Orzeczenie · 2025-03-21

II SA/Łd 8/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Miejsce
Łódź
Data
2025-03-21
NSAbudowlaneŚredniawsa
prawo budowlanesamowola budowlanalegalizacja obiektupostępowanie administracyjneboisko sportoweprzepisy techniczno-budowlanewsaorzecznictwo

Sprawa dotyczyła skargi M.W. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (WINB) w Łodzi, które uchyliło postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w Zduńskiej Woli. PINB wezwał skarżącą do usunięcia nieprawidłowości w dokumentach legalizacyjnych boiska sportowego, powołując się na art. 49 ust. 1a Prawa budowlanego. WINB uznał jednak, że PINB zastosował niewłaściwą podstawę prawną, ponieważ postępowanie legalizacyjne zostało wszczęte w 2010 roku, a przepis art. 49 ust. 1a Prawa budowlanego wszedł w życie dopiero w 2020 roku. Zgodnie z przepisami przejściowymi, sprawy wszczęte przed nowelizacją powinny być prowadzone według przepisów dotychczasowych (art. 49b Prawa budowlanego), które nie przewidywały możliwości nakładania obowiązku przedłożenia projektu zgodnego z przepisami techniczno-budowlanymi w tym trybie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę M.W., podzielając stanowisko WINB. Sąd podkreślił, że wadliwe zastosowanie przepisów procesowych przez PINB, polegające na zastosowaniu przepisu, który nie miał zastosowania w sprawie, stanowiło istotną wadę postępowania, uzasadniającą uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Sąd nie badał merytorycznych zarzutów skarżącej dotyczących zgodności boiska z przepisami, uznając, że kwestie te powinny zostać rozstrzygnięte przez organy administracji w toku prawidłowo prowadzonego postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów przejściowych w prawie budowlanym, zasady prowadzenia postępowań legalizacyjnych samowoli budowlanych, znaczenie prawidłowego zastosowania podstawy prawnej w postępowaniu administracyjnym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją Prawa budowlanego z 2020 roku i postępowaniami wszczętymi przed jej wejściem w życie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ pierwszej instancji prawidłowo zastosował art. 49 ust. 1a Prawa budowlanego w postępowaniu legalizacyjnym wszczętym przed wejściem w życie nowelizacji Prawa budowlanego z 2020 roku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ pierwszej instancji zastosował niewłaściwą podstawę prawną, ponieważ postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie nowelizacji, a zatem powinno być prowadzone na podstawie przepisów dotychczasowych (art. 49b Prawa budowlanego).

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wadliwe zastosowanie przepisów procesowych przez organ I instancji, polegające na zastosowaniu przepisu, który nie miał zastosowania w sprawie ze względu na datę wszczęcia postępowania, stanowiło istotną wadę postępowania.

Czy postanowienie organu odwoławczego uchylające postanowienie organu pierwszej instancji i przekazujące sprawę do ponownego rozpatrzenia jest zgodne z prawem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, sąd uznał, że uchylenie postanowienia organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia było uzasadnione wadami postępowania, w tym zastosowaniem niewłaściwej podstawy prawnej.

Uzasadnienie

Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., uchylając postanowienie organu I instancji z powodu naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę na postanowienie WINB, które uchyliło postanowienie PINB i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia.

Przepisy (18)

Główne

k.p.a. art. 138 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie.

Pomocnicze

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań.

p.b. art. 49 § 1a

Prawo budowlane

W przypadku stwierdzenia nieprawidłowości w dokumentach legalizacyjnych w zakresie, o którym mowa w ust. 1, organ nadzoru budowlanego wydaje postanowienie o obowiązku usunięcia tych nieprawidłowości w wyznaczonym terminie.

p.b. art. 49b § 1

Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej.

p.b. art. 49b § 2

Prawo budowlane

Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego, oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w wyznaczonym terminie dokumentów, projektu zagospodarowania działki lub terenu, zaświadczenia o zgodności budowy z planem miejscowym lub decyzji o warunkach zabudowy.

p.b. art. 49b § 3

Prawo budowlane

Niewykonanie obowiązku z ust. 2 skutkuje koniecznością orzeczenia o rozbiórce tego obiektu budowlanego w całości albo w części.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organy administracji publicznej są zobowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona.

k.p.a. art. 15

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Gwarantuje prawo stron do rozpoznania sprawy w postępowaniu administracyjnym w dwóch instancjach.

p.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Umożliwia rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W razie nieuwzględnienia skargi, podlega ona oddaleniu.

p.b. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Organ nadzoru budowlanego sprawdza kompletność dokumentów legalizacyjnych i zgodność projektu z przepisami.

Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 1 § pkt 33 lit. b

Dodał art. 49 ust. 1a do Prawa budowlanego.

Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw art. 25

Do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej, stosuje się przepisy dotychczasowe.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie art. 40 § 3

Dotyczy minimalnej odległości placów zabaw dla dzieci, boisk dla dzieci i młodzieży oraz miejsc rekreacyjnych od linii rozgraniczających ulicę, od okien pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz od miejsc gromadzenia odpadów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy prawidłowo uznał, że organ I instancji zastosował niewłaściwą podstawę prawną (art. 49 ust. 1a Prawa budowlanego), ponieważ postępowanie zostało wszczęte przed wejściem w życie tej nowelizacji i powinno być prowadzone na podstawie przepisów dotychczasowych (art. 49b Prawa budowlanego).

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżącej dotyczące merytorycznej zasadności legalizacji boiska i zgodności z przepisami technicznymi, które nie zostały rozpatrzone przez organ odwoławczy i sąd na obecnym etapie postępowania.

Godne uwagi sformułowania

wadliwe zastosowanie przepisów ustawy Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym od dnia 19 września 2020 r. w odniesieniu do spornego obiektu budowlanego (boiska), którego wybrany przez organ I instancji stan prawny nie powinien dotyczyć, skutkował wydaniem przez ten organ rozstrzygnięcia opartego na niewłaściwej podstawie prawnej • nie można wykluczyć możliwości zaprojektowania (dostosowania) istniejącego boiska do jego zgodności z § 40 ust. 3 rozporządzenia 2002 r. • wobec wydania kwestionowanego postanowienia organu I instancji z naruszeniem przepisów postępowania konicznym było jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.

Skład orzekający

Michał Zbrojewski

przewodniczący

Robert Adamczewski

członek

Tomasz Porczyński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych w prawie budowlanym, zasady prowadzenia postępowań legalizacyjnych samowoli budowlanych, znaczenie prawidłowego zastosowania podstawy prawnej w postępowaniu administracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z nowelizacją Prawa budowlanego z 2020 roku i postępowaniami wszczętymi przed jej wejściem w życie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje kluczową kwestię proceduralną w prawie budowlanym – znaczenie stosowania właściwych przepisów w zależności od daty wszczęcia postępowania. Jest to istotne dla praktyków.

Błąd proceduralny w legalizacji boiska: Sąd wyjaśnia, które przepisy miały zastosowanie.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst