie 7 orzeczenia z dnia [...] o niepełnosprawności M.K. stwierdza się, że dziecko nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. Zaznacza również, iż zarówno organ I instancji jak i organ odwoławczy nie mogą w sposób uznaniowy z pominięciem przepisów ustawy orzekać o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego.
Na powyższą decyzję A.K. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. Skarżąca uznała tę decyzję za krzywdzącą i naruszającą prawo, wskazując na swoją trudną sytuację materialną. W uzasadnieniu podtrzymała swoje stanowisko wyrażone w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Jej zdaniem nie pozostaje w stosunku zatrudnienia, jest jedynie pracownikiem pozostającym na urlopie wychowawczym. Nie otrzymuje żadnego wynagrodzenia. Ponadto podnosi, iż w okresie pozostawania na urlopie wychowawczym nie są odprowadzane składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, a zgodnie z dyspozycją art. 1865 Kp, okres zatrudnienia jest okresem składkowym. Z uwagi na powyższe wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych, przy czym zgodnie z § 2 tego artykułu, kontrola ta jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ocena zgodności z prawem zaskarżonej decyzji dotyczy regulacji prawnej obowiązującej w dniu wydania decyzji.
Uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji, następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy ( art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi); naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego ( lit. b) albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy ( lit. c).
W ocenie sądu, przy wydaniu decyzji nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy a kwestionowana decyzja znajduje oparcie w obowiązujących przepisach prawa materialnego, obowiązujących w chwili jej wydania.
Przedmiotem zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], Nr [...] odmawiającej przyznania A.K. świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki nad dzieckiem M.K., jest brak spełnienia wszystkich niezbędnych przesłanek wskazanych w art.17 ust.1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Pogląd ten co do zasady należy podzielić.
Stosownie do art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad dzieckiem, przysługuje matce lub ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu, jeżeli nie podejmuje albo rezygnuje z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych, albo o znacznym stopniu niepełnosprawności.
W myśl wskazanego przepisu niezbędnym warunkiem dla uzyskania świadczenia jest nie podejmowanie lub rezygnacja z zatrudnienia. Zgodnie z definicją legalną zawartą w art. 3 ust. 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych, ilekroć w ustawie jest mowa o zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej – oznacza to zatrudnienie lub inną pracę zarobkową w rozumieniu przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Zgodnie natomiast z treścią art. 145 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy ( Dz.U. Nr 99, poz.101), obowiązującej na dzień wydania decyzji, ilekroć w przepisach prawa jest mowa o ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu przez odwołanie się do odrębnych przepisów lub wprost do ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, rozumie się przez to odwołanie do niniejszej ustawy. Stosownie do brzmienia art. 2 ust. 43 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, zatrudnienie - oznacza wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego oraz umowy o pracę nakładczą. Zgodnie z art. 1865 Kodeksu pracy okres urlopu wychowawczego, w dniu jego zakończenia, wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależą uprawnienia pracownicze. Tym samym w przedmiotowej sprawie nie można uznać, że skarżąca zrezygnowała z zatrudnienia, skoro pozostaje w stosunku pracy i zachowuje wszelkie uprawnienia pracownicze.
Kolejnym niezbędnym warunkiem dla uzyskania świadczenia przewidzianego w art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych jest nie podejmowanie lub rezygnacja z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności. W przedmiotowej sprawie, skarżąca wywodzi swoje uprawnienie do świadczenia pielęgnacyjnego z faktu przebywania na urlopie wychowawczym i sprawowania pieczy nad dzieckiem niepełnosprawnym – M.K.. Tymczasem jak wynika to z ustaleń organu, skarżąca skorzystała z prawa do urlopu wychowawczego w celu sprawowania pieczy nad innym dzieckiem tj. M.K., nie legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności. Tym samym brak jest w przedmiotowej sprawie również przesłanki nie podejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia w celu sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o niepełnosprawności.
W przedmiotowej sprawie nie zachodzi również przesłanka legitymowania się orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami, o których mowa w art. 6 b ust. 3 pkt 7 i 8 ustawy z dnia z dnia 27 sierpnia 1997 roku o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych. Jak zaznaczył to organ administracji, w pkt 7 orzeczenia z dnia [...] o niepełnosprawności M.K. stwierdza się, że dziecko nie wymaga stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji.
Zaznaczyć należy, iż brzmienie art. 17 ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych jednoznacznie wskazuje na konieczność łącznego spełnienia przesłanek wymienionych w tym przepisie dla uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego. W przedmiotowej sprawie takie łączne spełnienia przesłanek cytowanego przepisu nie jest spełnione i orzeczenie organu odmawiające przyznania świadczenia odpowiada prawu.
Z powyższych względów należało, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153 poz., 1270 ), skargę oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI