II SA/Łd 759/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2023-10-24
NSAAdministracyjneWysokawsa
zagospodarowanie przestrzennewarunki zabudowydrogi publicznebezpieczeństwo ruchu drogowegouzgodnieniezjazd z drogidroga wojewódzkaprawo administracyjnepostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy dwóch domów jednorodzinnych, uznając brak wystarczających dowodów na negatywny wpływ inwestycji na bezpieczeństwo ruchu drogowego.

Skarżąca M.S. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które utrzymało w mocy odmowę uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla budowy dwóch domów jednorodzinnych. Organy administracji odmówiły uzgodnienia, powołując się na bezpieczeństwo ruchu drogowego i wysokie natężenie ruchu na drodze wojewódzkiej. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, stwierdzając, że organy nie wykazały w sposób wystarczający, w jaki sposób planowana inwestycja wpłynie na bezpieczeństwo ruchu drogowego, opierając się na nieaktualnych danych i wykraczając poza swoje kompetencje.

Sprawa dotyczyła skargi M.S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które utrzymało w mocy postanowienie Zarządu Województwa Łódzkiego odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Organy administracji uznały, że planowany zjazd z drogi wojewódzkiej nr [...] P.-Ł. zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego ze względu na wysokie natężenie ruchu (5269 poj./dobę w latach 2020/21) i konieczność ograniczenia liczby zjazdów z drogi klasy G. Skarżąca argumentowała, że planowany podział działki uniemożliwi dostęp do drogi gminnej, a zjazd z drogi wojewódzkiej nie spowoduje istotnego wzrostu ruchu ani zagrożenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające postanowienie organu I instancji. Sąd uznał, że organy administracji nie wykazały w sposób wystarczający, w jaki sposób planowana inwestycja wpłynie na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Podkreślono, że organy opierały się na nieaktualnych danych dotyczących natężenia ruchu, nie przeprowadziły wystarczających dowodów i wykroczyły poza swoje kompetencje, oceniając alternatywne rozwiązania komunikacyjne. Sąd wskazał, że zarządca drogi powinien ocenić możliwość włączenia ruchu do drogi z punktu widzenia bezpieczeństwa, a nie oceniać zasadność lokalizacji zjazdu czy dostępność z innych dróg. Ponadto, sąd zwrócił uwagę na stosowanie nieobowiązującego już rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dróg.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, odmowa uzgodnienia nie jest zgodna z prawem, jeśli nie wykazano w sposób przekonujący, jak konkretna inwestycja wpłynie na bezpieczeństwo ruchu drogowego, a organy opierają się na nieaktualnych danych i wykraczają poza swoje kompetencje.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy administracji nie przedstawiły wystarczających dowodów i analizy, aby uzasadnić odmowę uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. Brak konkretnych ustaleń dotyczących wpływu planowanego zjazdu na bezpieczeństwo ruchu drogowego, opieranie się na nieaktualnych danych oraz rozważanie alternatywnych rozwiązań komunikacyjnych, które nie należą do kompetencji zarządcy drogi, stanowi naruszenie przepisów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (21)

Główne

u.p.z.p. art. 53 § 4 pkt 9

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.d.p. art. 35 § 3

Ustawa o drogach publicznych

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, lit. c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 60 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 64 § 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

u.d.p. art. 19 § 1

Ustawa o drogach publicznych

u.d.p. art. 4 § 21

Ustawa o drogach publicznych

k.p.a. art. 106 § 5

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 210 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych art. 1 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy administracji nie wykazały w sposób wystarczający, w jaki sposób planowana inwestycja wpłynie na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Organy opierały się na nieaktualnych danych dotyczących natężenia ruchu. Organy wykroczyły poza swoje kompetencje, oceniając alternatywne rozwiązania komunikacyjne. Zastosowano nieobowiązujące przepisy rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dróg.

Odrzucone argumenty

Planowany zjazd z drogi wojewódzkiej zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego ze względu na wysokie natężenie ruchu i konieczność ograniczenia liczby zjazdów z drogi klasy G.

Godne uwagi sformułowania

Bezpieczeństwo w ruchu drogowym stanowi zasadniczą przesłankę oceny dopuszczalności uzgodnienia przez zarządcę drogi zmiany zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego. Organ nie ustalił i nie wyjaśnił w jaki sposób zamierzone przedsięwzięcie wpłynie na ewentualne zwiększenie zagrożenia w ruchu drogowym na danym odcinku drogi wojewódzkiej. Opieranie się na danych sprzed kilku lat nie może zostać ocenione pozytywnie z uwagi na ich zmienność oraz podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia. Organ uzgadniający skupiając się na kwestii alternatywnej możliwości obsługi komunikacyjnej działki z innej drogi i na tej podstawie wydając rozstrzygnięcie, wykroczył poza przysługujące mu kompetencje.

Skład orzekający

Robert Adamczewski

przewodniczący

Michał Zbrojewski

sprawozdawca

Beata Czyżewska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy przez zarządcę drogi wymaga wykazania konkretnego wpływu na bezpieczeństwo ruchu drogowego, a nie opierania się na ogólnych stwierdzeniach, nieaktualnych danych czy wykraczaniu poza kompetencje."

Ograniczenia: Dotyczy spraw związanych z uzgodnieniami projektów decyzji o warunkach zabudowy w zakresie zjazdów z dróg publicznych, w szczególności dróg wojewódzkich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest rzetelne uzasadnienie decyzji administracyjnych i jakie mogą być konsekwencje opierania się na nieaktualnych danych lub przekraczania kompetencji. Jest to istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i budowlanym.

Sąd administracyjny uchyla odmowę zgody na zjazd z drogi wojewódzkiej – kluczowe znaczenie ma dowód wpływu na bezpieczeństwo.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 759/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2023-10-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-08-17
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Beata Czyżewska
Michał Zbrojewski /sprawozdawca/
Robert Adamczewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6155 Uzgodnienia w sprawach z zakresu zagospodarowania przestrzennego
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
II OSK 109/24 - Wyrok NSA z 2024-11-18
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 977
art. 53 ust. 4 pkt 9
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r.  o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 645
art. 4 pkt 21, art. 19 ust. 1, art. 35 ust. 3
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
art. 8, art. 11, art. 77 par. 1, art. 107 par. 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, lit. c, art. 200, art. 205 par. 1, art. 210 par. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Dnia 24 października 2023 roku . Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski Sędziowie Sędzia WSA Michał Zbrojewski (spr.) Asesor WSA Beata Czyżewska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 24 października 2023 roku sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi z dnia 30 czerwca 2023 roku nr SKO.4150.256.2023 w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające postanowienie Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia 17 kwietnia 2023 roku, znak: [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi na rzecz skarżącej M. S. kwotę 100 (sto) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 czerwca 2023 r., nr SKO.4150.256.2023 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi po rozpatrzeniu zażalenia M. S. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 775), powoływanej dalej jako: "k.p.a.", art. 28 ust. 1 i ust. 4 ustawy o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r. poz. 470), powoływanej dalej jako: "u.d.p." oraz art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. Dz.U. z 2018 r. poz. 570 ze zm.) utrzymało w mocy postanowienie Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia 17 kwietnia 2023 r. znak: [...] wydane na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 9, w zw. z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 503 ze zm.), art. 106 § 5 k.p.a. oraz art. 21 ust. 1 i art. 35 ust. 3 u.d.p. o nieuzgodnieniu w obszarze przyległym do pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr [...] P. - Ł. projektu decyzji o warunkach zabudowy działki o numerze ewidencyjnym [...] położonej w obrębie S., gm. P. w zakresie lokalizacji obiektów budowlanych i budowli, dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych.
Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 7 kwietnia 2023 r., znak: [...], Burmistrz Poddębic wystąpił do Zarządu Dróg Wojewódzkich w Łodzi o uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy działki o numerze ewidencyjnym [...] położonej w obrębie S., gm. P. przy drodze wojewódzkiej nr [...] P.-Ł., dla inwestycji polegającej na budowie dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych w zakresie obsługi komunikacyjnej inwestycji projektowanym zjazdem z drogi wojewódzkiej.
Postanowieniem z dnia 17 kwietnia 2023 r. organ I instancji odmówił uzgodnienia w obszarze przyległym do pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr [...] P.-Ł., projektu decyzji o warunkach zabudowy działki o numerze ewidencyjnym [...] położonej w obrębie S., gm. P. w zakresie lokalizacji obiektów budowlanych i budowli dla inwestycji. Postanowienie uzasadnił kolizją interesu indywidualnego strony wyrażającego się w chęci zapewnienia dostępu do swojej nieruchomości z interesem społecznym wyrażającym się w potrzebie zapewnienia bezpieczeństwa wszystkim użytkownikom drogi chronionym przepisami u.d.p. oraz przepisami aktów wykonawczych do niej. Organ podkreślił przy tym, że interes społeczny przeważa w tej sytuacji nad interesem indywidualnym.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła M.S. podkreślając, że niezbędnym elementem uzgodnienia jest dokonanie przez zarządcę drogi wyczerpujących ustaleń co do charakteru planowanego przedsięwzięcia w kontekście jego wpływu na zmianę obsługi komunikacyjnej terenu inwestycji, a zwłaszcza zmianę ruchu drogowego. W ramach przedstawionego projektu na działce mają powstać dwa niezależne budynki jednorodzinne, a sama działka ma ulec podziałowi na dwie administracyjnie niezależne jednostki, przy czym planowany podział działki ma przebiegać w ten sposób, że dojdzie do odcięcia jednej z wydzielonych działek od drogi gminnej nr [...] i komunikacja z tej części nieruchomości może odbywać się jedynie poprzez proponowany zjazd na drogę wojewódzką nr [...]. Z uwagi na planowany sposób podział działki, jej kształt i wymiary nie jest możliwe ustanowienie drogi wewnętrznej czy też służebności drogi koniecznej dla zapewnienia dostępu do drogi publicznej dla tej wydzielonej części działki zlokalizowanej przy drodze wojewódzkiej nr [...]. Ponadto zjazd z tej drogi na działkę nie spowoduje istotnego wzmożenia ruchu na przedmiotowej drodze wojewódzkiej ani też w sposób realny nie zwiększy niebezpieczeństwa w ruchu drogowym.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi po rozpoznaniu powyższego zażalenia utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.
Kolegium po przywołaniu treści art. 53 ust. 4 pkt 9, art. 60 ust. 1 u.p.z.p. oraz art. 4 pkt 21, art. 19 ust. 1 i art. 35 ust. 3 u.d.p. wskazało, że do zadań zarządcy drogi należy między innymi planowanie i ochrona dróg polegająca na niedopuszczaniu do ograniczenia funkcji drogi i pogorszenia warunków bezpieczeństwa ruchu. Bezpieczeństwo w ruchu drogowym stanowi zasadniczą przesłankę oceny dopuszczalności uzgodnienia przez zarządcę drogi zmiany zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego. Organ rozstrzyga wyłącznie czy w ogóle włączenie do drogi ruchu spowodowanego planowaną inwestycją przez zjazd jest możliwe, a więc wyłącznie w kwestii ochrony drogi.
Następnie organ wyjaśnił, że działka nr ew. [...] położona jest w obrębie S., gm. P., przy drodze wojewódzkiej nr [...] P.-Ł., która jest drogą klasy G i ma za zadanie obsługę ruchu regionalnego. Obsługiwanie przez tę drogę ruchu lokalnego i przyległego zagospodarowania jako utrudniające prawidłowe spełnienie podstawowego zadania i zwiększające niebezpieczeństwo ruchu powinno odbywać się poprzez drogi niższej kategorii oraz ograniczenie na niej liczby zjazdów. Zgodnie z generalnym pomiarem natężenia ruchu drogowego w roku 2020/21 na odcinku drogi wojewódzkiej nr [...] przylegającym do terenu ww. działki, występowało natężenie ruchu wynoszące 5269 poj./dobę. Takie natężenie ruchu na drodze powoduje ograniczenie płynności ruchu i prawdopodobieństwo wystąpienia wypadku lub kolizji spowodowanych wjazdem lub wyjazdem z działki i włączeniem się do ruchu na drodze.
Organ stwierdził jednocześnie, że działka może posiadać obsługę komunikacyjną z drogi gminnej nr [...]. Z samego faktu graniczenia działki z drogą wojewódzką nie można wywodzić konieczności i obowiązku zapewnienia jej dostępu. Organ wyjaśnił ponadto, że kwestia przyszłego podziału działki jest na tym etapie czysto teoretyczna i nie może przesądzać o podejmowanym rozstrzygnięciu. Projekt decyzji o zagospodarowaniu przestrzennym dotyczy całej działki nr [...] i jej obsługi komunikacyjnej, a nie hipotetycznie powstałych działek po podziale. Zarządca dróg ma obowiązek do należytej dbałości o pas drogowy, a w szczególności zachowania właściwego poziomu bezpieczeństwa uczestników ruchu na drodze m.in. poprzez ograniczenie zjazdów z dróg wojewódzkich, ponieważ każdy dodatkowy bezpośredni zjazd z drogi wojewódzkiej klasy G stanowi potencjalne miejsca zdarzeń drogowych (wypadków i kolizji), a tym samym wpływa na pogorszenie bezpieczeństwa ruchu drogowego i ograniczenie jego płynności. Poziom bezpieczeństwa ruchu na drodze jest zagrożony w stopniu tym większym im większe jest natężenie ruchu na tej drodze i im większa jest liczba zjazdów i częstotliwość ich występowania. Nieograniczona możliwość lokalizacji zjazdów spowodowałaby utratę charakteru drogi, gdyż nie spełniałaby celów dla niej przewidzianych.
Kolegium podkreśliło, że zasadniczym kryterium uzgodnienia w trybie art. 53 ust. 4 pkt 9 u.p.z.p. jest bezpieczeństwo ruchu drogowego, które może stanowić podstawę ograniczenia praw inwestora ubiegającego się o ustalenie warunków zabudowy. Ochrona życia i bezpieczeństwa obywateli w sytuacjach kolizyjnych zasadniczo w tych sprawach przeważa nad interesem indywidualnym jednostki czy jej prawem własności. Interes społeczny jest jedną z determinant stosowania przepisów w ramach uznania administracyjnego. Uwarunkowania dotyczące bezpieczeństwa ruchu drogowego nie są pojęciem abstrakcyjnym, ale mają bezpośrednie przełożenie na ochronę takich wartości jak zdrowie i życie ludzkie, które są podobnie jak prawo własności również wartościami chronionymi konstytucyjnie. Postulat ograniczenia liczby zjazdów z drogi klasy G może być spełniony tylko wówczas kiedy istnieje obiektywna możliwość jego zrealizowania bez naruszenia istoty prawa własności.
Powyższe ustalenia stanowiły podstawę do odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy działki o numerze ewidencyjnym [...] położonej w obrębie S., gm. P. przy drodze wojewódzkiej nr [...] P.-Ł. dla ww. inwestycji.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M.S. zaskarżyła w całości postanowienie organu II instancji zarzucając naruszenie:
1. art. 35 ust. 3 u.d.p. poprzez niewłaściwą ocenę możliwości włączenia do drogi wojewódzkiej nr [...] ruchu tworzonego przez planowane zamierzenie inwestycyjne w zakresie domu jednorodzinnego posadowionego na wydzielonej części działki nr [...] przylegającej do drogi wojewódzkiej bez dostępu do innej drogi publicznej;
2. art. 53 ust. 4 pkt 9 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 35 ust. 3 u.d.p. poprzez odmowę uzgodnienia w obszarze przyległym do pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr [...] P.-Ł. projektu decyzji o warunkach zabudowy działki o numerze ewidencyjnym [...] położonej w obrębie S., gm. P. w zakresie lokalizacji obiektów budowlanych i budowli;
3. art. 80 k.p.a. poprzez błędne uznanie za udowodnione, że planowana inwestycja (dom jednorodzinny) będzie negatywnie wpływać na wymagany prawem poziom bezpieczeństwa na drodze wojewódzkiej nr [...] bez przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów na tę okoliczność i dowolne stwierdzenie na podstawie archiwalnych danych z lat 2020/2021, że odnotowane wówczas natężenie ruchu na poziomie 5269 pojazdów na dobę w połączenie z planowanym wjazdem/zjazdem i włączeniem się do ruchu pojazdów z planowanego domu jednorodzinnego spowoduje ograniczenie płynności ruchu i prawdopodobieństwo wystąpienia zdarzeń drogowych (wypadków/kolizji), takie stanowisko ma charakter dowolny i arbitralny, nie jest poparte żadnym obiektywnym dowodem, chociażby danymi z właściwej jednostki Policji co do zaistnienia faktycznych zdarzeń drogowych na tym odcinku drogi w latach 2020-2023, bez odniesienia się także do istniejącej infrastruktury drogowej, ukształtowania terenu, które zapewniają na tym odcinku drogi bardzo dobrą widoczność tak dla kierujących poruszających się drogą wojewódzką nr [...], jak również ewentualnych kierujących włączających się do ruchu w ramach planowanego wjazdu/zjazdu;
4. art. 7, art. 75 § 1 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie w sprawie dowodów dla ustalenia podstawowych dla sprawy okoliczności faktycznych, a w szczególności: dowodu z dokumentu w postaci projektu decyzji o warunkach zabudowy działki o nr [...] położonej w obrębie S., gm. P. w zakresie lokalizacji dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych oraz wniosku z dnia 7 kwietnia 2023 r. Kierownika Referatu Gospodarki Nieruchomościami i Urbanistyki, które pozwoliłyby na ustalenie, że w wyniku planowanego podziału działki nr [...] i zlokalizowania tam dwóch domów jednorodzinnych, jedna z działek przylegająca bezpośrednio do drogi wojewódzkiej nr [...] utraci możliwość dostępu do drogi gminnej nr [...] i tylko wnioskowany zjazd na drogę wojewódzką zapewni wydzielonej nieruchomości dostęp do drogi publicznej i jednocześnie nie spowoduje on z racji planowanej inwestycji (dom jednorodzinny) istotnie zwiększonego natężenia ruchu na drodze wojewódzkiej nr [...] i tym samym nie spowoduje zwiększenia niebezpieczeństwa w ruchu drogowym w obrębie tej drogi;
5. art. 138 § 1 pkt 2 albo § 2 w zw. z art. 144 k.p.a. poprzez zaniechanie zmiany zaskarżonego postanowienia i pozytywnego zaopiniowania decyzji o warunkach zabudowy albo uchylenia postanowienia zarządcy drogi o odmowie uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy i przekazania temu organowi sprawy do ponownego rozpoznania.
Skarżąca wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
W uzasadnieniu skarżąca stwierdziła, że niezbędnym elementem uzgodnienia jest dokonanie przez zarządcę drogi wyczerpujących ustaleń co do charakteru planowanego przedsięwzięcia w kontekście jego wpływu na zmianę obsługi komunikacyjnej terenu inwestycji, a zwłaszcza zmianę ruchu drogowego. Organy obu instancji w sposób niedostateczny przeanalizowały przedłożony do uzgodnień projekt decyzji o warunkach zabudowy działki numer [...] nie zauważając, że w ramach przedstawionego projektu na działce mają powstać dwa niezależne budynki jednorodzinne, a sama działka ma ulec podziałowi na dwie administracyjnie niezależne jednostki, przy czym planowany podział działki skutkować odcięciem jednej z wydzielonych działek od drogi gminnej nr [...] i komunikacja z tej części nieruchomości może odbywać się jedynie poprzez proponowany zjazd na drogę wojewódzką nr [...].
Skarżąca nie zgodziła się z twierdzeniem, że podział działki nr [...] ma charakter hipotetyczny, a decyzja o zagospodarowaniu przestrzennym dotyczy całej nieruchomości. Projekt decyzji o warunkach zabudowy działki nr [...] w zakresie lokalizacji obiektów budowlanych i budowli został przedłożony do uzgodnień zarządcy drogi wojewódzkiej właśnie w związku z zamierzonym podziałem geodezyjnym nieruchomości i planowanymi inwestycjami w zakresie dwóch domów jednorodzinnych, wystąpiono do wszystkich gestorów sieci o promesy dla dwóch budynków, uzyskując pozytywne odpowiedzi, a dla zakończenia procedury podziału nieruchomości konieczne jest zapewnienie obu wydzielonym nieruchomościom dostępu do drogi publicznej. Proceduralnie nie jest możliwe przeprowadzenie podziału geodezyjnego nieruchomości na dwie odrębne jednostki administracyjne bez uzgodnień z właściwymi organami, zarządcami przylegających dróg w zakresie zapewnienia obsługi komunikacyjnej każdej z wydzielonych działek.
Następnie skarżąca wyjaśniła, że w związku z wdrożoną procedurą podziału, uwzględniając jej kształt i wymiary, nie jest możliwe ustanowienie drogi wewnętrznej czy służebności drogi koniecznej dla zapewnienia dostępu do drogi publicznej dla tej wydzielonej części działki zlokalizowanej przy drodze wojewódzkiej nr [...].
M.S. stwierdziła, że planowana inwestycja od strony drogi wojewódzkiej w postaci domu jednorodzinnego i planowany zjazd z tej drogi na działkę nie spowoduje istotnego wzmożenia ruchu na przedmiotowej drodze wojewódzkiej, ani też w sposób realny nie zwiększy niebezpieczeństwa w ruchu drogowym na tym odcinku drogi wojewódzkiej z uwzględnieniem istniejącego natężenia ruchu na tej drodze. Jeden, czy dwa pojazdy znajdujące się w gospodarstwie domowym nie spowodują istotnego wzmożenia ruchu na przedmiotowej drodze wojewódzkiej, ani też w sposób realny nie zwiększą niebezpieczeństwa w ruchu drogowym na tym odcinku drogi wojewódzkiej. Organy obu instancji błędnie uznały za udowodnione, że planowana inwestycja będzie negatywnie wpływać na wymagany prawem poziom bezpieczeństwa na drodze wojewódzkiej nr [...], bez przeprowadzenia jakichkolwiek dowodów na tę okoliczność, opierając swoje ustalenia na archiwalnych danych z lat 2020/2021. Takie stanowisko ma charakter dowolny i arbitralny, nie jest poparte żadnym obiektywnym dowodem.
Jednocześnie skarżąca podkreśliła, że sama tylko okoliczność, że na drodze występuje znaczne natężenie ruchu, nie może być uznane za wystarczającą przesłankę do wydania negatywnej opinii w sprawie zmiany sposobu zagospodarowania terenu przyległego do tej drogi. Podobnie kwestia konieczności ograniczenia zjazdów z drogi wojewódzkiej sama przez się nie może przesądzać o odmowie uzgodnienia wnioskowanego projektu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Łodzi wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
W piśmie z dnia 4 października 2023 r. skarżąca podtrzymała stanowisko wyrażone w skardze i ponownie stwierdziła, że rozstrzygnięcia organów obu instancji mają charakter arbitralny, zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego oraz są dotknięte błędami natury procesowej, które miały wpływ na ich treść kwestionowanych, naruszają przy tym konstytucyjnie chronione prawo własności, przy braku obiektywnych przesłanek dla jego ograniczenia w interesie publicznym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), powoływanej dalej jako: "p.p.s.a.". Przepis ten stanowi, że sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W rozpatrywanej sprawie M.S. uczyniła przedmiotem skargi postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, wobec czego zaistniała podstawa do rozpoznania sprawy w omówionym trybie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst. jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 1492) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz procesowego normującymi podstawowe zasady postępowania administracyjnego. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Wedle przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia jak i poprzedzającego go postanowienia organu I instancji w powyższym trybie i zakreślonych powyżej granicach sąd stwierdził, że naruszają one prawo w stopniu uzasadniającym ich uchylenie.
Przedmiotem kontroli sądu w zakreślonych wyżej granicach jest legalność zaskarżonego przez M.S. rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, które postanowieniem z dnia 30 czerwca 2023 r. nr SKO.4150.256.2023 utrzymało w mocy postanowienie Zarządu Województwa Łódzkiego z dnia 17 kwietnia 2023 r., znak: [...] o odmowie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy.
Istota sporu wyrażona sformułowanymi w skardze zarzutami sprowadza się do tego czy w ustalonym w sprawie stanie faktycznym istnieje możliwość uzgodnienia zjazdu na działkę skarżącej w obszarze przyległym do pasa drogowego drogi wojewódzkiej.
Organ I instancji mając na względzie szczególny nacisk na bezpieczeństwo ruchu drogowego postanowił nie uzgodnić obsługi komunikacyjnej działki z drogi wojewódzkiej stwierdzając, że działka może posiadać obsługę komunikacyjną z drogi gminnej. Organ II instancji podtrzymał powyższe stanowisko wyjaśniając, że zasadniczym kryterium, którym kieruje się zarządca drogi dokonując uzgodnienia jest bezpieczeństwo ruchu drogowego, a każdy dodatkowy bezpośredni zjazd z drogi wojewódzkiej klasy G, stanowi potencjalne miejsca zdarzeń drogowych (wypadków i kolizji), a tym samym wpływa na pogorszenie bezpieczeństwa ruchu drogowego i ograniczenie jego płynności.
Materialnoprawną podstawę zaskarżonego postanowienia stanowiły przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 977), powoływanej dalej jako: "u.p.z.p." oraz ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 645 ze zm.), powoływanej dalej jako: "u.d.p.".
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że organ zachował termin, o którym mowa w art. 3 ust. 5 zd. drugie u.p.z.p. W myśl tego przepisu, w przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w terminie 2 tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie - uzgodnienie uważa się za dokonane. Projekt decyzji o warunkach zabudowy wpłynął do organu uzgadniającego w dniu 11 kwietnia 2023 r. zaś postanowienie zostało wydane w dniu 17 kwietnia 2023 r.
Następnie godzi się wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 4 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p. w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji niż inwestycje celu publicznego ustala się w drodze decyzji o warunkach zabudowy. Zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowalnego lub wykonaniu innych robót budowalnych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowalnego lub jego części (...) wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy (art. 59 ust. 1 u.p.z.p.). Celem postępowania w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy jest zatem ocena, czy zamierzona inwestycja na terenie, dla którego brak jest miejscowego planu zagospodarowania, jest dopuszczalna w świetle obowiązujących przepisów prawa.
Z kolei z unormowań wynikających z art. 53 ust. 4 pkt 9 i ust. 5 w związku z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. wynika, że decyzję o warunkach zabudowy wydaje się po uzgodnieniu z właściwym zarządcą drogi - w odniesieniu do obszarów przyległych do pasa drogowego. Uzgodnienie to dokonywane jest w trybie art. 106 k.p.a. i następuje w formie postanowienia, z tym że zażalenie przysługuje wyłącznie inwestorowi. W rozpoznawanej sprawie wszczęcie postępowania uzgodnieniowego nastąpiło na wniosek organu właściwego do wydania decyzji o warunkach zabudowy, tj. Burmistrza Poddębic (art. 60 ust. 1 u.p.z.p.).
Organ upoważniony do uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dokonuje analizy zapisów projektu tej decyzji w granicach swojej właściwości rzeczowej i miejscowej oraz oceny ich zgodności z przepisami stanowiącymi podstawę działania tego organu. W przypadku zarządcy drogi zakres właściwości rzeczowej wyznacza przepis art. 35 ust. 3 u.d.p. zgodnie z którym zmianę zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego, w szczególności polegającą na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, zarządca drogi uzgadnia w zakresie możliwości włączenia do drogi ruchu drogowego spowodowanego tą zmianą.
Brak wskazań w przywołanym artykule dotyczących merytorycznego zakresu uzgodnienia zobowiązuje do sięgnięcia do całokształtu przepisów u.d.p., które odnoszą się do zadań jakie przekazane zostały przez ustawodawcę zarządcy drogi. W szczególności należy zwrócić uwagę na treść art. 19 ust. 1 w zw. z art. 4 pkt 21 u.d.p. z których wynika, że do zadań zarządcy drogi należy między innymi planowanie, budowa, remont, utrzymanie i ochrona dróg, polegająca na niedopuszczaniu do przedwczesnego zniszczenia drogi, obniżenia klasy drogi, ograniczenia jej funkcji, niewłaściwego jej użytkowania oraz pogorszenia warunków bezpieczeństwa ruchu. Organ uzgadniający powinien zatem rozpoznać sprawę uwzględniając wszystkie istotne okoliczności, w tym rodzaj planowanej inwestycji i związane z tym obciążenia ruchem oraz kategorię drogi publicznej, jej warunki użytkowania i względy bezpieczeństwa ruchu drogowego, stanowiące podstawowe kryterium oceny możliwości usytuowania nowych zjazdów z dróg publicznych (por. wyroki NSA z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt II OSK 948/09 oraz z dnia 20 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1783/09, dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej jako: "CBOSA").
W doktrynie i orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się zgodnie, że w trybie art. 35 ust. 3 u.d.p. badana jest możliwość dostępności do drogi o określonej klasie oraz fakt czy "możliwość" ta spełnia wymogi bezpieczeństwa. Bezpieczeństwo w ruchu drogowym stanowi zasadniczą przesłankę oceny dopuszczalności uzgodnienia przez zarządcę drogi zmiany zagospodarowania terenu przyległego do pasa drogowego i mieści się w pojęciu "możliwości włączenia do drogi ruchu drogowego" o jakim mowa w art. 35 ust. 3 u.d.p. (por. wyrok NSA z dnia 19 lutego 2021 r., sygn. akt II OSK 2985/20, CBOSA). Zarządca drogi powinien więc mieć na względzie przede wszystkim zgodność planowanych działań z zasadami bezpieczeństwa w ruchu drogowym (por. wyrok NSA z dnia 7 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 1966/17, CBOSA oraz R. A. Rychter, Ustawa o drogach publicznych. Komentarz, wyd. II, opubl. LEX/el. 2019).
Mając powyższe na uwadze powyższe stwierdzić należy, że niezbędnym i kluczowym elementem rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie uzgodnienia jest dokonanie przez zarządcę drogi wyczerpujących ustaleń co do charakteru planowanego przedsięwzięcia w kontekście jego wpływu na zmianę obsługi komunikacyjnej terenu inwestycji, a zwłaszcza zmianę ruchu drogowego (por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 3330/17, CBOSA). Obowiązkiem zarządcy drogi w negatywnym postanowieniu staje się wykazanie związku pomiędzy powstaniem lub zwiększeniem zagrożenia dla ruchu a faktem, że określona przez inwestora liczba pojazdów na skutek zmiany sposobu zagospodarowania terenu będzie wjeżdżać lub zjeżdżać na nieruchomość przyległą do drogi (por. wyrok NSA z dnia 14 października 1998 r., sygn. akt II SA 1226/98, CBOSA oraz W. Maciejko, P. Zaborniak, Ustawa o drogach publicznych. Komentarz, opubl. LexisNexis 2010).
W orzecznictwie przyjmuje się również, że sama tylko okoliczność, że na drodze krajowej występuje znaczne natężenie ruchu, nie może być uznana za wystarczającą przesłankę do wydania negatywnej opinii w sprawie zmiany sposobu zagospodarowania terenu przyległego do tej drogi bez uprzedniego rozważenia, czy i o ile nastąpiłoby zwiększenie zagrożenia w ruchu przez sam fakt, że określona ilość pojazdów zjeżdżałaby na tę drogę, czy też wyjeżdżałaby z tej drogi (por. wyrok NSA z dnia 14 października 1998 r., sygn. akt II SA 1226/98, CBOSA). Również samo powołanie się na konieczność ograniczania liczby zjazdów z drogi danej kategorii, wynikającą z dyspozycji przepisów rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi i ich usytuowanie (które w rozpoznawanej sprawie, o czym poniżej, nie będzie miało zastosowania, bowiem na etapie wydawania uzgodnienia obowiązywało już rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych), nie może być co do zasady uznane za wystarczającą przesłankę do odmowy uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy. Bez rozważenia bowiem, nawet na zasadzie prawdopodobieństwa i analizy porównawczej do innych podobnych obiektów znajdujących się przy tej drodze, czy i o ile nastąpiłoby zwiększenie takiego zagrożenia przez sam fakt, że określona liczba pojazdów zjeżdżałaby na teren nieruchomości, czy też wjeżdżała z terenu inwestycji na daną drogę, negatywne rozstrzygnięcie organu uzgadniającego trzeba uznać za przedwczesne (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 30 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/Bd 68/20, CBOSA).
Mając na względzie powyższe uwagi sąd stwierdza, że podstawę rozstrzygnięcia Zarządu Województwa Łódzkiego powinny stanowić w pierwszej kolejności ustalenia, czy planowana inwestycja polegająca na budowie dwóch budynków mieszkalnych jednorodzinnych na działce nr ewid. [...], obr. S., gm. P. w sąsiedztwie pasa drogowego drogi wojewódzkiej nr [...] P.-Ł. zagraża bezpieczeństwu w ruchu drogowym. W tym celu organ zobowiązany był ustalić stan zagospodarowania drogi i przedstawić konkretne informacje obejmujące w szczególności liczbę i charakter zjazdów istniejących w sąsiedztwie działki objętej planowaną inwestycją, odległości między tymi zjazdami, występowanie skrzyżowań dróg, intensywność ruchu na drodze wojewódzkiej i kolizyjność występującą na danym jej odcinku, a także zbadać charakter inwestycji oraz wynikającą z niej możliwość zwiększenia ww. ruchu samochodowego i jego ewentualnego wpływu na bezpieczeństwo na drodze.
W ocenie sądu rozważania organów obu instancji w tym zakresie zostały ograniczone do minimum i opierały się jedynie na wskazaniu, że na odcinku drogi wojewódzkiej nr [...] przylegającym do terenu inwestycji występowało w roku 2020/21 natężenie ruchu wynoszące 5269 pojazdów na dobę. W ocenie organów takie natężenie powoduje ograniczenie płynności ruchu i prawdopodobieństwo występowania wypadku lub kolizji spowodowanych wjazdem lub wyjazdem z działki i włączeniem się do ruchu na drodze. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie zawiera jednak żadnych rozważań, które powinny być przedmiotem oceny zarządcy drogi, czyli organu wyspecjalizowanego do dokonywania tego rodzaju ustaleń, wynikających z art. 35 ust. 3 u.d.p. Organ nie ustalił i nie wyjaśnił w jaki sposób zamierzone przedsięwzięcie wpłynie na ewentualne zwiększenie zagrożenia w ruchu drogowym na danym odcinku drogi wojewódzkiej nr [...]. W szczególności organ nie dokonał ustaleń czy planowany obiekt budowlany będzie generował potencjalne wzmożenie ruchu na tym odcinku drogi i jakie jest prawdopodobieństwo wzrostu zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego wynikające z usytuowania zjazdu prowadzącego do działki na której planowane sa dwa budynki jednorodzinne. W tym względzie organ nawet nie rozważył potencjalnego zwiększenia intensywności ruchu na drodze wojewódzkiej, co z uwagi na charakter planowanego przedsięwzięcia nie wydaje zwiększać go w sposób znaczący, a jedynie oparł się na danych dotyczących natężenia ruchu wynoszącego na tym odcinku drogi. Organ w żaden sposób nie skonfrontował ich z planowaną inwestycją i nie dokonał ustaleń dotyczących jej wpływu na ewentualne zwiększenie zagrożenia w ruchu drogowym.
Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że postanowienie organu I instancji zostało wydane w dniu 17 kwietnia 2023 r., a postanowienie Kolegium w dniu 30 czerwca 2023 r., natomiast dane dotyczące natężenia ruchu drogowego dotyczą lat 2020/21. W ocenie sądu opieranie się na danych o ruchu drogowym, które są niezwykle zmienne z uwagi na liczne inwestycje, powiększanie się siatki dróg publicznych a także ilości pojazdów na drogach, sprzed 3 lat godzi w zasady zaufania do władzy publicznej i przekonywania wyrażonych w przepisach art. 8 i art. 11 k.p.a. Konsekwencją wymienionych norm jest ciążący na organie obowiązek wyczerpującego zebrania i odniesienia się w uzasadnieniu postanowienia do całości zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz do wszystkich zarzutów podnoszonych przez strony w toku postępowania. Treść uzasadnienia powinna odzwierciedlać szczegółowy tok rozumowania organu, który doprowadził do wydania konkretnego rozstrzygnięcia oraz wskazywać i wyjaśniać przesłanki faktyczne, którymi kierował się organ wydając postanowienie. Zasada przekonywania nabiera szczególnie istotnego znaczenia w przypadku podejmowania przez organy negatywnych z punktu widzenia strony rozstrzygnięć. Takie postanowienia powinny być przekonująco i jasno uzasadnione oraz mieć oparcie w prawidłowo i rzetelnie zebranym materiale dowodowym, gdyż uzasadnienie jest elementem umożliwiającym sądową kontrolę w zakresie oceny prawidłowości przeprowadzenia postępowania administracyjnego. W ocenie sądu opieranie się na danych sprzed kilku lat nie może zostać ocenione pozytywnie z uwagi na ich zmienność oraz podstawowe znaczenie dla rozstrzygnięcia dotyczącego uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy.
Odnosząc się do kolejnego argumentu organu prowadzącego do odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, w tym lokalizacji zjazdu z drogi wojewódzkiej stwierdzającego, że działka może posiadać obsługę komunikacyjną z drogi gminnej nr [...], sąd rozpoznający niniejszą sprawę stwierdza, że w ramach uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy organ ten nie jest uprawniony do oceny miejsca lokalizacji zjazdu i rozważania alternatywnych rozwiązań. W drodze postanowienia wydanego w trybie art. 35 ust. 3 u.d.p., nawet w przypadku uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy zawierającej zapis, że obsługa komunikacyjna będzie się odbywać poprzez nowy zjazd, rozstrzyga się wyłącznie, czy w ogóle włączenie do drogi ruchu spowodowanego planowaną inwestycją poprzez nowy zjazd jest możliwe, a więc orzeka się jedynie w kwestii ochrony drogi, tj. bezpieczeństwa i dostępności drogi tej klasy, bez podawania jakichkolwiek technicznych parametrów (miejsca lokalizacji zjazdu i jego charakterystyki). Postanowienie uzgadniające projekt decyzji nie zastępuje decyzji o lokalizacji zjazdu wydawanej w trybie art. 29 u.d.p., a zakres tych rozstrzygnięć pozostaje odmienny. Czym innym jest uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy, a czym innym zgoda na lokalizację zjazdu z drogi publicznej, a tym bardziej budowa takiego zjazdu. Druga ze wspomnianych spraw stanowi odrębną sprawę administracyjną załatwianą decyzją administracyjną na podstawie art. 29 u.d.p. Uzgodnienie projektu decyzji o warunkach zabudowy nie przesądza jeszcze, czy ostatecznie zgoda na lokalizację zjazdu zostanie wydana. Kwestie szczegółowej lokalizacji tego zjazdu oraz jego parametrów technicznych są rozstrzygane w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 29 u.d.p. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 listopada 2021 r., sygn. akt VII SA/Wa 1608/21, CBOSA).
Kompetencje organów współdziałających przy wydaniu decyzji o warunkach zabudowy muszą zaś podlegać ścisłej wykładni. Rolą organu uzgadniającego w trybie art. 53 ust. 4 pkt 9 u.p.z.p. w zw. z art. 35 ust. 3 u.p.z.p., tj., zarządcy drogi, jest dokonanie oceny wyłącznie w zakresie możliwości włączenia do drogi ruchu drogowego spowodowanego tą zmianą. Ponownie przypomnieć trzeba, że kluczowym kryterium dokonania tej oceny przez zarządcę drogi jest kwestia bezpieczeństwa ruchu drogowego (por. wyroki NSA: z dnia 7 lutego 2018 r., sygn. akt II OSK 1966/17 oraz z dnia 15 stycznia 2020 r., sygn. akt II OSK 3330/17, CBOSA). Organ uzgadniający powinien rozpoznać sprawę uwzględniając wszystkie istotne okoliczności, w tym rodzaj planowanej inwestycji i związane z tym obciążenia ruchem oraz kategorię drogi publicznej, warunki jej użytkowania i względy bezpieczeństwa ruchu drogowego, stanowiące podstawowe kryterium oceny możliwości usytuowania nowych zjazdów z dróg publicznych (por. wyroki NSA: z dnia 19 listopada 2009 r., sygn. akt II OSK 948/09 oraz z dnia 20 grudnia 2010 r., sygn. akt II OSK 1783/09, CBOSA). Stwierdzić zatem należy, że organ uzgadniający skupiając się na kwestii alternatywnej możliwości obsługi komunikacyjnej działki z innej drogi i na tej podstawie wydając rozstrzygnięcie, wykroczył poza przysługujące mu kompetencje i kierował się okolicznościami, które nie powinny stanowić podstawy wydania uzgodnienia. Nie jest rolą organu uzgadniającego ocena i wyznaczanie lokalizacji zjazdu, w tym również rozważanie alternatywnych rozwiązań dla tych przedstawionych we wniosku. Organ uzgadniający powinien oprzeć rozstrzygniecie wyłącznie na ocenie czy w ogóle włączenie drogi ruchu spowodowanego planowaną inwestycją poprzez nowy zjazd jest możliwe i jej wpływie na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Postanowienie uzgadniające projekt decyzji nie zastępuje decyzji o lokalizacji zjazdu.
Jednocześnie sąd zwraca uwagę, że Kolegium stwierdzając w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że na drodze klasy G należy ograniczyć liczbę zjazdów opierało się na nieobowiązującym już rozporządzeniu Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 124 ze zm.), powoływanego dalej jako: "rozporządzenie MTiG". Zgodnie z § 9 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia MTiG w celu zapewnienia wymaganego poziomu bezpieczeństwa ruchu drogowego określa się następujące warunki połączeń dróg, dopuszczalne odstępy między węzłami lub skrzyżowaniami oraz warunki stosowania zjazdów, przy czym przez odstęp między węzłami lub skrzyżowaniami rozumie się odległość między punktami przecięć osi dróg na sąsiednich węzłach lub skrzyżowaniach droga klasy G powinna mieć powiązania z drogami nie niższej klasy niż L (wyjątkowo klasy D), a odstępy między skrzyżowaniami poza terenem zabudowy nie powinny być mniejsze niż 800 m oraz na terenie zabudowy nie mniejsze niż 500 m; dopuszcza się wyjątkowo odstępy między skrzyżowaniami poza terenem zabudowy nie mniejsze niż 600 m, a na terenie zabudowy - nie mniejsze niż 400 m, przy czym na drodze klasy G należy ograniczyć liczbę i częstość zjazdów przez zapewnienie dojazdu z innych dróg niższych klas lub dodatkowej jezdni, o której mowa w § 8a ust. 1 pkt 2, szczególnie do terenów przeznaczonych pod nową zabudowę. Jednakże zastosowanie w niniejszej sprawie miało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 24 czerwca 2022 r. w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących dróg publicznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1518), powoływane dalej jako: "rozporządzenie MI".
Zgodnie z § 55 ust. 1 rozporządzenia MI zjazdu zwykłego nie projektuje się z: jezdni głównej drogi klasy A, S lub GP, z wyjątkiem drogi klasy GP w trudnych warunkach (pkt 1), jezdni łącznicy lub jezdni zbierająco-rozprowadzającej, z wyjątkiem jezdni zbierająco-rozprowadzającej w trudnych warunkach (pkt 2). Zjazdu, wyjazdu lub wjazdu zwykłego nie projektuje się w miejscu, które zagraża bezpieczeństwu ruchu. W szczególności zjazdu zwykłego nie projektuje się w obszarze węzła lub skrzyżowania, z wyjątkiem trudnych warunków (§ 55 ust. 2). W myśl § 55 ust. 3 rozporządzenia MI na zjeździe, wyjeździe lub wjeździe zwykłym na drodze zamiejskiej: o jednej dwukierunkowej jezdni głównej, na której miarodajne natężenie ruchu pojazdów wynosi więcej niż 800 pojazdów na godzinę, dopuszcza się wyłącznie obsługę ruchu w kierunku zgodnym z kierunkiem pasa, przy którym jest usytuowany (pkt 1), o dwóch jezdniach głównych, dopuszcza się wyłącznie obsługę ruchu z jezdni, przy której jest usytuowany (pkt 2).
Zatem po pierwsze, obecnie obowiązujące przepisy rozporządzenia MI nie kładą nacisku na ograniczanie liczby i częstotliwości zjazdów z drogi klasy G, a koncentrują się na ogólnym pojęciu "zagrożenia bezpieczeństwa ruchu". Nie ulega wątpliwości, że zwiększająca się na danej drodze liczba zjazdów może mieć wpływ na bezpieczeństwo ruchu drogowego i stanowić jeden z czynników odnoszących się do miejsca projektowania zjazdu, jednakże powyższa okoliczność nie może stanowić wyłącznej i co za tym idzie – wystarczającej przesłanki do odmowy uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy. W szczególności takie stwierdzenie bez rozważenia na zasadzie prawdopodobieństwa i analizy porównawczej do innych podobnych obiektów znajdujących się przy tej drodze, czy i o ile nastąpiłoby zwiększenie takiego zagrożenia przez sam fakt, że określona liczba pojazdów zjeżdżałaby na teren nieruchomości, czy też wjeżdżała z terenu inwestycji na daną drogę budzi uzasadnione wątpliwości.
Konkludując w ocenie sądu organy nie przedstawiły merytorycznych i przekonujących argumentów odnoszących się bezpośrednio do kwestii najistotniejszej dla sprawy, czyli wpływu planowanej inwestycji na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Brak wyczerpującego przedstawienia argumentacji przemawiającej za odmową uzgodnienia rozwiązań przewidzianych w decyzji o warunkach zabudowy należy potraktować jako naruszające zasady prawdy obiektywnej i przekonywania wyrażone w art. 7, art. 11, i art. 77 § 1 k.p.a. oraz obowiązek należytego uzasadnienia faktycznego postanowienia odmownego, wynikający z art. 107 § 3 k.p.a.
Organ naruszył zarazem art. 53 ust. 4 pkt 9 u.p.z.p. w związku z art. 35 ust. 3 u.d.p., poprzez odmowę uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy bez wskazania ewidentnych ku temu okoliczności w szczególności bez wyjaśnienia, czy lokalizacja projektowanego zjazdu wpłynie znacząco na zwiększenie ruchu drogowego dlaczego oraz w jaki sposób wpłynie to na pogorszenie jego bezpieczeństwa na tej drodze. Przy ponownym rozpoznawaniu sprawy organ zobligowany będzie wziąć pod uwagę przedstawioną ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, a w szczególności dokonać wszechstronnej analizy sprawy, tj możliwości dostępności do drogi o określonej klasie oraz spełniania wymogów bezpieczeństwa, zaś w wydanym postanowieniu należycie uzasadnić motywy, którymi kierował się przy jej rozstrzyganiu stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. Zgodnie z tym przepisem uzasadnienie faktyczne w szczególności powinno zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione oraz dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Natomiast uzasadnienie prawne powinno wyjaśniać podstawę prawną z przytoczeniem przepisów prawa
Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a. w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 i art. 210 § 2 p.p.s.a. Zasądzona kwota 100 zł odpowiada równowartości uiszczonego przez skarżącą wpisu od skargi.
MR

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI