II SA/Łd 848/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę zadaszenia balkonu, uznając, że prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie jest wymagane w przypadku legalizacji samowoli budowlanej, gdy inwestor posiada spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu.
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki zadaszenia balkonu wykonanego przez B. i B. T. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję Powiatowego Inspektora, nakazując rozbiórkę z powodu braku oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Sąd uchylił decyzję WINB, stwierdzając, że spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu jest wystarczające i nie jest wymagane dodatkowe oświadczenie, a także że organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy prawa materialnego.
Sprawa rozpatrywana przez WSA w Łodzi dotyczyła skargi B. i B. T. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) nakazującą rozbiórkę zadaszenia balkonu. WINB uchylił decyzję Powiatowego Inspektora, który wcześniej stwierdził wykonanie obowiązków przez inwestorów, uznając, że brak jest oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Skarżący argumentowali, że spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu jest wystarczające i nie jest wymagane pozwolenie na budowę dla takiej konstrukcji. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. W uzasadnieniu wskazano, że organ odwoławczy naruszył przepisy prawa materialnego, błędnie interpretując wymóg prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Sąd podkreślił, że spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu jest ograniczonym prawem rzeczowym i stanowi tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Ponadto, sąd zakwestionował zakres dokumentów żądanych przez Powiatowego Inspektora, wskazując na utrwalone orzecznictwo NSA, zgodnie z którym kwestia własności nieruchomości nie ma kluczowego znaczenia przy legalizacji samowoli budowlanej. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję WINB.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego jest ograniczonym prawem rzeczowym i stanowi tytuł prawny do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, co jest wystarczające do legalizacji samowoli budowlanej.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu jest ograniczonym prawem rzeczowym, które zgodnie z definicją Prawa budowlanego uprawnia do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W związku z tym, organ odwoławczy błędnie uznał brak takiego prawa za podstawę do nakazania rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (17)
Główne
pr. bud. art. 3 § 11
Prawo budowlane
pr. bud. art. 51 § 3
Prawo budowlane
pr. bud. art. 51 § 1
Prawo budowlane
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pr. bud. art. 29 § 2
Prawo budowlane
pr. bud. art. 30 § 1
Prawo budowlane
pr. bud. art. 3
Prawo budowlane
k.c. art. 244 § 1
Kodeks cywilny
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 132
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu jest wystarczającym tytułem prawnym do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Nie było obowiązku przedkładania dodatkowego oświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w sytuacji legalizacji samowoli budowlanej. Organy nadzoru budowlanego naruszyły przepisy prawa materialnego, błędnie interpretując wymogi dotyczące prawa do dysponowania nieruchomością.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w Ł. o konieczności uzyskania jej zgody na budowę i posiadania przez nią prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Godne uwagi sformułowania
Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Pod pojęciem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Ograniczonymi prawami rzeczowymi są użytkowanie, służebność, zastaw, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz hipoteka. Spółdzielnia Mieszkaniowa "A" w Ł. nie ma uprawnień w zakresie udzielania zgody na wykonanie w lokalach mieszkalnych prac budowlanych, bowiem takowe uprawnienia przysługują organom administracji architektoniczno – budowlanej. Kwestia własności nieruchomości na istotne znaczenie przy decyzji o pozwoleniu na budowę, nie ma natomiast prawnego znaczenia przy doprowadzaniu obiektu do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie.
Skład orzekający
Grzegorz Szkudlarek
przewodniczący-sprawozdawca
Czesława Nowak-Kolczyńska
członek
Ewa Cisowska-Sakrajda
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane w kontekście spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz legalizacji samowoli budowlanej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wykonania zadaszenia na balkonie i interpretacji przepisów Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w 2005 roku. Może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych typów samowoli budowlanej lub innych tytułów prawnych do nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe rozumienie definicji prawnych i jak sądy mogą korygować błędne interpretacje organów administracji, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i właścicieli nieruchomości.
“Spółdzielcze prawo do lokalu wystarczy? Sąd uchyla nakaz rozbiórki zadaszenia balkonu.”
Dane finansowe
WPS: 500 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 848/05 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2005-12-07 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-09-01 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Czesława Nowak-Kolczyńska Ewa Cisowska-Sakrajda Grzegorz Szkudlarek /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Sentencja Dnia 7 grudnia 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Grzegorz Szkudlarek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA: Czesława Nowak-Kolczyńska, Asesor WSA: Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant asystent sędziego Paulina Hućko, po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi B. T. i B. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku, 3. zasądza solidarnie na rzecz B. T. i B. T. od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]), po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w Ł. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]) i nakazał B. i B. T. rozbiórkę wykonanego zadaszenia na balkonie lokalu mieszkalnego Nr 7 zlokalizowanego w budynku mieszkalnym wielorodzinnym na posesji przy ul. A 22 w Ł.. Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, w trakcie wizji lokalnej przeprowadzonej w dniu 7 lipca 2004 roku stwierdzono wykonanie zadaszenia nad balkonem (zamontowanego do płyty balkonowej słupy stalowe z ramą stanowiącą dach – płyta z poliwęglanu). Inwestorzy – B. i B. T. nie wystąpili z wnioskiem do właściwego organu o uzyskanie pozwolenia na budowę, a zadaszenie wykonano w miesiącu listopadzie 2003 roku. W trakcie wizji stwierdzono również zdemontowanie fragmentu rury spustowej, który nie został, po wykonaniu prac, zamontowany ponownie. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...], Nr [...] (znak: [...]) zobowiązał inwestorów – B. i B. T. do przedłożenia, w terminie do dnia 30 października 2004 roku, trzech egzemplarzy inwentaryzacji budowlanej wraz z orzeczeniem technicznym o prawidłowości wykonanych robót budowlanych oraz projektu budowlanego robót koniecznych do wykonania celem doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem wykonanego na podstawie ewentualnych zaleceń orzeczenia wraz z oświadczeniem o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane, dla wykonanych robót budowlanych związanych z montażem zadaszenia na balkonie lokalu mieszkalnego Nr 7 zlokalizowanego w budynku mieszkalnym wielorodzinnym na posesji przy ul. A 22 w Ł.. Po złożeniu żądanych dokumentów, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] stwierdził wykonanie przez B. i B. T. obowiązków nałożonych decyzją z dnia [...]. W uzasadnieniu organ podał, iż ze złożonych dokumentów wynika, że roboty budowlane wykonano zgodnie z warunkami technicznymi i nie wymagają one wykonania zmian i przeróbek. W odwołaniu od powyższej decyzji Spółdzielnia Mieszkaniowa "A" w Ł. wniosła o uchylenie decyzji organu I instancji i nakazanie inwestorom rozbiórki wykonanego zadaszenia nad balkonem. W motywach strona wywodziła, iż B. i B. T. nie wykonali obowiązku nałożonego decyzją organu I instancji, bowiem nie przedłożyli w organie oświadczenia o dysponowaniu nieruchomością na cele budowlane. Właścicielem budynku mieszkalnego jest Spółdzielnia Mieszkaniowa "A" w Ł. i tylko ona jest władna podpisać stosowne oświadczenie. Inwestorzy nigdy nie otrzymali zgody od strony odwołującej się na budowę daszku nad balkonem. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] uchylił rozstrzygnięcie organu I instancji i nakazał B. i B. T. rozbiórkę wykonanego zadaszenia. Jako powód uchylenia decyzji I instancji, organ odwoławczy wskazał okoliczność, iż brak jest w aktach administracyjnych oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Sprzeciw Spółdzielni Mieszkaniowej oznacza, iż inwestorzy nie posiadają prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi B. i B. T. wnieśli o uchylenie decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] i wstrzymanie wykonania kontestowanej decyzji. Strona podała, iż decyzja organu II instancji narusza przepis art. 3, 29 ust. 2 pkt 15, 30 ust. 1 pkt 3 lit. "b" oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, jak również art. 6, 7 i 8 kpa. W motywach skargi B. i B. T. wskazali, iż obojętną w sprawie jest kwestia dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zdaniem skarżących przysługuje im takie prawo, bowiem legitymują się spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu mieszkalnego, które jest ograniczonym prawem rzeczowym. Wykonanie zadaszenia w ogóle nie podlega rygorom prawa budowlanego, bowiem nie wymaga ani uzyskania pozwolenia na budowę, ani zgłoszenia zamiaru wykonania prac do organu administracji architektoniczno – budowlanej. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując uzasadnienie kontestowanej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 21 października 2005 roku wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga B. T. i B. T. zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do unormowania art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd nie przejmuje, zatem sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz jedynie dokonuje oceny działalności organu orzekającego z punktu widzenia kryterium legalności. W celu określenia kognicji Sądu warto wskazać, iż Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Natomiast ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia (art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów prawa materialnego, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Zdaniem Sądu, organ odwoławczy wydając w sprawie decyzję naruszył przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie. W stanie faktycznym sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...], wydaną na podstawie przepisu art. 51 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 roku Nr 201, poz. 2016 ze zm.), stwierdził wykonanie przez B. i B. T. obowiązków nałożonych decyzją z dnia [...]. W motywach organ wskazał, iż ze złożonych przez inwestorów dokumentów wynika, że wykonane zadaszenie jest zrealizowane zgodnie z wymogami technicznymi i nie istnieje konieczność dokonania zmian ani przeróbek. Po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni Mieszkaniowej "A" w Ł., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. uchylił powyższe rozstrzygnięcie i nakazał rozbiórkę zadaszenia. Jak wynika z uzasadnienia decyzji organu II instancji powodem nakazania rozbiórki była okoliczność braku udowodnienia przez B. i B. T. prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Jak podstawę prawną rozstrzygnięcia organ II instancji powołał unormowanie przepisu art. 51 ust. 3 pkt 1. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu, w stanie prawnym obowiązującym w dacie orzekania, po upływie terminu lub na wniosek inwestora, właściwy organ sprawdza wykonanie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 (obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem), i wydaje decyzję o stwierdzeniu wykonania obowiązku (pkt 1) albo w przypadku niewykonania obowiązku - nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (pkt 2). W ocenie składu orzekającego, powodem uchylenia decyzji organu I instancji nie mogła być okoliczność braku wykazania prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Zgodnie bowiem z przepisem art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego, pod pojęciem prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane należy rozumieć tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania robót budowlanych. Ograniczonymi prawami rzeczowymi są użytkowanie, służebność, zastaw, spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu oraz hipoteka (art. 244 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny, Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Z treści skargi wynika, iż B. i B. T. legitymują się spółdzielczym własnościowym prawem do lokalu mieszkalnego. Wynika z tego, iż bezspornie przysługuje skarżącym prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Na tym etapie warto wskazać, iż Spółdzielnia Mieszkaniowa "A" w Ł. nie ma uprawnień w zakresie udzielania zgody na wykonanie w lokalach mieszkalnych prac budowlanych, bowiem takowe uprawnienia przysługują organom administracji architektoniczno – budowlanej. Skład orzekający uznał również, iż zakres dokumentów żądanych od inwestorów (mocą decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...]) jest wadliwy. Chodzi przede wszystkim o możliwość żądania dowodu stwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Kwestia własności nieruchomości na istotne znaczenie przy decyzji o pozwoleniu na budowę, nie ma natomiast prawnego znaczenia przy doprowadzaniu obiektu do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie. Potwierdza to pogląd przedstawionym w orzecznictwie (por. np. wyrok NSA z dnia 11 grudnia 2002 roku, IV SA 639/01, Monitor Prawniczy 2003/4/147; wyrok NSA z dnia 10 grudnia 2002 roku, II SA/Łd 230/99, nie publ.; wyrok NSA z dnia 7 lutego 2002 roku, II SA/Lu 1376/00, nie publ.; wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2001 roku, II SA/Lu 395/00, nie publ.; wyrok NSA z dnia 23 listopada 2001 roku, II SA/Ka 320/00, nie publ.). Odnosząc się do argumentów skargi wskazać należy, iż wobec przedstawionych powyższej rozważań Sąd uznał zasadność argumentu dotyczącego braku konieczności udowadniania przez inwestorów prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Reasumując, Sąd spostrzegł, iż organy nadzoru budowlanego orzekając w sprawie naruszyły przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie. Dlatego na mocy art. 132, 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. O zwrocie kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 200 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI