II SA/Łd 830/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził nieważność decyzji w sprawie przyznania płatności rolnych z powodu rażącego naruszenia prawa przez organy administracji.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) dla R. Z. Organy administracji dwukrotnie odmówiły przyznania płatności, uznając, że sporne działki rolne były użytkowane przez inną osobę. R. Z. twierdził, że jest właścicielem i użytkownikiem działek, a druga osoba jedynie świadczyła usługi. Sąd administracyjny uznał obie decyzje organów za wydane z rażącym naruszeniem prawa, w tym naruszenie przepisów o wznowieniu postępowania i niewłaściwe zebranie materiału dowodowego, co skutkowało stwierdzeniem ich nieważności.
Sprawa rozpatrywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi dotyczyła skargi R. Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) w Ł., utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji odmawiającą przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW) na rok 2004. R. Z. złożył wniosek o przyznanie płatności, deklarując pięć działek ewidencyjnych. Po początkowym przyznaniu płatności, organ I instancji wznowił postępowanie i wydał decyzję odmawiającą przyznania płatności, argumentując, że trzy sporne działki były faktycznie użytkowane przez J. K. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ II instancji. R. Z. w skardze do WSA podniósł zarzuty naruszenia prawa, wskazując na błędne interpretacje przepisów i niewłaściwe ustalenia faktyczne. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, w tym z naruszeniem przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego (art. 156 § 1 pkt 2 kpa) oraz wydaniem dwóch sprzecznych decyzji w tej samej sprawie (art. 156 § 1 pkt 3 kpa). Sąd wskazał również na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności dotyczące wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 7, 75 § 1, 77 § 1 kpa). Kluczowe dla sprawy było ustalenie, kto był faktycznym użytkownikiem spornych działek. Sąd uznał, że organy nieprawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, opierając się m.in. na zeznaniach świadków bez zachowania wymogów proceduralnych. W konsekwencji, sąd stwierdził nieważność obu decyzji organów administracji i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz R. Z.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, obie decyzje zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, co stanowiło podstawę do stwierdzenia ich nieważności.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy naruszyły przepisy dotyczące wznowienia postępowania, wydały sprzeczne decyzje w tej samej sprawie oraz nie zebrały i nie rozpatrzyły materiału dowodowego w sposób wyczerpujący i zgodny z prawem.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
stwierdzono_nieważność
Przepisy (29)
Główne
u.w.o.w. art. 5 § ust. 2
Ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej
r.R.M. art. 6 § ust. 1
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
u.w.o.w. art. 1 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej
u.w.o.w. art. 5 § ust. 1 i 1a
Ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej
r.R.M. art. 2 § ust. 1 i 2
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
r.R.M. art. 6 § ust. 1 i 2
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich
Pomocnicze
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 5
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 147
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 150
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
u.k.s.e.p. art. 3 § pkt 7
Ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności
p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 3
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.k.s.e.p. art. 3 § pkt 3
Ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności
u.k.s.e.p. art. 3 § pkt 1
Ustawa o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności
p.p.s.a. art. 200
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Rozp. KE art. 32 § § 2
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 2419/2001
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy administracji wydały decyzje z rażącym naruszeniem prawa. Naruszone zostały przepisy dotyczące wznowienia postępowania administracyjnego. Wydano dwie sprzeczne decyzje w tej samej sprawie. Postępowanie dowodowe zostało przeprowadzone wadliwie, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Godne uwagi sformułowania
stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa doprowadzono do rażącego naruszenia art. 151 § 1 pkt 2 kpa w tym samym przedmiocie zostały więc wydane dwie sprzeczne z sobą decyzje naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy organ winieneś w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy
Skład orzekający
Grzegorz Szkudlarek
przewodniczący
Anna Stępień
sprawozdawca
Ewa Cisowska-Sakrajda
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenia prawa przez organy administracji w postępowaniu wznowieniowym, wadliwe prowadzenie postępowania dowodowego, wydawanie sprzecznych decyzji."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania administracyjnego w sprawach o przyznanie płatności rolnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów administracji mogą prowadzić do stwierdzenia nieważności decyzji, nawet jeśli kwestia merytoryczna (kto faktycznie użytkował ziemię) jest skomplikowana. Podkreśla znaczenie prawidłowego prowadzenia postępowania dowodowego.
“Sąd stwierdził nieważność decyzji ARiMR z powodu rażących błędów proceduralnych organów.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII SA/Łd 830/06 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2007-01-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-09-25 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Anna Stępień /sprawozdawca/ Ewa Cisowska-Sakrajda Ewa Markiewicz Grzegorz Szkudlarek /przewodniczący/ Symbol z opisem 6169 Inne o symbolu podstawowym 616 Skarżony organ Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Treść wyniku Stwierdzono nieważność decyzji I i II instancji Sentencja Dnia 9 stycznia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.), Asesor WSA Ewa Cisowska-Sakrajda, Protokolant asystent sędziego Marek Pilc, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2007 roku sprawy ze skargi R. Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] Nr [...] 2. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. na rzecz R. Z. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. Uzasadnienie W dniu 8 czerwca 2004r. R. Z. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (dalej ARiMR) w P. wniosek o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2004. We wniosku zadeklarował pięć działek ewidencyjnych o nr [...] położonych we wsi P. gm. S. Decyzją z dnia [...] nr [...] Kierownik Powiatowego Biura ARiMR w P. przyznał R. Z. płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (dalej płatności ONW) w łącznej wysokości 923, 64 zł. Postanowieniem z dnia [...] wskazany wyżej organ na podstawie art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5, art. 147 i 150 kpa wznowił z urzędu postępowanie zakończone w/w decyzją ostateczną Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. z dnia [...] z uwagi na ujawnienie nowych okoliczności w sprawie, istniejących, lecz nie znanych organowi w dniu wydania decyzji. Decyzją z dnia [...] Kierownik Powiatowego Biura ARiMR w P. na podstawie art. 151 § 2 kpa uchylił własną decyzję o przyznaniu R. Z. płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania z dnia 23 grudnia 2004r. i odmówił przyznania płatności ONW na rok 2004. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż we wniosku R. Z. z dnia [...] o przyznanie płatności ONW zostały wskazane te same działki ewidencyjne o nr[...] , co we wniosku złożonym w dniu [...] przez J. K. W toku wznowionego postępowania administracyjnego organ ustalił, iż przedmiotowe działki rolne były faktycznie użytkowane przez J. K. i tym samym odmówił R. Z. przyznania płatności ONW. Od powyższej decyzji R. Z. wniósł odwołanie, w którym podniósł, iż jest właścicielem spornych działek i nigdy nie zawierał żadnej umowy z J. K. dotyczącej ich dzierżawy. Nadmienił, iż ponosi wszelkie zobowiązania z tytułu podatku gruntowego. Oświadczył także, iż J. K. pracował dla niego i otrzymywał za to stosowne wynagrodzenie. Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. decyzją z dnia [...] uchylił w całości decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, zwracając uwagę na niedostateczne przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego oraz niewłaściwą ocenę zebranych dowodów. W dniu [...], po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Kierownik Powiatowego Biura ARiMR w P. na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej ( Dz.U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.), § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich ( Dz.U. Nr 73, poz. 657 ze zm.), wydał decyzję nr[...] , mocą której odmówił przyznania R. Z. płatności ONW. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż R. Z. w dniu [...] złożył wniosek o przyznanie płatności z tytułu wsparcia działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2004. We wniosku zadeklarował pięć działek ewidencyjnych o nr [...] położonych we wsi P. gm. S. Organ ustalił, iż R. Z. jest właścicielem wskazanych wyżej działek. Z zebranych w toku postępowania administracyjnego dowodów w postaci zeznań świadków wynika jednak, iż trzy z tychże działek ( nr ew.[...] ) były w roku 2004 użytkowane przez J. K- R. Z., jako ich właściciel, opłacał podatek rolny za lata 2000-2005, jednak - w ocenie organu - nie pozwala to na ustalenie, iż był on w tym okresie użytkownikiem działek. Odnosząc się do innych dowodów zebranych w sprawie, tj.: - oświadczenia lekarskiego w postaci opinii lekarskiej, orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia z dnia [...], karty wypisowej ze szpitala, wyniku badania elektroencefalograficznego, decyzji ZUS o przeliczeniu renty z dnia[...] , orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, wyniku badania radiologicznego, orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej do Spraw Inwalidztwa i Zatrudnienia – w ocenie organu I instancji dowody te nie mają wpływu na sprawę, - oświadczenia R. Z. z [...] wraz z orientacyjnym rozliczeniem kosztów związanych z zakupem środków do produkcji i usług – organ stwierdził, iż zawarta w oświadczeniu kalkulacja nie jest poparta materiałem dowodowym. Ponadto Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w P. odnosząc się do zarzutów dotyczących wyłudzenia zaświadczenia z Urzędu Gminy w S. w celu uzyskania kredytu preferencyjnego stwierdził, iż J. K. starał się o kredyt w 2003r., a zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa zostało złożone przez R. Z. w dniu [...], czyli już po powstaniu konfliktu dotyczącego spornych działek i nie miało wpływu na sprawę. W konsekwencji, zdaniem organu I instancji, dowody te nie rozstrzygają, kto był użytkownikiem spornych działek. Po analizie wszystkich zebranych w sprawie dowodów organ I instancji zdecydował odmówić R. Z. przyznania płatności ONW. Od powyższej decyzji odwołanie złożył R. Z. Wniósł o uchylenie decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w P. i wydanie decyzji o przyznaniu płatności ONW za rok 2004. W odwołaniu podniósł, iż stanowisko organu I instancji jest pozbawione podstaw prawnych, a ustalenia są niezgodne z prawdą. Skarżący wskazał, iż: - jest prawnym właścicielem i użytkownikiem działek o nr [...] oraz [...] o łącznej powierzchni 5, 54 ha, - działki orne nr [...] o łącznej powierzchni 3, 84 ha nigdy nie były dzierżawione J. K., gdyż nigdy nie zawierał z nim żadnej umowy pisemnej ani ustnej i żaden ze świadków nie potwierdził faktu istnienia takiej umowy, - wszystkie zobowiązania z tytułu podatku gruntowego skarżący opłacał osobiście, - na 3 działkach ornych J. K. w 2004r. świadczył dla niego usługi w postaci wykonywania niezbędnych prac rolnych, za co otrzymywał stosowne wynagrodzenie w postaci części płodów rolnych uzyskiwanych z gruntów, - złożenie przez J. K. wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2004 na działki [...] odbyło się z naruszeniem elementarnych zasad prawa, bez wiedzy i zgody skarżącego, - J. K. w dniu 24 lipca 2004r. przyznał się do popełnienia pomyłki i dokonał wykreślenia [...] z wniosku o przyznanie płatności bezpośrednich, czym potwierdził stan faktyczny, - J. K. zmienił swoje stanowisko, gdy uświadomił sobie, iż powyższy błąd pozbawia go dopłat na okres 3 lat i z powyższego powodu dopuścił się do utwierdzenia kłamstw wobec sąsiadów, nakłaniając ich do potwierdzenia nieprawdy. Ponadto usługi w postaci orki, zasiewu czy oprysku nie mają nic wspólnego z faktycznym użytkowaniem ziemi. Użytkowanie ziemi przez osobę nie będącą jej właścicielem może odbywać się tylko za zgodą właściciela i na podstawie umowy dzierżawy, a taka umowa nigdy nie była zawarta, - rozprawa przeprowadzona w toku postępowania administracyjnego prowadzona była w sposób stronniczy. Decyzją z dnia [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Została ona wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1, art. 7, 10 § 1, art. 61 § 1, art. 77 § 1, art. 107 § 1 i 3, art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, a także art. 5a ust. 4 ustawy z dnia 29 grudnia 1993r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ( tekst jedn. Dz.U. z 2005r. Nr 31, poz. 264 ze zm.), art. 1 ust. 1 pkt 2, art. 3 ust. 2 pkt 1 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej ( Dz.U. Nr 229, poz. 2273 ze zm.), art. 3 pkt 7 ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności ( Dz.U. z 2004r. Nr 10, poz. 76 ze zm.), § 2 ust. 1 i 2, § 6 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich ( Dz.U. Nr 73, poz. 657 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż fakt użytkowania przez stronę działek ewidencyjnych nr [...] nigdy nie był kwestionowany przez organ. W odniesieniu do działek [...] organ podniósł, iż w toku postępowania administracyjnego ustalono, że na te działki ewidencyjne wnioski złożyli dwaj producenci rolni, tj. R. Z. i J. K. W świetle zebranego materiału dowodowego w postaci zeznań świadków wynika, iż przedmiotowe działki były użytkowane przez J. K. Organ odwoławczy podkreślił, iż R. Z. nie przedstawił dowodów wskazujących na niego, jako użytkownika działek. Wobec tego zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 2 wskazanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków (...) - płatności ONW udziela się producentowi rolnemu, jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych położonych na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, na których prowadzona jest działalność rolnicza, wynosi co najmniej 1 hektar. W związku z wykluczeniem z wniosku działek ewidencyjnych o nr [...] organ odwoławczy uznał, że zadeklarowana powierzchnia została zawyżona dla powierzchni ONW o 3,84 ha. Powierzchnia rzeczywista stwierdzona wyniosła 1,32 ha. Zdaniem Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. organ I instancji prawidłowo ustalił, że procentowa różnica między powierzchnią zadeklarowaną, a powierzchnią stwierdzoną wyniosła w zakresie ONW 290,91 % i zgodnie z art. 32 § 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 2419/2001, jeśli różnica między powierzchniami jest większa niż 50 % rolnik jest ponownie wykluczony od otrzymania pomocy do kwoty, która jest przedmiotem odmowy. Przedmiotem odmowy jest powierzchnia 1,32 ha dla ONW, o którą producent rolny zawyżył zadeklarowaną we wniosku obszarowym powierzchnię swojego gospodarstwa. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ odwoławczy stwierdził, iż na żadnym etapie postępowania organ nie podnosił faktu, że między skarżącym a J. K. zawarta została umowa ustna lub pisemna. Świadkowie potwierdzili jedynie, iż użytkownikiem działek był J. K., co było wystarczającą przesłanką do uznania, iż jest on osobą uprawnioną do złożenia wniosku. Fakt opłacania podatku przez R. Z. pozostaje bez wpływu na uprawnienie do ubiegania się o płatności. R. Z. jest właścicielem spornych działek i osobą opłacającą podatek, co nie oznacza jednoznacznie, iż jest on użytkownikiem działek. Ponadto, w ocenie organu, w świetle zebranych dowodów nie znajduje potwierdzenia stanowisko strony, iż J. K. świadczył dla niego usługi. Odnosząc się do zarzutu strony w przedmiocie nie wyrażenia zgody przez właściciela na użytkowanie, organ stwierdził, iż w swych kompetencjach nie ma obowiązku rozstrzygać sporów między osobami fizycznymi i kompetencja ta należy do sądów cywilnych. Podnoszone przez stronę zarzuty nie mają odzwierciedlenia w zgromadzonym materiale dowodowym. J. K. wykonywał czynności związane z uprawą ziemi, co potwierdzają liczni świadkowie i tym samym, w ocenie organu, był on użytkownikiem przedmiotowych działek. W dniu 22 sierpnia 2006r. R. Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Ł. z dnia [...], domagając się jej uchylenia i przyznania skarżącemu płatności. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie prawa poprzez nieprawidłową interpretację przepisów ustawy z dnia 18 grudnia 2003r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, w szczególności art. 2 ust. 1 i art. 4 ust. 1. W uzasadnieniu skargi R. Z. wskazał, iż jest właścicielem i użytkownikiem gospodarstwa rolnego w P. gm. S. Ze względu na zły stan zdrowia zlecał przeprowadzanie prac polowych, m.in. orki, siewów, zbiorów swojemu sąsiadowi J.K., któremu płacił za wykonane prace polowe, dając część zbiorów. Zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały oparte na błędnych interpretacjach przepisów regulujących zasady przyznawania płatności bezpośrednich zawartych we wskazanej ustawie z dnia 18 grudnia 2003r. Skarżący podniósł, iż w toku postępowania administracyjnego ustalono, że J. K. pracował na polu skarżącego, ale nikt nie potwierdził, iż istniała umowa przekazania, gdyż takiej umowy nigdy nie było. Ilość sprzedanego przez J. K. rzepaku i pszenicy w 2004 roku jest dowodem na to, że J. K. sprzedawał swoje zbiory wraz ze zbiorami z pola R. Z. Ponadto skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji, iż nie zostało w sposób zrozumiały wyjaśnione znaczenie słów "posiadanie" i "użytkowanie", a organy w sposób nieuprawniony uznały pracującego na jego polu J. K. za użytkownika i posiadacza. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm. ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Przeprowadzając taką kontrolę, sąd - zgodnie z art. 134 § 1 wskazanej ustawy - nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym aspekcie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Sąd, rozpatrując przedmiotową skargę, stwierdza, iż zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa, dającym podstawę do stwierdzenia ich nieważności. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę, iż kwestionowane przez skarżącego decyzje wydane zostały w toku nadzwyczajnego postępowania prowadzonego po wydaniu przez organ I instancji decyzji ostatecznej z dnia[...] , którą to decyzją przyznano R. Z. płatności ONW w wysokości 923,64 zł. W dniu 12 września 2005r. Kierownik Powiatowego Biura ARiMR w P. wydał postanowienie o wznowieniu z urzędu postępowania w sprawie zakończonej powyższą decyzją dotyczącą przyznania skarżącemu płatności z tytułu wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania z uwagi na wyjście na jaw nowych okoliczności faktycznych i dowodów mających istotny wpływ na wynik sprawy, istniejących w dniu wydania decyzji, a nieznanych organowi, który wydał decyzję. Organ w postanowieniu o wznowieniu wskazał art. 149 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5, art. 147 oraz art. 150 kpa. W tym miejscu należy zwrócić uwagę, iż stosownie do treści art. 149 § 2 kpa postanowienie o wznowieniu stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia sprawy. Winno więc być wydane po uzyskaniu informacji co do podstaw wznowienia, lecz przed przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego i przed przystąpieniem do przeprowadzenia dowodów, co w przedmiotowej sprawie nie miało miejsca. Akta sprawy wskazują bowiem w sposób ewidentny na to, postępowanie wyjaśniające ( łącznie z rozprawą ) prowadzone było przed wydaniem tego postanowienia i faktycznie poprzedzało jedynie wydanie przez organ I instancji decyzji z dnia [...] Rodzaje decyzji, które mogą zapaść w postępowaniu wznowieniowym, określone są w art. 151 § 1 i 2 kpa. Zgodnie z treścią art. 151 § 1 organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 lub art. 145a, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. W myśl art. 151 § 2 kpa – w przypadku, gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił decyzji. Tak więc nowa decyzja merytoryczna może być wydana jedynie na warunkach określonych w art. 151 § 1 pkt 2 kpa. Jak natomiast wynika z treści zaskarżonej decyzji utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] organ odmówił przyznania skarżącemu płatności ONW, bez uchylenia decyzji ostatecznej z dnia [....] przyznającej temuż podmiotowi płatność ONW w wysokości 923,64 zł, która funkcjonuje w obrocie prawnym. W tym samym przedmiocie zostały więc wydane dwie sprzeczne z sobą decyzje, czym doprowadzono do rażącego naruszenia art. 151 § 1 pkt 2 kpa. Jednocześnie – zaskarżona decyzja dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną ( art. 156 § 1 pkt 3 kpa ). Inną przyczyną, która spowodowała konieczność wyeliminowania zaskarżonych decyzji z obrotu prawnego, było dopuszczenie się przez organ naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy podkreślić, iż postępowanie administracyjne przeprowadzone przez organ administracji publicznej winno zapewnić przed wydaniem decyzji dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. Obowiązek ten wynika w szczególności z art. 7 kpa. Przepis ten nakłada na organ administracji obowiązek zbadania sprawy zarówno pod względem okoliczności faktycznych, istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak i stosowania norm prawa materialnego. Niedopełnienie tego obowiązku stanowi naruszenie podstawowych zasad postępowania administracyjnego i często uniemożliwia prawidłowe stosowanie prawa materialnego. Obowiązki określone w powyższym przepisie precyzują unormowania zawarte w art. 75 § 1 i 77 § 1 kpa. Wynika z nich, iż jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a ponadto, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W przedmiotowej sprawie okolicznością istotną z punktu widzenia treści przepisów prawa materialnego jest prawidłowe ustalenie, czy R. Z. można uznać za "producenta rolnego". Zgodnie z treścią art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej ( Dz.U. nr 229, poz. 2273 ze zm. ) ustawa ta określa między innymi zadania dotyczące wspierania działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. Pomoc finansowa jest udzielana na wniosek producenta rolnego w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności ( art. 5 ust. 1 i 1a ). Stosownie do treści art. 3 pkt 3 z dnia 18 grudnia 2003r. o krajowym systemie... ( Dz.U. nr 10 z 2004r., poz. 76 ze zm. ) za "producenta rolnego" uznaje się osobę fizyczną, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, będącą posiadaczem gospodarstwa rolnego lub posiadaczem zwierzęcia, za "gospodarstwo rolne" – wszystkie nieruchomości rolne będące w posiadaniu tego samego podmiotu, natomiast za "działkę rolną" – zwarty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona jedna uprawa, o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha, wchodzący w skład gospodarstwa rolnego ( art. 3 pkt 1 i pkt 7 ustawy ). Do pojęcia "producenta rolnego" odwołuje się ponadto rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie działalności rolniczej na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania objętej planem rozwoju obszarów wiejskich ( Dz.U. nr 73, poz. 657 ze zm. ). Stosownie bowiem do treści § 2 i § 6 ust. 1 i 2 tego aktu płatność ONW przyznawana jest producentowi rolnemu w drodze decyzji administracyjnej, na wniosek producenta rolnego. Dla wyniku przedmiotowej sprawy istotne jest tym samym prawidłowe ustalenie, kto był producentem rolnym na spornych nieruchomościach o numerach ewidencyjnych [...] o łącznej powierzchni 3,84 ha, a zatem - w czyim posiadaniu nieruchomości te się znajdowały. Organ, ustalenia w tym zakresie, poczynił przede wszystkim w oparciu o "oświadczenia" i "zeznania" świadków. Należy jednak zwrócić uwagę na to, że przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków nastąpiło z ewidentnym pominięciem zasad i przepisów zawartych w Kodeksie postępowania administracyjnego, a zwłaszcza art. 79 i art. 83 § 3. Ponadto organ, mimo iż wyznaczył termin rozprawy, nie przeprowadził w jej toku dowodu z zeznań świadków, a jedynie ograniczył się do łącznego odebrania od świadków oświadczenia, że "podtrzymują" oni złożone wcześniej zeznania. Za prawidłowo przeprowadzony dowód z zeznań świadków nie można również poczytać "oświadczeń" B. S., J. K., E. W., T. O., W. M., Z. M. i E. B, sporządzonych na piśmie w dniu 9 sierpnia 2005r. i załączonych do akt administracyjnych ( k. 102 – 108 ). Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ powinien ponadto odnieść się do faktu, iż wniosek R. Z. o przyznanie płatności, poza trzema spornym działkami, obejmował także swą treścią działki o numerach ewidencyjnych [...] o łącznej powierzchni 1,32 ha. Ma to znaczenie z punktu widzenia treści § 2 ust.1 pkt 2 wymienionego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 kwietnia 2004r. w sprawie szczegółowych warunków (...), gdyż wynika z niego, że płatność ONW udziela się producentowi rolnemu, jeżeli łączna powierzchnia działek rolnych położonych na obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania, na których prowadzona jest działalność rolnicza, wynosi co najmniej hektar. Reasumując, z uwagi na to, że zaskarżone decyzje wydane zostały z rażącym naruszeniem prawa, sąd na podstawie przepisu art. 145 § 1 pkt 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153 z 2002r., poz. 1270 ze zm. ) w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa i w zw. z art. 135 p.p.s.a. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W przedmiocie zwrotu kosztów postępowania sąd orzekł stosownie do treści art. 200 p.p.s.a. Ponadto, wobec treści zaskarżonej decyzji – odmowa przyznania płatności – sąd nie wydawał rozstrzygnięcia w trybie art. 152 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI