II SA/Łd 94/04
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę na decyzję odmawiającą przyznania zasiłku celowego na opał, uznając, że zasiłek ten ma charakter fakultatywny, a organ miał prawo odmówić jego przyznania ze względu na ograniczone środki finansowe.
Skarżący, osoba z II grupą inwalidztwa, ubiegał się o zasiłek celowy na zakup opału, twierdząc, że przyznana kwota 100 zł jest niewystarczająca. Organy pomocy społecznej odmówiły przyznania wyższego zasiłku, wskazując na fakultatywny charakter świadczenia i ograniczone środki finansowe. Sąd administracyjny oddalił skargę, potwierdzając, że organ miał prawo odmówić przyznania zasiłku, a dodatek mieszkaniowy prawidłowo wliczono do dochodu.
Sprawa dotyczyła skargi M. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, która utrzymała w mocy decyzję o odmowie przyznania zasiłku celowego na zakup opału w kwocie 100 zł. Skarżący, 63-letni inwalida II grupy, samotnie prowadzący gospodarstwo domowe, otrzymywał rentę i zasiłek stały wyrównawczy, a jego dochody wynosiły 461 zł miesięcznie. Mimo spełnienia kryterium dochodowego, organy pomocy społecznej uznały zasiłek celowy za świadczenie fakultatywne, które można przyznać jedynie w przypadku odpowiednich środków finansowych i gdy odpowiada celom pomocy społecznej. W związku z ograniczonymi środkami, ośrodek przyznawał zasiłki celowe głównie na żywność. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podkreślono, że zasiłek celowy jest świadczeniem uznaniowym, a organ miał prawo odmówić jego przyznania ze względu na brak środków finansowych i konieczność realizacji zadań obligatoryjnych. Sąd oddalił również zarzut skarżącego dotyczący niezasadnego doliczania dodatku mieszkaniowego do dochodu, wskazując, że zgodnie z ustawą o pomocy społecznej, dodatek ten musi być uwzględniony przy ustalaniu dochodu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zasiłek celowy ma charakter fakultatywny i jego przyznanie zależy od celów i możliwości finansowych organu.
Uzasadnienie
Ustawa o pomocy społecznej stanowi, że zasiłek celowy może być przyznany, jeżeli odpowiada celom i możliwościom organu, w tym finansowym. Oznacza to, że nawet przy spełnieniu kryterium dochodowego, organ może odmówić przyznania świadczenia ze względu na brak środków lub inne priorytety.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.p.s. art. 32
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 2a § ust. 1 pkt 2
Ustawa o pomocy społecznej
Pomocnicze
u.p.s. art. 4 § ust. 1
Ustawa o pomocy społecznej
u.p.s. art. 2 § ust. 4
Ustawa o pomocy społecznej
p.u.s.a. art. 1 § § 1
Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 250
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zasiłek celowy ma charakter fakultatywny. Organ pomocy społecznej ma prawo odmówić przyznania zasiłku celowego ze względu na ograniczone środki finansowe. Dodatek mieszkaniowy prawidłowo wlicza się do dochodu przy ustalaniu prawa do zasiłku celowego.
Odrzucone argumenty
Przyznana pomoc (100 zł) jest niewystarczająca do zaspokojenia potrzeb skarżącego. Kwota 100 zł pozwala na zakup jedynie niewielkiej ilości opału, wystarczającej na krótki okres.
Godne uwagi sformułowania
Spełnienie przesłanek do przyznania zasiłku celowego nie przesądza o obowiązku przyznania takiego świadczenia przez organy pomocy społecznej, ani też o wysokości przyznawanych świadczeń. Zasiłek celowy jest świadczeniem fakultatywnym. Decyzja w tym przedmiocie ma charakter uznaniowy.
Skład orzekający
Tomasz Zbrojewski
przewodniczący-sprawozdawca
Zygmunt Zgierski
członek
Renata Kubot-Szustowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja fakultatywnego charakteru zasiłków celowych w pomocy społecznej oraz zasady ustalania dochodu przy ich przyznawaniu."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki ustawy o pomocy społecznej i jej przepisów wykonawczych, a także konkretnej sytuacji faktycznej skarżącego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje praktyczne aspekty przyznawania świadczeń z pomocy społecznej, w szczególności fakultatywność zasiłków celowych i sposób ustalania dochodu, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i socjalnym.
“Czy pomoc społeczna musi przyznać zasiłek, nawet jeśli osoba spełnia kryteria dochodowe? Sąd wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 100 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 94/04 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2005-01-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-02-19 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Renata Kubot-Szustowska Tomasz Zbrojewski /przewodniczący sprawozdawca/ Zygmunt Zgierski Symbol z opisem 6320 Zasiłki celowe i okresowe Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Dnia 10 stycznia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Tomasz Zbrojewski (spr.), Sędziowie Sędzia NSA: Zygmunt Zgierski, Asesor WSA: Renata Kubot-Szustowska, Protokolant Referendarz sądowy: Leszek Foryś, po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2005 roku na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi M. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego 1) oddala skargę; 2) zasądza od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz adwokata Ł. K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu. Uzasadnienie Decyzją z dnia [...], Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania M. N., od decyzji wydanej przez Kierownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej Filia Ł. z upoważnienia Rady Miejskiej w Ł., z dnia [...], Nr [...], w sprawie przyznania zasiłku celowego bezzwrotnego w wysokości 100 zł, z przeznaczeniem na zakup opału w listopadzie 2003 r., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W toku postępowania ustalono, iż skarżący ma 63 lata. Z uwagi na schorzenia serca, reumatyzm i zaburzenia psychiczne ma na stałe II grupę inwalidztwa. Otrzymuje świadczenie rentowe z ZUS w wysokości 370,10 zł miesięcznie, pomniejszone o zobowiązania alimentacyjne na rzecz córki w wysokości 120,10 zł. Zamieszkuje samotnie prowadząc jednoosobowe gospodarstwo domowe. Lokal ogrzewany jest piecem węglowym. Świadczenia mieszkaniowe regulowane są na bieżąco. Otrzymuje dodatek mieszkaniowy w kwocie 69,20 zł, przyznany na okres od 1 sierpnia 2003 r. do 31 stycznia 2004 r. W dniu przeprowadzania wywiadu środowiskowego skarżący oświadczył, iż spala stare meble, ponieważ otrzymał nowe. Nie skorzystał z proponowanej mu pomocy w postaci drewna opałowego w ramach akcji A, ponieważ na drewno musiałby długo oczekiwać. Otrzymuje również zasiłek stały wyrównawczy w wysokości 21,64 zł. Łącznie jego dochody wynoszą 461 zł i pomniejszone są o zobowiązania alimentacyjne na córkę. Spełnia zatem kryterium dochodowe określone w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz.U. z 1998 r., Nr 64, poz. 414 ze zm.). Spełnienie przesłanek do przyznania zasiłku celowego nie przesądza o obowiązku przyznania takiego świadczenia przez organy pomocy społecznej, ani też o wysokości przyznawanych świadczeń. Zasiłek celowy jest świadczeniem fakultatywnym. Zgodnie z art. 2 ust. 4 powołanej ustawy przyznaje się wówczas, jeżeli odpowiada celom i możliwościom, w tym zwłaszcza finansowym pomocy społecznej. Z uwagi na brak odpowiednich środków finansowych, Ośrodek Pomocy Społecznej przyznaje jedynie zasiłki celowe na zakup żywności dla osób i rodzin nieposiadających żadnego dochodu lub bardzo niewielki dochód, i które ze względu na wiek, stan zdrowia lub posiadanie małych dzieci, znalazły się w bardzo trudnej sytuacji. W przytoczonych okolicznościach organ odwoławczy, rozumiejąc trudną sytuację życiową i materialną skarżącego, nie znalazł podstaw do uwzględnienia jego odwołania, w którym podnosił, iż przyznana pomoc jest niewystarczająca do jego potrzeb. W skardze złożonej do Sądu, M. N. zakwestionował zasadność doliczania do jego dochodu kwoty otrzymywanego dodatku mieszkaniowego, jak również wysokość przyznanego mu świadczenia. Podniósł, iż za kwotę 100 zł może nabyć jedynie 200 kg węgla, co starcza na ogrzewanie mieszkania przez 7 lub 10 dni, w zależności od pogody. W konkluzji wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ administracji wnosił o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest w oparciu o kryterium legalności. Oznacza to, iż sąd bada, czy zaskarżony akt administracyjny zgodny jest z przepisami prawa materialnego i procedury administracyjnej, czy też nie. Uwzględnienie skargi może nastąpić tylko wówczas, gdy Sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 w/w ustawy), Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podstawę materialno-prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowiły przepisy ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz.U. Nr 64 z 1998 r., poz. 414 ze zm.). W myśl art. 32 tej ustawy zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby życiowej. Jak słusznie przyjęły organy orzekające w sprawie, ten rodzaj świadczenia ma charakter fakultatywny, co oznacza, iż może on być przyznawany z uwzględnieniem nie tylko potrzeb osoby ubiegającej się o takie świadczenie, ale także z uwzględnieniem możliwości (w tym finansowych) organów o nim orzekających. Decyzja w tym przedmiocie ma charakter uznaniowy. Ustalając prawidłowo sytuację rodzinną i materialną skarżącego organy orzekające uznały, iż szczupłość posiadanych przez nie środków finansowych i konieczność realizowania zadań obligatoryjnych uniemożliwiają przyznanie skarżącemu zasiłku w kwocie nie wyższej niż 100 zł w miesiącu listopadzie 2003 r. Stanowisko swoje należycie umotywowały, wykazując jakie mają środki na pokrycie świadczeń i w jakiej ilości świadczenia te przyznają. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja została wydana bez przekroczenia granic uznania administracyjnego. Odnośnie zarzutu braku podstaw do doliczenia kwoty dodatku mieszkaniowego do dochodu skarżącego, to stwierdzić należy, iż jest on niezasadny. Pojęcie dochodu osoby należy definiować przez pryzmat postanowień art. 2a ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z treścią tego przepisu dochód oznacza sumę miesięcznych dochodów osób w rodzinie, z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, pomniejszoną o miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych, składki z tytułu ubezpieczeń: emerytalnego, rentowych i chorobowego, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych oraz o kwotę wysokości alimentów świadczonych przez osoby w rodzinie na rzecz innych osób, jednorazowe świadczenie socjalne oraz świadczenia w naturze, a także kwotę zwiększenia zasiłku rodzinnego na trzecie i kolejne dziecko oraz dziecko samotnej matki, uprawnione do zasiłku pielęgnacyjnego. Powyższe unormowanie w sposób szczegółowy określa pojęcie dochodu dla potrzeb ustawy o pomocy społecznej, wskazując, jakie odliczenia mogą być uwzględnione przy ustalaniu jego wysokości. W katalogu tych odliczeń nie został umieszczony dodatek mieszkaniowy, co oznacza, iż musi być on uwzględniony (doliczony) przy ustalaniu dochodu dla potrzeb przyznania zasiłku celowego. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 i art. 250 powołanej wyżej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.