II SA/Łd 776/22

II SA/Łd 776/22 - Postanowienie WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2022-10-06
Data wpływu
2022-09-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Tomasz Porczyński /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Przywrócono termin do wniesienia skargi
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 53 par. 1, art. 85, art. 86 par. 1, art. 87 par. 1-4, art. 243 par. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Dnia 6 października 2022 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Asesor WSA Tomasz Porczyński po rozpoznaniu w dniu 6 października 2022 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 13 czerwca 2022 roku nr SKO.4110.82.2022 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego postanawia: przywrócić termin do wniesienia skargi. a.bł.
Uzasadnienie
Ustanowiony z urzędu pełnomocnik A. K. zaskarżył w dniu 22 sierpnia 2022 r. do sądu administracyjnego postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z 13 czerwca 2022 r., nr SKO.4110.82.2022, w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego. Wraz ze skargą pełnomocnik skarżącej wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
W uzasadnieniu wniosku o przywrócenie terminu pełnomocnik skarżącej wyjaśnił, że pismem z 3 sierpnia 2022 r. (doręczonego mu 5 sierpnia 2022 r.) Okręgowa Izba Radców Prawnych w Łodzi poinformowała o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu dla A. K.. W dniu 8 sierpnia 2022 r. pełnomocnik zapoznał się z aktami sprawy II SPP/Łd 104/22, z których wynikało, że jest to przyznanie prawa pomocy do sporządzenia skargi na ww. postanowienie. Przy aktach sądowych brak było akt administracyjnych sprawy. Z aktami administracyjnymi sprawy pełnomocnik zapoznał się dopiero 16 października 2022 r. w siedzibie organu II instancji.
Następnie pełnomocnik skarżącego podkreślił, że dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi po zapoznaniu się z aktami administracyjnymi jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o odrzucenie skargi, z uwagi na uchybienie terminu do jej wniesienia, a w przypadku nieuwzględnienia tego wniosku o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) – w skrócie: "p.p.s.a." – skargę do sądu administracyjnego wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Przepis ten jest jednoznaczny i nie pozostawia wątpliwości, co do początku biegu trzydziestodniowego terminu do wniesienia skargi, czy też możliwości jego przesunięcia z uwagi na toczące się w sprawie postępowanie o przyznanie prawa pomocy obejmujące ustanowienie pełnomocnika. Jeżeli zatem skarżącej został doręczony odpis postanowienia, to od tego momentu, zgodnie z treścią wskazanego wyżej przepisu, liczony jest bieg terminu do złożenia skargi niezależnie od tego, czy strona ustanowiła pełnomocnika z wyboru, czy też wystąpiła z wnioskiem o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Z powyższego wynika, że wniosek złożony do sądu o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia dla strony pełnomocnika z urzędu nie wstrzymuje biegu terminu do wniesienia skargi, co oznacza, że w niniejszej sprawie skarga została złożona po upływie ustawowego terminu, o którym mowa w art. 53 § 1 p.p.s.a. Skoro bowiem zaskarżone postanowienie zostało doręczone skarżącej 29 czerwca 2022 r., to ostatnim dniem do wniesienia skargi był dzień 29 lipca 2022 r.
Stosownie do art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże w myśl art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków skargi musi jednak spełniać warunki formalne określone w art. 87 § 1 - § 4 p.p.s.a., a zatem po pierwsze pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu do usunięcia braków skargi wnosi się w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Po drugie we wniosku tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Po trzecie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi. Po czwarte równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
W orzecznictwie przyjmuje się, że w wypadku ustanowienia pełnomocnika z urzędu dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi jest dzień, w którym pełnomocnik z urzędu miał rzeczywistą możliwość wniesienia skargi po zapoznaniu się z aktami sprawy, jednak nie później niż dzień upływu trzydziestu dni od dnia zawiadomienia go o wyznaczeniu do występowania w sprawie (por. postanowienie WSA w Opolu z dnia 19 stycznia 2018r., sygn. akt II SA/Op 624/17 – orzeczenie dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W niniejszej sprawie przyczyną, która spowodowała uchybienie terminu do wniesienia skargi była okoliczność zainicjowania 7 lipca 2022 r. przez skarżącą postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy przez ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z urzędu, w celu sporządzenia skargi, a w konsekwencji oczekiwanie na rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy, które zostało zakończone wydaniem przez referendarza sądowego postanowienia z 27 lipca 2022 r., sygn. akt II SPP/Łd 104/22. Pełnomocnik skarżącej został zawiadomiony o jego wyznaczeniu pismem z 3 sierpnia 2022 r., a zatem już po upływie terminu do wniesienia skargi. Jak wynika z akt administracyjnych 16 sierpnia 2022 r. pełnomocnik skarżącej zapoznał się z aktami sprawy, co oznacza, że w tym dniu ustała przyczyna uchybienia terminu. Natomiast skarga wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia została nadana pocztą 22 sierpnia 2022 r.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony w ustawowym terminie siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie skarga wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia została złożona w terminie trzydziestu dnia od dnia zawiadomienia pełnomocnika skarżącej o wyznaczeniu go do występowania w sprawie. To oznacza, że pełnomocnik skarżącej dopełnił wszystkich formalności wymaganych dla wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, o których mowa w art. 87 p.p.s.a.
Następnie podkreślić wypada, że przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej uzależnione jest od kryterium braku winy, zatem strona, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym musi wykazać dołożenie szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. Zajęcie stanowiska odmiennego, uwzględniającego subiektywny miernik staranności, wprowadziłoby do stosunków procesowych element niepewności (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2010r., sygn. akt II GZ 223/10 – orzeczenie dostępne jw.).
Jak już zostało wcześniej wskazane, chociaż wystąpienie do sądu z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia dla strony pełnomocnika z urzędu nie wstrzymuje biegu terminu do wniesienia skargi, to jednak powyższy fakt może stanowić podstawę wniosku o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności.
W ocenie sądu skarżąca nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi po pierwsze dlatego, że ustawowym terminie do wniesienia skargi zwróciła się do sądu o przyznanie jej pełnomocnika z urzędu (sygn. akt II SPP/Łd 104/22). Po drugie zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony także przed wszczęciem postępowania sądowego. W takiej sytuacji uznanie, że skarżąca ponosi winę w zakresie uchybienia terminowi do wniesienia skargi do sądu, wypaczałoby istotę prawa pomocy. Tym samym uchybienie terminu do wniesienia skargi spowodowane było oczekiwaniem przez skarżącego na przyznanie mu pełnomocnika z urzędu, a więc okres ten można uznać za usprawiedliwiony okolicznościami, za które skarżący nie ponosi winy. Z kolei wyznaczony pełnomocnik podjął czynności procesowe skutecznie i bez zbędnej zwłoki.
Mając na względzie z jednej strony okoliczności faktyczne sprawy, z drugiej zaś treść art. 86 § 1 p.p.s.a., należało zdaniem sądu przyjąć, że skarżąca wykazała, że uchybiła terminowi do wniesienia skargi bez swojej winy.
W związku z powyższym sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł,
jak w postanowieniu.
a.bł.