II SA/Łd 862/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-10-20
NSAAdministracyjneŚredniawsa
pomoc społecznazasiłek stałykryterium dochodowedochód rodzinyalimentypostępowanie administracyjnekontrola sądowa WSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie zasiłku stałego z powodu błędnego ustalenia dochodu rodziny skarżącego.

Skarżący W. O. zakwestionował wysokość przyznanego mu zasiłku stałego, twierdząc, że organ I instancji błędnie wyliczył dochód rodziny, uwzględniając nieotrzymywaną pomoc od matki. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w szczególności dotyczące prawidłowego ustalenia dochodu rodziny.

Sprawa dotyczyła skargi W. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej przyznającą zasiłek stały w kwocie 93,83 zł miesięcznie. Skarżący kwestionował wysokość zasiłku, zarzucając organom błędne wyliczenie dochodu rodziny poprzez uwzględnienie 100 zł miesięcznej pomocy od matki, której faktycznie nie otrzymywał, a także nieuwzględnienie jego wydatków na opłaty i leki. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało decyzję organu I instancji, wskazując na istnienie dokumentu potwierdzającego zobowiązanie matki do świadczenia na rzecz syna. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania (art. 7, 77, 80 Kpa), co mogło mieć wpływ na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego (art. 37 ustawy o pomocy społecznej). Kluczowym błędem było zaliczenie do dochodu rodziny kwoty 100 zł alimentów od matki na podstawie jej oświadczenia, bez wyjaśnienia, czy i od kiedy świadczenie to jest faktycznie przekazywane. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, nakazując organom ponowne rozpatrzenie sprawy i jednoznaczne ustalenie dochodu rodziny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, takie oświadczenie nie wywiera skutków prawnych i nie może stanowić podstawy do zaliczenia kwoty do dochodu bez faktycznego ustalenia jej otrzymywania i okresu.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że organ nie wyjaśnił, czy świadczenie od matki było faktycznie otrzymywane i od kiedy, opierając się jedynie na jej oświadczeniu złożonym w trakcie wywiadu. Oświadczenie to nie stanowiło podstawy do wszczęcia postępowania egzekucyjnego i nie mogło być podstawą do ustalenia dochodu w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.s. art. 37 § 2

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 37

Ustawa o pomocy społecznej

Pomocnicze

P.u.s.a. art. 1 § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.u.s.a. art. 1 § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.s. art. 8 § 1

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 8 § 3

Ustawa o pomocy społecznej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Błędne wyliczenie dochodu rodziny przez organy obu instancji poprzez uwzględnienie nieotrzymywanej pomocy od matki. Niewyjaśnienie przez organy faktycznego otrzymywania świadczenia od matki i jego okresu.

Godne uwagi sformułowania

oświadczenie nie wywiera żadnych skutków prawnych i nie może stanowić podstawy wszczęcia postępowania egzekucyjnego miała istotne znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia złożonego przez uprawnionego wniosku

Skład orzekający

Anna Stępień

przewodniczący

Jolanta Rosińska

sprawozdawca

Ewa Cisowska-Sakrajda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ustalania dochodu rodziny przy przyznawaniu zasiłków stałych, znaczenie faktycznego otrzymywania świadczeń, a nie tylko oświadczeń."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania dochodu w kontekście pomocy społecznej i oświadczeń o alimentacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje typowe błędy proceduralne popełniane przez organy administracji przy ustalaniu dochodu, co jest częstym problemem w sprawach o świadczenia socjalne. Jest to pouczające dla prawników i osób zainteresowanych prawem socjalnym.

Czy oświadczenie wystarczy do utraty zasiłku? Sąd wyjaśnia, jak prawidłowo liczyć dochód rodziny.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 862/05 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-10-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-09-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Anna Stępień /przewodniczący/
Ewa Cisowska-Sakrajda
Jolanta Rosińska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6321 Zasiłki stałe
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień, Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant Referent - stażysta Izabela Wędrak, po rozpoznaniu w dniu 20 października 2005 r. na rozprawie przy udziale - sprawy ze skargi W. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie zasiłku stałego uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...] Nr [...].
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...], Nr [...] Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w G. przyznał W. O. zasiłek stały od dnia 1 czerwca 2005 r. do 31 maja 2006 r. w wysokości 93,83 zł, miesięcznie. Ośrodek pomocy społecznej stwierdził, iż strona spełnia przesłanki do przyznania pomocy w formie zasiłku stałego, a jego wysokość uzależniona jest od dochodu rodziny.
W odwołaniu od powyższej decyzji W. O. zakwestionował treść decyzji organu I instancji i wniósł o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Decyzją z dnia [...], Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G. z dnia [...].
W uzasadnieniu wydanej decyzji Kolegium wyjaśniło, iż przyznana pomoc nie ma charakteru uznaniowego, ale jest wyłącznie konsekwencją stosowania zasad jej przyznawania określonych w ustawie i jest wynikiem matematycznego wyliczenia.
Organ wskazał, że zasady przyznania zasiłku stałego uregulowane zostały w art. 37 ustawy z dnia 12 marca 2004 roku o pomowcy społecznej (Dz.U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), zgodnie z którym zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie pozostającej w rodzinie, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód, jak również dochód na osobę w rodzinie są niższe od kryterium dochodowego na osobę w rodzinie. Zasiłek ten ustala się w wysokości różnicy pomiędzy kryterium dochodowym na osobę w rodzinie, które wynosi 316 zł, a dochodem na osobę w rodzinie, przy czym kwota zasiłku stałego nie może być niższa niż 30 zł miesięcznie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że przed wydaniem decyzji W. O. mieszkał i prowadził wspólne gospodarstwo domowe z żoną i synem. Miesięczny dochód rodziny składał się z zasiłku dla bezrobotnych żony w wysokości 448,84 zł, dodatku mieszkaniowego w kwocie 34,67 zł, zasiłku rodzinnego w kwocie 43 zł, dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu podjęcia przez dziecko nauki poza miejscem zamieszkania w kwocie 40 zł oraz dobrowolnej alimentacji matki B. O. rzecz syna W. w wysokości 100 zł. Biorąc pod uwagę wskazane wyliczenia organ uznał, że dochód rodziny skarżącego wynosił 666,51 zł ,wobec tego dochód na osobę w rodzinie 222,17 zł ( 666,51 zł : 3 osoby =222,17 zł ), a w konsekwencji zasiłek stały przysługujący odwołującemu się – 93,83 zł miesięcznie ( 316 -222,17= 93,83 ).
W podsumowaniu uzasadnienia decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że organ I instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i wydał poprawną decyzję, zgodną z obowiązującymi normami prawa.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego W. O. zakwestionował wysokość przyznanego zasiłku stałego. Stwierdził, iż organ I instancji błędnie wyliczył wysokość dochodu osiąganego przez rodzinę skarżącego przyjmując, że W. O. otrzymuje od matki 100 zł stałej pomocy, której to kwoty faktycznie nie dostawał. Ponadto skarżący stwierdził, że organ przyznając zasiłek stały nie brał pod uwagę wydatków ponoszonych przez skarżącego na opłaty i leki.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Organ II instancji nie podzielił również argumentu skarżącego, iż nie otrzymuje pomocy od swojej matki wskazując, iż w aktach sprawy znajduje się dokument świadczący o zobowiązaniu się B. O. do świadczenia na rzecz syna w wysokości 100 zł miesięcznie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( § 2 art. 1 powołanego aktu ).
Analogiczne unormowanie zawarte zostało w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej obowiązującymi w dniu wydania zaskarżonej decyzji oraz uwzględnia stan faktyczny zaistniały do tego dnia. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu.
Przeprowadzając taką kontrolę, sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca.
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, mającym istotny wpływ na wynik sprawy (art. 7, 77, 80, Kpa), co mogło zaś mieć wpływ na prawidłowe zastosowanie prawa materialnego – art. 37 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.).
Zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy o pomocy społecznej prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje osobie w rodzinie, w której dochód na osobę nie przekracza 316 zł, zwanej dalej "kryterium dochodowym na osobę w rodzinie". W myśl natomiast art. 8 ust. 3 za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku lub w przypadku utraty dochodu z miesiąca, w którym wniosek został złożony, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszony o wymienione enumeratywnie obciążenia.
Organ ustalając przychody miesięczne skarżącego, zaliczył do dochodu w rozumieniu wskazanego powyżej przepisu alimenty w kwocie 100 zł miesięcznie, które skarżący miałby otrzymywać od matki. Ustalenie to organ oparł na oświadczeniu złożonym przez B. O. w dniu 6 czerwca 2005 r. podczas wywiadu sporządzonego przez pracownika Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w G.
Nie ulega wątpliwości, że takie oświadczenie nie wywiera żadnych skutków prawnych i nie może stanowić podstawy wszczęcia postępowania egzekucyjnego w celu jego wykonania w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Organ nie wyjaśnił jednak, czy B. O. dobrowolnie alimentuje syna tą kwotą, a jeśli tak, to od kiedy ? Oświadczenie zostało bowiem złożone dopiero 6 czerwca 2005 r., a organ wydając decyzję w dniu 13 czerwca 2005 r. winien uwzględnić dochód skarżącego z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku o przyznanie zasiłku stałego, czyli z maja 2005 r. Okoliczność ta uszła uwadze organów obu instancji, a miała istotne znaczenie dla merytorycznego rozstrzygnięcia złożonego przez uprawnionego wniosku.
Z przytoczonych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
Z uwagi na to, że w organ I instancji w swojej decyzji przyznał skarżącemu zasiłek w kwocie 93,83 zł miesięcznie, Sąd nie zamieścił w sentencji wyroku rozstrzygnięcia przewidzianego w art. 152 powołanej ustawy.
Rzeczą organu ponownie rozpoznającego sprawę będzie jednoznaczne ustalenie wysokości dochodu rodziny skarżącego w miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku o przyznanie świadczenia z funduszu pomocy społecznej, wyjaśnienie poprzez ewentualne przesłuchanie B.O. oraz skarżącego, czy skarżący otrzymuje od matki alimenty w kwocie 100 zł miesięcznie, a jeśli tak, to od kiedy świadczenie to jest przekazywane. Umożliwi to bowiem prawidłowe wyliczenie kwoty należnego skarżącemu zasiłku stałego w oparciu o art. 37 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI